Bakan Yardımcısı Çam: "2026 turizm hedefimiz 68 milyar dolar"

Açılış töreninde konuşan Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Serdar Çam, festivalin odak noktasının bu yıl gastronomi olduğunu belirterek şunları söyledi:

"Dadaşlar diyarı Erzurum, tarihi zenginlikleriyle, doğası ve kültürel mirasıyla festivalimize dördüncü kez ev sahipliği yapıyor. Şehrin dört bir yanında, 11 farklı noktada konserlerden sergilere, tiyatrodan çocuk etkinliklerine kadar 39 lezzet noktası ve 174 etkinlik yer alıyor. Festivallerimiz çocuklarımızı ve gençlerimizi kültürel hayatın merkezine taşıyor.

Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü verilerine göre Türkiye, 2025 yılında 64 milyon yabancı ziyaretçiyle dünya turizminde dördüncü sıraya yükseldi. 2025 yılı turizm gelirimiz 65 milyar 231 milyon dolarken, 2026 yılındaki 68 milyar dolarlık hedefimiz için de canla başla çalışıyoruz. Dört mevsim yaşayan bir Türkiye modelini dünyaya gösteriyoruz."

Vali Baruş: "Şehrin marka değerine güç katacak"

Erzurum Valisi Aydın Baruş, kentin zengin mutfağı, el sanatları ve mimarisiyle başlı başına bir tarih hazinesi olduğuna dikkati çekerek şu değerlendirmelerde bulundu:

"Erzurum Kültür Yolu Festivali, bu zengin hazinenin daha geniş kitlelere tanıtılmasını sağlayan çok önemli bir organizasyondur. Etkinlikler yalnızca sosyal hayatımızı zenginleştirmekle kalmayacak, şehrimizin turizm potansiyeline, ekonomik hareketliliğine ve marka değerine çok önemli katkılar sunacaktır."

Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Sekmen ile AK Parti Erzurum Milletvekilleri Mehmet Emin Öz ve Selami Altınok da yaptıkları konuşmalarda festivalin kente kazandırdığı kültürel ve ekonomik canlılığa vurgu yaparak emeği geçenlere teşekkür etti.

Mukaddes emanetler ve yaşayan miras sergileri açıldı

Açılış konuşmalarının ardından Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Sekmen, Bakan Yardımcısı Serdar Çam'a hediye takdim etti. Protokol üyeleri ve davetliler, tören sonrasında Erzurum Müzesi’nde yer alan "Osmanlı'nın Mukaddes Emanetleri" ve "Yaşayan Miras: Erzurum" sergilerini ziyaret etti.

Konserlerden atölyelere, gastronomi duraklarından tiyatro oyunlarına kadar pek çok etkinliğe ev sahipliği yapacak olan Erzurum Kültür Yolu Festivali, 23 Ağustos Pazar günü sona erecek.

Cahit Sıtkı Tarancı’nın yaşadığı ev restore ediliyor

Burhaniye Belediyesi, Cahit Sıtkı Tarancı’nın Burhaniye’de ikamet ettiği tarihi evin restorasyon çalışmalarını sürdürüyor. Memiş Mahallesi Haşimağa Caddesi’nde bulunan iki katlı ve 80 metrekarelik yapı, tarihi dokusu korunarak restore ediliyor.

“Haydi Abbas, Vakit Tamam” şiirine ilham veren ev

Tarancı’nın Burhaniye’de bulunduğu dönemde kaleme aldığı “Haydi Abbas, Vakit Tamam” şiirinin, şairin bu evde geçirdiği günlerden ve yaşamından ilham aldığı biliniyor.

Restorasyonun tamamlanmasının ardından yapı, Cahit Sıtkı Tarancı’nın Burhaniye’deki yaşamına ilişkin izleri taşıyan bir müze olarak kullanılacak.

Tarancı’nın kişisel eşyaları müzede sergilenecek

Müzede, Cahit Sıtkı Tarancı’nın Diyarbakır’dan getirilecek kişisel eşyaları ve hatıralarına da yer verilecek. Böylece şairin yaşamından izler taşıyan tarihi yapı, edebiyatseverlerin yanı sıra Burhaniye’nin kültürel mirasını keşfetmek isteyen ziyaretçilerin de uğrak noktalarından biri olacak.

“Burhaniye’mizin değerlerini geleceğe taşıyoruz”

Burhaniye Belediye Başkanı Ali Kemal Deveciler, projenin ilçenin kültürel mirasının korunması açısından önem taşıdığını belirtti.

Deveciler, “Cahit Sıtkı Tarancı gibi Türk edebiyatının önemli bir isminin Burhaniye’de bıraktığı izleri yaşatmak bizim için çok kıymetli. Bu özel yapıyı titizlikle restore ederek gelecek nesillere aktaracağız” dedi.

Başkan Deveciler, müze olarak hizmete açılacak evin Burhaniye’nin kültür hayatına önemli katkı sunacağını ifade etti.

“İstanbul Arası” 14 Ağustos'ta başlıyor

İstanbul’un en bilinen vapur rotalarından biri, “İstanbul Arası” projesiyle kültür sanat deneyimine dönüşüyor. İBB Kültür AŞ tarafından hayata geçirilen proje, katılımcılara Boğaz manzarası eşliğinde farklı sanat disiplinlerini bir arada deneyimleme fırsatı sunacak.

Kabataş İskelesi’nden saat 20.00’de hareket edecek vapur, saat 23.00’te yeniden Kabataş’a ulaşacak.

Boğaz'da müzik, tiyatro ve rehberli anlatım

“İstanbul Arası” kapsamında vapur yolculuğu boyunca canlı müzik, tiyatro performansları ve rehberli anlatımlar gerçekleştirilecek.

Katılımcılar yolculuğun başlangıcında canlı müzikle karşılanacak. Ardından Monologlar Müzesi tarafından hazırlanan özel tiyatro performansları vapurun farklı bölümlerinde izleyiciyle buluşacak.

Programın bir diğer bölümünde ise “Boğaz'ın Saklı Hikâyeleri” başlıklı rehberli anlatım gerçekleştirilecek. Katılımcılar, İstanbul'un edebiyat ve kültür belleğini yazar ve şairlerin izinden dinleyecek.

Gecenin finali terasta konserle yapılacak

Boğaz'da verilecek kısa molanın ardından etkinlik, vapurun terasında düzenlenecek akustik konserle sona erecek.

Her etkinlikte farklı bir sanatçının sahne alacağı “İstanbul Arası”, böylece aynı rotayı farklı müzik ve performanslarla yeniden deneyimleme imkanı sunacak.

İlk konser Ayhan Sicimoğlu & Harikalar Bandosu ile

Serinin ilk etkinliği 14 Ağustos'ta Ayhan Sicimoğlu & Harikalar Bandosu konseriyle gerçekleştirilecek.

Latin ritimleriyle Boğaz atmosferini bir araya getirecek konserin ardından etkinlik serisi farklı sanatçıların performanslarıyla devam edecek.

Program kapsamında:

• 14 Ağustos 2026: Ayhan Sicimoğlu & Harikalar Bandosu
• 28 Ağustos 2026: Jakuzi on Piano
• 11 Eylül 2026: Dilek Türkan
• 25 Eylül 2026: Büyük Ev Ablukada

“İstanbul Arası” program akışı

• 19.45: Karşılama - Canlı Müzik
• 20.00: Vapurun hareketi
• 20.15: Monologlar Müzesi tiyatro performansı
• 21.15: “Boğaz'ın Saklı Hikâyeleri” rehber anlatımı
• 21.35: Serbest zaman
• 22.00: Konser
• 23.00: Kabataş'a varış

Etkinlikler sınırlı kapasiteyle gerçekleştirilecek. Biletler Passo ve Biletix üzerinden satışa sunuldu.

