Avrupa ve Kuzey Amerika nükleerden kaçıyor

Metin TÜRKYILMAZ-Avrupa, eski Sovyetler Birliği cumhuriyetlerinden oluşan Avrasya ve halen nükleer enerji üretimi bulunmayan Türkiye’den meydana gelen Avrasya ve Kuzey Amerika nükleerden kaçarken, Asya, nükleere yatırım yapmaya devam ediyor.
Uluslararası petrol şirketi BP’nin “Energy Outlook 2035” raporu verilerine göre, 1990 yılında üretilen 453,1 milyon ton petrol eşdeğeri (TEP) enerjinin yarıdan fazlasını Avrupa ve Avrasya, yüzde 34,1’ini ABD, Kanada ve Meksika’dan oluşan Kuzey Amerika üretiyordu. 453,1 milyon TEP’lik üretimin 229,2 milyon TEP’ini Avrupa ve Avrasya, 154,5 milyon TEP’ini Kuzey Amerika, 65,2 milyon TEP’ini Asya Pasifik karşılarken, Güney ve Orta Amerika 2,2, Afrika 2 milyon TEP’le çok gerilerde kalıyordu. Arap yarımadası ülkeleri (Suudi Arabistan, Yemen, Umman, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Bahreyn, Kuveyt), İran, Irak, Suriye, Lübnan Ürdün ve İsrail’den oluşan Ortadoğu’da nükleer enerji üretimi bulunmuyordu.

2005-2013 döneminde 626,4 milyon TEP’den 563,2 milyon TEP’e düşüş

2005 yılında 626,4 milyon TEP’e çıkan global nükleer enerji üretimi, 2013 yılında 563,2 milyon TEP’e indi. Bunun sebebi, Avrupa ve Avrasya’nın nükleer enerji üretimini 285,4 milyon TEP’den 263 milyon TEP’e, Asya Pasifik’in üretiminin 125,2 milyon TEP’den 77,8 milyon TEP’e düşürmesiydi.
Avrupa ve Avrasya’da Almanya’nın nükleer santrallarının önemli bir bölümünde üretimi durdurma kararı etkili olurken, Asya Pasifik’teki düşüşün sebebi, Japonya’da 11 Mart 2011’de 9 büyüklüğündeki Tohoku depremi sonrası Fukuşima Nükleer Santrali’nde nükleer kaza yaşanması ve ülkenin diğer santralarını da kapatarak nükleer enerji üretime ara vermesiydi.

Global üretim artacak, Avrupa-Avrasya ve Kuzey Amerika’da düşecek

Nükleer enerji üretimi, 2015 yılında 633,2 milyon, 2035’de 841,9 milyon TEP’e çıkacak. Artış esas itibarıyla Asya Pasifik’ten gelecek.
Avrupa, eski Sovyet cumhuriyetlerinden oluşan Avrasya ve Türkiye’den oluşan Avrupa ve Avrasya’nın 2005 yılında 285,4 milyon TEP olan nükleer enerji üretimi, 2035 yılında 255,2 milyon TEP’e inecek.
Kuzey Amerika’nın 2013 yılında 213,7 milyon TEP olan nükleer enerji üretimi ise 2035 yılında 186,2 milyon TEP düşecek.
Buna karşın Asya Pasifik’in 2005 yılında 125,2 milyon, 2013 yılında 77,8 milyon TEP olan nükleer enerji üretimi, 2035 yılında 377,7 milyon TEP’e çıkacak. Güney ve Orta Amerika’nın nükleer enerji üretimi 2035 yılında 9,4 milyon, Ortadoğu’nun 7,2 milyon, Afrika’nın 6,3 milyon TEP’e yükselecek.
Ülke gruplarının yıllar itibarıyla milyon TEP’e dönüştürülmüş nükleer enerji üretimi: (Milyon TEP)

Üretim (Milyon TEP) 1990 2005 2013 2015 2030 2035
Kuzey Amerika 154,5 209,4 213,7 231,7 234,3 186,2
Güney ve Orta Amerika 2,2 3,8 4,7 5,3 8,6 9,4
Avrupa ve Avrasya 229,2 285,4 263,0 266,1 254,9 255,2
Ortadoğu 0,0 0,0 0,9 1,0 4,8 7,2
Afrika 2,0 2,7 3,1 3,1 4,4 6,3
Asya Pasifik 65,2 125,2 77,8 125,9 327,9 377,7
Toplam Üretim 453,1 626,4 563,2 633,2 835,0 841,9
Avrupa Avrasya’nın payı yüzde 30,3’e inecek, Asya Pasifik’in
payı yüzde 44,9’a çıkacak

Nükleer enerjide, 1990 yılında Avrupa ve Avrasya’nın yüzde 50,6 olan payının, 2015’de yüzde 42’ye, 2035’de yüzde 30,3’e, Kuzey Amerika’nın 1990 yılında yüzde 34,1 olan payı, 2013’de yüzde 37,9’a çıktıktan sonra, 2015’de yüzde 36,6, 2035’de yüzde 22,1’e düşerken, Asya Pasifik’in 1990’da yüzde 14,4 olan payı, 2035’de yüzde 44,9’a, Güney ve Orta Amerika’nın 1990’da yüzde 0,5 olan payı, 2035’de yüzde 1,1’e, Afrika’nın 1990’da yüzde 0,4 olan payı, 2035’de yüzde 0,7’ye çıkacak. 2035 yılında Ortadoğu nükleer enerji üretiminden yüzde 0,9 pay alacak.

Ülke gruplarının yıllar itibarıyla global nükleer enerji üretiminden aldıkları pay şöyle: (Yüzde)

Üretim Payı (Yüzde) 1990 2005 2013 2015 2030 2035
Kuzey Amerika 34,1 33,4 37,9 36,6 28,1 22,1
Güney ve Orta Amerika 0,5 0,6 0,8 0,8 1,0 1,1
Avrupa ve Avrasya 50,6 45,6 46,7 42,0 30,5 30,3
Ortadoğu 0,0 0,0 0,2 0,2 0,6 0,9
Afrika 0,4 0,4 0,6 0,5 0,5 0,7
Asya Pasifik 14,4 20,0 13,8 19,9 39,3 44,9
Toplam Üretim 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0

Ülke gruplarının dönemler itibarıyla nükleer enerji üretimlerindeki değişim şöyle: (Yüzde)

2005/ 2013/ 2015/ 2030/ 2035/
Değişim (Yüzde) 1990 2005 2013 2015 2030
Kuzey Amerika 35,6 2,1 8,4 1,1 -20,5
Güney ve Orta Amerika 75,8 23,7 12,7 63,5 9,2
Avrupa ve Avrasya 24,5 -7,8 1,2 -4,2 0,1
Ortadoğu 0,0 … 8,7 378,3 48,4
Afrika 33,6 16,5 -0,4 41,1 42,9
Asya Pasifik 92,0 -37,9 61,9 160,4 15,2
Toplamdaki Değişim 38,3 -10,1 12,4 31,9 0,8