Eski Yargıtay Savcısı ve YARSAV Kurucu Başkanı Avukat Ömer Faruk Eminağaoğlu, Kılıçdaroğlu'nun 37. Olağan Kurultay'da başlayan genel başkanlık görevinin üç yıllık sürenin dolduğu 26 Temmuz 2023'te sona erdiğini savundu.

Eminağaoğlu, bu durumun CHP'nin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'ndaki siyasi parti siciline işlenmesi talebiyle 1 Haziran 2026'da başvuruda bulundu.

Başvurusu reddedilince dava açtı

Yargıtay Başkanlığı'na yapılan başvurunun reddedilmesi üzerine Eminağaoğlu, işlemin iptali istemiyle 30 Temmuz'da Ankara 15. İdare Mahkemesi'nde dava açtı.

Mahkeme, davanın ilk incelemesini tamamladı. Dava dilekçesinin reddine karar vermeyen mahkeme, Yargıtay Başkanlığı'ndan başvurunun neden reddedildiğine ilişkin savunma istedi.

Dava dilekçesi 16 Ağustos'ta Yargıtay Başkanlığı'na tebliğ edildi.

Eminağaoğlu: "3 yıllık görev süresi dolmuştu"

Eminağaoğlu, siyasi parti genel başkanlarının bir olağan kurultayda en fazla üç yıllığına seçildiğini savunuyor.

Davada iptal kararı verilmesi halinde Kılıçdaroğlu'nun genel başkanlığının, CHP'nin 38. Olağan Kurultayı'ndan önce, 26 Temmuz 2023 tarihinde sona erdiğinin siyasi parti siciline işlenmesi gerektiğini belirten Eminağaoğlu, bu durumda Kılıçdaroğlu'nun tedbiren de görev yapamayacağını ifade etti.

Kılıçdaroğlu 2020'de yeniden genel başkan seçilmişti

CHP'nin 37. Olağan Genel Kurultayı, 25-26 Temmuz 2020 tarihlerinde gerçekleştirildi. Kurultayda Kemal Kılıçdaroğlu yeniden CHP Genel Başkanı seçildi.

Kılıçdaroğlu'nun genel başkanlık görevi daha sonra 38. Olağan Kurultay'a kadar devam etti.

Özgür Özel 38. Kurultay'da genel başkan seçildi

CHP'nin 38. Olağan Kurultayı, 4-5 Kasım 2023 tarihlerinde yapıldı.

Kurultayda Özgür Özel, delegelerin oylarıyla Kemal Kılıçdaroğlu'nu geride bırakarak CHP Genel Başkanı seçildi.

Ancak 38. Olağan Kurultay'a ilişkin yargı sürecinde verilen mutlak butlan kararı sonrasında kurultayın geçersiz sayıldığı ve Kemal Kılıçdaroğlu'nun mahkeme kararıyla CHP'nin başına atandığı aktarıldı.

İran resmi haber ajansı IIRNA’nın haberine göre Pezeşkiyan, “Hükümet Haftası”nın ilk gününde başkent Tahran’da bulunan İran İslam Cumhuriyeti’nin kurucusu Ayetullah Humeyni’nin türbesinde konuşma yaptı.

Pezeşkiyan’dan Trump’ın yaptırım açıklamasına yanıt

Pezeşkiyan, Trump’ın İran’a yönelik yaptırım açıklamalarına atıfta bulunarak, ülkesinin yaşananlara rağmen ayakta kaldığını ifade etti. İran Cumhurbaşkanı, hükümetin halka hizmet etmek ve mevcut sorunlarla mücadele etmek için çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti.

Pezeşkiyan, “Biz ayakta durduk ve bu eşitsiz savaş karşısında halka hizmet etmek için çaba gösteriyoruz. Düşman, İran'ın çökeceğini ve Venezuela'ya dönüşeceğini değerlendirmişti. Ancak İran çökmedi, aksine güçlendi ve dünya bu direniş, dayanışma ve birlik karşısında şaşkınlığa uğradı” diye konuştu.

İran’da ekonomik savaş vurgusu

İran’ın karşı karşıya bulunduğu ekonomik savaşın, İran-Irak Savaşı döneminde olduğu gibi toplumun farklı kesimlerinin birlikte hareket etmesini gerektirdiğini söyleyen Pezeşkiyan, mevcut koşulların aşılması için çalışmalar yürüttüklerini kaydetti.

Pezeşkiyan, sözlerine şöyle devam etti:

“Elimizden gelen her şeyi yapıyoruz ve sürekli daha fazla işbirliği ve sinerji sağlayacak yollar düşünüp bulmaya çalışıyoruz. Ancak düşmanın bize karşı başlattığı topyekun ekonomik savaş karşısında, Kutsal Savunma döneminde olduğu gibi herkesin sahada olması ve birbirine yardım etmesi gerektiğini kabul etmeliyiz.”

Savaş döneminde piyasalarda ciddi sorunların yaşanmadığını belirten Pezeşkiyan, bugün karşı karşıya olunan krizlerin aşılması için toplumun el ele vermesi gerektiğini söyledi.

Pezeşkiyan’dan alınan kararlara destek çağrısı

İran’ın vardığı mutabakatın uzun süren görüşmelerin ardından ortaya çıktığını belirten Pezeşkiyan, süreçte savaşa katılan askeri personel, ülkenin güvenliğinden sorumlu yöneticiler ve uygulamadan sorumlu yetkililerin yer aldığı geniş bir uzmanlık konsensüsünün bulunduğunu ifade etti.

Pezeşkiyan, söz konusu kararın “maslahat, izzet ve hikmet” ilkeleri doğrultusunda alındığını söyledi. Kararı eleştirenlerin ise konunun ayrıntılarını bilmediklerini veya sürecin içinde bulunmadıklarını öne sürdü.

“İran’ın sahaya çıkacak insanlara ihtiyacı var”

İran’ın bugün gece gündüz çalışacak insanlara ihtiyaç duyduğunu belirten Pezeşkiyan, ülkenin tavsiye ve nasihatlerden ziyade sorunların çözümü için sorumluluk üstlenecek kişilere ihtiyaç duyduğunu söyledi.

Pezeşkiyan, “İran'ın nasihate ve tavsiyeye değil, sahaya çıkıp ülkenin yükünü omuzlayacak insanlara ihtiyacı var” ifadelerini kullandı.