"Sanatın üretimini sürdürmek imkânsız hâle geliyor"

Belediye salonlarının fahiş kira seviyelerine ulaşmasının bağımsız tiyatroların önündeki en büyük engellerden birine dönüştüğü belirtilen açıklamada şu ifadelere yer verildi:

"Sanatın kamusal bir değer olduğu, toplumun her kesimine ulaşması gerektiği söylenirken; salon kiralarının ulaştığı rakamlar, tiyatroların üretimini sürdürülebilir kılmayı imkânsız hale getirmekte, bilet fiyatlarını yükseltmek zorunda bırakmakta ve sanatı izleyiciyle buluşturma amacımızı zedelemektedir."

"Seyircinin sanata erişimi kısıtlanıyor

Açıklamada, kamusal sahnelerdeki yüksek maliyetlerin kaçınılmaz olarak bilet fiyatlarına yansıdığı, bu durumun kültürel çeşitliliği azalttığı ve seyircinin nitelikli sanata erişimini doğrudan kısıtladığı vurgulandı.

Mevcut ekonomik şartlar ve salon maliyetleri sebebiyle artık yalnızca belirli il ve salonlara gidebileceklerini duyuran topluluk, yerel yönetimlere çağrıda bulunarak salon kiralamalarında bağımsız sanatı destekleyen makul ve sürdürülebilir bir tarife politikasının uygulanması gerektiğini kaydetti.

Savaş halindeki ülke yarışmaya ev sahipliği yapamayacak

EBU'nun 2027'den itibaren geçerli olacak yeni kuralına göre, yarışmayı kazanan ülkenin silahlı çatışmaya dahil olması durumunda bir sonraki Eurovision başka bir ülkede düzenlenecek.

Aynı uygulama, kazanan ülkenin veya yakın çevresinin güvenlik ve istikrarını etkileyen ciddi bir jeopolitik risk bulunması halinde de geçerli olacak.

EBU, gerekli gördüğü durumlarda bağımsız bir güvenlik değerlendirmesi yaptırabileceğini ve bu değerlendirmenin ardından kazanan ülkenin yarışmaya güvenli şekilde ev sahipliği yapıp yapamayacağını Referans Grubu ile değerlendireceğini açıkladı.

İsrail tartışmaları sürerken geldi

Yeni kural, İsrail'in Gazze'deki askeri operasyonları nedeniyle Eurovision'a katılımına ilişkin tartışmaların devam ettiği dönemde duyuruldu.

İsrail'in yarışmadan çıkarılması yönündeki girişimlerin sonuçsuz kalmasının ardından İspanya, İrlanda, Hollanda, İzlanda ve Slovenya'nın yayıncı kuruluşları 2026 yarışmasına katılmadı.

İsrail'i temsil eden Noam Bettan ise “Michelle” adlı şarkısıyla yarışmayı ikinci sırada tamamladı.

Ukrayna örneği kural haline getirildi

Ukrayna, Rusya'nın 2022'deki işgalinin ardından Kalush Orchestra'nın “Stefania” şarkısıyla Eurovision'u kazanmıştı. Ancak güvenlik riskleri nedeniyle 2023 yarışmasına ev sahipliği yapamamış, yarışma İngiltere'nin Liverpool kentinde düzenlenmişti.

EBU'nun yeni düzenlemesiyle benzer durumlarda uygulanacak süreç resmi kurallara bağlanmış oldu.

Eurovısıon'da yaş sınırı 18'e çıkarıldı

EBU, yarışmacılar için yaş sınırını da değiştirdi. Daha önce 16 olan minimum yaş sınırı 18'e yükseltildi.

Önceden kaydedilmiş vokallerin kullanımına ilişkin kuralların da sıkılaştırıldığı belirtildi. Eurovision Direktörü Martin Green, değişikliklerin kuralları daha açık hale getirmeyi, sanatçıları korumayı ve yarışma için güvenli bir ortam oluşturmayı amaçladığını söyledi.

Kanada 2027'de Eurovısıon'a ilk kez katılacak

Kanada, 2027 Eurovision Şarkı Yarışması'nda ilk kez yer alacak.

Kanada kamu yayıncısı CBC/Radio-Canada'nın EBU'ya tam üye olmasının ardından ülkenin yarışmaya katılacağı açıklandı. Kanada, 2015'te yarışmaya katılan Avustralya'dan sonra Eurovision'a dahil olan ilk yeni ülke olacak.

Eurovısıon 2027 burgaz'da düzenlenecek

2026 Eurovision Şarkı Yarışması'nı Bulgaristan adına DARA, “Bangaranga” adlı şarkısıyla kazandı. Bulgaristan bu sonuçla yarışma tarihindeki ilk birinciliğini elde etti.

2027 Eurovision'unun Bulgaristan'ın Karadeniz kıyısındaki Burgaz kentinde düzenlenmesi planlanıyor.

Türkiye Eurovısıon'a dönecek mi?

Türkiye'nin 2027 Eurovision Şarkı Yarışması'na katılıp katılmayacağı konusunda TRT veya EBU tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Türkiye yarışmaya son olarak 2012'de Bakü'de Can Bonomo'nun “Love Me Back” adlı şarkısıyla katılmıştı.

Türkiye yarışmadan çekilmesinin ardından Eurovision'a yeniden yarışmacı göndermedi. Sertab Erener ise 2024'te Malmö'de düzenlenen yarışmanın ikinci yarı finalinde konuk sanatçı olarak sahne alarak 2003'te birincilik getiren “Everyway That I Can” şarkısını yeniden seslendirdi.

Ersoy, Geleceğe Miras Projesi kapsamında Göbeklitepe'nin kuzey kesiminde yaklaşık 80'e 70 metrelik alanda ilk kez kazı çalışmalarına başlandığını duyurdu.

Göbeklitepe'nin kuzeyinde ilk kazı

Bakan Ersoy'un verdiği bilgilere göre, yeni kazı alanıyla ilgili yüzey taramalarından elde edilen veriler ve jeomanyetik ölçümler bölgede önemli yapılara işaret ediyor.

Ölçümlerin, bölgede büyük boyutlarda kamusal yapılar, dörtgen planlı yapılar ve kulübelerin bulunduğuna işaret ettiği belirtildi.

GT1 ve GT2 alanlarında çalışmalar sürüyor

Yeni kazı alanının yanı sıra GT1 ve GT2 alanlarında da çalışmalar eş zamanlı olarak devam ediyor.

Ersoy, şimdiye kadar ortaya çıkarılan yapıların Göbeklitepe'nin bilinmeyenlerine ilişkin yeni veriler sunduğunu belirtti.

Kazı çalışmalarının yanı sıra alandaki koruma ve sağlamlaştırma uygulamalarının da sürdürüldüğü bildirildi.

Dikilitaşlar güçlendiriliyor

Göbeklitepe'deki koruma çalışmaları kapsamında C Yapısı'ndaki dikilitaşın yüzeyine ait son parçaların yerine yerleştirildiği açıklandı.

D Yapısı'nın duvarlarının ve merkezindeki iki dikilitaşın zemin bağlantılarının da güçlendirildiği belirtildi.

Dikilitaşların olası sarsıntılara karşı daha güvenli hale getirilmesi amacıyla çelik halatlar kullanıldığı aktarıldı.

Yeni yürüyüş yolları ziyaretçilere açılacak

Yeni kazı alanları dikkate alınarak Göbeklitepe'deki yürüyüş yollarının da yenilendiği bildirildi.

Bakan Ersoy, yenilenen yürüyüş yollarının kısa süre içinde ziyaretçilerin kullanımına açılacağını belirtti.

