VICTOR OSIMHEN SAKATLIĞINDA SON DURUM

Galatasaray Kulübü tarafından yapılan sağlık bilgilendirmesinde Victor Osimhen'in sağ adduktor, yani kasık kas grubunda gerilme ve ağrı tespit edildiği açıklandı. Nijeryalı santrforun tedavisine başlandığı belirtildi.

Kulüp ayrıca Osimhen'in MR dahil ileri tetkiklerinin 6 Eylül'de tamamlanacağını bildirdi. Yapılacak kontrollerin ardından yıldız futbolcunun sahalara dönüş takviminin daha net şekilde ortaya çıkması bekleniyor.

BAŞAKŞEHİR MAÇINDA DEVAM EDEMEDİ

Victor Osimhen, Başakşehir karşılaşmasına ilk 11'de başladı ve 16. dakikada attığı golle Galatasaray'ı öne geçirdi. Ancak ilerleyen dakikalarda yaşadığı sakatlığın ardından oyuna devam edemedi ve 33. dakikada yerini Barış Alper Yılmaz'a bıraktı.

Galatasaray mücadeleyi Lucas Torreira ve Gabriel Sara'nın da golleriyle 3-2 kazanırken, maç sonrasında en çok merak edilen konulardan biri Osimhen'in sağlık durumu oldu.

LEMINA VE SINGO İÇİN DE AÇIKLAMA

Sarı-kırmızılı kulüp, Başakşehir karşılaşmasında sakatlanan Mario Lemina'nın da Osimhen gibi sağ kasık kas grubunda gerilme ve ağrı yaşadığını açıkladı. Lemina'nın da tedavisine başlandı ve ileri tetkiklerinin yapılacağı bildirildi.

Antrenmanda sağ dizinin arka bölümüne darbe alan Wilfried Singo'nun kontrollerinde ise sağ uyluk biceps femoris adale grubunda tendon ve kası etkileyen hasar ile kanama tespit edildi. Fildişi Sahilli savunmacının tedavisine başlandı.

VICTOR OSIMHEN SAKATLIĞI NE KADAR SÜRECEK?

Victor Osimhen'in sahalardan ne kadar uzak kalacağı konusunda Galatasaray tarafından henüz kesin bir süre açıklanmadı. Nijeryalı golcünün MR ve ileri tetkiklerinin ardından sakatlığın derecesi ve dönüş programının netleşmesi bekleniyor.

Galatasaray sağlık ekibi, Osimhen'in yanı sıra Mario Lemina ve Wilfried Singo'nun tedavi süreçlerinin de planlandığını duyurdu. Sarı-kırmızılılarda gözler, Victor Osimhen'in yapılacak kontrollerinden çıkacak sonuçlara çevrildi.

View this post on Instagram

A post shared by Galatasaray (@galatasaray)

Savcılık, Göktaş hakkında “Cumhurbaşkanına hakaret”, “halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama” ve “suçu ve suçluyu övme” suçlamalarında bulundu.

Göktaş’ın toplamda 2 yıl 2 aydan 9 yıl 8 aya kadar hapisle cezalandırılmasıtalep edildi.

Savcılık üç şakayı suçlama konusu yaptı

İddianamede, Göktaş’ın gösterisindeki “dalgıç”, “oruç tutan canlı bomba” ve “Kuran” ifadelerinin İslam dinini aşağılamaya yönelik olduğu öne sürüldü.

Savcılık, özellikle “oruç tutan canlı bomba” sözlerine ilişkin değerlendirmesinde, oruç tutan kişilerin canlı bomba olmaya müsait olduğu ve bir canlı bombanın oruç tutması durumunda nerede patlayacağının belli olmayacağı yönünde ifadeler kullanıldığını belirtti.

“Tatilin İlk Günü” filmi mahkemeye sunulacak

Gazeteci İsmail Saymaz, Sözcü’de yayımlanan yazısında Göktaş’ın 2019 yılında çektiği “Tatilin İlk Günü” adlı kısa filme de yer verdi.

Göktaş’ın avukatı Metin Sinan Aslan’ın, filmde yer alan haşema esprisinin dini aşağılama amacı taşımadığını ortaya koymak için yapımı mahkemeye sunacağı belirtildi.

Filmde haşemalı kadın karakteri yer alıyor

Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndan 12 bin lira destek aldığı belirtilen kısa filmde, sahilde kumdan heykel yapan bir adamın, heykelini bozan bir çocuğa şiddet uygulaması konu ediliyor.

Filmde “Duyarlı kadın” olarak tanımlanan haşemalı bir karakter olaya müdahale ederek çocuğa şiddet uygulanmaması gerektiğini söylüyor. Senaryoda, kadının kıyafetleri üzerinden başlayan tartışmanın siyasi bir tartışmaya dönüştüğü görülüyor.

Göktaş’ın avukatı, söz konusu filmin mahkemeye sunulmasıyla komedyenin kullandığı ifadelerin dini aşağılama kastı taşımadığının ortaya konulmasını amaçlıyor.

Saymaz söz konusu filmde yaşananları şöyle anlattı:

“Bu filmde bir adam, sahilde kumdan heykel yapıyor. Bir çocuk heykeli bozuyor. Adam çocuğu dövüyor. Senaryoda ‘Duyarlı kadın’ diye tanımlanan haşemalı kadın müdahale ediyor. ‘Aman beyefendi çocuk bunlar! Şiddet uygulamaya hakkınız yok!’ diyor. Adam, bu itirazı rejim krizine çeviriyor. Kadının kıyafetlerine bakarak, şöyle karşılık veriyor: ‘Bana mı öğreteceksiniz nerede ne yapılacağını? Zaten bir top tepmeyi bilirsiniz bir de bir şeyleri yıkmayı.’ Kadın ağlayarak tepki veriyor. Adam ‘Mahvettiniz ülkeyi. Bari tatilde rahat bırakın!’ diyerek üste çıkıyor.”

Yazının tamamını okumak için tıklayınız.

Gaziantep Karkamış trafik kazasında iki kardeş yaşamını yitirdi

Karkamış trafik kazası, ilçeye bağlı Kırsal Elifoğlu Mahallesi mevkisinde meydana geldi. İbrahim Halil Y. yönetimindeki 27 BGB 516 plakalı motosiklet, henüz belirlenemeyen nedenle devrildi.

Gaziantep kaza ihbarının ardından bölgeye jandarma ve sağlık ekipleri yönlendirildi. Ekipler olay yerinde güvenlik önlemi alırken, sağlık görevlileri motosiklette bulunan iki kişiyi kontrol etti.

Yapılan kontrolde motosiklet sürücüsü İbrahim Halil Y. ile beraberindeki kardeşi Ali Y’nin kaza yerinde hayatını kaybettiği tespit edildi.

Karkamış kazasında cenazeler morga kaldırıldı

Gaziantep trafik kazası sonrası olay yerinde gerekli incelemeler gerçekleştirildi. İki kardeşin cenazeleri, ekiplerin çalışmalarının tamamlanmasının ardından otopsi işlemleri için morga götürüldü.

Motosiklet kazalarında aracın iki tekerlekli yapısı nedeniyle sürücü ve yolcuların doğrudan darbeye maruz kalma riski daha yüksek olabiliyor. Bu nedenle kazanın oluş şeklinin belirlenmesi, olay yeri bulguları ve yapılacak teknik incelemeler açısından önem taşıyor.

Gaziantep kaza soruşturmasında inceleme sürüyor

Karkamış kaza olayının hangi koşullarda meydana geldiğinin belirlenmesine yönelik incelemenin sürdüğü değerlendiriliyor. Motosikletin devrilmesine yol açan nedenin, jandarma ekiplerinin olay yeri çalışmaları ve diğer incelemelerin ardından netleşmesi bekleniyor.

Gaziantep’in Karkamış ilçesindeki trafik kazasında hayatını kaybeden İbrahim Halil Y. ve Ali Y’nin kesin ölüm nedenleri ise otopsi işlemlerinin ardından belirlenecek.

Emniyetteki işlemlerinin tamamlanmasının ardından adliyeye sevk edilen Reşitoğlu, çıkarıldığı mahkeme tarafından tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Lüks yaşam paylaşımlarıyla gündeme gelmişti

Gazete Pano’nun haberine göre, 39 yaşındaki Reşitoğlu daha önce sosyal medya hesabından yaptığı lüks yaşam paylaşımlarıyla gündeme gelmişti.

Reşitoğlu’nun hesabında özel jet, yat, lüks otomobil ve yurt dışı seyahatlerine ilişkin çok sayıda fotoğraf paylaştığı belirtilmişti. Görüntülerin basına yansımasının ardından hesabını gizliye aldığı aktarılmıştı.

Şirketlerinin kamu ihaleleri de tartışılmıştı

Reşitoğlu’nun lüks yaşamına ilişkin paylaşımların ardından, yönetim kurulu başkanı olduğu Ekpet İnşaat’ın aldığı kamu ihaleleri de kamuoyunun gündemine gelmişti.