Bir karar alındığında ve mutabakata varıldığında herkesin bu kararın arkasında durması gerektiğini ifade eden Pezeşkiyan, “Bunu yaparsak mutlaka kazanacağız. Ancak karar alıp ardından bunu ihlal edersek doğal olarak istikrarsızlık ortaya çıkar” dedi.

Pezeşkiyan’dan toplumun tüm kesimlerine birlik mesajı

Düşmanın İran’daki mevcut sorunları kullanarak toplumda ayrışma ve bölünme yaratmaya çalıştığını ileri süren Pezeşkiyan, hükümet olarak çatışma, ayrılık ve kişisel çıkarların önüne geçmek için çaba göstereceklerini söyledi.

İran Cumhurbaşkanı, ülkenin yaşadığı sorunların yalnızca hükümetin çabalarıyla çözülemeyeceğini belirterek toplumun bütün kesimlerinden destek talep etti.

Hükümet Haftası’nın geçmişi

İran’da “Hükümet Haftası”, İran-Irak Savaşı’nın ilk döneminde yaşanan bir saldırının ardından anılıyor. İran Cumhurbaşkanı Muhammed Ali Recai ile Başbakan Muhammed Cevad Bahoner, 30 Ağustos 1981’de hükümet binasına düzenlenen bombalı saldırıda hayatını kaybetti.

Bu olayın ardından İran’da 30 Ağustos’un yer aldığı hafta “Hükümet Haftası” olarak anılmaya başlandı.

Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı ile Gençlik ve Spor Hizmetleri Dairesi Başkanlığı iş birliğinde gerçekleştirilen programda, Sakarya Meydan Muharebesi'nin Milli Mücadele açısından taşıdığı önem ele alındı.

"105 Sene Önce Tam Şu Anda" söyleşisi

Program kapsamında tarihçi-yazar Dr. Selim Erdoğan, "105 Sene Önce Tam Şu Anda" başlıklı söyleşiyle Başkentlilerle buluştu.

Erdoğan, Sakarya Meydan Muharebesi'nin gerçekleştiği Haymana ve Polatlı çevresindeki gelişmeleri anlatarak muharebenin Türk tarihindeki önemine dikkat çekti.

Sakarya Meydan Muharebesi'nin bir varoluş mücadelesi olduğunu belirten Erdoğan, muharebenin Milli Mücadele'nin seyri açısından taşıdığı önemi değerlendirdi.

Erdoğan ayrıca "sath-ı müdafaa" kavramının anlamı ve Sakarya Meydan Muharebesi'nin emperyalizme karşı mücadeledeki yeri üzerine değerlendirmelerde bulundu.

Başkent'te "Cumhuriyet Marşları" yankılandı

Söyleşinin ardından program Kent Orkestrası'nın "Cumhuriyet Marşları" konseriyle devam etti.

Şef Zafer Göçer yönetimindeki konserde seslendirilen marşlarla Başkentliler, Sakarya Meydan Muharebesi'nin 105. yılında Milli Mücadele ruhunu ve Cumhuriyet coşkusunu bir arada yaşadı.

Bu yıl 38'incisi düzenlenen yarış için sporcular Kuruçeşme Cemil Topuzlu Parkı'nda bir araya geldi. Buradan yarışın başlayacağı Kanlıca Vapur İskelesi'ne götürülen sporcular, startın verilmesiyle birlikte 6,5 kilometrelik parkurda kulaç atmaya başladı.

64 ülkeden 2 bin 500 sporcu katıldı

Boğaziçi Kıtalararası Yüzme Yarışı'na bu yıl 64 farklı ülkeden 2 bin 500 sporcu katıldı.

Yarışın startını Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak verdi.

Sporcular, Kanlıca'dan başlayan yarışta İstanbul Boğazı'nı yüzerek geçip 6,5 kilometrelik parkuru tamamlamak için mücadele ediyor.

Yüzücülerden Filistin'e destek

Yarışa katılan bazı sporcular, organizasyon öncesinde Filistin'e destek verdi.

Bazı yüzücüler, vapurda ellerindeki Filistin bayraklarıyla start alanına gitti.

Yarışın başlamasıyla sporcular İstanbul Boğazı'nda kulaç atmaya başladı.

Karabat, serbest fonların birkaç yıl içinde trilyonlarca liralık büyüklüğe ulaştığını belirterek, yalnızca yeni kurallar getirilmesinin yeterli olmayacağını savundu.

Serbest fonların büyüklüğü 6,21 trilyon liraya ulaştı

Karabat'ın aktardığı Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre, serbest fonların portföy değeri 2024 sonunda 2,23 trilyon lira, 2025 sonunda 4,99 trilyon lira ve Temmuz 2026 itibarıyla 6,21 trilyon lira oldu.

Karabat, yalnızca 2025 yılındaki büyümenin yaklaşık yüzde 124 olduğunu belirtti.

Temmuz 2026 itibarıyla Türkiye'deki toplam fon portföyünün yaklaşık 10,38 trilyon liraya ulaştığını belirten Karabat, serbest fonların toplam fon portföyündeki payının yaklaşık yüzde 60'a yükseldiğini ifade etti.

"Fon-hisse ilişkileri incelenmeli"

Serbest fonlardaki büyümeye dikkat çeken Karabat, belirli hisselerde yoğunlaşma ve ilişkili yapılar arasındaki işlemlerin piyasa fiyatlarının sağlıklı oluşumu açısından soru işaretleri yaratabileceğini savundu.

Karabat, bu nedenle fon-hisse ilişkileri, gerçek faydalanıcılar, fonlardaki yoğunlaşmalar, fiili dolaşım hesapları ve olağan dışı işlemlerin incelenmesi gerektiğini söyledi.

2025'te 57 milyar liralık yönetim ücreti hesabı

Karabat, 2025 boyunca serbest fonların aylık ortalama büyüklüğünün yaklaşık 3,82 trilyon lira olduğunu belirtti.

Serbest fonlarda yıllık yönetim ücretlerinin fondan fona değiştiğini ifade eden Karabat, yüzde 1,5 ortalama yıllık yönetim ücreti varsayımı üzerinden 2025 yılı için yaklaşık 57 milyar liralık brüt yönetim ücreti potansiyeli bulunduğunu söyledi.

Karabat, bu hesabın yalnızca tahmini bir hesap olduğunu ve bazı fonlarda uygulanan performans ücretlerinin buna dahil olmadığını belirtti.