Göbeklitepe'nin farklı noktalarında kazı, restorasyon ve koruma çalışmalarının eş zamanlı yürütüldüğünü ifade eden Ersoy, çalışmaların alanın bütüncül bir yaklaşımla geleceğe taşınmasını amaçladığını kaydetti.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada şunları kaydetti:

"Göbeklitepe’de araştırmalarımızı yeni alanlara taşıyoruz. Geleceğe Miras Projemiz kapsamında, höyüğün kuzey kesimindeki yaklaşık 80’e 70 metrelik alanda ilk kez kazı çalışmalarına başladık. Yüzey taramalarından elde edilen veriler ve jeomanyetik ölçümler, bu bölgede de büyük boyutlarda kamusal yapılar ile dörtgen planlı yapıların ve kulübelerin bulunduğuna işaret ediyor.

Yeni kazı alanının yanı sıra GT1 ve GT2 alanlarında da çalışmalarımızı eş zamanlı olarak sürdürüyoruz. Şimdiye kadar açığa çıkardığımız yapılar, Göbeklitepe’nin bilinmeyenlerine ilişkin yeni veriler sunuyor. Kazılarla birlikte koruma çalışmalarına da büyük önem veriyoruz. C Yapısı’ndaki dikilitaşın yüzeyine ait son parçaları yerine yerleştirirken D Yapısı’nın duvarlarını ve merkezindeki iki dikilitaşın zemin bağlantılarını güçlendirdik. Dikilitaşları sarsıntılara karşı çelik halatlarla daha güvenli hale getiriyoruz.

Ayrıca yeni kazı alanları dikkate alınarak yenilenen yürüyüş yolları yakında ziyaretçilerin erişimine açılacak. Göbeklitepe’nin farklı noktalarında kazı, restorasyon ve koruma çalışmalarını eş zamanlı yürüterek bu eşsiz mirası bütüncül bir yaklaşımla geleceğe taşıyoruz. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğümüze, kazı heyetimize, bilim insanlarımıza ve sahada özveriyle çalışan tüm ekip arkadaşlarımıza teşekkür ediyorum."

Ravel’in "Boléro"su ve fado dansları sahnelendi

Gecenin ilk bölümünde Koreograf Mehmet Balkan’ın, Maurice Ravel’in dünyaca ünlü bestesi üzerine kurguladığı "Boléro" sahnelendi. Yükselen temposu, ritmik yapısı ve güçlü dramatik kurgusuyla öne çıkan koreografi seyircilerden yoğun ilgi gördü.

Programın ikinci yarısında ise Koreograf Daniel Cardoso imzalı "Correr o Fado" eseri izleyiciyle buluştu. Portekiz’in geleneksel Fado müziğinden ilham alan yapımda; melankoli, aşk, özlem ve hayatın ritmi çağdaş dansın estetiğiyle sahneye taşındı.

Gösteriler yarın da devam edecek

Teknik başarısı ve yüksek sahne disipliniyle festivalin dikkat çeken topluluklarından biri olan Kosova Ulusal Balesi, "Boléro" ve "Correr o Fado" gösterilerini yarın gece yine Bodrum Kalesi Kuzey Hendeği Sahnesi'nde sanatseverlerin beğenisine sunacak.

Zengin programıyla sanat tutkunlarını ağırlayan 23. Uluslararası Bodrum Bale Festivali, 17 Ağustos tarihine kadar devam edecek.

Fundación SM ve Dünyanın en büyük kitap fuarlarından biri olan Guadalajara Uluslararası Kitap Fuarı (Guadalajara International Book Fair) iş birliğiyle düzenlenen Iberoamérica Ilustra, çocuk ve gençlik edebiyatı illüstrasyonundaki nitelikli ve yenilikçi çalışmaları öne çıkaran en önemli uluslararası platformlardan biri olarak kabul ediliyor. 17. kez kapılarını açan seçkide yer almaya hak kazanan eserler, özel hazırlanan yıllık katalogda yayımlanmanın yanı sıra uluslararası alanda düzenlenecek gezici sergiler aracılığıyla dünya çapındaki okur ve sanatseverlerle buluşacak.

Geleneksel kültürel miras görsel anlatıyla buluşuyor

Galiya Saraç tarafından yazılan ve Catalina V. Hulsbus’un özgün çizimleriyle görselleşen "Bir Kilim Hikâyesi"; Anadolu'nun geleneksel kilim motiflerinde gizlenen sembolleri, geçmişten günümüze nesilden nesile aktarılan hikâyeleri ve köklü kültürel mirası incelikli bir anlatıyla okura sunuyor.

"Farkında (mı)sın?" temasıyla buluşacaklar

Bu yıl "Farkında (mı)sın?" temasıyla gerçekleştirilecek olan 12. İzmir Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Günleri, 28-29 Kasım 2026 tarihlerinde Özel İzmir SEV İlkokulu ev sahipliğinde düzenlenecek.

Çöplük, Islak Burun ve Trendeki Adam gibi milyonlarca okura ulaşan ve geniş bir okuyucu kitlesine sahip eserlerin yazarı olan Mulligan; çocukların, gençlerin ve yetişkinlerin dünyasından umut, cesaret, adalet ve dayanışma gibi güçlü temaları işliyor. Yazar, ÇOGED’de gerçekleştireceği söyleşide edebiyat yolculuğunu, yazma sürecinde ilham aldığı kaynakları ve anlatıların dönüştürücü gücünü edebiyatseverlerle paylaşacak.

İzmir ve İstanbul’da okul ziyaretleri gerçekleştirecek

Andy Mulligan, 12. ÇOGED kapsamındaki ana programın tamamlanmasının ardından etkinlik maratonuna devam edecek. İngiliz yazar, İzmir ve İstanbul’da belirlenen çeşitli okulları ziyaret ederek öğrencilerle söyleşiler gerçekleştirecek ve okurları için kitaplarını imzalayacak.

Karya Sağlıklı Yaşam ve Aktif Yaşlanma Derneği ile S.S. Datça Ahi Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi tarafından, S.S. Anadolu Ahileri Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifleri Birliği işbirliğiyle düzenlenen festival, Palamutbükü’nde gerçekleştirilecek.

Festival; Muğla Büyükşehir Belediyesi, Datça Belediyesi, Gazeteciler Cemiyeti, Türkiye Foto Muhabirleri Derneği, Muğla Büyükşehir Gazeteciler Cemiyeti, Muğla Ticaret ve Sanayi Odası proje ortaklığı ile Datça Kaymakamlığı’nın desteğiyle düzenleniyor.

Festivalin odağında kadın emeği ve yerel üretim var

Antik Karya medeniyetinin sağlık ve kültür mirasından ilham alan Meet Datça Festivali, Datça’da kadın emeğiyle ortaya çıkan yerel üretimleri modern markalaşma süreçleriyle buluşturmayı amaçlıyor.

Festival kapsamında yerel üreticilerin küresel iş birlikleri ve mentörlük ağlarıyla desteklenmesi, Datça’nın turizm potansiyelinin doğa, kültür ve gastronomi ekseninde çeşitlendirilmesi hedefleniyor.

Festivalin sloganı ise “Sadece bir festival değil; mentörlük, motivasyon ve küresel dayanışma ağı” olarak belirlendi.

Kadın girişimcilere mentörlük ve destek programları

Üç gün boyunca kooperatiflere, kadın girişimcilere ve yerel üreticilere yönelik söyleşiler, mentörlük programları ve atölye çalışmaları gerçekleştirilecek.

Ayrıca Ticaret Bakanlığı ile Güney Ege Kalkınma Ajansı’nın teşvik ve hibe programları hakkında bilgilendirmeler yapılacak. Festival aracılığıyla yerel üreticilerin sürdürülebilir biçimde desteklenmesi ve bölgesel kalkınmaya katkı sağlayacak bir model oluşturulması amaçlanıyor.

Meet Datça Festivali, Datça’nın ardından Muğla’nın farklı destinasyonlarında düzenlenmesi planlanan Meet Festivalleri’nin ilk adımı olarak konumlandırılıyor.

Festivalde uluslararası katılım

Meet Datça Festivali, farklı ülkelerden alanında uzman isimleri de ağırlayacak.

