25 yıldır kırmızı bültenle aranan iki firari sanık hakkındaki dosyanın zaman aşımı nedeniyle düştüğü, yakalama kararlarının ise kaldırıldığı bildirildi.

25 yıllık firari sanıklar hakkında karar

NTV’nin aktardığı bilgilere göre, suikastın failleri oldukları iddiasıyla aranan Haşim Alabalık ve Murat Aktaş hakkında yürütülen dava zaman aşımı nedeniyle düşürüldü.

Bu kararla birlikte iki isim hakkında çıkarılan kırmızı bülten ve yakalama kararlarının da kaldırıldığı belirtildi.

Ne olmuştu?

Ali Gaffar Okkan, 1997–2001 yılları arasında Diyarbakır Emniyet Müdürü olarak görev yaptı. Görev süresince halkla kurduğu yakın ilişkilerle tanınan Okkan, Diyarbakır’da önemli bir iz bıraktı.

Gaffar Okkan Suikastı, 24 Ocak 2001’de Diyarbakır’ın Şehitlik semti Sezai Karakoç Bulvarı’nda gerçekleştirildi.

Saldırıda Okkan’ın yanı sıra polis memurları Mehmet Kamalı, Sabri Kün, Mehmet Sepetçi, Atilla Durmuş ve Selahattin Baysoy şehit oldu.

Okkan’ın en büyük hedeflerinden birinin, 1993’te öldürülen gazeteci-yazar Uğur Mumcu suikastını çözmek olduğu da biliniyordu.

AKP Grup Toplantısı'nda resmi katılım

AKP Meclis Grup Toplantısı’na katılan Ersin Beyaz, toplantının ardından resmen partiye dahil oldu. Beyaz’ın katılımıyla birlikte AKP’nin Meclis’teki milletvekili sayısında artış yaşandı.

Beyaz, istifasının ardından bir süre bağımsız milletvekili olarak görev yapacağını açıklamış, AKP’ye geçeceği yönündeki iddiaları ise daha önce yalanlamıştı.

İYİ Parti’den AKP'ye geçen vekil sayısı 10'a yükseldi

İYİ Parti’den AKP'ye geçen ilk isim Manisa Milletvekili Tamer Akkal oldu. Daha sonra Antalya Milletvekili Tuba Vural Çokal, Balıkesir Milletvekili İsmail Ok ve Eskişehir Milletvekili Nebi Hatipoğlu AKP'ye katıldı. İstanbul Milletvekili Seyithan İzsiz, Konya Milletvekili Ünal Karaman, İstanbul Milletvekili Ersagun Yücel, Ankara Milletvekili Kürşad Zorlu ile Kayseri Milletvekili Dursun Ataş da 2024 yılı içinde AKP'ye geçen isimler arasında yer aldı. Ersin Beyaz'ın da AKP saflarına katılmasıyla İYİ Parti'den iktidar partisi saflarına geçen vekil sayısı 10'a yükseldi.

Ekonomik sorunlar ve birlik vurgusu yapıldı

Pezeşkiyan, ülkede yaşanan ekonomik sıkıntılara işaret ederek toplumun karşı karşıya olduğu baskıların azaltılması gerektiğini ifade etti. Önceliğin ülke içinde birliğin korunması olduğunu vurguladı.

ABD yaptırımlarına dikkat çekildi

Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, ABD tarafından uygulanan ekonomik yaptırımların halk üzerindeki etkilerine değindi. Bu yaptırımların yaşam koşullarını zorlaştırdığı yönünde değerlendirmelerde bulundu.

“Ne savaş ne barış” ifadesi öne çıktı

Pezeşkiyan konuşmasında, “Ne savaş ne barış durumundan çıkmalıyız. Savaş ülkenin çıkarına değil ancak düşman İran milletinin teslim olacağı fikrine kapılmasın” ifadelerini kullandı.

Siyasi çekişmelerin bırakılması çağrısı yapıldı

İran Cumhurbaşkanı, ülkedeki siyasi gruplara ve yetkililere seslenerek çekişmelerin bir kenara bırakılması ve halkın sorunlarına odaklanılması gerektiğini belirtti.

Bulut, soru önergesinde Türker’in savunmasında yer alan bazı uygulamalara dikkat çekerek, gözaltı ve cezaevi süreçlerinde insan hakları ihlali iddialarının araştırılması gerektiğini belirtti. Önergede, söz konusu iddiaların demokratik hukuk devleti ilkeleri açısından ciddi önem taşıdığı ifade edildi.

"Yargı süreçleri siyasi etkilerden ve keyfi uygulamalardan arındırılmalı"

CHP’li Bulut, işkence ve kötü muamelenin hiçbir koşulda meşrulaştırılamayacağını belirterek, devletin temel görevinin suç isnadı altındaki kişilerin dahi temel hak ve özgürlüklerini korumak olduğunu vurguladı.

Bulut, yargı süreçlerinin siyasi etkilerden ve keyfi uygulamalardan arındırılması gerektiğini ifade etti

CHP’li Bulut’un Bakan Gürlek’e soruları ise şöyle:

"Fatoş Pınar Türker’in ikametine gerçekleştirilen operasyon kapsamında görev alan polis ekipleri hangi birimlerden oluşmuştur? Mali suçlara ilişkin bir soruşturmada, ‘cinayet büro’ personelinin görevlendirildiği iddiası doğru mudur? Doğru ise bunun hukuki gerekçesi nedir? Gözaltı ve cezaevine kabul süreçlerinde gerçekleştirilen üst aramalarına ilişkin mevzuat hükümleri nelerdir? Fatoş Pınar Türker hakkında uygulanan arama işlemleri ilgili mevzuata uygun şekilde mi gerçekleştirilmiştir? Türker’in beyanlarında yer alan ‘çamaşırını da indir’ şeklindeki uygulama iddiası hakkında Bakanlığınız tarafından herhangi bir inceleme veya soruşturma başlatılmış mıdır? Türker’in, savcılık makamınca yeniden ifadeye çağrıldığı ve bu süreçte çocuklarının velayetiyle mal varlığı üzerinden baskı kurulduğu yönündeki iddiaları hakkında Bakanlığınızın bilgisi var mıdır? Bir şüpheliye, ‘Çocuklarını bir daha göremeyeceksin’ veya ‘Sosyal Hizmetler çocuklarını alır’ şeklinde ifadeler kullanılması mevzuata uygun mudur?

Fatoş Pınar Türker’in kamuoyuna yansıyan iddialarıyla ilgili olarak Bakanlığınız tarafından idari inceleme veya müfettiş görevlendirmesi yapılacak mıdır? Son beş yıl içerisinde gözaltı, cezaevine kabul süreçleri veya savcılık işlemleri sırasında kötü muamele ve insan onuruna aykırı uygulama iddiasıyla Bakanlığınıza ulaşan şikayet sayısı kaçtır? Bunlardan kaçı hakkında soruşturma açılmıştır?”