2026'nın ilk yedi ayında yaklaşık 49 milyar TL

Karabat, MKK verilerine göre serbest fon büyüklüğünün Ocak 2026'da 5,30 trilyon TL'den Temmuz 2026 sonunda 6,21 trilyon TL'ye yükseldiğini aktardı.

Aynı yüzde 1,5 yıllık yönetim ücreti varsayımını kullanan Karabat, 2026'nın ilk yedi ayı için kabaca 49 milyar TL daha hesaplandığını ifade etti.

Buna göre 2025 yılı ile 2026'nın ilk yedi ayı için toplam brüt yönetim ücreti potansiyelinin yaklaşık 106 milyar TLolduğunu söyledi.

Karabat'tan siyasetçi ve kamu görevlileri soruları

Karabat, serbest fonlarla ilgili olarak siyasetçiler ve kamu görevlileriyle olası bağlantıların da araştırılması gerektiğini savundu.

Karabat, "Fonlar kimlerle bağlantılı? Fonlarla hangi siyasetçilerin ve kamu görevlilerinin bağlantıları var? Hisselerde gerçek fiili dolaşım ne kadar? Hangi kamu görevlileri fonlara milyonlarca lira yatırdı?" sorularını yöneltti.

Ayrıca portföy yönetim şirketleriyle bağlantılı siyasetçiler ve bakanların kimler olduğunun da araştırılması gerektiğini söyledi.

"Geçmiş dönem de incelenmeli"

Karabat, uluslararası yatırımcıların Türkiye sermaye piyasalarına ilişkin endişelerinin de dikkate alınması gerektiğini savundu.

SPK'nın yeni kurallar hazırlamasını değerlendiren Karabat, "Bundan sonra yalnızca yeni kurallar koymak yetmez"diyerek geçmiş dönemdeki işlemlerin de incelenmesi çağrısında bulundu.

Karabat, serbest fonların 2024 sonunda 2,23 trilyon liradan Temmuz 2026'da 6,21 trilyon liraya yükseldiğini yineleyerek, "Atı alan Üsküdar'ı geçti" ifadelerini kullandı.

Milletvekili Karabat, geçmiş dönemde fon-hisse ilişkileri, gerçek faydalanıcılar, yoğunlaşmalar, fiili dolaşım hesapları ve olağan dışı işlemlerin mercek altına alınması gerektiğini belirtti.

Trump’tan Kanada’ya “eyalet” benzetmesi

Trump, Kanada’nın ABD’nin bir eyaleti olmadan eyalet olmanın sağladığı imkanlardan yararlanmak istediğini savundu. ABD Başkanı, Kanada’nın ABD’li çiftçilere yönelik uygulamalarını eleştirerek bu durumun sürdürülemeyeceğini belirtti.

Trump açıklamasında, Kanada’nın uzun yıllardır ABD’li çiftçilerden para aldığını ve onları tarifelere tabi tuttuğunu ifade etti. ABD Başkanı, Kanada ile yaşanan ticaret anlaşmazlığında Washington yönetiminin yeni bir yaklaşım benimsediğini bildirdi.

Kanada’dan ABD tarifelerine misilleme kararı

ABD’nin yaklaşık 20 milyar dolar değerindeki Kanada ürünlerine yüzde 50 oranında tarife uygulama kararı, iki ülke arasındaki ticaret gerilimini artırdı.

Kanada yönetimi, ABD’nin söz konusu tarifelerine karşı misilleme yapacağını açıkladı. Ottawa ayrıca iki ülke arasındaki müzakerelerin askıya alındığını duyurdu.

Yeni tarifeler 8 Eylül’de yürürlüğe girecek

Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD’ye karşı uygulanacak yeni tarife tedbirlerinin ayrıntılarının gelecek günlerde açıklanacağını bildirdi.

Carney, Kanada’nın ABD’ye yönelik yeni tarifelerinin 8 Eylül’de yürürlüğe gireceğini aktardı.

Marmara'da 7'den büyük deprem senaryosu

Deprem uzmanı Bülent Özmen, Marmara Denizi'nde 7'den büyük deprem üretebilecek fayların bulunduğunu belirtti.

Özmen, olası bir depremin yalnızca İstanbul'u değil, Marmara Denizi'ne kıyısı bulunan ve çevredeki illeri de etkileyebileceğini ifade etti.

Bölgede 25-30 milyon kişinin olası depremin etki alanında bulunduğuna dikkat çekti.

"6,5 büyüklüğündeki deprem bile ciddi hasar verebilir"

Sismolog Prof. Dr. Şerif Barış, deprem hazırlıklarının yalnızca olası depremin büyüklüğüne göre yapılmasının doğru olmadığını söyledi.

Barış, yeterli hazırlık yapılmaması halinde 6,5 büyüklüğündeki bir depremin dahi ciddi hasara yol açabileceğinibelirtti.

En kötü senaryoya göre hazırlık çağrısı

Yerbilimci Cenk Yaltırak, hazırlıkların en kötü senaryoya göre yapılması gerektiğini savundu.

Kahramanmaraş depremlerini örnek gösteren Yaltırak, birden fazla fayın birlikte kırılmasının beklenenden daha büyük depremlere yol açabileceğine dikkat çekti.

Marmara için deprem senaryoları 6 ile 7,5 arasında

Prof. Dr. Osman Bektaş, Marmara için 6 ile 7 büyüklükleri arasında bir deprem senaryosuna işaret etti.

Bektaş ayrıca deniz tabanının 10-13 kilometre altında görülen mikrodeprem hareketliliğine dikkat çekti.

Prof. Dr. Hasan Sözbilir ise farklı bilimsel çalışmaların birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Sözbilir, tek veya çok segmentli kırılma senaryolarına göre Marmara'da 6,5 ile 7,5 arasında depremler meydana gelebileceğini ifade etti. Depremlerin birbirini tetikleyerek ardışık şekilde gerçekleşebileceğini de söyledi.

Uzmanların ortak mesajı: Hazırlıklar geciktirilmemeli

Uzmanların farklı büyüklük senaryolarına işaret etmesine karşın ortak vurgunun deprem riskine karşı hazırlıkların geciktirilmemesi olduğu belirtildi.

Marmara Bölgesi'nde olası deprem riskinin azaltılması için kentlerin ve yapıların depreme dirençli hale getirilmesi gerektiği vurgulandı.