İngiltere’den sosyal girişimci ve London's Community Kitchen & Urban Farmer Kurucusu ve CEO'su Taz Khan MBE FRSA, kadın emeği, toplumsal refah ve gıda sürdürülebilirliği üzerine çalışmalarını paylaşacak.

Project 2nd Chance Kurucu Ortağı ve Direktörü Suzy Jakeman BEM ise kadınların güçlendirilmesinin topluluklar üzerindeki etkisini kendi deneyimleri üzerinden aktaracak.

Uluslararası tarım ticareti alanında faaliyet gösteren Robert Blomsteel ve Susanne Schild, yerel üreticilerin ve kooperatiflerin Avrupa pazarıyla buluşması üzerine sunum gerçekleştirecek.

Hollanda’da düzenlenen “Heel Holland Bakt” yarışmasının 2023 şampiyonu ve WAFFEL markasının kurucusu Mercedes Roggen da festivalin uluslararası konukları arasında yer alacak.

Türkiye’den gastronomi ve kooperatifçilik buluşması

Festivalde uluslararası konukların yanı sıra Türkiye’den gastronomi, kooperatifçilik, tasarım ve kadın girişimciliği alanlarında faaliyet gösteren isimler de yer alacak.

Uluslararası şef ve gastronomi girişimcisi Tamer Özkan, Michelin Bib Gourmand 2026 ödüllü restoran sahibi Ahmet Pehlivan ve Yaka Mengen III-2026 Michelin Genç Şef Ödüllü Duru Akgül festivalin gastronomi programına katılacak.

Anadolu Ahileri Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifleri Birliği Genel Koordinatörü Abdullah Çavuş, Birlik Başkanı Gülcan Şimşek Çavuş ile farklı kadın kooperatiflerinin temsilcileri de festival kapsamında deneyimlerini paylaşacak.

Knidos’ta bir ilk: “Tortu Defilesi”

Festivalin dikkat çeken etkinliklerinden biri ise “Tortu Defilesi” olacak. Moda tasarımcısı ve akademisyen Merve Kahveci ile moda küratörü Aydan Uzun tarafından hazırlanan defilede kadın emeği, kültürel miras ve sürdürülebilir moda bir araya getirilecek.

İki bölümden oluşacak defilenin ilk bölümünde el dokuması kilimler ve ipek kumaşlar ileri dönüşüm yaklaşımıyla yeniden tasarlanacak.

“Kilimden Podyuma” başlıklı bölümde Datça’nın doğal dokuları, kayalık kıyıları, zeytin ağaçları ve yerel dokumaları çağdaş tasarımlarla buluşturulacak.

Sandıklardan çıkan miras yeniden tasarlanacak

Defilenin ikinci bölümü ise “Sandıklardan: Sıfır Atık” başlığını taşıyacak.

Yerel halkın sandıklarında saklanan ve kuşaktan kuşağa aktarılan tekstil ürünleri, sıfır atık yaklaşımıyla yeniden tasarlanacak. Tasarımlarda kumaşların üzerindeki izler ve kusurlar, geçmiş kuşakların emeğini taşıyan hafıza unsurları olarak değerlendirilecek.

Defilede tasarımların, çıktıkları sandığın sahibinin adıyla sunulmasıyla anonimleşen kadın emeğinin yeniden görünür hale getirilmesi amaçlanıyor.

Datça’nın yerel değerleri küresel sahneye taşınacak

Festival kapsamında Datça’nın bademinden ipek üretimine, geleneksel dokumalardan gastronomik ürünlere kadar farklı yerel değerlerin tanıtılması hedefleniyor.

Organizatörler, Meet Datça Festivali aracılığıyla kadın üreticilerin yalnızca ürünlerini sergiledikleri bir etkinlik değil, aynı zamanda mentörlük, markalaşma, uluslararası ticaret ve dayanışma ağına dahil oldukları sürdürülebilir bir yapı oluşturmayı amaçlıyor.

Uluslararası Meet Datça Festivali, 16-17-18 Ağustos 2026 tarihlerinde Palamutbükü, Datça, Muğla’da gerçekleştirilecek.

Festivalin üç günlük programına meetfestivalleri.com adresinden ulaşılabilecek.

Gallipoli oyunu Seddülbahir Kalesi’nde tanıtıldı

Kültür ve Turizm Bakanlığı Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı himayesinde tamamlanan Gallipoli oyununun tanıtım toplantısı, Gelibolu Yarımadası’nın simge noktalarından Seddülbahir Kalesi’nde düzenlendi.

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir, toplantıda yaptığı konuşmada uzun süredir önem verdikleri bir projeyi hayata geçirmenin mutluluğunu yaşadıklarını söyledi.

Çanakkale’nin dijital platformlar üzerinden daha fazla tanınmasını amaçladıklarını belirten Kaşdemir, özellikle çocuklara ve gençlere ulaşmada oyunların önemli bir iletişim aracı olduğuna dikkat çekti.

Gallipoli oyununun Türkiye’de ve dünyada oynanmaya başlamasıyla Çanakkale’ye yönelik merakın artmasını beklediklerini ifade eden Kaşdemir, projenin kentin uluslararası bilinirliğine de katkı sağlayabileceğini dile getirdi.

Çanakkale Savaşları gençlere oyun dünyası üzerinden anlatılacak

Projede, Çanakkale Savaşları ve Gelibolu cephesinin yalnızca tarih kitapları veya geleneksel anlatım yöntemleriyle değil, dijital oyun deneyimi üzerinden de yeni nesillere aktarılması amaçlanıyor.

Kaşdemir, Türk oyuncuların oyun içerisinde Türk kahramanlarını tercih edebilmesinin önemine değinirken, farklı ülkelerdeki oyuncuların da Gallipoli oyunu sayesinde Çanakkale’yi ve Gelibolu’yu daha yakından tanıma fırsatı bulacağını söyledi.

Black Mill Games CEO’su Jos Hoebe ise Gallipoli oyununun tanıtımının şirket açısından özel bir anlam taşıdığını belirtti. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı ile ortak bir hedef doğrultusunda hareket ettiklerini anlatan Hoebe, oyunun Gelibolu cephesinin uluslararası ölçekte daha fazla tanınmasına katkı sağlamasının amaçlandığını kaydetti.

Gallipoli oyunu için protokol imzalandı

Konuşmaların ardından Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir ile Black Mill Games CEO’su Jos Hoebe, Gallipoli oyununa ilişkin protokolü imzaladı.

Tanıtım programına katılan davetliler ve oyuncular da etkinlik alanına kurulan bilgisayarlar üzerinden Gallipoli oyununu ilk kez deneyimledi.

Seddülbahir Kalesi’ndeki törene Eceabat Kaymakamı Kerem Yenigün, İl Jandarma Komutanı Albay Cemalettin Akyüz, Sahil Güvenlik Batı Marmara Grup Komutanı Kıdemli Binbaşı Barış Borucu, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Arda Aydın ve davetliler katıldı.

Gallipoli oyunu projesiyle, Çanakkale Savaşları’nın tarihsel mirasının dijital oyun kültürüyle buluşturularak Türkiye’de ve dünyanın farklı ülkelerinde yeni bir izleyici ve oyuncu kitlesine ulaştırılması hedefleniyor.

Toprağın bereketi ve emeğin değeri sanatla buluşuyor

Toprağın bereketini, emeğin değerini ve kuşaktan kuşağa aktarılan kültürel birikimi gündelik yaşamdan kesitlerle yansıtan sergi, farklı kuşaklardan usta sanatçıların eserlerini bir araya getiriyor. İş Bankası Iğdır Şubesi'ni geçici bir sanat mekânına dönüştürecek olan seçkide Naci Kalmukoğlu ve Feyhaman Duran’ın Iğdır ile özdeşleşen kayısı natürmortları, Nazlı Ecevit’in hamur açan kadın figürleri, Fahir Aksoy’un çarşı ahalisini yansıtan tabloları ve Yalçın Gökçebağ’ın çay hasadı resimleri sanatseverlerin beğenisine sunuluyor. Uzman sanat tarihçilerinin anlatımları ve çocuklara yönelik sanat atölyeleriyle desteklenen etkinlik, her yaştan ziyaretçiye kapsayıcı bir sanat deneyimi yaşatmayı hedefliyor.