Kuzey Amerika kıtası ile Türkiye arasındaki saat farkı nedeniyle futbolseverleri ekran başına erken saatlerde kilitleyecek olan kritik mücadele, 14 Haziran Pazar günü Türkiye saatiyle (TSİ) sabah 07.00'de başlayacak. Kanada’nın Vancouver şehrindeki tarihi BC Place Stadyumu’nun ev sahipliği yapacağı karşılaşma, TRT 1 ekranlarından canlı ve şifresiz olarak yayınlanacak.

Sözcü gazetesinde yer alan habere göre; turnuva öncesi oynanan hazırlık maçlarında tedbir amaçlı dinlendirilen ve tedavilerine yoğunlaşılan iki yıldız futbolcunun sağlık durumları tamamen netleşti.

Yaşadığı sakatlık sürecini tamamen atlatan ve sağlık heyetinden "oynayabilir" raporu alan Ferdi Kadıoğlu'nun fiziksel olarak yüzde yüz hazır hale geldiği belirtildi. İtalyan teknik adam Vincenzo Montella'nın, savunmanın vazgeçilmez ismi olan Ferdi'yi Avustralya karşısında sahaya süreceği aktarıldı.

Bireysel saha çalışmalarında tempoyu artıran ve kısa süre içinde teknik heyetin istediği atletik seviyeye ulaşması beklenen Kenan Yıldız için de planlar yapıldı. Montella'nın, hücum hattındaki yaratıcılığı artırmak adına Kenan’ı maç günü doğrudan ilk 11'de görevlendirmeyi tasarladığı ifade edildi.

Milli takım kafilesi, Vancouver'da gerçekleştireceği son taktik idmanların ardından turnuvanın açılış provasını tamamlayarak maç saatini beklemeye başlayacak.

862 sayfalık iddianame mahkemece kabul edildi

Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan ve Bursa 2. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edilen 862 sayfalık iddianamede, iki ayrı suç örgütü yapısının bulunduğu öne sürüldü. İddianamede, örgütlerin Mustafa Bozbey ve Turgay Erdem liderliğinde faaliyet gösterdiği iddia edildi.

İddianamede Bozbey hakkında suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve yönetme, rüşvet alma, suçtan kaynaklanan mal varlığını aklama, imar kirliliğine neden olma gibi suçlamalar yer aldı.

Savcılık, Bozbey için 402 yıla kadar hapis cezası talep etti.

“Tek imza yetkisi” ve usulsüz görevlendirme iddiası

İddianamede, dönemin Nilüfer Belediye Başkan Yardımcısı Turgay Erdem’e “tek imza” yetkisi verildiği ve “koordinatör başkan yardımcısı” görevlendirmesinin mevzuata aykırı olduğu iddia edildi. Bu yetkilendirmelerin, usulsüz işlemleri gizlemek amacıyla yapıldığı öne sürüldü.

Rüşvet ve usulsüz ruhsat iddiaları

Soruşturma dosyasında, bazı inşaat projelerinde: usulsüz emsal artışı yapıldığı, ruhsat ve iskan süreçlerinde mevzuata aykırılık bulunduğu, müteahhitlerden rüşvet alındığı, paravan şirketler üzerinden para transferleri gerçekleştirildiği iddialarına yer verildi.

MASAK ve denetim raporları dosyada yer aldı

İddianamede, MASAK raporları ve çeşitli denetim kurumlarının incelemelerine atıf yapılarak bazı tapu devirlerinde “gerçek para hareketi bulunmadığı” ileri sürüldü. Ayrıca paravan şirketler üzerinden mal varlığı aklama yapıldığı iddia edildi.

Turgay Erdem için 946 yıla kadar hapis talebi

İddianamede örgüt yöneticisi olduğu öne sürülen Turgay Erdem hakkında ise 946 yıla kadar hapis cezası talep edildi. Diğer 61 sanık için de farklı oranlarda hapis cezaları istendi.

Soruşturma kapsamında eş zamanlı baskınlar düzenlendi

Taşköprü Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde yürütülen soruşturma dosyası kapsamında, İl Jandarma Komutanlığı ekipleri önceden belirlenen adreslere eş zamanlı baskınlar düzenledi.

Kastamonu genelinde zehir tacirlerine ve yasa dışı madde ticaretine karşı yürütülen asayiş operasyonları hız kesmeden devam ediyor. Bu kapsamda harekete geçen Kastamonu İl Jandarma Komutanlığı unsurları, Taşköprü ve Hanönü ilçelerinde uyuşturucu madde imal ve ticareti yapıldığı bilgisine ulaştı.

8 farklı adrese jandarma ekiplerince baskın gerçekleştirildi

Yapılan teknik ve fiziki takip çalışmalarının tamamlanmasının ardından, adli makamlardan alınan arama kararları doğrultusunda belirlenen toplam 8 farklı adrese eş zamanlı baskınlar gerçekleştirildi.

Narkotik köpeği “kaplan” aramalarda aktif görev aldı

Jandarma timleri tarafından düzenlenen operasyonun arama safhasında, uyuşturucu maddelerin gizlendiği yerlerin deşifre edilmesi amacıyla eğitimli narkotik dedektör köpeği "Kaplan" da aktif görev aldı.

Sentetik ecza ve uyuşturucu katkılı tütün ele geçirildi

Kaplan'ın şüpheli noktalara tepki vermesiyle derinleştirilen arama faaliyetleri neticesinde, yasa dışı yollarla piyasaya sürülmeye hazırlanan 353 adet sentetik ecza hapı ile 65 gram ağırlığında sentetik uyuşturucu katkılı tütün maddesi ele geçirilerek muhafaza altına alındı.

Çok sayıda ruhsatsız silah ve mühimmat ele geçirildi

Google arama motoru endeksli asayiş raporlarına yansıyan detaylara göre, basılan adreslerde sadece uyuşturucu madde değil, aynı zamanda suçta kullanıldığı değerlendirilen ciddi oranda silah ve mühimmat unsuru da saptandı.

Aramalarda 5 adet ruhsatsız tabanca, bu tabancalara ait 5 adet şarjör ve toplam 236 adet tabanca fişeği ele geçirildi. Ayrıca suç şebekesinin kendi aralarındaki iletişimi yürütmekte kullandığı değerlendirilen 8 adet cep telefonu ile 7 adet sim kartına da adli inceleme yapılmak üzere el konuldu.

Shakhtar Donetsk Kulübü'nden yapılan resmi açıklamaya göre; son olarak Dinamo Kiev ile olan sözleşmesi sona eren ve serbest oyuncu statüsünde bulunan Oleksandr Karavaev ile anlaştı. Ukrayna temsilcisi, 34 yaşındaki futbolcu ile Haziran 2028 tarihine kadar geçerli olacak 2 yıllık resmi sözleşme imzalandığını duyurdu.

Fenerbahçe macerasından 9 yıl sonra gelen imza

Transferi dikkat çekici kılan unsurlardan biri de Karavaev'in geçmişteki Türkiye kariyeri oldu. Ukraynalı oyuncu, tam 9 yıl önce, 2017 yılında devre arası transfer döneminde kiralık olarak Fenerbahçe’ye transfer olmuştu. Sarı-lacivertli formayla beklenen performansın uzağında kalan ve sergilediği futbolla o dönem yoğun eleştirilere maruz kalan Karavaev, kısa süren İstanbul macerasının ardından Türkiye'den ayrılmıştı.