Ekpet İnşaat ile Reşitoğlu’nun kardeşi Veysel Reşitoğlu’nun yüzde 49 ortağı olduğu Avos Grup İnşaat’ın, özellikle Karayolları Genel Müdürlüğü’nden aldığı yol yapım ihalelerinin toplam bedelinin 10,9 milyar liraya ulaştığı iddia edilmişti.

Veysel Reşitoğlu’nun ortağı olduğu Avos Grup İnşaat’ın da Karayolları Genel Müdürlüğü’nden yaklaşık 1,5 milyar liralık ihale aldığı daha önce basına yansımıştı.

Mehmet Şimşek'le aynı masada görüntülenmişti

Selman Reşitoğlu, daha önce Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’le aynı masada görüntülendiği fotoğrafla da gündeme gelmişti.

Londra’da çekildiği belirtilen fotoğrafta Reşitoğlu’nun yanı sıra amcası Abdurrahman Reşitoğlu ve iş insanı Gürkan Dölekli de yer almıştı.

Fotoğrafın gündeme gelmesinin ardından açıklama yapan Şimşek, Selman Reşitoğlu ile herhangi bir ticari ortaklığının bulunmadığını belirtmişti.

Şimşek, fotoğrafların bakanlık görevinde bulunmadığı Temmuz 2018-Mayıs 2023 döneminde Londra ve Batman’da çekildiğini açıklamıştı.

Kağızman'da köylüler fark etti

Olay, Kağızman ilçesine bağlı Akçay köyü mevkisinde meydana geldi. Sabah saatlerinde nehir kıyısında bir kişinin hareketsiz yattığını gören köylüler, durumu 112 Acil Çağrı Merkezi'ne bildirdi.

İhbarın ardından Aras Nehri kıyısındaki bölgeye sağlık ekipleri ile jandarma sevk edildi. Sağlık görevlilerinin yaptığı kontrollerde, bulunan kişinin yaşamını yitirdiği tespit edildi.

Kars'ta bulunan cansız bedenin kimliği belirlenmeye çalışılıyor

Yapılan ilk incelemede kişinin üzerinden kimliğini belirlemeye yarayacak herhangi bir belge çıkmadı. Bunun üzerine cansız beden, kimlik tespiti yapılması amacıyla Kağızman Devlet Hastanesi morguna kaldırıldı.

Jandarma ekiplerinin olayın meydana geldiği bölgede inceleme yaptığı belirtilirken, hayatını kaybeden kişinin kim olduğunun belirlenmesine yönelik çalışmalar sürüyor.

Aras Nehri kıyısında bulunan kişinin ölüm nedenine ilişkin ise henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Kesin ölüm nedeninin, yapılacak incelemelerin ardından netleşmesi bekleniyor.

Kağızman'daki olayla ilgili jandarmanın incelemesi devam ediyor.

Saat 10.00’da başlayan kongrede parti organlarının seçimi ve tüzük değerlendirmeleri yapılacak. Önümüzdeki siyasi döneme ilişkin bildirgenin de kongre kapsamında kamuoyuna duyurulması bekleniyor.

DEM Parti, son olağan kongresini Ekim 2023’te gerçekleştirmişti. Bu kongrenin ise yasal zorunluluk kapsamında düzenlendiği belirtildi.

Kongreye diğer siyasi partiler davet edilmedi

Katılımın sınırlı tutulduğu kongrede DEM Parti milletvekillerinin yanı sıra il ve ilçe örgütlerinden üyeler yer aldı.

Kongreye TBMM Başkanvekili Pervin Buldan, DEM Parti İmralı Heyeti’nde yer alan Şanlıurfa Milletvekili Mithat Sancar, DBP Eş Genel Başkanları Çiğdem Kılıçgün Uçar ve Keskin Bayındır ile DEM Parti Sözcüsü Ayşegül Doğan da katıldı.

Kongrenin çerçevesi doğrultusunda diğer siyasi partilere ise davet gönderilmedi.

Salonda “5. Büyük Kongre, 5. Kongreye Mezin” ve “Jin, Jiyan Azadi” yazılı dövizler yer aldı.

Eş genel başkanların yeniden seçilmesi bekleniyor

Kongrede isim, tüzük veya parti programında değişiklik yapılması beklenmiyor.

Tuncer Bakırhan ve Tülay Hatimoğulları’nın yeniden eş genel başkan seçilmesine kesin gözüyle bakılırken, Merkez Yürütme Kurulu ve Parti Meclisi’nde sınırlı sayıda değişiklik yapılması bekleniyor.

Kongrede yeni dönem bildirgesi açıklanacak

Kongrenin gündeminde parti organlarının seçiminin yanı sıra önümüzdeki siyasi döneme ilişkin değerlendirmeler de bulunuyor.

DEM Parti’nin kongre kapsamında hazırladığı siyasi dönem bildirgesinin kamuoyuna açıklanması bekleniyor.

Kapsamlı kongre 2027 baharında yapılacak

DEM Parti’nin bugünkü kongrenin ardından daha kapsamlı bir değişim ve yeniden yapılanma kongresi düzenlemeyi planladığı belirtildi.

Söz konusu kongrenin, çözüm süreciyle bağlantılı gelişmeler ve Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un uygulanmasıyla eşgüdümlü olarak 2027 baharında gerçekleştirilmesi bekleniyor.

Nilüfer trafik kazası 9 aracı etkiledi

Bursa trafik kazası, Nilüfer ilçesi İzmir Yolu Caddesi Karacaoba mevkisinde yaşandı. Edinilen bilgiye göre, 70 AAD 777 plakalı tırın deposundan sızan mazot yol yüzeyini kayganlaştırdı. Bu sırada bölgede seyreden 9 araç zincirleme kazaya karıştı.

Bursa kaza ihbarının ardından bölgeye 112 Acil Sağlık ekiplerinin yanı sıra jandarma ve polis sevk edildi. Ekipler, hem yaralılara müdahale etti hem de yeni bir kazanın yaşanmaması için bölgede güvenlik önlemi aldı.

Nilüfer kaza bölgesinde yapılan ilk müdahalelerin ardından araçlarda bulunan 4 yaralı ambulanslarla çevredeki hastanelere kaldırıldı. Yaralıların sağlık durumlarına ilişkin ayrıntılı bilgi paylaşılmadı.

Mazot temizlendi, İzmir Yolu yeniden trafiğe açıldı

Nilüfer trafik kazası sonrasında yol güvenlik amacıyla araç trafiğine kapatıldı. Belediye ekipleri, kazanın yaşandığı kesimde yol üzerine yayılan mazotu temizlemek için çalışma başlattı.

Temizlik işlemlerinin tamamlanması ve kazaya karışan araçların yoldan kaldırılmasının ardından İzmir Yolu Caddesi yeniden ulaşıma açıldı. Böylece Bursa trafik kazası nedeniyle bölgede uygulanan geçici trafik kısıtlaması sona erdi.

Yola dökülen akaryakıt ve benzeri maddeler, özellikle araçların frenleme ve yol tutuş kabiliyetini olumsuz etkileyebildiği için trafik güvenliği açısından risk oluşturabiliyor. Bu tür durumlarda yolun temizlenmesi ve gerekli güvenlik önlemlerinin alınması, trafiğin güvenli biçimde yeniden sağlanması açısından önem taşıyor.

Şadi Özdemir’in aracı da kazaya karıştı

Bursa Nilüfer’deki zincirleme kazaya karışan araçlardan birinin de Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir’e ait olduğu öğrenildi. Özdemir’in kazanın yaşandığı sırada araçta bulunup bulunmadığına ilişkin ise bilgi verilmedi.

Polis ve jandarma ekiplerinin 9 aracın karıştığı Nilüfer kaza olayına ilişkin incelemesi sürüyor.

Yönetmen Muhammet Beyazdağ’ın Her Şey Yolunda belgeseli tam da bu noktada, uzaktan bakıldığında sıradan görünen bir hayatın içine yaklaşıyor. Bir çocuğun gündelik yaşamından yola çıkarak eğitime erişimden ulaşıma, sağlıktan iletişime ve beslenmeye kadar temel ihtiyaçların ne kadar uzağında kalındığını gösteriyor. Üstelik bunu büyük cümlelerin, dışarıdan kurulmuş hükümlerin peşinden gitmeden, Aleyna’nın kendi sesi, kendi bakışı ve yaşadığı yere dair anlatısı üzerinden yapıyor.

Beyazdağ’ın başlangıçta üç kız çocuğunun hikâyesini takip etmek üzere yola çıktığı film, çekim ve kurgu sürecinde Aleyna’nın anlatım gücüyle başka bir biçim kazanıyor. İlk başta filmin karakterlerinden biri dahi olmayan Aleyna, sade ve özgüvenli anlatımıyla hikâyenin merkezine yerleşiyor. Çünkü onun anlattığı yalnızca kendi hayatı değil, yaşadığı mezranın, oradaki çocukların, gençlerin ve büyüklerin ortak hikâyesi.