İlk toplantıya Cevdet Yılmaz başkanlık edecek

Kurulun ilk toplantısı, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında yapılacak.

Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alıyor.

Toplantının gündeminde, kurul bünyesinde oluşturulması planlanan alt kurullar bulunuyor.

Silah teslimi için ayrı kurul oluşturulacak

Oluşturulması planlanan ilk alt kurulun, silah teslimi ve sahadaki doğrulama mekanizması üzerine çalışması bekleniyor.

Bu kurulun, silahların nerede, hangi takvim doğrultusunda ve hangi yöntemle teslim edileceğini takip etmesi öngörülüyor.

Süreç kapsamında adli işlemler için de ayrı bir kurul oluşturulması planlanıyor.

Adli işlemler için kurul kurulacak

Adalet Bakanlığı yetkilileri ile uygulamada görev alacak hâkim ve savcıların katkı sunacağı kurulun, teslim olan örgüt mensuplarına ilişkin dosyaları hukuki statülerine göre sınıflandırması hedefleniyor.

Ancak infazın ertelenmesine alt kurulun karar vermeyeceği, bu konuda infaz hâkiminin yetkili olacağı belirtiliyor.

Sosyal uyum ve rehabilitasyon süreci

Silahlarını bırakarak Türkiye'ye dönecek örgüt mensuplarının topluma yeniden uyum sağlaması ve rehabilitasyonu için de ayrı bir kurul oluşturulması planlanıyor.

Bu yapıda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı'ndan psikolog, psikiyatrist, hekim ve sosyal hizmet uzmanlarının görevlendirilmesi öngörülüyor.

Ayrıca yasadan yararlanmak isteyenlerin başvuru ve kayıt işlemlerinin yürütülmesi için de ayrı bir çalışma grubu oluşturulacak.

Süreç MGK kararına bağlı

Milli Dayanışma yasasında öngörülen adımlar, PKK'nın silah bıraktığının teyit edilmesi şartına bağlanıyor.

Yasaya göre PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekiyor.

Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu (MGK) kararıyla teyit edilmesi ve kararın Resmi Gazete'de yayımlanması şartı bulunuyor.

MGK kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından çerçeve yasanın yürürlüğe girmesi ve 6 aylık başvuru süresinin başlaması öngörülüyor.

Çerçeve yasa 467 oyla kabul edildi

Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, TBMM Genel Kurulu'nda 467 oyla kabul edilmişti.

Düzenleme, PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların faaliyetleri kapsamında veya lehine işlenen bazı suçlara ilişkin geçici hükümler içeriyor.

Kabul edilen düzenlemeye göre soruşturma ve kovuşturmalar ile kesinleşmiş cezaların infazı, suçun niteliği ve ceza miktarına göre 5 veya 10 yıl ertelenebilecek.

Düzenleme kimleri kapsıyor?

Düzenleme; PKK/KCK'yı kurma veya yönetme, örgüte üye olma, örgüte yardım etme, örgüt propagandası ve örgütün faaliyeti kapsamında işlenen bazı suçları kapsıyor.

15 yıldan fazla ceza gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl veya altında ceza gerektiren suçlarda ise 5 yıl ceza ertelemesiöngörülüyor.

Erteleme süresince soruşturmaların durması ve davaların askıya alınması, cezaevinde bulunanların ise tahliye edilmesi düzenleniyor. Bu süre içinde terör suçu işlenmesi halinde erteleme kararının kaldırılması öngörülüyor.

Düzenlemeden yararlanacak kişiler için ayrıca 2 ila 3 yıl siyaset yasağı uygulanması planlanıyor.

Bazı suçlar kapsam dışında

Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005'ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar düzenleme kapsamının dışında bırakılıyor.

Bu nedenle PKK lideri Abdullah Öcalan'ın düzenlemenin ilgili hükümlerinden yararlanamayacağı belirtiliyor.

Süreci yürüten kurulun çalışmalarına devam ederek gözlem raporları hazırlaması ve sürecin beklendiği şekilde ilerlemesi halinde yeni yasal düzenlemelerin gündeme gelmesi bekleniyor.

Bu kapsamda Ceza İnfaz Yasası, Terörle Mücadele Yasası, Türk Ceza Yasası ve Siyasi Partiler Yasası başta olmak üzere yeni adımların gündeme gelmesi öngörülüyor.

Yenilenen platformun, ihracatçıların dış pazarlara giriş süreçlerinde karşılaşabilecekleri teknik engeller hakkında bilgi edinmelerine ve bu sorunları Bakanlığa iletmelerine imkan sağlaması hedefleniyor.

İhracatçılar teknik düzenlemeleri önceden takip edebilecek

TTE Web Platformu üzerinden ihracatçılar, ürünlerini göndermek istedikleri ülkelerin ürün güvenliği uygulamaları ve ticarette teknik engel oluşturabilecek düzenlemeleri hakkında bilgi edinebilecek.

Firmalar ayrıca ihtiyaç duydukları ülkelere ilişkin mevzuat ve uygulamalar konusunda Bakanlıktan ek bilgi talep edebilecek. İhracat sırasında karşılaşılan teknik engeller de platform üzerinden Bakanlığa interaktif şekilde bildirilebilecek.

Platformda diğer ülkelerin ihracatı etkileyebilecek taslak düzenlemeleri hakkında görüş bildirme imkanı da bulunuyor. Böylece ihracatçıların ilgili düzenlemelerin oluşturulma süreçlerini takip ederek Türkiye'nin dış ticaret politikalarına katkı sunabilmesi amaçlanıyor.

Ülke ve ürün bazında bildirim gönderilecek

TTE Web Platformu, internet erişimi bulunan gerçek ve tüzel kişilerin ücretsiz kullanımına açık olacak. Platforma üye olan firmalara, ilgilendikleri alanlarla ilgili bildirimler ülke ve ürün bazında günlük olarak gönderilecek.

Bu sistem sayesinde firmaların ihracat yaptıkları veya ihracat planladıkları pazarlardaki yeni düzenlemelerden daha erken haberdar olması sağlanacak.

Teknik engeller bakanlığa bildirilebilecek

Platform üzerinden üretici ve ihracatçılar, dış pazarlara giriş sırasında karşılaştıkları çeşitli teknik engelleri Ticaret Bakanlığı Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürlüğüne iletebilecek.