Geçen sezon 9 skora doğrudan katkı sağladı

Shakhtar Donetsk'in ezeli rakibi Dinamo Kiev'de uzun yıllar istikrarlı bir görüntü çizen tecrübeli futbolcu, ilerleyen yaşına rağmen geride kalan sezonda takımının en çok süre alan isimlerinden biri oldu. Dinamo Kiev formasıyla geçen sezon toplam 33 resmi müsabakada boy gösteren Karavaev, bu karşılaşmalarda takımına 4 gol ve 5 asistlik skor katkısı vererek toplamda 9 gole doğrudan etki etti.

Pulten 19 Haziran’da göreve başlayacak

Trump’ın açıklamasına göre William Pulte, 19 Haziran itibarıyla Ulusal İstihbarat Direktörlüğü görevini devralacak. Pulte’nin daha önce görevinden ayrılan Tulsi Gabbard ile birlikte çalıştığı ifade edildi.

Gabbard görevinden sağlık gerekçesiyle ayrılıyor

Tulsi Gabbard’ın, eşinin sağlık durumu nedeniyle 30 Haziran’dan itibaren geçerli olmak üzere görevini bırakacağı açıklandı. Bu gelişmenin ardından ODNI bünyesinde geçici bir yönetim değişikliğine gidildiği belirtildi.

Pulten aynı anda birden fazla görev yürütüyor

William Pulte’nin Federal Konut Finansmanı Ajansı (FHFA) Direktörlüğü ile Fannie Mae ve Freddie Mac Yönetim Kurulu Başkanlığı görevlerini sürdürdüğü kaydedildi. Yeni atamayla birlikte Pulte’nin istihbarat alanında da sorumluluk üstleneceği aktarıldı.

"Başarılı oyuncunun radara girmesi doğal"

Sabah gazetesine konuşan Galatasaray Başkanı Dursun Özbek, Osimhen'e yönelik Avrupa kulüplerinin ilgisini normal karşıladıklarını belirterek şu değerlendirmelerde bulundu:

"Galatasaray'da başarılı olan her oyuncunun Avrupa'nın önemli kulüplerinin radarına girmesi çok doğaldır. Bu, kulübümüzün doğru işler yaptığını gösterir. Ancak bizim önceliğimiz Galatasaray'ın menfaatidir. Osimhen dünya çapında bir oyuncu ve burada mutlu. Bizim Osimhen'i satmak gibi bir niyetimiz yok."

Geride kalan sezonda 30 gol katkısı

Anadolu Ajansı’nın (AA) aktardığı istatistiklere göre; Nijeryalı santrfor, geride bıraktığımız sezonda Galatasaray formasıyla sergilediği yüksek form grafiğiyle takımın hücum hattındaki en etkili gücü oldu.

Sarı-kırmızılı ekip ile toplam 33 resmi müsabakaya çıkan 27 yaşındaki yıldız futbolcu, bu karşılaşmalarda rakip fileleri 22 kez havalandırırken, 8 de asist yaparak toplamda 30 gole doğrudan katkı sağladı.

Konuşmasında teşekkür ederek başlayan Erdoğan, “Türk siyasetine hiç yakışmayan olayların yaşandığı bu günlerde, siyaseti marjinalize edenlere AK Parti grubundaki şu kardeşlik tablosunun herkese örnek olmasını temenni ediyorum" ifadelerini kullandı.

"Düne kadar bağıranlar üç gündür suskun"

İşte Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamalarından satır başları:

*Cumhur İttifakı çok anlamlı bir seçim zaferine imza attı. Kelimenin tam anlamıyla sandıkları patlatan vatandaşlarımıza teşekkür ederim. Bu güveni asla boşa çıkarmayacağız. Ana muhalefet partisinin kimi aktörleri gündem oluşturma çabasındaydı. Düne kadar bağıranlar 3 gündür suskun. Sandık sonucuyla ortadan kayboldular. Kusura bakmayın, siz bu kafayla giderseniz sandıkta milletten daha çok tokat yersiniz.

*Esas sorun bunların zihninde, sokakta kurdukları bağın samimi olmamasından kaynaklanıyor. Şikayet eden de dava açan da CHP'li. Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün kurduğu partiyi pavyon masalarına düşürenler de yine kendileridir. Rüşvet iddiaları kendilerinden çıktı. Mahkeme sonrası yaşananlar bizim haklılığımızı bir kez daha göstermiştir.

*Bir girdabın içine girmeyeceğiz. Koltuk ve salon kapmaca savaşının tarafı değiliz, olmayacağız. Biz kendimize yakışanı yapmakla mükellefiz.

Tutuklu bulunan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu ise konuya ilişkin sosyal medya platformu X'te Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisi hesabından bir paylaşım yaptı.

İmamoğlu'ndan açıklama

İmamoğlu'nun açıklamasında şunlar kaydedildi:

"Dün, adalet ve hukuk sistemi adına utanç verici bir gündü. Medya AŞ Genel Müdürü Fatoş Pınar Türker mahkemede, uğradığı şantajı, işkence ve taciz gibi zorbalıkları anlattı. Salondaki herkesin tüyleri diken diken oldu. Bu anlatımları ben de milletimizle paylaşmak istiyorum. İBB kumpas davasının, 19 Mart darbesinin sahibi saraydaki zihniyetin nasıl metodlar kullandığını ibretle okuyacaksınız. Yargıyı yerle bir eden bu zihniyetin peşinden koşan ve “arınma” ifadesini dilinden düşürmeyen, pankartlar asan “saray kayyumu” da bu vahim ifadeleri derhal okusun!"

Dün, adalet ve hukuk sistemi adına utanç verici bir gündü.

Medya AŞ Genel Müdürü Fatoş Pınar Türker mahkemede, uğradığı şantajı, işkence ve taciz gibi zorbalıkları anlattı.

Salondaki herkesin tüyleri diken diken oldu. Bu anlatımları ben de milletimizle paylaşmak istiyorum.…

— Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisi (@CAOIletisim1) June 10, 2026

Sözcü gazetesinin aktardığı bilgilere göre; Aziz Yıldırım ve kurmayları, Süper Lig’in 2025-2026 sezonunda takımlarında istikrarlı grafikler çizen iki yerli oyuncuyu gözüne kestirdi. Savunma ve sağ kanat rotasyonunu genişletmek isteyen sarı-lacivertlilerin listesindeki isimlerin Alanyaspor forması giyen stoper Ümit Akdağ ile Göztepe'de oynayan Arda Okan Kurtulan olduğu öğrenildi.

Bonservis temasları kısa süre içinde başlıyor

Transfer komitesini kurarak harekete geçen Aziz Yıldırım yönetimi, oyuncuların kulüpleriyle resmi bonservis görüşmelerine başlama kararı aldı. Sarı-lacivertli idarecilerin, Ümit Akdağ için Alanyaspor yönetimiyle, Arda Okan Kurtulan için ise İzmir ekibi Göztepe ile masaya oturmaya hazırlandığı belirtildi. Fenerbahçe kurmayları, her iki futbolcunun transferini de yeni sezon kamp çalışmaları başlamadan kısa süre içinde noktalamayı hedefliyor.