2022’de başlayan festival yolculuğunda Vancouver’dan Diyarbakır’a, İstanbul’dan Kayseri’ye uzanan çok sayıda gösterimle izleyiciyle buluşan Her Şey Yolunda, 15 ödülle de bu hikâyenin farklı coğrafyalarda karşılık bulduğunu gösterdi. Filmin adı ise belki de bütün bu hikâyeyi tek başına anlatıyor, Aleyna’nın da söylediği gibi, “Uzaktan her şey yolunda görünüyor.” Muhammet Beyazdağ ise kamerasını tam da o uzaklığın kapattığı yerlere çeviriyor.

“Aleyna’nın anlatım gücünü zedelemek istemedim”

Filmin başlangıçta üç kız çocuğunun hikâyesi üzerinden ilerlediğini belirten Beyazdağ, Aleyna’nın aslında ilk karakterlerden biri olmadığını söylüyor. Aleyna’nın kendi isteğiyle yapılan deneme çekiminin ardından hikâyeye dahil olduğunu anlatan Beyazdağ, filmin yönünü değiştiren süreci şöyle aktarıyor:

“Her Şey Yolunda belgeseli proje aşamasındayken, hatta çekim aşamasında bile hikâye temelde üç kız çocuğu üzerinden ilerleyecekti. Hatta çekimler yapılmıştı bile. Aleyna karakterlerden biri değildi. Kendisinin isteğiyle deneme çekiminden sonra karakterlerden biri oldu. Kurgu aşamasında film Aleyna’nın hikâyesiyle başladı. Aleyna’nın tüm hikâyeyi çok sade ve minimal biçimde anlatmasıyla diğer iki karaktere yer vermedik. Çünkü film hem kendini tekrar edecekti hem de diğer karakterler Aleyna’nın anlatım gücünü zedeleyebilirdi.”

Aleyna’nın kendi hikâyesini anlatırken aynı zamanda yaşadığı coğrafyanın koşullarını da görünür kıldığını ifade eden Beyazdağ, karakterin filmin merkezine yerleşmesini de buna bağlıyor:

“Kendisini, yaşadığı yeri çok açık, sade ve özgüvenli bir biçimde anlatabiliyor olması onu filmin tek karakteri yaptı diyebilirim.”

Bir çocuğun hikâyesinden bir coğrafyanın gerçeğine

Filmde Aleyna’nın yalnızca bireysel bir hikâyenin kahramanı olarak konumlandırılmadığını vurgulayan Beyazdağ, onun yaşadığı mezranın koşullarını da anlatabilmesinin filmin sınırlarını genişlettiğini düşünüyor. Yönetmen, bu noktada karaktere sınır çizmek yerine ona daha fazla alan açtığını söylüyor:

“Kendi bireysel hikâyesinin yanında yaşadığı mezranın da koşullarına hâkim olması hem hikâyeyi genişletti hem de bireysel bir hikâye olmaktan çıkardı. Artık sadece karakterin hikâyesini değil, orada yaşayan toplumun hikâyesini anlatıyorduk. Böyle bir durumda karaktere sınırlar çizmek yerine ona daha çok alan açmış oldum. Yaşadığı yerin hikâyesini de anlatınca kendi hikâyesini de daha konforlu bir yerden aktarmaya başladı.”

Beyazdağ’ın yaklaşımında Her Şey Yolunda, tek bir çocuğun yaşadığı mağduriyet üzerinden kurulmuş bir hikâyeden ziyade, aynı koşulları paylaşan çocukların ortak deneyimine açılıyor.

“Önce sosyal ve ekonomik adaleti sağlamak gerekiyor”

Filmin temel meselelerinden biri olan eğitime erişim konusunda Beyazdağ, yaşananları yalnızca yoksulluk kavramıyla açıklamanın eksik kalacağını düşünüyor. Kendisinin de aynı coğrafyadan geldiğini belirten yönetmen, filmde karşılaştığı koşulların kendisi için şaşırtıcı olmadığını söylüyor:

“Maalesef yaşadığımız coğrafyada bu tür hikâyeler fazlasıyla var. Bunun önüne geçmemizin temel koşulu da sosyal ve ekonomik yatırımların bölgelerin ihtiyaçlarına göre adaletli dağıtılmasıyla mümkün olabilir. Hatta bu tür bölgelerin öncelikli bölge olması gerektiğini düşünüyorum ki sosyal adaleti sağlamaya yaklaşabilelim. Aksi takdirde yıllar önce ve bugün yaşadığımız hikâyeleri bundan çok yıllar sonra da duymaya devam edeceğiz.”

Kırsalda yaşayan kız çocuklarının eğitim hakkını yalnızca ekonomik yoksulluk üzerinden okumamak gerektiğini söyleyen Beyazdağ, aynı bölgede daha iyi ekonomik koşullara sahip insanların da benzer sorunlarla karşılaşabileceğine dikkat çekiyor:

“Bir yoksulluk söz konusu fakat bu yoksulluğun nasıl oluşturulduğuna odaklanmak gerekiyor. Aynı bölgede yaşayan ve daha iyi ekonomik koşullara sahip birileri de yine aynı hikâyeyi yaşamak zorunda. Çünkü fiziksel ve sosyal şartlar sağlanamamış bir alandan bahsediyoruz. Durum böyle olunca sadece yoksulluk üzerinden hikâyeyi okumamız sağlıklı olmayacaktır. Önce sosyal ve ekonomik adaleti sağlayabilecek koşullar oluşturmak gerekir.”

"Söz konusu bir çocuk hikâyesi ise ebeveynlerinin de rızasını almak gerekiyor"

Bir çocuğun hayatına kamerayla yaklaşmanın beraberinde etik bir sorumluluk getirdiğini belirten Beyazdağ, bu sınırın yalnızca kurgu aşamasında değil, çekim sırasında da gözetilmesi gerektiğini söylüyor. Yönetmen, etik açıdan sorun gördüğü durumlarda kayda girmemeyi ya da kaydı durdurmayı tercih ettiğini ifade ediyor.

“Karakteri veya çevresini ‘sömürmeye’ başladığınız anda filmin duygusu ve samimiyeti değişmeye başlıyor. Orada sınırlarımızı açık bir şekilde bilmemiz gerekir. Söz konusu bir çocuk hikâyesi ise ebeveynlerinin de rızasını almak gerekiyor. Fiziksel ve psikolojik olarak zarar görmemesine dikkat etmek, onu utandıracak bir durumdan, istemediği bir alandan veya etik olmayan bir yerden kayıt yapmaktan kaçınmak gerekir.”

Beyazdağ’a göre etik sorumluluk, yalnızca görüntüyü kaydetmekle sınırlı değil. Filmin nerede ve hangi koşullarda gösterileceğini karaktere aktarmanın da bu sürecin bir parçası olduğunu belirten yönetmen şöyle konuşuyor:

"Karşılıklı sınırları korumak, kişisel mahremiyete özen göstermek ve karakterin rızasının olması önemli bir nokta. Her Şey Yolunda’da bunları sağladığımızı söyleyebilirim”

“Yerel bir hikâyenin globalde karşılık bulması hoş bir duygu”

Her Şey Yolunda Türkiye’deki festival yolculuğunun yanı sıra farklı ülkelerdeki izleyicilerle de buluştu. Vancouver Türk Filmleri Festivali’nde Seyirci Ödülü alan film, farklı coğrafyalardan izleyicilerin de ilgisini çekti.

Beyazdağ, bu karşılaşmaların filmin anlatmak istediği meseleyi değiştirmediğini ancak yerel bir hikâyenin farklı coğrafyalarda da karşılık bulmasının kendisi için önemli olduğunu söylüyor:

“Başka coğrafyalarda, bizden veya hikâyenin geçtiği yerden çok farklı insanların da bu filme dair bir duygusunun ve ilgisinin olması beni mutlu etti. Yerel bir hikâyenin globalde de karşılığını bulması ve takdir edilmesi hoş bir duygu.”

“Uzaktan her şey yolunda görünüyor”

Filmin adı ise hikâyenin kendisiyle kurduğu tezat nedeniyle ayrıca dikkat çekiyor. Her Şey Yolunda adının ilk olarak kendisi tarafından düşünülmediğini belirten yönetmen, filmin isminin Aleyna’nın bir cümlesinden doğduğunu anlatıyor.

“Proje ve çekim aşamasında filmin başka bir adı vardı. Aleyna’nın ‘uzaktan her şey yolunda görünüyor’ demesi filmin isminin konulduğu yer oldu. Bu ironik cümlenin filmin hikâyesine katkı sunduğunu düşündüğüm için buna karar verdik. Hem ironik bir yerden yaklaştı hem de her şeyin yolunda olduğunu düşünen insanlara aslında birçok şeyin yolunda olmadığını gösterdi. Bu da benim anlatmak istediğim hikâyeydi. Bu cümle, filmin yalnızca ismini değil, bakışını da özetliyor. Uzaktan bakıldığında sıradan görünen bir köy hayatının içinde eğitim hakkına erişemeyen çocuklar, temel ihtiyaçlara ulaşmakta zorlanan insanlar ve yıllardır değişmeden devam eden sorunlar bulunuyor."