14 farklı durakta 9 binden fazla ziyaretçi

Temmuz 2025’te Denizli’nin Çal ilçesinde ilk adımı atılan Anadolu Sergileri, bir yılı aşkın sürede Gelibolu’dan Antakya’ya, Midyat’tan İznik’e, Amasra’dan Erzurum’a uzanan 14 farklı durakta sanatseverlerle buluştu.

1960’lardan 1990’lara uzanan kapsamlı bir kültür portresi

Sergi, Özer Kabaş’ın Robert Kolej’deki öğrencilik yıllarından Mimar Sinan Üniversitesi’ndeki akademisyenlik dönemine kadar geniş bir zamana yayılan sanat hayatını ve entelektüel mirasını mercek altına alıyor. Sanatçının resim, özgün baskı, takı tasarımı, tiyatro ve sinema gibi farklı disiplinlerdeki üretimleri, dönemin sosyo-kültürel atmosferini yansıtan zengin arşiv belgeleriyle bir araya getiriliyor.

Kabaş’ın disiplinlerarası pratiğini ve sanat eğitimine getirdiği yenilikçi yaklaşımı görünür kılan seçki, aynı zamanda Türkiye’nin 20. yüzyıl ikincil yarısındaki kültür ortamına dair derinlikli bir okuma sunuyor.

Dört yıllık arşiv ve araştırma sürecinin ürünü

"Denizaşırı: Özer Kabaş ve Zamanları", Salt’ın 2022 yılında başlattığı uzun soluklu araştırma ve arşiv çalışmasının bir sonucu olarak izleyiciyle buluşuyor. Bu süreç kapsamında sanatçının sanat tarihi ve eğitimi üzerine kaleme aldığı metinleri içeren Sentez ve Montaj: Özer Kabaş Yazıları adlı çalışma, 2022'de e-yayın, 2023'te ise basılı kitap olarak okura sunuldu. Kabaş’a ait kişisel ve mesleki belgelerden oluşan dijital arşiv, eş zamanlı olarak archives.saltresearch.org adresi üzerinden kamuoyunun erişimine açıldı.

Sergiye paralel düzenlenecek paneller, gösterimler ve kamusal programlara dair detaylar ilerleyen günlerde saltonline.org adresi üzerinden açıklanacak.

Derginin bu ayki dosya konusunda Can Yücel şiiri üç farklı açıdan ve makaleyle mercek altına alınıyor.

Kabil Demirkıran – "Çok Bi Çocuk: Can Yücel":

Demirkıran yazısında, Can Yücel’in doğayla kurduğu bağı, dil oyunlarını, ironisini, toplumcu duyarlılığını ve argoyu estetik bir imkâna dönüştürme yeteneğini inceliyor. Yücel’in şiirlerinin merkezinde dünyaya yeni gelmiş, şaşkın ve meraklı gözlerle çevresini izleyen bir "çocuk" imgesi bulunduğunu vurguluyor. Bu çocuksu bakışın kural tanımaz, alaycı, öfkeli ama bir o kadar da saf yapısıyla şairaneliği reddeden doğallığını ve yerleşik değerlere yönelttiği eleştirel dili açımlıyor.

Bâki Ayhan – "Dil Doğalsa Şiir İçtendir: Can Yücel Üzerine Bir Dem":

Ayhan, şairi biyografik mitlerin ve anıların dar sınırlarından çıkararak poetik bir zemine oturtuyor. Yücel şiirini besleyen toplumcu gerçekçilik, hiciv, alay ve mizah unsurlarını geleneksel hatlar üzerinden değerlendiriyor. Şairin dilindeki sert, ironik ve sarkastik tonun arkasında derin bir hüzün katmanı yattığını savunurken; otobiyografik ve dilsel sahiciliğini yapay metin deneylerine karşı güçlü bir "içtenlik izleği" olarak konumlandırıyor.

Atanur Memiş – "Şiirin Ağzını Açtırmak: Can Yücel’de Karaçalı Estetiği":

Memiş, argo, küfür, gündelik dil ve politik öfkenin Can Yücel şiirinde seçkinci ve steril burjuva estetiğinin sınırlarını ihlal eden estetik bir bütünlük oluşturduğunu öne sürüyor. "Karaçalı estetiği" olarak tanımladığı bu dilin, okuru uyuşturan estetik anlayışa karşı "uyandırıcı" bir işlev üstlendiğini belirtiyor. Yazıda ayrıca Safo'dan Şeyh Galip'e, Orhan Veli'den Neyzen Tevfik ve Nâzım Hikmet'e, Shakespeare'den Lorca'ya uzanan geniş bir gelenek yelpazesinin Yücel şiirinde yarattığı karnaval havası ele alınıyor.

Güreşçi betimlemeli sikkeler dikkat çekti

Bakan Ersoy, yaklaşık 2 bin 400 yıllık mezarda elde edilen buluntuların, mezar sahibinin sporla doğrudan ilişkili ve Aspendoslu bir güreşçi olabileceğini gösterdiğini belirtti.

Sosyal medya hesabı üzerinden çalışmalara ilişkin açıklama yapan Ersoy, şu ifadeleri kullandı:

"Aspendos Antik Kenti'nde yürüttüğümüz kazılarda, kentin klasik dönem tarihine ışık tutan çok önemli bir keşfe ulaştık. Kent içinde varlığı ilk kez tespit edilen Doğu Nekropolisi'nde, MÖ 5. yüzyılın son çeyreği ile MÖ 4. yüzyıl arasına tarihlenen bir sandık tipi mezarı gün yüzüne çıkardık. Mezarda tespit edilen, üzerinde güreşçi betimlemelerinin bulunduğu Aspendos sikkeleri ile diğer buluntular, burada defnedilen kişinin sporla ilişkili hatta Aspendoslu bir güreşçi olabileceğine işaret ediyor. Bu kıymetli keşifte emeği bulunan Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğümüzü, kazı ekibimizi ve tüm bilim insanlarımızı gönülden tebrik ediyorum."

Klasik dönem tarihine ışık tutacak

Kültür ve Turizm Bakanlığından yapılan açıklamada, elde edilen bulguların Aspendos'un klasik dönemdeki yaşamı, ölü gömme gelenekleri ve toplumsal yapısına dair son derece kritik veriler sunduğu kaydedildi.

Keşfin, antik kentin arkeolojik verilerle sınırlı bilinen klasik dönemine dair bilgi birikimini zenginleştireceği ve bölge tarihine dair yeni bilimsel çalışmalara ışık tutacağı vurgulandı.

Usta sanatçı Bilgesu Erenus için Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde düzenlenen törene ailesi, yakınları, meslektaşları ve sevenleri katıldı. Tören, sanatçının yaşamını ve mücadelesini konu alan video gösterimi ile başladı.

Törende konuşan İstanbul Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmeni Ayşegül İşsever, Türkiye'nin çok özel bir aydınını kaybettiğini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:

"Kendi ülkesinin ve insanının dertleriyle dertlenen, cesaretle onları yalnız bırakmayan çok değerli bir aydınlığı kaybettik. Şehir Tiyatrosu ailesi olarak tek tesellimiz, kaleme aldığı 'Yaftalı Tabut' oyununun 5 senedir kapalı gişe oynaması ve yeni jenerasyonla kucaklaşması oldu. Artık öyle konuşan aydınlarımız çok az. O cesareti çok arayacağız; onu her zaman sevgi, saygı ve hürmetle anacağız."