Alanyaspor forması giyen 22 yaşındaki Ümit Akdağ, geride bıraktığımız sezonda istikrarlı bir görüntü çizdi. Genç stoper, takımıyla toplam 36 resmi müsabakada boy gösterirken, sahada kaldığı 2 bin 954 dakika ile savunmanın en çok süre alan isimlerinden biri oldu.

Göztepe formasıyla sağ bek ve orta sahanın sağ kulvarında görev yapabilen 23 yaşındaki Arda Okan Kurtulan, İzmir ekibinde 32 maçta şans buldu. Başarılı sağ bek, bu karşılaşmalarda toplam 2 bin 484 dakika süre alarak takımının önemli kozlarından biri haline geldi.

Tartışmalar sürerken Türkiye genelinde 78 baro da ortak bir açıklama yayımlayarak projeye ilişkin kaygılarını kamuoyuyla paylaştı. Aralarında Ankara, İstanbul, İzmir, Diyarbakır, Antalya, Bursa, Adana ve Konya barolarının da bulunduğu barolar, "Savunma hakkı yapay zekâya devredilemez" başlıklı açıklamalarında, yapay zekâ destekli hukukî süreçlerin savunma hakkını zayıflatmaması gerektiğini vurguladı. Açıklamada, avukatlık mesleğinin yargının kurucu unsurlarından biri olduğu hatırlatılarak, vatandaşların avukat yardımı olmaksızın yapay zekâ üzerinden hukukî destek almasına imkân tanıyan uygulamaların savunma hakkının özüne müdahale niteliği taşıyabileceği belirtildi. Barolar ayrıca, "Savunma makamının teknolojik araçlar gerekçe gösterilerek zayıflatılmasına karşı mücadelemizi sürdüreceğiz" mesajını verdi.

Konuya ilişkin 24 Saat'e konuşan Av. Dr. Arzu Ongur ise yapay zekânın adalete erişimi kolaylaştırabilecek önemli bir araç olduğunu ancak hukuki temsilin, savunma stratejisinin ve mesleki değerlendirmenin yerini alamayacağını söyledi.

“Hukuki bilgiye erişim ile hukuki temsil aynı şey değil”

Yapay zekâ destekli sistemlerin hukuka erişimi artırabileceğini belirten Ongur, hukuki temsil ile hukuki bilgiye erişimin birbirinden farklı kavramlar olduğuna dikkat çekti:

“Hukuka erişimin kolaylaştırılması, çağdaş hukuk devletinin temel hedeflerinden biridir. Yapay zekâ destekli dilekçe sistemleri, özellikle ekonomik nedenlerle hukuki destek almakta zorlanan bireyler açısından önemli bir fırsat sunmaktadır. Ancak hukuki bilgiye erişim ile hukuki temsil aynı kavramlar değildir.

Bir dava dilekçesi, yalnızca form doldurmaktan ibaret değildir. Olayın hukuki niteliğinin doğru kurgulanması, delillerin stratejik şekilde sunulması ve sürecin öngörülerek doğru bir hukuki strateji belirlenmesi gerekir. Bu nedenle yapay zekâ, hukuka erişimi artırabilir; ancak nitelikli hukuki savunmanın yerini alamaz. Amaç, avukatın yerini almak değil, bireyin haklarını daha bilinçli kullanmasına yardımcı olmaktır. Aksi durumda telafisi güç sonuçlar doğabilir.”

“Vatandaş farkında olmadan kendi aleyhine delil sunabilir”

Yapay zekânın dava süreçlerinde strateji kuran bir aktöre dönüşmemesi gerektiğini vurgulayan Ongur, vatandaşların istemeden kendi aleyhlerine delil oluşturabileceklerini ifade etti.

“Bu risk son derece gerçektir. Hukukta bazen söylenen kadar söylenmeyen de önem taşır. Vatandaş, haklı olduğunu düşünerek paylaştığı bilgilerin ileride kendi aleyhine delil veya ikrar niteliği taşıyabileceğini öngöremeyebilir.

Bu nedenle yapay zekâ sistemleri, hukuki bilgi sağlamak ve usule ilişkin yönlendirme yapmakla sınırlı kalmalıdır. Dava stratejisi oluşturmak, delil zamanlamasını belirlemek veya taraf menfaatini maksimize edecek taktikler geliştirmek avukatlık mesleğinin özüdür. Yapay zekâ bilgi sunabilir; ancak savunma stratejisi kuran bir aktöre dönüşmemelidir.”

“Mahkemelerin yükünü azaltabileceği gibi artırma riski de var”

Sistemin doğru tasarlanması halinde yargı süreçlerine katkı sağlayabileceğini belirten Ongur, standart şablonların yeni sorunlar doğurabileceği uyarısında bulundu:

“Doğru tasarlanmış bir sistem, belirli ölçüde iş yükünü azaltabilir. Eksik başvuruların önlenmesi, temel usul hatalarının azaltılması ve doğru yargı yolunun belirlenmesi açısından fayda sağlayabilir.

Ancak standart şablonlara dayanan ve somut olayın özelliklerini yeterince analiz edemeyen sistemler, tersine yeni sorunlar doğurabilir. Aynı kalıptan çıkan çok sayıda dilekçe, hukuki temeli zayıf dosyaların artmasına neden olabilir. Bu nedenle amaç dava sayısını artırmak değil, hukuki süreci daha verimli ve sağlıklı hale getirmek olmalıdır. Özellikle alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemleri bakımından yapay zekânın daha işlevsel bir rol üstlenebileceği kanaatindeyim.”

“Kesin sonuç tahminleri hak arama özgürlüğünü etkileyebilir”

Yapay zekânın dava sonuçlarına ilişkin olasılık sunmasının etik tartışmaları beraberinde getireceğini söyleyen Ongur, kesin sonuç tahminlerinden kaçınılması gerektiğini belirtti:

“Yargı süreci yalnızca istatistiksel olasılıklardan ibaret değildir. Aynı hukuki konuda dahi olayın özellikleri, deliller ve yorum farklılıkları sonucu tamamen değiştirebilir.

‘Davayı kazanma ihtimaliniz yüzde 30’ gibi ifadeler, bireyi hak arama özgürlüğünden caydırabilir ya da gerçekçi olmayan beklentilere yöneltebilir. Bu nedenle yapay zekâ, kesin sonuç tahminleri yerine risk analizi ve genel bilgilendirme sunmalıdır. Nihai değerlendirme hâkime, dava açma kararı ise bireyin özgür iradesine aittir. Bu noktada uzman hukukçuların rolü kritik önem taşımaktadır.”

“En büyük risk hassas verilerin kötüye kullanılması”

Kişisel verilerin korunmasının sistemin en kritik başlıklarından biri olduğunu ifade eden Ongur, güçlü güvenlik mekanizmalarının zorunlu olduğunu söyledi:

“En büyük risk, son derece hassas verilerin merkezi sistemlerde toplanması ve kötüye kullanılmasıdır. Boşanma davalarından ticari uyuşmazlıklara kadar geniş bir yelpazede, kişisel ve gizli bilgiler söz konusu olacaktır.