“Seyircinin yanında götürmesini istediğim şey empati”

Beyazdağ’ın filmden seyircinin yanında götürmesini istediği en önemli kelime ise “empati”. Yönetmen, filmin çekildiği yerde yaşayan insanların kendi hayatlarını olağan görmesiyle, başka bir coğrafyadaki seyircinin bu hayatlara şaşırması arasındaki tezatın belgeselin asıl meselesini ortaya koyduğunu düşünüyor:

“Filmi çekerken o köydeki insanlara bu hikâyeyi çekmem garip gelmişti. Çünkü bu hayat onların normaliydi. Çok başka bir yerde ise film gösteriminde bir seyirci ‘Hâlâ böyle hayatlar var mı?’ diye şaşırmıştı. Bence bu iki tezat duruma tanık olduğumuzda birbirimizle empati yapabileceğiz ve biraz daha birbirimizi anlayacağız.”

Beyazdağ için belgeselin asıl amacı da görünmeyeni görünür kılmak. “Belgeselde görünmeyen, kimsenin duymadığı bir yeri ve hikâyeyi görünür kılmak istedim” diyen yönetmen, seyircinin yalnızca filmi izleyip salondan çıkmasını değil, hikâyenin zihninde devam etmesini istiyor:

“Uzaktan dahi olsa insanlar tanısın, tanık olsun, empati yapsın ve anlasın isterim. Seyircinin yanında götürmesini istediğim bir başka şey ise; zihinlerinde hikâyenin devam edebiliyor olması....”

Yeni programda 2026 yılına ilişkin büyüme ve enflasyon tahminlerinde önceki OVP’ye göre önemli değişiklikler yapıldı.

Büyüme tahmini yüzde 3,3 olarak belirlendi

Yılmaz’ın açıkladığı yeni programa göre, 2026 yılı büyüme tahmini yüzde 3,3 olarak belirlendi.

2026-2028 dönemini kapsayan önceki OVP’de büyüme tahmini yüzde 3,8 seviyesindeydi.

Sanayi büyümesi tahmini ise yüzde 2,3 olarak açıklandı.

Hükümet, büyümenin 2027’den itibaren kademeli olarak güçlenmesini öngörüyor.

Enflasyon tahmini yüzde 28,4’e yükseldi

Yeni OVP’nin en dikkat çeken başlıklarından biri enflasyon tahmini oldu.

2026-2028 dönemini kapsayan önceki programda 2026 yıl sonu enflasyon tahmini yüzde 16 olarak açıklanmıştı. Yeni OVP’de ise bu tahmin yüzde 28,4’e yükseltildi.

Yılmaz, enflasyonla mücadelede önemli mesafe kat edildiğini savunarak, Mayıs 2024’te yüzde 75,5 seviyesine çıkan enflasyonun uygulanan politikalarla düşüş eğilimine girdiğini söyledi.

Enflasyon için 2029 hedefi yüzde 9'a geriledi

Yeni OVP’de enflasyonun önümüzdeki yıllarda kademeli olarak düşürülmesi hedefleniyor.

Yılmaz, 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program'daki tahminleri şöyle açıkladı:

" • 2026'da yüzde 3,3 olmasını beklediğimiz büyümenin, kademeli olarak güçlenerek 2027'de yüzde 4,2'ye, 2028'de yüzde 4,6'ya ve 2029'da yüzde 5'e ulaşmasını öngörüyoruz.

• 2026'da yüzde 28,4 olarak gerçekleşmesini öngördüğümüz enflasyonun, 2027'de yüzde 21'e, 2028'de yüzde 13,5'e ve 2029'da yüzde 9'a gerilemesini hedefliyoruz.

• 2027'de yüzde 3,5 olarak öngördüğümüz bütçe açığımızın milli gelire oranını, program dönemi sonunda yüzde 2,8'e düşürmeyi hedefliyoruz.

• Program dönemi sonunda milli gelirimizi 2,2 trilyon doların üzerine, mal ve hizmet ihracatımızı ise 450 milyar dolara taşımayı hedefliyoruz."

Gökçek, görüntülerin bazı kesimler tarafından "adliyeye meydan okuma" şeklinde yorumlandığını belirterek, kullandığı ürünün sağlık nedeniyle tercih ettiği bir çiğneme tableti olduğunu söyledi.

“Adalete meydan okumak kimsenin haddine değildir”

Gökçek, gazetecilerin görüntü aldığı sırada kullandığı çiğneme tabletinin şeker hastalığı nedeniyle yaşadığı ağız kuruluğunu gidermek amacı taşıdığını belirtti.

Gökçek, “Adliyenin önünde gazetecilerin arasından geçerken ağız kurumasını önlemek için kullandığım çiğneme tabletini, şeker hastalığım nedeniyle kullandığımı oğlum Osman Gökçek kamuoyu ile paylaştı. Ancak muhalefet medyası ısrarlı bir şekilde bunun bir meydan okuma olduğunu kamuoyuna işlemeye devam ediyor. Ben adalete olan saygımı bu olayda kaç kez söyledim. Adalete meydan okumak kimsenin haddi değildir" ifadelerini kullandı.

“Tableti girişteki çöp kutusuna attım”

Çiğneme tabletini adliye binasına girmeden önce attığını belirten Gökçek, olayın adliye girişinde sona erdiğini söyledi.

Gökçek, “Çiğneme tableti olayı adliyeye adım attığımda bitti. Tableti girişteki çöp kutusuna attım. Girişte polisler dahil herkes buna şahittir” dedi.

Osman Gökçek de açıklama yapmıştı

AKP Ankara Milletvekili Osman Gökçek de daha önce yaptığı açıklamada babasının şeker hastası olduğunu belirterek, ağız kuruluğu nedeniyle zaman zaman sakız ve çiğneme tableti kullandığını söylemişti.

Osman Gökçek, görüntülerdeki durumun da bu nedenle yaşandığını ifade etmişti.

Ne olmuştu?

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, gazeteci Murat Ağırel’in Gökçek ailesinin Almanya’da kurduğu “Hamag” adlı şirket üzerinden milyonlarca avroluk gayrimenkul yatırımı yaptığı ve Türkiye’den şirkete kayıt dışı para aktarıldığı yönündeki iddialarının ardından 29 Ağustos’ta resen soruşturma başlatmıştı.

Başsavcılık, soruşturmanın yurt dışındaki şirketlere kayıt dışı para aktarıldığı iddialarının maddi gerçeğinin ortaya çıkarılması amacıyla yürütüldüğünü açıklamıştı.

Ağırel, Hamag şirketinin 2022 yılında 30 bin avro sermayeyle kurulduğunu, 2024 yılında ise yaklaşık 3,8 milyon avroluk mal varlığına ulaştığını iddia etmişti.

Ağırel ayrıca Almanya’nın Velbert kentinde yaklaşık 8,7 milyon avro değerindeki bir alışveriş merkezinin satın alınmaya çalışıldığını ve Lüksemburg’da başka bir gayrimenkul için görüşmeler yapıldığını öne sürmüştü.

Gökçek şüpheli, Ağırel tanık olarak dinlendi

Soruşturma kapsamında Murat Ağırel’in tanık, Melih Gökçek’in ise şüphelisıfatıyla ifadesi alındı.

İfade işleminin ardından soruşturmanın gizli olduğunu belirten Gökçek, ayrıntı vermekten kaçındı.

Gökçek, adliye çıkışında “Benim ifade vermediğim konu yoktur” diyerek soruşturmayla ilgili kararın önümüzdeki günlerde çıkmasını beklediğini söyledi.

ABB de suç duyurusunda bulunmuştu

Ankara Büyükşehir Belediyesi, 7 Ağustos’ta Melih Gökçek, ailesi, Beyaz TV, Osmanlıspor yöneticileri ve bazı kişiler hakkında “suç örgütü” iddiasıyla suç duyurusunda bulunmuştu.

Kestel yangını Kayacık Mahallesi yakınlarında çıktı

Bursa yangın ihbarı, Kestel ilçesine bağlı kırsal Kayacık Mahallesi yakınlarından geldi. Orman dışı alanda henüz belirlenemeyen bir nedenle yangın çıktı.

Çevredeki vatandaşların ihbarının ardından bölgeye Bursa Orman Bölge Müdürlüğüne bağlı ekipler sevk edildi. Yangının kontrol altına alınabilmesi için hem hava araçları hem de kara ekipleri bölgede çalışma başlattı.

Kestel yangınına havadan ve karadan yoğun müdahale

Bursa Kestel yangınına 3 hava aracı, 15 arazöz ve çeşitli iş makineleriyle müdahale ediliyor. Sahadaki çalışmalara toplam 66 personelin katıldığı bildirildi.