"Daima ezilenlerin ve mağdurların yanında oldu"

Sanatçının özgeçmişinin okunmasının ardından kürsüye gelen oğlu Ali Erenus, annesinin hiçbir menfaat uğruna duruşunu değiştirmediğini belirterek şunları kaydetti:

"Bilgesu Erenus hayat yolculuğunda daima ezilenlerin, mağdurların yanında oldu. Eylemlerine destek verdiği öğrenciler, işçiler, memurlar ve Cumartesi Anneleri onu hiç unutmadılar. Vefatından sonra ismi Bilgesu olan birçok genç kadın bize ulaştı; kimi doktor olmuş şifa dağıtıyor, kimi tiyatro oyuncusu. Bize düşen görev, aydınlarımızı henüz hayattalarken onurlandırmak, ürettiklerine ve öğretilerine sahip çıkmaktır."

Nakkaştepe Mezarlığı’nda Toprağa Verildi

Harbiye’deki törenin ardından Bilgesu Erenus’un cenazesi Kuzguncuk Camisi’ne getirildi. Öğle vakti kılınan cenaze namazının ardından usta sanatçının naaşı Nakkaştepe Mezarlığı’nda dualarla son yolculuğuna uğurlandı.

Arap akınlarında tahrip edilen kilisenin yıkıntılarından çıktı

Süleyman Demirel Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve Kazı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Özhanlı, nadide eserin antik kentteki manastır alanında yapılan kazılarda, MS 713 yılındaki Arap akınları sırasında yıkıma uğrayan kilisenin kalıntıları arasından çıkarıldığını belirtti.

Özhanlı, kabın üzerindeki kabartma ve betimlemelerin Eski Ahit’in "Daniel" kitabındaki anlatılarla birebir örtüştüğünü vurguladı. Danyal Peygamber'in Babil sürgünü sırasında aslanlar çukuruna atılıp zarar görmeyişinin "ilahi koruma" olarak kabul edildiğini hatırlatan Özhanlı, rüyadaki detayların ikonografik anlamını şöyle aktardı:

"Yahudi geleneğinde Danyal'ın rüyasında denizden çıkan 4 canavar Babil, Med, Pers ve Helenistik krallıklarını simgeler. Hristiyan yorumunda ise dördüncü canavar Roma İmparatorluğu'nu, gökten gelen 'insanoğlu' figürü ise Mesih'in gelişini temsil etmektedir. Bu rüya, Hristiyanlıkta Hz. İsa’nın gelişini muştulayan temel metinlerdendir. Danyal’ın rüyasındaki bütün yaratıkları ve unsurları aynı kompozisyonda bir araya getiren başka bir örnek dünyada bugüne kadar bilinmiyor. Eser bu yönüyle tektir."

Antiokheia’nın gelişmiş seramik üretimini belgeliyor

Kazı alanında litürjik kabın yanı sıra çok sayıda seramik kalıba da ulaşıldığını aktaran Prof. Dr. Mehmet Özhanlı, bu durumun Pisidia Antiokheia’nın kendi ihtiyacını karşılayan, dönemin gelişmiş bir seramik üretim merkezi olduğunu kanıtladığını ifade etti. Kabın iki yüzünde Danyal tasvirleri ve 4 canavarın yanı sıra geyik ve köpek motifleri de yer alıyor.

Hristiyanlık tarihinin önemli hac merkezi

Pisidia Antiokheia'nın dinler tarihi açısından kritik bir konuma sahip olduğuna dikkat çeken Özhanlı, Aziz Pavlus ve Aziz Barnabas’ın MS 46 yılında kente gelerek ilk vaazlarını burada verdiklerini hatırlattı. Hristiyanlığın Roma'nın resmi dini kabul edilmesi ve 325 yılındaki İznik Konsili’nin ardından kentin Pisidia bölgesinin metropolitlik merkezi ve önemli bir hac alanı haline geldiği belirtildi.

Gecenin ilk filmi olan Uğur Cuya imzalı Kadim Longoz İğneada, izleyiciyi Trakya'nın kuzeyindeki İğneada Longoz Ormanları'na götürüyor. Belgesel, yalnızca eşsiz bir doğal yaşam alanını kayıt altına almakla kalmayıp bölgenin gerçek sahipleri olan arıcıların, balıkçıların, ormancıların, doğa rehberlerinin ve yıllardır bu ekosistemle iç içe yaşayan insanların hafızasını da görünür kılıyor. İğneadalılar, gündeme gelen nükleer santral projesinin doğaya ve yaşamlarına olası etkilerini kendi tanıklıklarıyla anlatırken, ormanla kurdukları güçlü bağı da seyirciye aktarıyor. Doğayı yalnızca korunması gereken bir alan olarak değil, birlikte yaşanan bir hayatın ayrılmaz parçası olarak ele alan film, çevre mücadelesini yerelden yükselen seslerle örüyor.

Perdeye yansıyan ikinci yapım ise Muhammet Beyazdağ yönetmenliğindeki Her Şey Yolunda oldu. Türkiye'de ve yurt dışında 50'den fazla festivalde gösterilen, 15 ödüle layık görülen belgesel, izleyiciyi bu kez kırsalda yaşayan 12 yaşındaki Aleyna'nın gündelik yaşamına davet ediyor. Aleyna'nın hikâyesi üzerinden ilerleyen yapım, yalnızca bir çocuğun hayatını anlatmakla kalmayıp eğitim hakkına erişmek için mücadele eden, imkânların sınırlı olduğu bölgelerde yaşayan pek çok kız çocuğunun ortak deneyimine ışık tutuyor. Sessiz ama güçlü anlatımıyla film, eğitim hakkını istatistiklerden çıkarıp bir çocuğun göz hizasına indiriyor; umut, direnç ve eşitlik arayışını hayatın içinden bir hikâyeyle görünür kılıyor.

Büyükelçi Orav: "Sivil toplum bir lüks değil, dayanıklı demokrasilerin kalbidir"

Gösterimin açılışını yapan Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Başkanı Büyükelçi Aivo Orav, sivil toplumun hak mücadelesinin bugün her zamankinden daha önemli olduğunu vurgulayarak, Avrupa Birliği'nin bu mücadelenin yanında olmaya devam edeceğini söyledi.

"Dünyanın iklim krizi, eşitsizlikler ve hak ihlalleriyle karşı karşıya olduğu zor zamanlardan geçiyoruz" diyen Orav, "Sivil toplum bir lüks değil, dayanıklı demokrasilerin kalbidir. Avrupa Birliği olarak aktivistleri ve sivil toplum örgütlerini desteklemeye devam ediyoruz. Çalışmalarınızı sizin adınıza konuşmak için değil, sesinizin daha güçlü duyulmasına katkı sunmak için desteklemekten gurur duyuyoruz" ifadelerini kullandı.

Orav, altıncı döneminde devam eden Sivil Düşün Programı kapsamında aktif yurttaşlığı desteklediklerini belirterek, CAM Platformu'nun bugün 200'den fazla hak odaklı filme ev sahipliği yaptığını da hatırlattı.

"Longoz binlerce yıllık yaşayan bir ekosistem"

Açık hava gösteriminin ilk filmi, yönetmen Uğur Cuya imzalı Kadim Longoz İğneada oldu. İğneada Longoz Ormanları'nı bölgede yaşayan balıkçıların, arıcıların, ormancıların ve doğa rehberlerinin gözünden anlatırken, bölgede planlanan nükleer santral tartışmalarını da yerel halkın tanıklıklarıyla ele alan belgeselin gösterimi öncesinde konuşan Cuya, longozların dünyada çok az sayıda bulunan özel ekosistemlerden biri olduğuna dikkat çekerek, "Longoz sadece bir orman değil. Binlerce yıldır yaşayan çok özel bir sulak orman ekosistemi. Dünyada sayılı örneklerinden biri ve çok zengin bir biyolojik çeşitliliğe sahip" ifadelerini kullandı.