Bu nedenle sistemler, yalnızca KVKK ile sınırlı kalmayan, daha ileri düzeyde veri koruma mekanizmalarıyla donatılmalıdır. Verilerin anonimleştirilmesi, açık rıza süreçlerinin şeffaf yürütülmesi, bağımsız denetim mekanizmalarının kurulması ve üçüncü kişilerle paylaşımın kesin olarak engellenmesi zorunludur. Adalete erişim hakkı ile mahremiyet hakkı birlikte korunmalıdır.”

“Yapay zekâ avukatın rakibi değil, yardımcısı olabilir”

Teknolojinin meslekleri ortadan kaldırmaktan çok dönüştürdüğünü vurgulayan Ongur, avukatlık mesleğinin gelecekte daha stratejik bir rol üstleneceğini söyledi:

“Teknoloji, meslekleri ortadan kaldırmaktan çok dönüştürür. Avukatlık mesleği de bu dönüşümden payını alacaktır. Rutin işlemler otomasyona devredilebilir; ancak hukuki analiz, strateji geliştirme, müzakere ve kriz yönetimi gibi insan odaklı alanlar daha da önem kazanacaktır.

Geleceğin avukatı; yalnızca mevzuata hâkim değil, aynı zamanda teknolojiyi etkin kullanan, veri analiz edebilen ve müvekkiline stratejik yol haritası sunabilen bir profesyonel olacaktır. Yapay zekâ, doğru kullanıldığında avukatın rakibi değil, verimliliğini artıran bir yardımcıdır. Ancak adaletin özü, her zaman insan muhakemesi ve etik değerlere dayanacaktır.”

“Amaç yalnızca hız değil, adalet olmalı”

Ongur, yapay zekâ destekli sistemlerin adalete erişimi güçlendirme potansiyeline sahip olduğunu ancak hukuki temsil ve adil yargılanma hakkının teknolojiye devredilemeyeceğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:

“Yapay zekâ destekli dilekçe sistemleri, adalete erişimi güçlendirme potansiyeline sahiptir. Ancak hukuki temsil, savunma stratejisi ve adil yargılanma hakkı gibi temel unsurların teknolojiye devredilemeyeceği açıktır. Hukukta amaç yalnızca hız değil; aynı zamanda adaletin doğru, güvenilir ve hakkaniyetli şekilde tecelli etmesidir. Bu ise insan aklı, vicdanı ve etik değerlerin rehberliğinde mümkündür.”

Habertürk yazarı Ahmet Kıvanç'ın aktardığı dava dosyasına göre; 1987-1989 yılları arasında 16 yaşındayken Makine Kimya Endüstrisi’nde (MKE) çırak olarak görev yapan bir sigortalı, bu dönemdeki çalışmalarının malullük, yaşlılık ve ölüm sigortasını kapsayan uzun vadeli sigorta kollarına tabi sayılması talebiyle hizmet tespiti davası açtı.

Davaya bakan iş mahkemesi, dinlenen tanık ifadelerini baz alarak davacının eğitimden ziyade üretime yönelik çalıştığına kanaat getirdi ve talebi kabul etti. İtiraz üzerine dosyayı inceleyen bölge adliye mahkemesi (istinaf) de yerel mahkemenin verdiği bu kararı hukuka uygun bularak onadı.

Yargıtay: "Eğitim geri planda kalmışsa çıraklık ilişkisi biter"

Davanın temyiz incelemesini gerçekleştiren Yargıtay 10. Hukuk Dairesi ise alt mahkemelerin verdiği kararları eksik araştırma gerekçesiyle bozdu. Yargıtay’ın bozma ilamında, çıraklık sözleşmelerinin hukuki niteliği ve işçi statüsüne geçiş sınırları hakkında şu önemli değerlendirmelere yer verildi:

"Çıraklık sözleşmesinin temel amacı çalışma değil, meslek ve sanat öğrenimidir. Ancak çırak, iş yerinde diğer çalışanlar gibi üretime fiilen katılıyor ve alması gereken mesleki eğitim geri planda kalıyorsa, bu durumda artık çıraklık ilişkisinden söz edilemez."

Çırağın üretime nasıl katıldığı detaylıca araştırılacak

Yargıtay, davacının MKE bünyesinde resmi olarak çırak öğrenci kaydının ve imzalanmış bir çıraklık sözleşmesinin bulunduğuna dikkat çekti. Tanıkların beyanlarında davacının normal bir işçi gibi üretimde yer aldığını söylese de bu katılımın ne şekilde, hangi sıklıkla ve hangi iş kollarında gerçekleştiğinin tüm yönleriyle netleştirilmediği aktarıldı.

Yüksek mahkeme, 16 yaşında olan ve dosyasında çıraklık sözleşmesi bulunan davacının hangi spesifik işleri yürüttüğü, üretim bandına nasıl dahil olduğu ve o yaşta bu teknik yeterliliğe nasıl sahip olduğu konularının somut verilerle ispatlanması gerektiğine vurgu yaptı. Bu tür hizmet tespiti davalarında sadece genel tanık beyanlarının yeterli olmayacağını belirten Yargıtay; iş yeri resmi kayıtları, dönem bordroları, puantaj belgeleri, SGK dosyaları ve müfettiş inceleme raporlarının ayrıntılı biçimde analiz edilmesi gerektiğine hükmederek dosyayı yeniden yargılama için mahkemesine geri gönderdi.

Naruto paylaşımı Japonya’da tartışma yarattı

Jiji Press tarafından aktarılan bilgilere göre, sosyal medya kullanıcıları söz konusu paylaşımda karakterin izinsiz kullanıldığını savunarak tepkilerini dile getirdi.

Anime hayranları, Trump’ın paylaşımının kültürel ve telif hakları açısından sorun oluşturduğunu belirtti. Tepkilerin kısa sürede sosyal medyada geniş kitlelere yayıldığı bildirildi.

Daha önce Yu-Gi-oh paylaşımı da eleştirilmişti

Benzer tartışmaların daha önce de yaşandığına dikkat çekildi. Mart ayında Beyaz Saray’ın ABD merkezli X platformunda “Yu-Gi-Oh” görsellerini içeren bir içerik paylaşması da eleştirilmişti.

Söz konusu paylaşımda, animeye ait görüntülerin izinsiz kullanıldığı yönünde açıklamalar yapılmıştı. Bu durumun ardından Japonya’da benzer içeriklere karşı hassasiyetin arttığı ifade edildi.

Change.org üzerinden imza kampanyası başlatıldı

Tepkilerin ardından “Change.org” platformunda “Japon Mangalarını Koruma” başlığıyla yeni bir imza kampanyası başlatıldı. Kampanyada, daha önce “Yu-Gi-Oh” içerikleriyle ilgili yapılan protestolar hatırlatılarak benzer ihlallerin yeniden gündeme gelmemesi gerektiği vurgulandı.