Ekipler, alevlerin bulunduğu alanda ilerlemesini durdurmak ve yangını kontrol altına almak için çalışmalarını sürdürüyor. Hava araçları yangın bölgesine müdahale ederken, kara ekipleri de arazöz ve iş makineleriyle söndürme faaliyetlerine destek veriyor.

Bursa yangın bölgesinde ekiplerin çalışması sürüyor

Kestel yangınının çıkış nedeni henüz belirlenemedi. Yangının tamamen kontrol altına alınmasının ardından bölgede gerekli görülmesi halinde soğutma ve inceleme çalışmalarının yapılması bekleniyor.

Orman dışı alanlarda çıkan yangınlarda rüzgar ve çevredeki kuru bitki örtüsü, alevlerin yayılma riskini artırabildiğinden ekiplerin çevre güvenliğini sağlaması ve yangının farklı noktalara sıçramasını önlemesi önem taşıyor.

Bursa’nın Kestel ilçesindeki yangına ekiplerin havadan ve karadan müdahalesi devam ediyor.

Akdamar Kilisesi’ndeki ayini Piskopos Mesrop Parsamyan yönetti

Van’a ayin için gelen din adamları ve ziyaretçiler, Gevaş iskelesinden teknelerle Akdamar Adası’na ulaştırıldı. Türkiye Ermenileri Patriği Sahak Maşalyan, yardımcısı Krikor Damatyan ve Rahip Harutyun Damatyan da adaya gelenler arasında yer aldı.

Hazırlıkların tamamlanmasının ardından Akdamar Kilisesi’ndeki ayin başladı. Ayini Amerika Doğu Bölgesi Ermeni Kilisesi Ruhani Önderi Piskopos Mesrop Parsamyan yönetirken, Türkiye Ermenileri Patriği Sahak Maşalyan törene başkanlık etti.

Katılımcılar ayin sırasında mum yaktı, dualar etti ve ilahiler okudu. Van Gölü üzerindeki Akdamar Adası, dini törenin yanı sıra Türkiye’nin farklı noktalarından gelen ziyaretçileri de ağırladı.

Van ve Akdamar Adası ziyaretçilerden ilgi gördü

Ayin için İstanbul’dan Van’a gelen Talin Kazancı, Akdamar Kilisesi’nin Kültür ve Turizm Bakanlığının özel izniyle ibadete açılmasını önemli bulduğunu söyledi.

Van’a ilk kez geldiğini belirten Kazancı, Akdamar Adası’nın atmosferinden etkilendiğini ifade ederek bölgenin daha fazla tanıtılması gerektiğini dile getirdi. Kazancı, insanların barış içinde yaşamasına yönelik temennisini de paylaştı.

İstanbul’da yaşayan Mari Madlen Balyan da Akdamar Kilisesi’ndeki ayine ilk kez katıldığını belirtti. Van, Akdamar Adası ve bölge halkından etkilendiklerini söyleyen Balyan, organizasyondan memnun kaldıklarını ifade etti.

Akdamar Kilisesi ayini boyunca güvenlik önlemleri alındı

Akdamar Adası’ndaki ayin süresince sağlık ekipleri ile İl Emniyet Müdürlüğü Deniz Polisi ve Sahil Güvenlik Van Gölü Grup Komutanlığı ekipleri bölgede görev yapıyor.

Van’daki töreni İl Kültür ve Turizm Müdürü Abdurrahman Şahin ile Van Müze Müdürü Bülent Demir de takip ediyor.

Van Gölü’nün en bilinen tarihi ve kültürel yapılarından biri olan Akdamar Kilisesi’nde yılda bir kez düzenlenen ayin, hem dini niteliği hem de farklı kentlerden ziyaretçileri Van’da buluşturması açısından dikkat çekiyor.

Yaklaşık 1-2 gündür kendisinden haber alınamadığı belirtilen Kılıç, kız arkadaşı tarafından evinde koltuk üzerinde hareketsiz halde bulundu.

Kesin ölüm nedeni otopsiyle belirlenecek

Olay yerine gelen ekiplerin yaptığı ilk incelemede Kılıç’ın göz çevresi ile kol ve bacaklarında morluklar bulunduğu belirtildi.

Olay yeri inceleme ekiplerinin çalışmasının ardından oyuncunun cenazesinin, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla Adli Tıp Kurumu’na gönderilmesi bekleniyor.

Kılıç’ın ölüm nedeninin, yapılacak otopsinin ardından netlik kazanacağı bildirildi.

Yasemin Baştan’dan Kılıç’a veda

Serhat Mustafa Kılıç, “Seksenler” dizisinde Ergun Plak karakterini canlandırmış ve bu rolle tanınmıştı.

Dizide Ergun’un aşık olduğu Nazlı karakterini canlandıran oyuncu Yasemin Baştan, Kılıç’ın ölümünün ardından sosyal medya hesabından bir fotoğraf paylaşarak meslektaşına veda etti.

Baştan paylaşımında, “Ben seni her zaman bu halimizle hatırlayacağım. Allah'ım rahmet eylesin, merhametiyle muamele etsin sana. Mekanın cennet olsun Serhat'ım” ifadelerini kullandı.

Pakistan'ın Ankara Büyükelçisi Yusuf Cüneyd, açılış konuşmasına 6 Eylül 1965'in Pakistan tarihinde özel bir yere sahip olduğunu ifade ederek başladı. Bu tarihin şehit olan askerlerin fedakârlıklarını hatırlattığını belirten Cüneyd, Pakistan halkının da ülkeyi savunmak için silahlı kuvvetlerin yanında yer aldığını ifade etti. Günün Pakistan'a bağlılık ve ülkeye hizmet etme kararlılığını yenileme çağrısı taşıdığını da kaydetti.

"Sorunların temelinde Cammu ve Keşmir meselesi var"

Bölgedeki sorunların temelinde Cammu ve Keşmir meselesinin bulunduğunu savunan Cüneyd, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarının uygulanmadığını ve 1947'deki bölünmeden kalan sorunların bölgede gerilimi sürdürdüğünü ifade etti. Cüneyd, altmış yıl önce Pakistan askerlerinin herhangi bir tahrik olmadan, uyarı yapılmadan veya savaş ilan edilmeden uluslararası sınırı geçen ve sayıca kendilerinden çok daha büyük olan bir güçle karşı karşıya kaldığını söyledi. Askerlerin cesaretine ve Pakistan halkının sergilediği birlikteliğe dikkati çekti.

Pakistan her zaman barıştan yana oldu

Pakistan'ın kurucusu Muhammed Ali Cinnah'ın 15 Ağustos 1947'de yaptığı açıklamaya atıfta bulunan Büyükelçi Cüneyd, "Pakistan'ın hiç kimseye karşı düşmanlık arzusu yoktur. Amacımız içeride barış ve dışarıda barış olmalıdır. Barış içinde yaşamak, komşu uluslarla ve genel olarak dünyayla samimi ve dostane ilişkiler sürdürmek istiyoruz ve hiç kimseye karşı saldırgan bir niyetimiz yoktur" dedi.

22 Nisan 2025'te Pahalgam'da düzenlenen terör saldırısı nedeniyle ülkesinin herhangi bir kanıt sunulmadan suçlandığını belirten Cüneyd, Pakistan'ın uluslararası ve tarafsız bir soruşturma teklif ettiğini söyledi. Pakistan'ın daha sonra karşı karşıya kaldığı saldırıya sınırlı bir yanıt verdiğini ve çatışmanın kapsamını genişletmediğini ifade eden Cüneyd, bu süreçte Pakistan halkının bir kez daha kenetlendiğini kaydetti. Pakistan Silahlı Kuvvetlerinin ülke sınırları dışındaki faaliyetlerine değinen Cüneyd, Pakistan'ın Birleşmiş Milletler Barışı Koruma Operasyonlarına en fazla katkı sağlayan ülkelerden biri olduğunu ve askerlerinin dünyanın çeşitli çatışma bölgelerinde görev yaptığını söyledi.

Güler: Pakistan ile yakın istişare ve koordinasyon içinde hareket ediyoruz

Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Pakistan'ın dost bir ülke olmanın ötesinde Türkiye'nin gönül coğrafyasının ayrılmaz bir parçası ve aynı değerleri paylaşan stratejik bir ortak olduğunu söyledi. İki ülke arasındaki iş birliğinin diplomasi, savunma, güvenlik, ekonomi, eğitim ve teknoloji alanlarında derinleştiğini de kaydetti. İki ülke arasındaki askeri iş birliğinin stratejik ortaklığın en güçlü unsurlarından birini oluşturduğunu belirten Güler, "Silahlı kuvvetlerimiz arasındaki müşterek eğitim faaliyetleri ve tatbikatlar, personel değişim programları ve karşılıklı tecrübe paylaşımı sayesinde ulaştığımız yüksek seviyeden ve bu çerçevede gittikçe artan dayanışmamızdan büyük bir memnuniyet duyuyoruz" dedi.