Belgeseli çekerken en çok kendisini etkileyen şeyin, bölgede yaşayan insanların seslerinin bugüne kadar yeterince duyulmamış olması olduğunu söyleyen Cuya, şunları kaydetti:

"Orada yaşayan balıkçılar, arıcılar, doğayla iç içe yaşayan insanlar var. Biz çoğu zaman kendi hikâyelerimizi duymakta bile zorlanıyoruz. Biz çekim için gittiğimizde onlara bugüne kadar kimse 'Buraya nükleer santral yapılması düşünülüyor, siz ne düşünüyorsunuz?' diye sormamıştı. Film aslında biraz da bu sessizliğe kulak vermeye çalışıyor. Benim için burası hayranlık verici bir coğrafya Umarım ömrümüz boyunca da bizden sonraki kuşaklar boyunca da aynı hayranlıkla varlığını sürdürür"

Nükleer enerji tartışmalarına da değinen Cuya, santrallerin soğutma suyu ihtiyacının hassas ekosistemler üzerinde önemli riskler oluşturduğunu belirterek, İğneada'nın doğal yapısının korunmasının yalnızca bölge için değil gelecek kuşaklar için de önem taşıdığını ifade etti.

"Aleyna tek bir çocuk değil, o coğrafyadaki bütün çocukların sesi"

Gecenin ikinci filmi ise yönetmen Muhammet Beyazdağ imzalı Her Şey Yolunda oldu. Türkiye ve yurt dışında 50'den fazla festivalde gösterilen ve 15 ödül kazanan filmin gösterimi öncesi konuşan Beyazdağ, yapımın ilk aşamada üç karakter üzerinden kurgulandığını ancak anlatının daha güçlü olması için Aleyna'nın hikâyesinde yoğunlaştıklarını söyledi.

Beyazdağ, şöyle konuştu:

"Filmi aslında üç karakter üzerinden çekmiştim ama izleyici yalnızca Aleyna'yı görecek. Çünkü hikâyeyi en güçlü şekilde o taşıyordu. Aleyna tek bir çocuk değil; aslında o coğrafyada yaşayan bütün çocukların hikâyesini anlatan bir temsilci. Film, temel yaşam ve eğitim hakkına ulaşmaya çalışan çocukların ortak hikâyesini görünür kılmaya çalışıyor."

Hak odaklı filmler tek platformda: CAM Platformu nedir?

Açık hava gösterimiyle izleyici karşısına çıkan CAM Platformu, yalnızca bir film izleme alanı değil, hak mücadelelerinin görsel hafızasını bir araya getiren dijital bir arşiv niteliği taşıyor. Avrupa Birliği Sivil Düşün Programı kapsamında hayata geçirilen platformda çevreden eğitim hakkına, kadın haklarından afet sonrası yaşam deneyimlerine kadar uzanan yaklaşık 200 yapım yer alıyor.

Hak savunuculuğunun giderek görsel hikâye anlatıcılığı üzerinden de güç kazandığı günümüzde CAM, farklı coğrafyalarda yaşanan hak mücadelelerini görünür kılmayı amaçlıyor. Filmler aracılığıyla hak ihlallerini belgeliyor, dayanışma hikâyelerini kayıt altına alıyor ve izleyiciye gündelik yaşamın içinden hak temelli anlatılar sunuyor.

Platformda endüstriyel tarımın temiz gıdaya erişim üzerindeki etkilerinden kırsalda eğitim hakkı için mücadele eden çocuklara, hidroelektrik santral projelerine karşı yaşam alanlarını korumaya çalışan yerel halkın direnişinden deprem sonrası yeniden kurulan hayatlara kadar geniş bir seçki bulunuyor. Hak alanı ve konu başlıklarına göre arama yapılabilen platformdaki tüm yapımlar yalnızca CAM üzerinden izlenebiliyor.

Sivil Düşün nedir?

CAM Platformu'nun arkasında Avrupa Birliği tarafından yürütülen Sivil Düşün Programı bulunuyor. Program, Türkiye'nin dört bir yanında hak temelli çalışmalar yürüten sivil toplum örgütlerine, aktivistlere, inisiyatiflere, platformlara ve topluluklara ayni ve uzman desteği sağlıyor.

En fazla altı ay süren hak odaklı çalışmaları destekleyen program, fikirlerin hayata geçirilmesi için ihtiyaç duyulan maddi yükü hafifletirken, uzman desteğiyle de projelerin güçlenmesine katkı sunuyor. Böylece hak savunuculuğu yalnızca sahada değil; belgeseller, kısa filmler ve görsel anlatılar aracılığıyla da daha geniş kitlelere ulaşabiliyor.

Sivil Düşün desteğiyle üretilen filmler de tam bu noktada, hak mücadelelerini görünür kılan ve toplumsal hafızaya katkı sunan önemli birer belge niteliği taşıyor.

26 Eylül-4 Ekim 2026 tarihleri arasında düzenlenecek festivalin açılış töreninde üç usta isim ödüllerine kavuşacak.

Üç usta isim onurlandırılacak

Adana Büyükşehir Belediyesi tarafından düzenlenen festivalde, Adanalı yazar Orhan Kemal'in anısını yaşatmak amacıyla her yıl sinemaya önemli katkılarda bulunan isimlere verilen Orhan Kemal Emek Ödülleri, bu yıl üç deneyimli sanatçıya takdim edilecek.

Suna Selen'e yarım asırlık kariyer ödülü

Tiyatro kökenli oyuncu Suna Selen, yarım asrı aşan sanat yaşamında sinema, tiyatro ve televizyona yaptığı katkılar nedeniyle ödüle layık görüldü.

Festival yönetimi, Selen'i sahne ve beyazperdeye sunduğu uzun soluklu emeği, oyunculuğundaki derinlik ve mesleğine kazandırdığı saygınlık dolayısıyla Orhan Kemal Emek Ödülü'ne değer gördü.

Macit Koper'in çok yönlü üretimi ödüllendirilecek

Oyunculuğunun yanı sıra senarist ve yönetmen kimliğiyle de Türk sinemasına önemli eserler kazandıran Macit Koper, hem kamera önü hem de kamera arkasındaki üretimleri nedeniyle Orhan Kemal Emek Ödülü'nün sahibi olacak.

Aydın Sayman'a toplumsal sinemaya katkı ödülü

Yönetmen, senarist ve yapımcı Aydın Sayman ise sinema yazarlığından yönetmenliğe uzanan kariyeri boyunca toplumsal meseleleri ele alan yapımları ve sinemaya sunduğu kalıcı katkılar nedeniyle ödüle layık görüldü.

Ödüller açılış gecesinde verilecek

Orhan Kemal Emek Ödülleri, 26 Eylül 2026 Cumartesi akşamı gerçekleştirilecek 33. Uluslararası Adana Altın Koza Film Festivali açılış töreninde sahiplerine takdim edilecek.

Genel Sanat Yönetmenliğini Barış Bölükbaşı’nın üstlendiği Hayali Kumpanya, yeni sezonda hem ödüllü oyunlarını yeniden seyirciyle buluşturmayı hem de "Atölye Kumpanya" bünyesindeki eğitimlerle Ankara’nın kültür ve sanat yaşamına katkı sunmayı hedefliyor.

Geçtiğimiz sezon sahnelenen Şoför Nebahat tiyatroseverlerden yoğun ilgi görürken, Varildeki Adam oyunu XXVI. Direklerarası Seyirci Ödülleri'nde "Komedi Oyunu" ödülüne layık görüldü. Topluluk, yeni sezonda bu iki yapımı yeniden repertuara alırken, Bölükbaşı'nın yıllar süren bir çalışmanın ürünü olan "Romeo ve Juliet'in Hikâyesi" adlı tek kişilik oyunu da prömiyerini yapacak.

