Rusya Suriye’ye insani yardımları engelliyor

NEW YORK – Suriye’de hayati derecede önem taşıyan insani yardımlara muhtaç yaklaşık 3 milyon kişi, Rusya’nın vetosuyla bir kez daha tıkanan Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinde (BMGK) bir adım atılamazsa, açlık ve salgınla yalnız başına mücedele etme riskiyle karşı karşıya kalacak.
Suriye’ye uluslararası yardımların yapılmasına imkan tanıyan BMGK kararının yetkilendirdiği mekanizmayla 2014’ten beri milyonlarca kişiye ulaşan BM, özellikle Suriye’nin kuzeybatısında İdlib’de ”ölüm kalım meselesi” haline gelen yardımların 1 yıl daha devam etmesini istiyor. BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA) ve diğer uluslararası yardım kuruluşları, 6 yılda Suriye’ye 4 sınır kapısından gıda, ilaç, tıbbı ve hijyen malzemesi içeren 38 bin 52 yardım konvoyu gönderdi. Geçen seneye kadar ikisi Türkiye’den olmak üzere 4 sınır kapısından yapılan yardımlar, Rusya’nın vetosu ve itirazları üzerine 2’ye indirildi ve Aralık 2019’da Suriye ve Ürdün arasındaki er-Remse ve Irak ile olan El-Yarubiyye sınır kapıları yardımların girişine kapatıldı. Suriye’ye, mevcut BMGK kararı doğrultusunda sadece Türkiye üzerinden 2 sınır kapısından, Öncüpınar karşısındaki Babüsselame ve Cilvegözü karşısındaki Babülhava’dan uluslararası yardımlar yapılabiliyor ve yardımların devam edebilmesi için 10 Temmuz’a kadar yani 48 saat içinde bu kararın yenilenmesi gerekiyor. BM, Babülhava’dan İdlib’de 2,8 milyon kişiye, Babüsselame’den ise Halep’in kuzeyinde yerinden edilmiş yardıma muhtaç 300 bin Suriyeliye ulaşıyor. OCHA, Türkiye üzerinden 2 sınır kapısından ocak ayından beri, 1613’ü Öncüpınar’dan olmak üzere Suriye’ye 8 bin 468 yardım konvoyu gönderdi. Mekanizmanın yenilenmesi için son 2 günde atılan adımlar, yardımların sınır ötesi değil Suriye içinden rejimin onayıyla yapılması gerektiğini savunan Rusya’nın engeli nedeniyle başarısız oldu. Rusya, Suriye’yle ilgili kararlarda 15’inci kez veto hakkını kullanmıştı
Rusya, 7 Temmuz’da Suriye ile ilgili şimdiye kadar alınan kararlarda 15’inci kez veto hakkını kullanarak yardımların Türkiye üzerinden 2 kapıdan yapılmasına imkan sağlayan kararı veto etti.
Konseyin daimi üyelerinden Çin de veto hakkını kullanarak Rusya’ya destek verdi.
Almanya ve Belçika’nın sunduğu karar tasarısını veto eden Rusya, bu sefer Konseye sadece Babülhava’dan 6 aylığına yardım girişine izin veren bir tasarı getirdi.
Bu sefer de yardımlar için tek sınır kapısının yeterli olmayacağını belirten ABD, Fransa ve İngiltere, Rusya’nın tasarısını veto etti.
Tasarı, aynı zamanda BMGK’de gereken 9 oya ulaşamadığı için reddedilmiş oldu.
Almanya, Belçika, Estonya ve Dominik Cumhuriyeti de karara karşı çıkarken, Tunus, Nijer, Endonezya ve Saint Vincent çekimser kaldı. Rusya, Çin, Vietnam ve Güney Afrika ise karar tasarısına destek verdi.
BM Güvenlik Konseyinde bir karar tasarısının kabul edilmesi için 15 üyeden en az 9’unun lehte oy vermesi ve daimi üyeler ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa’dan herhangi birinin veto yetkisini kullanmaması gerekiyor.
Rusya’ya “Türkiye üzerinden iki kapının 6 ay daha açık kalması” teklifi
Kaynaklardan edinilen bilgiye göre, Batılı ülkeler mekanizmanın görev süresinin dolmasına 48 saat kala 3’üncü bir girişimde daha bulunarak, Rusya’ya Türkiye üzerinden iki kapının 6 ay daha açık kalmasını teklif etti.
Rusya’nın tekrar veto hakkını kullanması durumunda çoğu çocuk yetersiz beslenmeye maruz kalan 3 milyona yakın Suriyeli hem açlık tehdidi ile karşı karşıya kalacak hem de yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınıyla mücadelede yalnız bırakılacak.