Güler, Pakistan'ın İran ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki savaşın sona erdirilmesi, ateşkesin sağlanması ve kalıcı barışın tesis edilmesi amacıyla yürüttüğü diplomatik girişimlere de değindi. Bu çabaların uluslararası toplum tarafından takdirle karşılandığını ifade etti. Pakistan'ın bu süreçte taraflar arasındaki görüşmelere ev sahipliği yaptığına dikkat çeken Güler, "Türkiye olarak böylesine kritik bir konuda öncü bir rol üstlenen stratejik ortağımız Pakistan ile yakın istişare ve koordinasyon içerisinde hareket ediyoruz" dedi.

"Mekke Savunma Anlaşması tarihi bir adım"

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında Mekke'de imzalanan Ortak Savunma Anlaşması'nı üç kardeş ülkenin köklü bağlarını ve karşılıklı güvenini stratejik bir zeminde daha da güçlendiren tarihi bir adım olarak nitelendiren Güler, "Kolektif caydırıcılığı esas alan bu anlaşmanın, ortak güvenliği tahkim etmesinin yanı sıra askeri konularda birlikte çalışabilirliği ve savunma sanayisi iş birliğini daha da ileriye taşıyacağına ve bölgemizin barış ve istikrarına önemli katkılar sağlayacağına da yürekten inanıyorum" ifadelerini kullandı. Güler, Mekke Savunma İttifakı kapsamında kurulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesinin ilk toplantısının hafta başında Türkiye'nin ev sahipliğinde, üç ülkenin yetkili makamlarının katılımıyla gerçekleştirildiğini söyledi. Toplantıda ittifakın kurumsal yapısının ve yürütülecek stratejik iş birliğinin esaslarının ele alındığını kaydetti.

Nevşehir silahlı kavga telefondaki tartışmanın ardından yaşandı

Olay, Güzelyurt Mahallesi Zübeyde Hanım Caddesi üzerindeki bir iş yerinin açık otoparkında meydana geldi.

Edinilen bilgiye göre Levent Çınar, Yusuf Ç. ve Ahmet Enes Ç. ile telefon görüşmesi sırasında tartıştı. Çınar’ın otoparkta beklediği sırada yanına plakasız bir araç yaklaştı.

Araçta bulunan kişi ya da kişiler tarafından av tüfeğiyle ateş açılması üzerine Çınar ağır yaralandı. Silah seslerinin ardından yapılan ihbar üzerine bölgeye polis ve sağlık ekipleri yönlendirildi.

Çınar’ın yanında bulunan arkadaşı ise sağlık ekiplerini beklemeden yaralıyı kendi aracıyla Nevşehir Devlet Hastanesi’ne götürdü. Burada tedavi altına alınan 50 yaşındaki Çınar, doktorların müdahalesine rağmen hayatını kaybetti.

Nevşehir cinayet olayında 3 şüpheli gözaltına alındı

Silahlı saldırının ardından harekete geçen polis ekipleri, şüphelilerin bulunduğu değerlendirilen plakasız aracı olay yerine yakın bir noktada durdurdu.

Araçta bulunan Yusuf Ç., Ahmet Enes Ç. ve Rahman A. polis ekiplerince gözaltına alındı. Araçta yapılan aramada ise 5 boş fişek kovanı bulundu.

Şüphelilerin emniyetteki işlemleri sürerken, olayda kullanılan silah ve ateş eden kişi ya da kişilerin belirlenmesine yönelik incelemelerin elde edilen deliller doğrultusunda yürütülmesi bekleniyor.

Silahlı saldırıya ilişkin inceleme sürüyor

Nevşehir cinayet vakasına ilişkin soruşturmada olayın öncesindeki telefon görüşmesi, şüphelilerin olay yerindeki konumları ve araçta bulunan delillerin incelemeye alınması önem taşıyor.

Polisin olayın tüm ayrıntılarını ortaya çıkarmak amacıyla yürüttüğü çalışma sürüyor. Şüphelilerin olayla bağlantıları ve saldırının nasıl gerçekleştiğine ilişkin kesin bilgiler, soruşturma kapsamında yapılacak incelemelerin ardından netleşecek.

Kars’ta Ani Ören Yeri’ni ziyaret eden Alp, daha sonra Türkiye ile Ermenistan sınırının sıfır noktasına gitti.

Alp, burada yaptığı açıklamada Türkiye, Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki normalleşme süreçlerine dikkat çekerek bölgede kalıcı barış ve güvenliğin sağlanmasının önemini vurguladı.

“İpek Yolu Köprüsü Barış Köprüsü olsun”

Tarihi köprünün karşı tarafında Ermenistan topraklarının bulunduğunu belirten Alp, köprünün iki ülke arasında barışın simgesi olmasını istediklerini söyleyerek, “Bilindiği gibi Ani Antik Kenti 2016 yılında UNESCO tarafından Dünya Kültürel Miras Listesi'ne alındı. Hemen karşımız, suyun öbür tarafı Ermenistan toprakları. Gördüğünüz köprü de bir 'Barış Köprüsü' olmasını umut ettiğimiz tarihi İpek Yolu Köprüsü” ifadelerini kullandı.

Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki sorunların kalıcı bir barışla sonuçlanmasını istediklerini belirten Alp, Türkiye’nin de bölgede bir “güvenlik havzası” haline gelmesi gerektiğini ifade etti.

“Ermenistan’la sınır ticareti yeniden başlamalı”

Alp, Türkiye ile Ermenistan arasındaki sınır ticaretinin yeniden başlaması gerektiğini de söyledi.

CHP’li vekil, “Bizler Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki sorunların kalıcı bir barışla sonuçlanmasını, Türkiye’nin bir güvenlik havzası haline gelmesini ve Ermenistan’la aramızdaki sınır ticaretinin yeniden başlamasını talep ediyoruz” ifadelerini kullandı.

Alp, Kars halkı olarak bölgedeki normalleşme ve barış çabalarının olumlu sonuçlanmasını istediklerini belirtti.

Ani Ören Yeri UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde

Türkiye-Ermenistan sınırında bulunan Ani Ören Yeri, 2016 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi’ne kaydedildi.

“Binbir kiliseli kent” olarak da bilinen Ani, Kars il merkezine yaklaşık 44 kilometre uzaklıkta, Ocaklı köyü yakınlarında yer alıyor.

Tarih boyunca İpek Yolu üzerinde önemli bir ticaret ve konaklama merkeziolan Ani, farklı dönemlerde çok sayıda kültür ve medeniyete ev sahipliği yaptı.

Arpaçay ve Alacasu vadilerine hakim yüksek kayalık üzerinde kurulan antik kent, stratejik konumu nedeniyle tarih boyunca önemini korudu.

İlgezdi, konuya ilişkin soru önergesine Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından verilen yanıta tepki gösterdi.

Yumaklı’nın yanıtında, vatandaşların et ihtiyacını uygun fiyatla karşılamak amacıyla ESK satış mağazalarının yanı sıra Tarım Kredi Kooperatif Marketleri aracılığıyla da satış yapıldığı, İstanbul ve Ankara’daki PERDER üyesi zincir marketler üzerinden de uygun fiyatlı et ve et ürünlerinin ulaştırıldığı belirtildi.

“Hodri meydan, hangi kasaba ucuz et verdiğinizi açıklayın”

Bakanlığın yanıtına itiraz eden İlgezdi, onlarca kasapla görüştüğünü ve esnafın ucuz et satan zincir marketlerle rekabet edemediğini söylediğini aktardı.

İlgezdi, Bakan Yumaklı’ya seslenerek, “Hodri meydan; hangi kasaba ucuz et verdiğinizi açıklayın” dedi. Kasap odası başkanlarıyla da görüştüğünü belirten İlgezdi, Bakanlığın yanıtında dile getirilen uygulamanın sahadaki durumla örtüşmediğini savundu:

"Bakana hodri meydan; hangi kasaba ucuz et verdiğinizi açıklayın. Soru önergesinden önce onlarca kasapla bir araya geldik. Ucuz et satan zincir marketlerle rekabet edemediklerinden yakınıyorlardı. Bakan ise soru önergesi yanıtında kasaplara da et verdiklerini iddia etti. Kasap odası başkanları ile görüşüp bu durumun böyle olmadığını tekrar teyit ettim. Bakan halkına doğru söylemekle yükümlüdür. Başka ülkede olsa 1 dakika o koltukta kalamaz.”

“ESK’nin süreci yanlış ve adaletsiz”

İlgezdi, ESK’nin piyasayı düzenleme amacıyla yürüttüğü politikaların yerel esnafı zor durumda bıraktığını ve büyük zincir marketlerin avantajlı hale geldiğini ileri sürdü.