Yaklaşık 20 bin kişi kampanyaya imza verdi

9 Haziran’da yeniden başlatılan kampanya kapsamında yaklaşık 20 bin kişinin imza verdiği bildirildi. Kampanyanın kısa sürede geniş bir katılıma ulaştığı aktarıldı.

Japonya’dan resmi temaslar kuruldu

Açıklamalarda, kampanya sürecinin Japonya’daki parlamenter yapılarla da paylaşıldığı belirtildi. Konunun Kabine Ofisi aracılığıyla Japonya Dışişleri Bakanlığı ve Kültür İşleri Ajansı’na iletildiği kaydedildi.

Japonya Dışişleri Bakanlığı’nın ise ABD’nin Tokyo Büyükelçiliği ile temas kurduğu ifade edildi.

Akkiraz, paylaştığı mesajda yeni yönetim kadrosunu ve Kılıçdaroğlu cephesini eleştirerek "Sömürge Valisi Emperyalist ağzıyla konuşarak CHP yönetilmez! Butlancılar; geldiğiniz gibi gideceksiniz" ifadelerini kullandı.

Beş yılda 18 ülkeden 67 sanatçı ve 22 bin dinleyici

Basın toplantısında konuşan Sound of Europe Festivali Yapımcısı ve Direktörü Burçak Ada Kıral, organizasyonun beş yıllık süreçte ulaştığı küresel başarıyı verilerle paylaştı. Festivalin önemli bir uluslararası platforma dönüştüğünü vurgulayan Kıral, şu ifadeleri kullandı:

"Son beş yılda 18 ülkeden 67 sanatçıyı ağırladıktan sonra 100'ün üzerinde konser gerçekleştirdik ve 22 bin dinleyiciye ulaştık. Ancak bizim için en değerli sonuç, müziğin farklı kültürlerden insanları bir araya getirerek kurduğu bağlar oldu. Festivalimiz, Avrupa'nın alternatif müzik sahnesinden yükselen genç sanatçılara uluslararası görünürlük sağlarken, Türkiye'deki dinleyicilere de yeni sesleri keşfetme fırsatı sunuyor."

EUNIC Romanya Proje Koordinatörü Şeila Çelik (Suliman) ise yaptığı değerlendirmede, Sound of Europe’un bugün Türkiye’de düzenlenen en büyük uluslararası Avrupa müziği festivallerinden biri haline geldiğinin altını çizerek, farklı ülkelerden sanatçıları aynı platformda buluşturmaktan gurur duyduklarını ifade etti.

Ankara, İstanbul ve İzmir'de 25 konser ücretsiz

EUNIC Ankara Küme Başkanı Radoslaw Sadowski de festivalin karşılıklı anlayış ve yaratıcılığı besleyen yapısına değinerek, "Genç müzisyenler arasında diyalog ve yaratıcılığı destekleyen önemli bir platform oluşturduk. Avrupa ve Türkiye'nin farklı noktalarından gelen sanatçıların aynı sahneyi paylaşması, kültürün sınırları aşan gücünü ortaya koyuyor" şeklinde konuştu.

Ankara'da konserlerin adresi Kuğulu Park

Kadıköy, Çankaya ve İzmir Büyükşehir belediyelerinin katkılarıyla gerçekleştirilecek festivalde konser alanları halka açık ve tamamen ücretsiz olacak. 17-19 Temmuz tarihleri arasında üç şehirde podyuma dönüşecek ikonik mekanlar ise İstanbul'da Alan Kadıköy, Ankara'da Kuğulu Park ve İzmir'de Bostanlı Seyir Terası olarak belirlendi.

Festival; Avrupa'nın alternatif, caz, indie, rock, soul ve dünya müziği sahnelerinden yükselen 10'dan fazla grup ve sanatçıyı ağırlamaya hazırlanıyor. Türkiye'deki dinleyicilerle ilk kez buluşacak olan uluslararası konuklar ve geldikleri ülkeler de resmi olarak açıklandı. Bu kapsamda Avusturya'dan R&B, indie ve pop ögelerini harmanlayan tarzıyla öne çıkan Aze, Fransa'dan caz ve Akdeniz müziğini birleştiren özgün besteleriyle tanınan Mosaïc ve İspanya'dan çağdaş İspanyol rock müziğinin umut vadeden isimlerinden Nacho Sarria sahne alacak.

Almanya adına, Kolombiyalı flütçü Mauricio Velasierra ve Britanyalı soprano-gitarist Heidi Heidelberg’in radikal füzyon projesi olan Witch 'n' Monk müzikseverlerle buluşurken, Malta'dan Akdeniz pop sahnelerinin tanınan şarkıcı ve söz yazarı Stefan Galea ile Hollanda'dan alternatif, indie rock ve synth-pop türlerini buluşturan multi-enstrümantalist grup Future Husband festivalin enerjisini yükseltecek. Ayrıca Romanya'dan kendi tarzlarını "loud jazz" yani yüksek sesli caz olarak tanımlayan topluluk JazzyBIT, İtalya'dan 1950'ler ve 1960'ların İtalyan swing dönemine odaklanan nostaljik senteziyle Amar Corda Duo ve Polonya'dan blues, soul, vintage rock ile indie pop türlerini harmanlayan shama da kadrodaki yerini aldı.

6 Şubat depremlerinde 19 kişi hayatını kaybetmişti

Kahramanmaraş merkezli depremler sırasında Malatya’nın Battalgazi ilçesinde bulunan Ermeç Apartmanı’nın yıkılması sonucu 19 kişi yaşamını yitirirken, 5 kişi de yaralandı. Olayla ilgili çok sayıda kamu görevlisi ve yapı sorumlusu hakkında dava açıldı.

Müteahhit ve kamu görevlileri yargılanıyor

Malatya Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından açılan davada müteahhitler, fenni mesuller ve dönemin belediye imar biriminde görev yapan bazı mühendisler ile yetkililer sanık olarak yargılanıyor. Sanıklar hakkında “bilinçli taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma” suçlaması yöneltiliyor.

Bilirkişi raporunda eksiklik tespit edildi

Malatya 2. Ağır Ceza Mahkemesi, Yalova Üniversitesi’nden gelen bilirkişi raporunu inceledi. Mahkeme heyeti, raporda eksiklikler bulunduğunu belirleyerek yeni bir bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verdi.

Bu kapsamda dosya, eksikliklerin giderilmesi için yeniden bilirkişiye gönderildi.

“Sorumlular hukuk önünde hesap vermeli”

Duruşmada söz alan müştekiler, yaşadıkları acıyı anlatarak sorumluların cezalandırılmasını istedi. Depremde ailesini kaybeden bir müşteki, yaşananların “sıradan bir olay gibi görülmemesi gerektiğini” belirterek adalet çağrısında bulundu.

Duruşma 8 Temmuz’a ertelendi

Mahkeme heyeti, eksikliklerin giderilmesi ve yeni bilirkişi raporunun hazırlanması için davayı erteledi. Bir sonraki duruşmanın 8 Temmuz’da görüleceği açıklandı.