Etiketleme, işaretleme, ambalajlama ve karantina şartları gibi teknik düzenlemelerin yanı sıra test ve belgelendirme işlemlerinden kaynaklanan sorunlar da sistem üzerinden bildirilebilecek.

Bakanlık, iletilen sorunların değerlendirilmesi ve gerekli girişimlerin yapılması yoluyla ihracatçıların dış pazarlarda karşılaştığı teknik engellerin azaltılmasını amaçlıyor.

Uluslararası mevzuat bildirimleri takip edilecek

Platformda Dünya Ticaret Örgütü'nün Ticarette Teknik Engeller Anlaşması kapsamında üye ülkeler tarafından yapılan mevzuat bildirimlerine de yer verilecek. Avrupa Birliği üyesi ülkelerin ulusal mevzuat bildirimlerinin de platform aracılığıyla üretici ve ihracatçılara ulaştırılması planlanıyor.

Bu bildirimlerin daha geniş kesimlere ulaştırılmasıyla ticarette teknik engeller konusunda bilgi düzeyinin artırılması hedefleniyor. Ayrıca Türkiye'nin ihracatını olumsuz etkileyebilecek teknik düzenlemelerin takip edilerek gerekli adımların atılması amaçlanıyor.

İhracatın teknik engellerden etkilenmemesi hedefleniyor

Ticaret Bakanlığı, üçüncü ülkeler tarafından uygulanan teknik engellerin Türkiye'nin ihracatını olumsuz etkilememesi amacıyla gerekli çalışmaların sürdürüleceğini bildirdi.

Uluslararası kriterlere aykırı veya ihraç ürünlerine gereksiz engel oluşturduğu değerlendirilen standart ve teknik düzenlemelerin kaldırılması için ilgili ülkelerle görüşmeler yapılması ve gerekli tedbirlerin alınması da Bakanlığın görevleri arasında bulunuyor.

Yenilenen TTE Web Platformu ile üretici ve ihracatçıların dış pazarlardaki gelişmeleri daha yakından takip etmesi, karşılaştıkları sorunları doğrudan Bakanlığa aktarabilmesi ve teknik engeller konusunda yürütülen çalışmalara daha etkin şekilde katılması amaçlanıyor.

Ticarette Teknik Engeller Web Platformu yenilendi.

Ticaret Bakanlığı, ihracatçılarımızın dış pazarlardaki teknik düzenlemeleri ve ürün güvenliği uygulamalarını önceden takip edebilmelerini, karşılaştıkları teknik engelleri Bakanlığımıza iletebilmelerini ve uluslararası mevzuat… pic.twitter.com/mqbXfGeiF2

— T.C. Ticaret Bakanlığı (@ticaret) August 23, 2026

Foça'da 38 düzensiz göçmen yakalandı

Sahil Güvenlik ekipleri, 21 Ağustos saat 02.30'da Foça açıklarında çalışma gerçekleştirdi.

Sahil Güvenlik Mobil Kıyı Gözetleme Aracı tarafından lastik bot içerisinde bir grup düzensiz göçmen tespit edildi. Bölgeye sevk edilen Sahil Güvenlik Botu ekipleri, hareket halindeki botu durdurdu.

Operasyonda 3'ü çocuk 38 düzensiz göçmen yakalandı. Botta bulunan 2 göçmen kaçakçılığı şüphelisi de gözaltına alındı.

Dikili'de 13 düzensiz göçmen yakalandı

Aynı gün saat 19.15'te Dikili açıklarında da düzensiz göçmen operasyonu düzenlendi.

Sahil Güvenlik Mobil Radarı tarafından fiber karinalı lastik bot içerisinde bir grup düzensiz göçmen tespit edildi.

Bölgeye sevk edilen ekiplerin müdahalesiyle hareket halindeki bot durduruldu ve içerisindeki 13 düzensiz göçmenyakalandı.

Göçmenler ilgili birimlere teslim edildi

Foça ve Dikili açıklarında yakalanan toplam 51 düzensiz göçmenin, işlemlerinin tamamlanmasının ardından ilgili birimlere teslim edildiği bildirildi.

Orenburg Belediye Başkanı Albert Yumadilov, yaptığı açıklamada, bölge üzerinde uçan birkaç İHA’nın düşürüldüğünü belirtti. Yumadilov, İHA parçalarının Ozon’un deposuna isabet ettiğini ve olayda herhangi bir kişinin yaralanmadığını bildirdi.

Ozon deposunda çalışanlar tahliye edildi

Ozon tarafından yapılan açıklamada, saldırının ardından tesiste bulunan 300’den fazla çalışanın tahliye edildiği belirtildi. Şirket, yangın nedeniyle deponun faaliyetlerinin geçici olarak durdurulduğunu duyurdu.

Yangının kontrol altına alınmasının ardından tesisteki durumla ilgili gerekli çalışmaların sürdüğü aktarıldı. Olay sırasında çalışanlar arasında yaralanan olmadığı kaydedildi.

Ozon’un Samara deposu da hedef olmuştu

Ozon’un Samara bölgesinde bulunan deposunda da bir gün önce İHA saldırısı nedeniyle yangın çıkmıştı. Söz konusu olayın ardından 500’den fazla çalışanın tesisten tahliye edildiği bildirilmişti.

Böylece kısa süre içerisinde şirketin Rusya’daki iki farklı deposunda İHA saldırılarıyla bağlantılı yangınlar meydana geldi.

E-ticaret tesislerine yönelik saldırılar sürüyor

Rusya merkezli e-ticaret şirketlerinin tesisleri son dönemde İHA saldırılarının hedefleri arasında yer aldı. Ukrayna tarafından daha önce Wildberries’e ait depo ve lojistik merkezlerine de İHA saldırıları düzenlenmişti.

Orenburg’daki son olayda İHA parçalarının Ozon’un deposuna düşmesi sonucu çıkan yangının söndürülmesinin ardından tesisteki faaliyetler geçici olarak durduruldu.

Saar, İsrail merkezli Kanal 12 televizyonunun "Meet the Press" programında yaptığı açıklamada, Türkiye ile yaşanan gerilime ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

İsrail'den Türkiye ile diplomasi mesajı

Saar, İsrail'in Türkiye ile gerilimi artırma niyetinde olmadığını ifade etti.