Orta oyunundan Hayali Kumpanya'ya

Tiyatro hayatına 1999 yılında başlayan Barış Bölükbaşı, "Orta oyununu deneyimlediğimde ne kadar büyülü bir yapısı olduğunu keşfettim" diyerek anlatıyor bu tanışmayı: "Batılılaşma döneminin başlangıcından bugüne kadarki Türk tiyatrosunun bir kimliğinin olmadığını; oradan oraya savrulan, ne yaptığını bilmeyen, saman alevi gibi parlayıp sönen bir durumda olduğunu gördüm. Oysa orta oyunu terk edilmemiş olsaydı bugün dünyada tiyatro alanında ekol sahibi bir ülke olabilirdik. Hatta dünya tiyatrosuna yön veren, ilham veren, özenilen bir ülke bile olabilirdik" diyen Bölükbaşı, bu düşüncelerin kendisini geleneksel Türk tiyatrosunun içine daha fazla çektiğini belirtiyor. Hayali Kumpanya'yı 2009 yılında "geleneksel Türk tiyatrosu üzerine atölye çalışmaları yapmak ve sahnelediği oyunlarla orta oyununun hem seyircide hem de icracılarda yeni bir heyecan yaratmasını sağlamak amacıyla" kurduğunu söylüyor.

Yine de "Ben kurtarıcı değilim" diyen Bölükbaşı, kuruluş amacını şöyle özetliyor: "Bu farkındalığı meslektaşlarımda yaratabilirsem birileri kalem oynatır, yetkin kişiler yeni bir reji boyutu getirir, koreograflar ufkumuzu açar; oyuncunun ve seyircinin refleksleriyle kendi ulusal tiyatromuzun temellerini atarız. Ben yapamam ama hep birlikte yapabiliriz." Bu süreçte topluluğun Türk tiyatrosuna dört özgün orta oyunu kazandırdığını, ancak bunu sürdürmenin kolay olmadığını belirten Bölükbaşı, Şoför Nebahat ve Varildeki Adam'ın doğrudan orta oyunu formunda olmadığını, ama "yıllardır süren geleneksel tiyatro serüvenimizin etkisiyle, biçem olarak orta oyunu geleneğimizden mutlaka izler taşıdıklarını" ekliyor.

“Ankara seyircisi için tiyatro er meydanıdır”

Başkentte ödeneksiz bir özel tiyatro olarak faaliyet göstermenin getirdiği zorluklara değinen Bölükbaşı, buna karşılık Ankara'da olmayı bir avantaj olarak görüyor: "Ankara bana göre bir tiyatro kentidir. Söylenildiğinin ya da sanıldığının aksine bir seyirci kıtlığı yok; Ankara'da çok ciddi bir tiyatro izleyicisi var." Ankara seyircisinin çoğunlukla devlet tiyatrolarını ve İstanbul'dan turneyle gelen oyunları tercih ettiğini belirten Bölükbaşı, bunun nedenini kalite talebine bağlıyor: "Ankara'da insanlar parasını ödese bile hiçbir alanda kaliteyi hak ettiği anlamda satın alamıyor. Ankara'daki özel tiyatroların ciddi bir özeleştiri yapması gerektiğini düşünüyorum."

Devlet Tiyatroları'na duyulan ilgiyi ucuz bilete değil, garantili bir deneyime bağlıyor: "İzlediği oyunu beğenmese bile seyirci başından sonuna kadar bir tiyatro deneyimi yaşıyor. İzlediği oyunda hiçbir şey baştan savma değil; emek harcanmış, özenilmiş... Bir sonraki Devlet Tiyatroları oyununa gözü kapalı biletini alıyor." İstanbul'dan gelen oyunlara duyulan ilgiyi de "ünlü görme fetişi" olarak görmüyor: "Orada da güvenli bir limana gidiyor seyirci; daha önce televizyonda, sinemada gördüğü, bildiği oyuncuların oyunlarını tercih ediyor. İnsanlar dolandırılmaktan ve zamanlarının çalınmasından endişe ediyor." "Kaliteli oyun" derken görkemli dekor ya da pahalı kostümü kastetmediğini vurguluyor: "Kostümsüz, dekorsuz da kaliteli oyun yapılabilir. Kaliteli oyun; baştan savma yapılmamış, kafa yorulmuş, üzerine düşünülmüş, çalışılmış, özen gösterilmiş bir oyundur."

Seyircinin güvendiği alana yöneldiğini belirten Bölükbaşı, özel tiyatroların özeleştiri yapması gerektiğine dikkat çekerek şunları söylüyor: "Ankara seyircisi son zamanlarda profil olarak biraz değişse de tiyatroyu en bilinçli izleyen seyircidir. Yıllardır İstanbul tiyatrolarının bir söylemi vardır; 'Bir de Ankara seyircisinin önüne çıksın' derler. Yani Ankara Türk tiyatro camiası için bir er meydanıdır. Seyirci özel tiyatroya güvenirse, o özel tiyatro seyirci sıkıntısı çekmez. Ankara'da belki de en büyük sorunumuz, seyircinin güvenini kazanamamamızdır."

“Shakespeare'in tek bir kelimesine bile dokunmadık”

Yeni sezonda prömiyer yapacak "Romeo ve Juliet'in Hikâyesi" adlı tek kişilik meddah oyununun kökeni, Hayali Kumpanya'nın yalnızca geleneksel tiyatro yaptığı yıllara uzanıyor. Bölükbaşı, bu çabayı Osmanlı dönemi yazarı Teodor Kasap'ın İşkilli Memo ve Pinti Hamit oyunlarını Fransız oyun yazarı Molière'den uyarlama motivasyonuyla ilişkilendiriyor: "Kasap, batılılaşmayla birlikte Türk tiyatrosunun yok sayılıp geleneksel tiyatronun yok edilmeye çalışıldığı bir dönemde, bu iki Molière uyarlamasıyla geleneksel tiyatronun Batı dramaturjisiyle de yapılabileceğini göstermek istemiş. Biz de aynı düşüncedeydik."

Bölükbaşı, metnin özgün dilini koruma kararını en zorlayıcı kısım olarak tanımlıyor: "Herkes tarafından bilinen bir eserin bu şekle adaptasyonu oldukça riskli. Shakespeare oyunlarında anlatılan konular kadar, nasıl anlatıldığı da önemli; yani Shakespeare'in o büyülü dili... Ne yaparsanız yapın, Shakespeare'in dili olmadan her şey biraz sası kalacaktır. Sadece yazarın kelimeleri kullanıldı. İnsanlara bu hikâyeyi Shakespeare anlatacak; çünkü tamamen onun kelimeleri kullanıldı, hiçbir ekleme yapılmadı."

Yeni sezonda 4 oyun planlanıyor

Hayali Kumpanya'nın yeni sezon planlamasında ödüllü yapımlar da yer alıyor. XXIV. Direklerarası Seyirci Ödülleri'nde "Özel Ödül" kazanan Şoför Nebahat'i küçük değişikliklerle yeniden repertuara aldıklarını belirten Bölükbaşı, "İki buçuk sezon oynadı ama hâlâ seyircisini tam olarak bulduğunu düşünmüyorum. Daha uzun yıllar oynayabilir diye umuyorum" diyor. Geçen sezon "Komedi Oyunu" ödülünü alan Varildeki Adam da sahnelenmeye devam edecek; bu iki yapıma, prömiyeri yapılacak Romeo ve Juliet'in Hikâyesi eklenecek.

Öte yandan topluluk, tiyatroya ilgi duyan yetişkinlere yönelik hobi oyunculuk eğitimleri ile konservatuvar ve güzel sanatlar fakültelerine hazırlık derslerinin verildiği Atölye Kumpanya'nın yeni dönem kayıtlarını da başlattı. Hayali Kumpanya'nın yeni sezon oyun takvimi, prömiyer tarihleri ve Atölye Kumpanya başvurularına ilişkin duyurular, topluluğun sosyal medya hesapları ve hayalikumpanya.com adresinden takip edilebiliyor.