Kasapların sistemin dışında bırakıldığını savunan İlgezdi, vatandaşların uygun fiyatlı et alabilmek için sabahın erken saatlerinde uzun kuyruklar oluşturmak zorunda kaldığını belirtti:

“ESK’nin piyasayı regüle etme iddiasıyla uyguladığı politikalar, yerel esnafı yok ederken büyük zincir marketleri ihya ediyor. Kurumun yürüttüğü bu süreç şeffaflıktan uzak, yanlış ve adaletsizdir. Kasaplar devre dışı bırakılırken, vatandaş sabahın 05.00’inde bir kilo ucuz et alabilmek için yüzlerce kişilik kuyruğa mahkûm ediliyor."

“Bakanlık olmayan durumları varmış gibi gösteriyor”

İlgezdi, Bakanlığın soru önergesine aylar sonra verdiği yanıtta kasaplara da uygun fiyatlı et ulaştırıldığı yönünde bilgi verdiğini belirterek bunun gerçeği yansıtmadığını savundu:

"Halka ucuz et yedirme görevini yerine getiremeyen bakanlık, aylar sonra soru önergeme verdiği yanıtta aslında olmayan durumları varmış gibi gösteriyor."

“Bakan halkına doğru söylemekle yükümlüdür”

İlgezdi, Bakan Yumaklı’nın açıklamalarına ilişkin eleştirilerini sert ifadelerle sürdürdü.

Kasaplarla ve oda başkanlarıyla yaptığı görüşmelerin ardından Bakanlığın açıklamasını yeniden değerlendirdiğini belirten İlgezdi, “Bakan halkına doğru söylemekle yükümlüdür” ifadelerini kullandı.

İlgezdi, açıklamasında Bakan Yumaklı’nın görevini de eleştirerek, “Başka ülkede olsa 1 dakika o koltukta kalamaz” dedi.

Batman trafik kazası Çeşmebaşı köyü yakınlarında meydana geldi

Batman trafik kazası, Batman ile Hasankeyf arasındaki kara yolunda yaşandı. Edinilen bilgiye göre Mesut G. (44) yönetimindeki 73 ABB 408 plakalı tır, Çeşmebaşı köyü mevkisine geldiği sırada kontrolden çıkarak devrildi.

Kazayı görenlerin ihbarı üzerine bölgeye 112 Acil Sağlık, itfaiye, AFAD ve polis ekipleri sevk edildi. Ekipler, devrilen tırın bulunduğu noktada güvenlik önlemi alarak çalışma başlattı.

Batman kazasında sürücünün hayatını kaybettiği belirlendi

Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde tır sürücüsü Mesut G.’nin hayatını kaybettiği tespit edildi. Sürücünün cenazesi, olay yerindeki çalışmaların tamamlanmasının ardından otopsi işlemleri için Batman Eğitim ve Araştırma Hastanesi morguna götürüldü.

Batman-Hasankeyf kara yolundaki kazanın ardından polis ve diğer ekipler bölgede inceleme yaptı. Tırın neden kontrolden çıktığına ilişkin ajans haberinde herhangi bir bilgi yer almazken, kazanın kesin nedeninin yürütülecek incelemeyle netleşmesi bekleniyor.

Batman kaza incelemesi sürüyor

Ağır tonajlı araçların karıştığı kazalarda aracın devrilmesi, hem sürücü hem de yol güvenliği açısından ciddi risk oluşturabiliyor. Bu tür olayların ardından ekipler, kaza yerindeki güvenliğin sağlanmasının yanı sıra aracın kaldırılması ve yolun güvenli ulaşıma açılması için de çalışma yürütüyor.

Batman trafik kazasıyla ilgili inceleme sürüyor.

Sosyal medya hesabından açıklama yapan Yavuzyılmaz, Bakanlık yetkililerinin köprü ve otoyolların özelleştirilmesi sürecine ilişkin kamuoyunu yanıltıcı bilgiler verdiğini ileri sürerek “Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri bugün yaptıkları açıklamayla köprü ve otoyolların özelleştirilmesi sürecine şimdiden şaibe karıştırmıştır” ifadelerini kullandı.

“Gelirleri düşük, giderleri yüksek gösterdiler”

Yavuzyılmaz, devlet tarafından işletilen köprü ve otoyolların yüksek kâr sağladığını savunarak gelirlerin düşük, giderlerin ise yüksek gösterildiğini öne sürdü.

Bakanlığın açıklamasında söz konusu köprü ve otoyolların 2025 yılı gelirinin 600 milyon dolar, bakım ve onarım giderlerinin ise 300 milyon dolar olarak belirtildiğini aktardı.

Yavuzyılmaz, bu rakamların hesaplama yöntemi nedeniyle gerçeği tam olarak yansıtmadığını savundu.

“Toplam gelir 804 milyon dolar”

Yavuzyılmaz’ın verdiği bilgilere göre Bakanlığın açıkladığı 600 milyon dolarlık gelir, köprü ve otoyol gelirlerinden yüzde 20 KDV ile köprülerdeki yüzde 10 belediye payı düşüldükten sonra kalan net geliri ifade ediyor.

Karayolları Genel Müdürlüğü’nün 2026 Yılı Kurumsal Mali Durum ve Beklentiler Raporu’na işaret eden Yavuzyılmaz, KDV ve belediye payının da dahil edilmesiyle vatandaşların ödediği toplam gelirin 804 milyon dolar olduğunu ileri sürdü.

Bakım ve onarım giderleri için farklı rakam verdi

Yavuzyılmaz, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2025 yılı bakım ve onarım giderlerini 300 milyon dolar olarak açıkladığını belirterek bu rakamın da doğru olmadığını savundu.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın 2026 Yılı Performans Programı Raporu’na göre 2025 yılı bakım ve onarım giderlerinin 5 milyar 391 milyon lira olduğunu ifade eden Yavuzyılmaz, bu tutarın yaklaşık 126 milyon dolara karşılık geldiğini söyledi.

“Kime ve neye hizmet etmektedir?”

Yavuzyılmaz, Bakanlığın açıklamasındaki rakamların devletin ve kamu yararının aleyhine olduğunu öne sürerek, “Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri, kamuoyuna yanıltıcı açıklamalar yaparak kime ve neye hizmet etmektedir?” diye sordu.

Yavuzyılmaz'ın açıklamasının tamamı şöyle:

"Yaparsa AKP yapar!

Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri bugün yaptıkları açıklamayla köprü ve otoyolların özelleştirilmesi sürecine şimdiden şaibe karıştırmıştır. Devletin yüksek kârla işlettiği köprü ve otoyolların gelirlerini düşük, giderlerini yüksek beyan ederek kamuoyunu yanıltmaya çalışmışlardır. Bakanlık açıklamasında; Söz konusu köprü ve otoyolların 2025 yılı gelirini 600 milyon dolar olarak beyan etmiştir. Yine aynı açıklamada; bakım ve onarım giderlerinin ise 300 milyon dolar olduğunu belirtmiştir.

Bakanlığın açıklamasında belirtilen 600 milyon dolar: Köprü ve otoyol gelirlerinden yüzde 20 KDV ve köprülerdeki yüzde 10 belediye payı düşüldükten sonra kalan 2025 yılının sadece ‘net geliridir’. Karayolları Genel Müdürlüğü 2026 Yılı Kurumsal Mali Durum ve Beklentiler Raporu'na göre; KDV ve belediye payı eklendikten sonra yapılan doğru hesaplamaya göre; Köprü ve otoyollardaki (vatandaşın ödediği tutar) ‘toplam gelir’ 804 milyon dolardır.

Fyrıca Bakanlık aynı açıklamasında; 2025 yılı bakım ve onarım giderleri 300 milyon dolar olarak açıklamıştır. Bu tutar da doğru değildir. Zira Ulaştırma Bakanlığı 2026 Yılı Performans Programı Raporu'na göre; 2025 yılı bakım ve onarım giderleri 5 milyar 391 milyon liradır. Yani 126 milyon dolardır. Görüldüğü gibi Bakanlık açıklamasındaki çarpıtmalar, devletimizin ve milletimizin çıkarlarına açıkça aykırıdır. Peki Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri, kamuoyuna yanıltıcı açıklamalar yaparak kime ve neye hizmet etmektedir?"

Yaparsa AKP yapar!

Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri bugün yaptıkları açıklamayla köprü ve otoyolların özelleştirilmesi sürecine şimdiden şaibe karıştırmıştır.

Devletin yüksek kârla işlettiği köprü ve otoyolların gelirlerini düşük, giderlerini yüksek beyan ederek kamuoyunu… pic.twitter.com/aBXK2koQ13

— Deniz Yavuzyılmaz (@yavuzyilmazd) September 5, 2026

Katarakt yaşlanmanın belirtilerinden biri

Kataraktın, gözün içindeki saydam merceğin zaman içerisinde elastikiyetini ve saydamlığını kaybetmesi sonucu ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Burcu, bu süreci cildin kırışması ve saçların beyazlaması gibi yaşla birlikte gelişen değişikliklere benzetti.

En sık görülen katarakt türünün yaşa bağlı katarakt olduğunu ifade eden Burcu, genetik yatkınlığın hastalığın daha erken yaşlarda ortaya çıkmasına neden olabileceğini söyledi.