Diplomatik çözümü tercih ettiklerini belirten Saar, "Statükoyu korumakta kararlıyız" dedi.

İsrail Dışişleri Bakanı, iki ülke arasındaki gerilimin daha fazla tırmanmasını istemediklerini vurguladı.

İsrail, Suriye'de Türk üslerine karşı

Gideon Saar, Suriye'deki gelişmelere ilişkin de açıklamalarda bulundu.

Saar, İsrail'in Suriye'de Türk askeri üslerinin kurulmasına karşı olduğunu belirterek, "Suriye'de Türk üslerinin kurulmasını kabul etmeyeceğiz" ifadelerini kullandı.

Türkiye gazetesinin aktardığına göre, Millî Eğitim Bakanı Yusuf Tekin soru önergelerine verdiği yanıtta, 2021-2026 yılları arasında MEBBİS üzerinden yapılan incelemelerde 893 özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine ceza uygulandığını bildirdi.

893 rehabilitasyon merkezine ceza uygulandı

Bakan Tekin'in verdiği bilgilere göre, uygulanan cezaların 255'i gerçek dışı beyanla fazladan ödenek alınması nedeniyle verildi.

Söz konusu merkezlerde yapılmayan derslerin yapılmış gibi gösterildiği ve bu yolla fazladan ödeme alındığının tespit edildiği belirtildi.

Türkiye genelinde 3 bin 348 özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi bulunuyor. Bu merkezlerden her ay yaklaşık 550 bin kişi eğitim alıyor.

MEB'in 2025 yılında özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine yaptığı toplam ödeme ise 47,6 milyar lira olarak açıklandı.

Ders devamı yüz tanıma sistemiyle doğrulanacak

Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde derslere katılımın doğrulanması için yeni bir uygulamaya geçildi.

Daha önce ödemeler, Millî Eğitim Bakanlığı bilişim sistemlerine yapılan beyanlar üzerinden gerçekleştiriliyor, denetimler ise kamera kayıtları üzerinden yürütülüyordu.

Ancak kamera görüntülerinden kimlik tespitinde yaşanan güçlükler nedeniyle Biyometrik Kimlik Doğrulama Sistemi (BKDS) kullanılmaya başlandı.

Biyometrik veriler KVKK'ya uygun işlenecek

Bakan Tekin, BKDS'nin yüz tanıma yazılımı ile güvenlik donanımlarını kapsadığını belirtti.

Sistemde kullanılacak biyometrik verilerin Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) ve bilgi güvenliği politikalarına uygun şekilde işleneceği ifade edildi.

Tekin, sistemin izlenmeye ve geliştirilmeye devam edeceğini de kaydetti.

Türk şirketine ait gemiye dron saldırısı

Saldırının cuma günü Rusya kıyılarına yakın uluslararası sularda meydana geldiği belirtildi.

Gebze'den aldığı konteyner yüküyle Novorossiysk Limanı'na doğru ilerleyen RMS Team'e, patlayıcı taşıdığı belirtilen bir insansız hava aracı isabet etti.

Ukrayna'ya ait olduğu değerlendirilen dronun geminin güvertesine çarpmasının ardından makine dairesinde yangın çıktı. Alevlerin kısa sürede geminin diğer bölümlerine ve konteynerlere yayıldığı aktarıldı.

Mürettebat tahliye edildi, 1 denizci kayıp

Gemiden yapılan yardım çağrısının ardından bölgeye ulaşan tekneler, mürettebatın tahliyesini gerçekleştirdi.

Ancak Gürcistan vatandaşı bir denizcinin kayıp olduğu ve arama çalışmalarının sürdüğü bildirildi.

Saldırı sonrasında kaydedilen görüntülerin, gemide bulunan yükün önemli bölümünün yangında zarar gördüğünü gösterdiği aktarıldı.

Karadeniz'deki saldırılar tahıl ticaretini de etkiliyor

Rusya ile Ukrayna arasındaki savaş nedeniyle Karadeniz'deki güvenlik sorunları, bölgedeki deniz taşımacılığını ve tahıl sevkiyatlarını da etkiliyor.

Rusya ve Ukrayna'nın küresel tahıl ihracatındaki önemli payı nedeniyle, Karadeniz'deki güvenlik krizinin özellikle Türkiye, Mısır ve Afrika ülkelerine yönelik sevkiyatlar açısından risk oluşturduğu belirtiliyor.

Birleşmiş Milletler de Karadeniz'deki güvenlik krizinin tahıl sevkiyatları üzerindeki etkisinin sürmesi halinde, önümüzdeki aylarda Afrika'daki açlık riskinin büyüyebileceği uyarısında bulundu.

Hakan Fidan'dan Karadeniz'de ateşkes çağrısı

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, geçen hafta Rusya ve Ukrayna'ya Karadeniz'de ateşkes ilan edilmesi yönündeki öneriyi iletti.

Ancak Moskova yönetiminin çağrıya net bir karşılık vermediği ve önerinin kabul edilmediği aktarıldı.

Rusya ve Ukrayna'dan karşılıklı saldırılar

Karadeniz'deki gerilimin yanı sıra Rusya ve Ukrayna arasındaki karşılıklı hava saldırıları da devam ediyor.

Rus ordusunun Ukrayna'nın Dnipropetrovsk bölgesindeki Krivoy Rog kentinde bulunan bir alışveriş merkezini iki dalga halinde dronlarla hedef aldığı bildirildi.

İkinci saldırının, ilk patlamanın ardından bölgeye ulaşan acil durum ekiplerini hedef aldığı aktarıldı. İlk verilere göre saldırılarda en az 16 kişi hayatını kaybetti, 23'ü çocuk 130 kişi yaralandı.

Ukrayna'nın ise aynı gece cephe hattından yaklaşık 900 kilometre uzaklıktaki Rusya'nın Samara bölgesine geniş kapsamlı dron saldırısı düzenlediği belirtildi.

Ozon'un lojistik merkezi ve petrol rafinerisi hedef alındı

Ukrayna'nın saldırısında Rusya'nın ikinci büyük internet alışveriş şirketi Ozon'a ait lojistik merkezi ile Novokuibışevski Petrol Rafinerisi'nin hedef alındığı aktarıldı.

Ozon'un lojistik merkezinde yangın çıkarken, tesiste bulunan 500'den fazla çalışan tahliye edildi. Şirket, olayda birkaç kişinin yaralandığını açıkladı.

