Bilgin: Salgın hayatımızı kuşatırken hak ve özgürlük kayıpları da çoğalıyor

Covid-19, yasaklamaların
gerekçesi haline getirildi

Bilgin: Basın ve ifade özgürlüğü alanında nefes alabilme sıkıntı sürüyor

ANKARA- Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Nazmi Bilgin, Türkiye’nin Covid-19 virüsü nedeniyle can kayıplarında yeniden artış yaşanmaya başlamışken haklar ve özgürlükler alanında gerilemenin artmakta olduğunu söyledi. Bilgin, “Başta başkentimiz Ankara olmak üzere salgın hayatlarımızı kuşatma altına alırken, basın ve ifade özgürlüğü alanında da nefes alabilme sıkıntısı sürüyor. 30 Ağustos Zafer Bayramı’nın kutlanması için düzenlenecek etkinliklere yasaklar getirilmesi, kadın cinayetlerine karşı, hakları savunmak için yapılan eylemlere sert müdahalelerde bulunulması ve düşünce suçlusu diyebileceğimiz meslektaşlarımız ile ilgili tutuklu yargılama kararları alınması ciddi hak ihlalleri olarak kayda geçti” dedi.
Bilgin, Gazeteciler Cemiyeti Özgürlük için Basın (ÖiB) programı kapsamında Ağustos 2020 dönemi raporuna ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, basın özgürlüğü alanında haber içeriklerine erişim engellemelerinde bir önceki ay hayata geçen sosyal medya platformlarıyla ilgili yasal değişikliklerle birlikte tırmanış görüldüğünü söyledi. İnternet ortamındaki engellemelerde artış yanı sıra ifade etme biçimi olarak görülmesi gereken basın açıklaması, yürüyüş gibi pek çok toplumsal etkinliğe yönelik de yasaklama yaklaşımının sürdürdüğünü belirten Bilgin, geçmişteki olağanüstü hal (OHAL) uygulaması ardından şimdi ise maalesef Covid-19 virüsü salgınının bu yasaklamaların gerekçesi haline getirildiğini söyledi. Bilgin, “Günlük hayatımızı tümüyle etkisi altına alan salgın koşulları elbette olağanüstü günler yaşamımıza neden olmaktadır. Ancak bunun Türkiye’de demokratik bir ülkenin hak ve özgürlüklere sahip bireyleri olarak yaşamamız önünde adeta bir bahane olarak kullanılması üzüntü vericidir. Umuyoruz önümüzdeki aylarda da etkili olacağı uzman hekimlerce vurgulanan salgına rağmen Türkiye’nin hak ettiği demokratik koşullarda anayasal, hukuk devleti olarak varlığını sürdürmesi gerektiği gerçeği de unutulmaz” diye konuştu.
Bilgin, ÖİB Ağustos ayı raporunda basın özgürlüğü ihlalleri bakımından “Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın oğlu Bilal Erdoğan’ın Kartal İmam Hatip Lisesi’nden arkadaşı olduğu söylenen Aykut Emrah Polat’ın TMSF’nin düzenlediği ihaleyi 280 milyon liraya kazanması gibi haberlere “kişilik hakları ihlali” gerekçesiyle erişim engellemesi kararları alındı. İfade Özgürlüğü Derneği, Türkiye’de arama motorları aracılığıyla artık sansürlü bilgi edinilebildiğini ve internet kullanıcılarınca tüm içerik sonuçlarına artık ulaşılamadığını açıkladı. Türkiye’nin ilk kadın haber ajansı olarak 25 Eylül 2017’de kurulan Jin News hakkında son üç yılda 50 dava açılmışken son olarak 13 Ağustos’ta haber sitesine tümüyle erişim engeli kararı alındı. Anadolu’da Rize, Adıyaman ve Diyarbakır’da habercilik yapmaya çalışan gazetecilere dönük baskı ve saldırılar, yayın yasağı uygulamaları” gibi kaygı yaratan konular gibi örneklere yer verildiğini bildirdi.
Ağustos ayında yine gazeteciler aleyhine tutuklu yargılama kararları alınmasının kayıtlara geçtiğini kaydeden Bilgin, Temmuz ayında 49’u hükümlü toplam 92 gazeteci demir parmaklıklar arkasındayken, hapisteki gazeteci sayısı Ağustos’ta 48’i hükümlü 42’si tutuklu olmak üzere toplam 90’a geriledi” dedi.
Ağustos ayında muhalif yayıncılık çizgisindeki Sözcü’ye yönelik Anadolu Ajansı’nın abone yapmama ambargosunu sürdürmesinin yanı sıra kurulması planlanan Sözcü TV’ye yayın lisansı verilmesine engellemelerin gündemde olduğunu anımsatan Bilgin, medya sektöründe istihdamdaki azalmanın ise Ağustos’ta Ankara’da etkisini gösterdiğini belirterek, NTV ile Halk TV’nin bürolarında işten çıkarma ya da zorunlu izne gönderme uygulamaları yaşandığını aktardı.
İfade özgürlüğü bağlamında “Cumhurbaşkanı’na hakaret” gerekçeli yargılamalara yenileri eklendiğini söyleyen Bilgin, özellikle kadına şiddeti önlemeyi amaçlayan İstanbul Sözleşmesi’ni savunan kadın hakları eylemlerine yönelik polis müdahalelerinden üzüntü duyulduğunu da dile getirdi. Müzisyen Melek Mosso’nun konser verdiği sırada “İstanbul Sözleşmesi yaşatır” dediği için polislerce sahneden indirildiğini duyurduğunu hatırlatan Bilgin, siyasi tartışmalarda ifade özgürlüğü açısından ise CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu hakkında iki milyon liralık manevi tazminat davası açılmasının not edildiğini kaydetti.
ÖiB Ağustos 2020 raporuna ve geçmiş aylara ilişkin raporlara ise, www.gazetecilercemiyeti.org.tr, www.pressforfreedom.org ve media4democracy.org internet adreslerinden ulaşabilirsiniz.