Etimesgut bıçaklı kavga ihbarı sonrası ekipler parka sevk edildi

Olay, Etimesgut Şeyh Şamil Mahallesi’ndeki bir parkta meydana geldi. Alınan bilgiye göre, lise öğrencisi T.E. (17) ile K.A. (16) arasında henüz netleşmeyen nedenle tartışma çıktı. Tartışmanın büyümesi üzerine T.E.’nin, K.A.’yı bıçakla yaraladığı belirtildi.

Çevredekilerin ihbarı üzerine olay yerine polis ve sağlık ekipleri yönlendirildi. Sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından hastaneye kaldırılan Kayra Ataman, doktorların tüm çabasına rağmen hayatını kaybetti.

Ankara cinayet soruşturmasında şüpheli ve babası gözaltında

Ankara bıçaklı kavga olayıyla ilgili çalışma başlatan polis ekipleri, şüpheli T.E. ile babası B.E.’yi gözaltına aldı. Olay, Ankara cinayet dosyası kapsamında soruşturulurken, kavgaya ilişkin kesin süreç ve tarafların ifadeleri adli makamların incelemesiyle netleşecek.

Parkta yaşanan olayın ardından bölgede güvenlik önlemi alındı. Polis ekiplerinin olay yerinde inceleme yaptığı, soruşturmanın delil ve ifade süreçleri üzerinden sürdüğü öğrenildi.

Kayra Ataman’ın babasından adalet çağrısı

Hayatını kaybeden Kayra Ataman’ın babası Hanifi Ataman, oğlunun Eryaman’da lise öğrencisi olduğunu ve olay sırasında parkta kız arkadaşıyla gezdiğini söyledi. Ataman, oğlunun kendilerine laf attığını öne sürdüğü kişilerin yanına gittiğini belirterek, olayın bu sırada büyüdüğünü anlattı.

Acılı baba, adaletin yerini bulmasını istediğini dile getirerek, “Ciğerim yandı. Hak ettiği cezayı alsın. Ben sadece bunu istiyorum. Bu çocuk katliamları bitsin artık” sözleriyle tepki gösterdi.

Son dakika gelişmesi olarak duyulan Etimesgut cinayet olayı, gençler arasında başlayan tartışmaların kısa sürede ağır sonuçlara yol açabildiğini bir kez daha gündeme taşıdı. Park, okul çevresi ve kamusal alanlarda yaşanan bu tür olaylarda erken müdahale, güvenlik birimlerine hızlı bildirim ve şiddetten uzak durulması hayati önem taşıyor.

Ekiplerin olayla ilgili soruşturması sürüyor.

Prof. Dr. Sönmezer ülkemizdeki nüfus artış hızının endişe verici biçimde azaldığını söyledi.

Türkiye’de nüfus artış hızındaki düşüş alarm veriyor

Toplum nüfusunun kendini yenileyebilmesi için doğurganlığın aile başına 2,1 çocuk olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, Türkiye’de bu oranın son yıllarda yaklaşık 1,5’e kadar gerilediğine dikkat çekti.

Nüfus artış hızındaki düşüşün temel nedenleri arasında ekonomik kaygılar, kariyer planlamaları ve çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesinin bulunduğunu ifade eden Sönmezer, modern toplumlarda ilk anne olma yaşının giderek yükseldiğini söyleyerek şunları kaydetti:

”Çocuk yapmak isteyenler de daha geç yaşlarda çocuk sahibi olmak istiyor. İlk çocuk doğurma yaşı modern dünyada, batı dünyasında sosyo ekonomik düzey yükseldikçe çok ileri yaşlara geliyor, sonra da insanlar tek çocukla kalıyorlar. İlk anne olma yaşı 20’lerden 35 e kadar çıktı.”

Doğurganlığın korunması her geçen gün daha önemli hale geliyor

Geç yaşta yapılan evlilikler, çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesi ve genç yaşlarda görülen kanser vakalarındaki artış nedeniyle doğurganlığın korunmasının günümüzde her zamankinden daha önemli hale geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, kanser başta olmak üzere doğurganlığı olumsuz etkileyebilecek tedavilere başlamadan önce yumurta, sperm ve yumurtalık dokusunun dondurulması sayesinde hastaların ilerleyen yıllarda çocuk sahibi olabildiğini söyledi.

Kadınların belirli bir yumurta rezervi ile dünyaya geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, yaş ilerledikçe hem yumurta sayısının hem de yumurta kalitesinin azaldığını ifade etti. Sönmezer, “Kadın gebe kaldığında ya da doğum kontrol hapı kullandığında adet görmese bile yumurta rezervi azalmaya devam eder. Yaş ilerledikçe gebelik elde etmek zorlaşırken anormal gebelik riski de artar” diye konuştu.

Yumurta, sperm ve yumurtalık dokusu dondurulabiliyor

Kanser tedavilerindeki gelişmeler sayesinde hastaların yaşam sürelerinin uzadığını ancak uygulanan tedavilerin doğurganlığı olumsuz etkileyebildiğini belirten Sönmezer, bu nedenle doğurganlığın korunmasının tedavi sürecinin önemli bir parçası haline geldiğini söyledi.

Yumurta hücresi, sperm ve yumurtalık dokusunun eksi 196 derecede sıvı nitrojen içerisinde uzun yıllar saklanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, “Dondurma işlemi yapıldığında adeta zamanı durdurmuş oluyoruz. Örneğin 20 yaşında yumurtalarını donduran bir kadın, yıllar sonra anne olmaya karar verdiğinde 20 yaşındaki yumurtalarının kalitesiyle gebelik elde edebiliyor” dedi.

Prof. Dr. Sönmezer çocuk ve genç hastalarda karından yapılan işlemle doğurganlığı koruyarak Türkiye’de bir ilke imza attı.

Doğurganlığı koruyucu yöntemlerin yalnızca yetişkinlerde değil çocuk hastalarda da uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, özellikle lösemi nedeniyle kök hücre nakli planlanan çocuklarda yumurtalık dokusunun dondurulmasının büyük önem taşıdığını söyledi.

Kanser dışında talasemi, bazı böbrek hastalıkları, sistemik lupus eritematozus, bazı kan hastalıkları ve genetik hastalıklarda da doğurganlığın korunabildiğini ifade eden Sönmezer, “Kanser ya da kanser dışı herhangi bir nedenle doğurganlığını kaybetme riski bulunan hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini koruyabiliyoruz” dedi.

Prof. Dr. Murat Sönmezer, yumurta toplama işleminin standart olarak vajinal yoldan gerçekleştirildiğini belirterek, özellikle çocuk hastalar ve genç kızlarda bu yöntemin aileler ve hastalar tarafından her zaman tercih edilmediğini, bazı hastaların ise işlem nedeniyle çekinceler yaşayabildiğini belirtti.