Rusya Savunma Bakanlığı da gece boyunca Ukrayna'ya yönelik saldırıların sürdüğünü duyurdu.

Bakanlık, insansız hava araçlarının fırlatıldığı noktaların yanı sıra Ukrayna ordusunun kullandığı öne sürülen gemi ve liman altyapısının hedef alındığını bildirdi.

Açıklamada, Kiev bölgesinde yaklaşık 40 aracın imha edildiği, Çornomorsk Limanı'ndaki bazı hedeflerin de vurulduğu ileri sürüldü.

Vatan Caddesi’nde trafik durduruldu

Zafer Bayramı kutlamalarının provası nedeniyle saat 07.00 itibarıyla Adnan Menderes Bulvarı ve bulvarın yan yollarında ulaşım her iki yönde durduruldu.

Trafik tedbirlerinin prova programının tamamlanmasına kadar devam edeceği bildirildi. Sürücülerin güzergahlarını planlarken kapalı yolları dikkate almaları istendi.

Alternatif güzergahlar belirlendi

Trafiğe kapatılan yolların yerine sürücülerin kullanabileceği alternatif güzergahlar da belirlendi. Atatürk Bulvarı, D-100 kara yolu ve O-3 Hal Yolu alternatif ulaşım noktaları arasında yer aldı.

Fevzipaşa Caddesi ile Turgut Özal Millet Caddesi de sürücülerin kullanabileceği diğer güzergahlar olarak açıklandı.

Prova süresince trafik yoğunluğu yaşanabilecek bölgelerde sürücülerin alternatif yolları tercih etmesi ulaşımın daha düzenli ilerlemesine katkı sağlayacağı bildirildi.

Meteoroloji'den bölge bölge hava durumu

MARMARA
Parçalı ve az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor.

BURSA °C, 33°C
Parçalı ve az bulutlu

ÇANAKKALE °C, 36°C
Parçalı ve az bulutlu

İSTANBUL °C, 31°C
Parçalı ve az bulutlu

KIRKLARELİ °C, 36°C
Parçalı ve az bulutlu

EGE
Az bulutlu ve açık, iç kesimlerinin yer yer parçalı bulutlu geçeceği tahmin ediliyor. Rüzgarın öğle saatlerinden sonra Ege'nin kuzeyinde kuzeyli yönlerden yer yer kuvvetli (40-60 km/sa) esmesi bekleniyor.

DENİZLİ °C, 39°C
Parçalı ve az bulutlu

İZMİR °C, 38°C
Az bulutlu ve açık

MUĞLA °C, 38°C
Az bulutlu ve açık

UŞAK °C, 35°C
Parçalı ve az bulutlu

AKDENİZ
Parçalı ve az bulutlu, iç kesimlerinin yer yer çok bulutlu, Toroslar Mevkiinin öğle saatlerinden sonra yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor. Rüzgarın öğle saatlerinden sonra bölgenin doğusunda güneyli yönlerden yer yer kuvvetli (40-60 km/sa) esmesi bekleniyor.

ADANA °C, 35°C
Parçalı ve az bulutlu, kuzey çevreleri yer yer çok bulutlu yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

ANTALYA °C, 32°C
Parçalı ve az bulutlu

BURDUR °C, 37°C
Parçalı ve az bulutlu

HATAY °C, 32°C
Parçalı ve az bulutlu

İÇ ANADOLU
Az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor. Rüzgarın öğle saatlerinden sonra bölgenin doğusunda kuzeyli yönlerden yer yer kuvvetli (40-60 km/sa) esmesi bekleniyor.

ANKARA °C, 35°C
Az bulutlu

ESKİŞEHİR °C, 33°C
Az bulutlu

KONYA °C, 35°C
Az bulutlu

NEVŞEHİR °C, 33°C
Az bulutlu

BATI KARADENİZ
Parçalı ve az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor.

BOLU °C, 30°C
Parçalı ve az bulutlu

DÜZCE °C, 32°C
Parçalı ve az bulutlu

SİNOP °C, 31°C
Parçalı ve az bulutlu

ZONGULDAK °C, 27°C
Parçalı ve az bulutlu

ORTA ve DOĞU KARADENİZ
Parçalı ve az bulutlu, doğusunun yer yer çok bulutlu, Artvin ve Rize kıyıları ile Trabzon'un iç kesimlerinin öğle saatlerinden sonra yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor.

AMASYA °C, 36°C
Parçalı ve az bulutlu

RİZE °C, 29°C
Parçalı, yer yer çok bulutlu, öğle saatlerinden sonra yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

SAMSUN °C, 30°C
Parçalı ve az bulutlu

TRABZON °C, 28°C
Parçalı, yer yer çok bulutlu, öğle saatlerinden sonra iç kesimleri yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

DOĞU ANADOLU
Parçalı ve az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor. Rüzgarın öğle saatlerinden sonra bölgenin batısında kuzeyli yönlerden yer yer kuvvetli (40-60 km/sa) esmesi bekleniyor.

ERZURUM °C, 32°C
Parçalı ve az bulutlu

KARS °C, 31°C
Parçalı ve az bulutlu

MALATYA °C, 38°C
Az bulutlu

VAN °C, 30°C
Az bulutlu

GÜNEYDOĞU ANADOLU
Az bulutlu ve açık geçeceği tahmin ediliyor.

DİYARBAKIR °C, 41°C
Az bulutlu ve açık

ANTEP °C, 38°C
Az bulutlu ve açık

MARDİN °C, 38°C
Az bulutlu ve açık

URFA °C, 40°C
Az bulutlu ve açık

ABD Bölge Yargıcı Jeannette Vargas tarafından verilen kararda; Afganistan, İran, Rusya ve Somali'nin de aralarında bulunduğu 75 ülkeden gelen vize başvurularının durdurulmasına yönelik uygulamanın yasal yetki sınırlarını aştığı belirtildi.

Mahkeme politikayı yasaya aykırı buldu

Yargıç Vargas, Trump yönetiminin söz konusu ülkelerin vatandaşlarının ABD'de kamu yardımına ihtiyaç duyma ihtimalini yüksek görerek vize işlemlerini durdurmasının hukuki dayanağının bulunmadığı değerlendirmesinde bulundu.