Güneş ışınları zarar veriyor!

Katarakt gelişiminde güneş ışınlarının önemli bir etken olduğunu belirten Burcu, beslenme ve yaşam koşullarının da hastalığın gelişim sürecini etkileyebildiğini kaydetti.

Kataraktın nadiren çocukluk çağında da görülebildiğini anlatan Burcu, annenin hamilelik sırasında geçirdiği bazı enfeksiyonlar, genetik faktörler, travmalar ve özellikle uzun süreli kortizon kullanımının katarakt gelişimine yol açabileceğini ifade etti.

Diyabet kataraktın daha erken ortaya çıkmasına neden olabiliyor

İleri yaşlarda özellikle diyabetin kataraktın daha erken ortaya çıkmasında önemli bir risk faktörü olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Burcu, diyabetin ameliyat süreci ve sonrasında da dikkate alınması gereken önemli bir hastalık olduğunu söyledi.

Diyabetli hastalarda göz sağlığının yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Burcu, ameliyat sonrasında da güneş ışınlarından iyi korunmanın önemine dikkat çekti.

Katarakt gelişimini mümkün olduğunca geciktirmek için sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemini vurgulayan Burcu, karbonhidrat ve şeker tüketiminin sınırlandırılması, Akdeniz tipi beslenme, yüksek ultraviyole korumasına sahip kaliteli güneş gözlüğü ve gerektiğinde şapka kullanımının göz sağlığını korumaya yardımcı olduğunu ifade etti.

Ameliyat için kataraktın ilerlemesini beklemek gerekmiyor

Katarakt ameliyatının zamanlamasının hastanın görme düzeyi, günlük yaşamı ve ihtiyaçlarına göre belirlenmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Burcu, geçmişte olduğu gibi görmenin ileri derecede azalmasını beklemenin artık gerekli olmadığını belirtti.

Hastanın görmesi iyiyse, katarakt günlük yaşamını etkilemiyorsa ve gözlükle yeterli görme keskinliği sağlanabiliyorsa ameliyatın bekletilebileceğini ifade eden Burcu, buna karşılık kataraktın kişinin yaşam kalitesini ve günlük faaliyetlerini etkilemeye başlaması halinde ameliyatın planlanabileceğini söyledi.

Katarakt ameliyatını gereğinden fazla geciktirmenin de doğru olmadığını vurgulayan Burcu, ileri derecede sertleşmiş kataraktın cerrahiyi zorlaştırabileceğini ve komplikasyon riskini artırabileceğini kaydetti.

Yeni ameliyat yöntemleri ile hastalar daha hızlı iyileşiyor

Kataraktın günümüzde tek tedavisinin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Burcu, cerrahi tekniklerde son yıllarda önemli gelişmeler yaşandığını söyledi.

Geçmişte çok daha büyük kesilerle gerçekleştirilen ameliyatların artık oldukça küçük kesilerden yapılabildiğini anlatan Burcu, bu gelişmenin hem cerrahi süreci kolaylaştırdığını hem de hastaların ameliyat sonrasında günlük ve sosyal yaşamlarına daha hızlı dönmelerine olanak sağladığını ifade etti.

Katarakt ameliyatında göz içine yerleştirilen merceklerin biyolojik uyumluluğu yüksek materyallerden üretildiğini belirten Burcu, bu merceklerin kullanım ömrünün yaklaşık 100 yıl olduğunu ve normal koşullarda hastanın ilerleyen yıllarda merceğinin değiştirilmesinin gerekmediğini söyledi.

“Akıllı mercek” seçiminde hastanın ihtiyacı belirleyici

Halk arasında “akıllı mercek” olarak bilinen yeni nesil göz içi merceklere de değinen Prof. Dr. Burcu, bu merceklerin yakın, orta ve uzak mesafelerde dengeli görme sağlamayı hedeflediğini söyledi.

Katarakt ameliyatında tek odaklı veya çok odaklı merceklerin tercih edilebildiğini belirten Burcu, mercek seçiminde hastanın günlük yaşamının, mesleğinin ve görme beklentisinin çok iyi değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.

Uzak, orta ve yakın mesafeyi mümkün olduğunca gözlüksüz görmek isteyen hastalarda üç odaklı merceklerin tercih edilebildiğini, uzak görüşün öncelikli olduğu hastalarda ise tek odaklı merceklerin daha uygun olabileceğini anlatan Burcu, bu durumda yakın gözlüğüne ihtiyaç duyulabileceğini söyledi.

Ameliyat sonrasında bebeklik dönemindeki gibi kusursuz bir görüş beklentisinin gerçekçi olmayacağını belirten Burcu, en doğru yaklaşımın hastanın beklentisini iyi anlamak ve ihtiyacına uygun merceği seçmek olduğunu vurguladı.

Her katarakt ameliyatı sadece damla anesteziyle yapılmıyor

Katarakt ameliyatlarında hastanın durumuna göre farklı anestezi yöntemlerinin uygulanabildiğini anlatan Prof. Dr. Burcu, ameliyata uyum sağlayabilecek hastalarda damla anestezisinin yeterli olabildiğini söyledi.

Yoğun kaygısı bulunan, işitme sorunu veya ameliyat sırasında iletişimi güçleştirecek özel bir durumu olan hastalarda sedasyon ya da farklı anestezi yöntemlerinin tercih edilebildiğini belirten Burcu, çocuk hastaların ise genel anestezi altında ameliyat edildiğini ifade etti.

Yeni cerrahi tekniklerle çok küçük kesilerden ameliyat yapılabildiği için geçmişte olduğu gibi gözün uzun süre kapatılmasının her hastada gerekli olmadığını belirten Prof. Dr. Burcu, bazı hekimlerin gözü hiç kapatmayabildiğini, bazılarının ise bir veya iki gün süreyle koruma önerebildiğini söyledi.

Ameliyat sonrası hijyenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Burcu, özellikle ilk 48 saatin dikkat gerektirdiğini, yaklaşık 10 gün boyunca ameliyat edilen göz ve çevresinin doğrudan suyla temasından kaçınılması gerektiğini ifade etti.

“İki gözü aynı anda ameliyat etmeyi tercih etmiyoruz”

Her iki göze aynı anda katarakt ameliyatı yapmayı rutin olarak tercih etmediklerini belirten Prof. Dr. Burcu, bir gözün ameliyatından en az üç gün sonra, genellikle de yaklaşık bir hafta içerisinde diğer gözün ameliyat edilebildiğini söyledi.

Genel anestezi alması gereken ve ikinci kez anestezi uygulanmasının sağlık açısından risk oluşturduğu çok özel hastalarda iki gözün aynı seansta ameliyat edilebildiğini belirten Burcu, bu durumda ikinci göze geçilirken tamamen yeni bir ameliyat yapılıyormuş gibi cerrahi hazırlığın ve kullanılan malzemelerin yenilendiğini anlattı.

Katarakt tekrarlamaz

Katarakt ameliyatından sonra hastalığın yeniden oluşmadığını vurgulayan Prof. Dr. Burcu, bazı hastalarda iyileşme sürecinde göz içindeki arka kapsülde opaklaşma gelişebildiğini söyledi.

Halk arasında zaman zaman “katarakt yeniden oluştu” veya “gözde kireçlenme oldu” şeklinde ifade edilen bu durumun kataraktın tekrarlaması anlamına gelmediğini belirten Burcu, arka kapsül opasitesi olarak adlandırılan tablonun basit bir lazer işlemiyle giderilebildiğini ifade etti.

Eylül ayının başlamasıyla birlikte bankaların emekli müşterilere yönelik promosyon kampanyaları yakından takip ediliyor. ING, Akbank, İş Bankası, QNB, Vakıf Katılım, Garanti BBVA ve kamu bankalarının açıkladığı fırsatlarda maaş miktarına göre farklı ödeme seçenekleri bulunuyor. Bazı kampanyalarda doğrudan nakit promosyonun yanı sıra kart harcaması, otomatik ödeme talimatı ve çeşitli bankacılık ürünlerinin kullanılması karşılığında ek avantajlar da sunuluyor. İşte Eylül 2026 itibarıyla bankaların açıkladığı emekli promosyonları...

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Süper Lig'de yeni sezon hazırlıkları tüm hızıyla sürerken, şampiyonluk parolasıyla yola çıkan Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Trabzonspor, kadrolarını dünya yıldızlarıyla güçlendirmeye devam ediyor. Milyonlarca taraftarın gözü kulağı son dakika transfer gelişmelerine çevrilmiş durumdayken, Avrupa devlerinden Süper Lig'e uzanan transfer trafiği de hız kazandı. Nathan Ake'den Mason Greenwood'a, Leandro Trossard'dan Vedat Muriç'e kadar yeşil sahalarda fırtına gibi esecek birçok önemli yetenek, yeni sezonda formalarını giymeye hazırlanıyor.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!