Kararda, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio tarafından konsolosluk görevlilerine verilen talimatın uygun başvuru sahiplerine vize verilmesini kategorik biçimde engellediği belirtildi. Vargas, bu uygulamanın Göç ve Vatandaşlık Yasası kapsamında verilen yetkilerle bağdaşmadığını ifade etti.

Konsolosluk görevlilerinin yetkisine vurgu yapıldı

Vargas, kararında Kongre tarafından konsolosluk memurlarına verilen yetkilere de dikkati çekti. Buna göre, vize başvurularının değerlendirilmesinde başvuru sahibinin yasal kriterleri karşılayıp karşılamadığını inceleme yetkisi konsolosluk görevlilerine bırakılıyor.

Yargıç, söz konusu politikanın ise başvuru sahibinin uyruğunu esas alarak göçmen vizesi verilmesini toplu şekilde engellediğini belirtti. Bunun Kongre tarafından belirlenen sistemle doğrudan çeliştiği kaydedildi.

Kararda, vize başvurularının kişilerin kendi durumları ve kanunda belirtilen şartlar üzerinden değerlendirilmesi gerektiğine işaret edildi.

75 ülkeden vize başvuruları durdurulmuştu

ABD Dışişleri Bakanlığı, kasım ayında yürürlüğe giren ve kamu yardımına ihtiyaç duyabileceği değerlendirilen göçmenlere ilişkin kuralları sıkılaştıran düzenlemenin ardından 75 ülkeden gelen göçmen vizesi başvurularının durdurulduğunu açıklamıştı.

Bakanlık, söz konusu uygulamanın kamu kaynakları üzerindeki olası yükü azaltmayı amaçladığını bildirmişti. Düzenlemede, belirli ülkelerden gelen göçmenlerin ABD'de kamu yardımından yararlanma ihtimaline ilişkin değerlendirmeler dikkate alınmıştı.

Kamu yardımı verileri gerekçe gösterilmişti

Dışişleri Bakanlığı, uygulamaya ilişkin açıklamasında Ekonomik Danışmanlar Konseyi tarafından hazırlanan verilere atıfta bulunmuştu. Bakanlık, belirlenen ülkelerden ABD'ye göç etmiş kişilerin bulunduğu hanelerin yüzde 30'dan fazlasının en az bir tür kamu yardımından yararlandığını belirtmişti.

Soruşturma kapsamında toplam 56 kişi adliyeye sevk edildi. Savcılık ifadeleri tamamlanan 44 kişi tutuklama talebiyle mahkemeye gönderilirken, 3 kişi ise Cumhuriyet Başsavcılığındaki işlemlerinin ardından serbest bırakıldı.

Furkan Vakfı'na 6 ilde operasyon

Adana merkezli yürütülen soruşturma kapsamında 6 ilde iki dalga halinde operasyon düzenlendi.

Operasyonlarda aralarında Alparslan Kuytul ve Semra Kuytul'un da bulunduğu 56 kişi gözaltına alındı.

Soruşturma kapsamında ayrıca 5 şirkete yönetim kayyumu atanırken, 349 sosyal medya hesabı hakkında erişimin engellenmesi kararı verildi.

Vakıf binasında arama yapıldı

Polis ekipleri, Seyhan ilçesi Abidinpaşa Caddesi'nde bulunan Furkan Vakfı binasında da arama gerçekleştirdi.

Aramalarda bazı bilgisayar kasaları ile hard disklerin adreslerden çıkarıldığı tespit edildi. Bazı bilgisayar kasalarının içlerinin tamamen boşaltıldığı ve hard disklerin kasalarda bulunmadığı belirtildi.

Soruşturmada FETÖ bağlantısı iddiası

Soruşturma kapsamında gözaltına alınan bazı kişilerin irtibat ağında, FETÖ kapsamında daha önce adli işlem görmüş kişilerin bulunduğu da öne sürüldü.

Soruşturmanın, gözaltına alınan diğer şüphelilerin adli işlemleriyle birlikte sürdüğü bildirildi.

YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

YÖNETMELİK

–– İstanbul Gelişim Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

TEBLİĞ

–– Ulusal Meslek Standartlarına Dair Tebliğ (No: 2026/8)

İLÂN BÖLÜMÜ

a - Artırma, Eksiltme ve İhale İlânları

b - Çeşitli İlânlar

– T.C. Merkez Bankasınca Belirlenen Devlet İç Borçlanma Senetlerinin Günlük Değerleri

Saar, İsrail’in Türkiye ile gerilimi artırma niyetinde olmadığını, diplomatik çözümü tercih ettiklerini söyledi. Saar, "Statükoyu korumakta kararlıyız. Suriye'de Türk üslerinin kurulmasını kabul etmeyeceğiz" dedi.

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Peki, Ağustos 2026 döneminde en yüksek emekli promosyonunu hangi banka veriyor? Bankaların nakit promosyonları ile ek ödül kampanyalarında hangi koşullar aranıyor? İşte banka banka güncel promosyon tutarları...

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Süper Lig'de yeni sezon hazırlıkları tüm hızıyla sürerken, şampiyonluk parolasıyla yola çıkan Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Trabzonspor, kadrolarını dünya yıldızlarıyla güçlendirmeye devam ediyor. Milyonlarca taraftarın gözü kulağı son dakika transfer gelişmelerine çevrilmiş durumdayken, Avrupa devlerinden Süper Lig'e uzanan transfer trafiği de hız kazandı. Nathan Ake'den Mason Greenwood'a, Leandro Trossard'dan Vedat Muriç'e kadar yeşil sahalarda fırtına gibi esecek birçok önemli yetenek, yeni sezonda formalarını giymeye hazırlanıyor.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

A Milli Futbol Takımı, Vincenzo Montella yönetiminde 24 yıllık Dünya Kupası hasretini sona erdirerek 2026 FIFA Dünya Kupası yolculuğuna hazırlanıyor. Geçtiğimiz günlerde açıklanan geniş aday kadro, turnuva öncesi hazırlık maçları, grup fikstürü ve ay-yıldızlı ekibin toplam piyasa değeri futbolseverlerin gündeminde. İşte A Milli Takım’ın Dünya Kupası öncesi merak edilen tüm detayları…

Emekliye ÖTVsiz araç düzenlemesi 2026 yılında en çok konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle emekliye ÖTVsiz araç listesi 2026 kapsamında hangi modellerin yer alacağı ve kimlerin bu haktan yararlanabileceği araştırılıyor.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!