Bu ihtiyaçtan yola çıkarak yıllar önce yumurtalıklardaki yapışıklık nedeniyle karından yumurta toplamak zorunda kaldığı bir hastasına uyguladığı yöntemi geliştirdiğini anlatan Sönmezer, daha sonra bu tekniği doğurganlığını korumak isteyen genç hastalarda kullanmaya başladığını söyledi. Türkiye’de ilk kez karından yumurta toplama işlemini gerçekleştiren Prof. Dr. Murat Sönmezer, bugüne kadar yaklaşık 800 çocuk ve genç hastada bu yöntemi başarıyla uyguladığını belirterek, bu alanda dünyadaki ilk bilimsel yayınlardan birine de imza attığını ifade etti.

Sönmezer, karından yumurta toplama yönteminin özellikle doğurganlığını kaybetme riski bulunan çocuklar ve genç kadınlar için önemli bir alternatif olduğuna dikkat çekti.

Çiftler evlenir evlenmez test yaptırmalı

Çocuk sahibi olmayı hemen düşünmeseler bile evlenen çiftlerin doğurganlık durumlarını değerlendirmesi gerektiğini vurgulayan Sönmezer, kadınların AMH testiyle yumurtalık rezervlerini, erkeklerin ise sperm analiziyle üreme potansiyellerini öğrenebileceğini söyleyerek “Bugün düşük yumurtalık rezervine sahip bir kadın doğal yollarla gebe kalabilir. Ancak birkaç yıl sonra bu şansını tamamen kaybedebilir. Bu nedenle çiftlerin durumlarını erken dönemde bilmeleri çok önemli” diye konuştu.

Kadında basit bir AMH testi, erkekte ise sperm analizi ile olası sorunların önceden tespit edilebildiğini belirten Sönmezer, çocuk sahibi olmayı ileriki yıllara bırakmayı planlayan çiftlerin de bu testleri yaptırmasının önemli olduğunu söyledi.

Sigara, kilo ve stres doğurganlığı etkiliyor

Yaşam tarzının doğurganlık üzerinde önemli etkileri bulunduğunu belirten Sönmezer, sigara kullanımı, sağlıksız beslenme, fazla kilo ve stresin hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini olumsuz etkilediğini söyledi.

Bir adet döneminde doğal yolla gebelik elde etme ihtimalinin yaklaşık yüzde 20 olduğunu belirten Sönmezer, düzenli adet gören kadınlarda yumurtlama döneminin doğru hesaplanmasının gebelik şansını artırabileceğini ifade etti.

Düzenli adet görmenin tek başına doğurganlığın normal olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Sönmezer, kadınların belirli aralıklarla yumurtalık rezervlerini kontrol ettirmeleri gerektiğini söyledi.

Yardımcı üreme tekniklerinde başarı oranları yükseldi

Yumurta dondurma işlemlerinde kullanılan vitrifikasyon adı verilen hızlı dondurma yönteminin başarı oranlarını önemli ölçüde artırdığını belirten Sönmezer, günümüzde dondurulmuş ve çözülmüş yumurtalarla elde edilen gebelik oranlarının taze yumurtalarla elde edilen sonuçlara oldukça yaklaştığını söyledi.

Polikistik over sendromu gibi düzensiz adet gören kadınlarda yumurtlama takibi, zamanlanmış ilişki ve aşılama yöntemlerinin uygulanabildiğini belirten Sönmezer, aşılama tedavisinin genellikle üç denemeye kadar sürdürüldüğünü, sonuç alınamaması halinde tüp bebek tedavisine geçildiğini ifade etti.

Çocuk sahibi olmakta güçlük yaşayan çiftlerin umutsuzluğa kapılmaması gerektiğini belirten Sönmezer, “Bugün yardımcı üreme tekniklerinde elde edilen başarı oranları geçmişe göre çok daha yüksek. Zamanlanmış ilişki, aşılama ve tüp bebek uygulamaları sayesinde çok sayıda çift çocuk sahibi olabiliyor” dedi.

Yüksek riskli kadinlarda meme taramasına erken başlanmalı

Meme kanseri taramasında mamografinin altın standart yöntem olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, bu yöntemin dünyada en fazla bilimsel çalışmaya konu olmuş görüntüleme sistemi olduğunu ifade etti.

Kadınların 40 yaşından sonra yılda bir kez mamografi yaptırması gerektiğini belirten Taşkın, çekilen görüntülerin mutlaka saklanmasını ve sonraki yıllardaki tetkiklerle karşılaştırılmasını önerdi. Taşkın, böylece memedeki çok küçük değişikliklerin daha erken fark edilebildiğini söyledi.

BRCA1 veya BRCA2 gen mutasyonu taşıyan ya da ailesinde yoğun meme ve yumurtalık kanseri öyküsü bulunan kadınların yüksek risk grubunda yer aldığını belirten Taşkın, bu kişilerde mamografinin yanı sıra meme ultrasonografisinin de takip programına eklenmesi gerektiğini ifade etti.

Yüksek riskli kadınlarda taramaların ailede görülen ilk meme kanseri vakasından 10 yıl önce başlatıldığını belirten Taşkın, “Ailede 35 yaşında meme kanseri görüldüyse, takiplerin 25 yaşında başlaması gerekir” dedi.

Meme kanseri her zaman kitle olarak ortaya çıkmıyor

Meme kanserinin her zaman ele gelen bir kitle şeklinde ortaya çıkmadığını belirten Prof. Dr. Taşkın, özellikle erken evrede mikron düzeyindeki değişikliklerin görüntüleme yöntemleriyle saptanabildiğini söyledi.

Bu nedenle hiçbir şikâyeti olmayan kadınların da düzenli kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurgulayan Taşkın, genç yaşta ve yoğun meme dokusuna sahip kadınlarda mamografinin tek başına yeterli olmayabileceğini, bu durumlarda ultrasonografinin önemli katkı sağladığını kaydetti.

15 dakikalık biyopsi tedavinin yol haritasını çiziyor

Görüntüleme sırasında şüpheli bir bulgu tespit edildiğinde biyopsinin büyük önem taşıdığını belirten Taşkın, ultrason eşliğinde yapılan meme biyopsilerinin hazırlık süreciyle birlikte yaklaşık 15 dakikada tamamlanabildiğini söyledi.

Doğru yapılan biyopsinin cerrahi planlamaya rehberlik ettiğini vurgulayan Taşkın, birçok hastada tek cerrahi girişimle başarılı sonuçlar alınabildiğini ifade etti.

Yeni nesil görüntüleme yöntemleri erken tanıyı güçlendiriyor

Son 10 yılda radyolojide çok önemli gelişmeler yaşandığını belirten Prof. Dr. Füsun Taşkın, gelişen ultrason teknolojileri sayesinde iyi ve kötü huylu oluşumların daha hızlı ve güvenilir biçimde ayırt edilebildiğini söyledi.

Dijital mamografiyle birlikte kullanılan tomosentez teknolojisinin memeden kesitsel görüntüler alınmasını sağladığını belirten Taşkın, özellikle yoğun meme dokusunda gizlenebilen oluşumların daha kolay tespit edilebildiğini ifade etti.

Kontrastlı mamografi MR’a alternatif olabiliyor

Kontrastlı mamografinin son yılların en önemli gelişmelerinden biri olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, damardan verilen kontrast madde sayesinde şüpheli bölgelerin çok daha ayrıntılı değerlendirilebildiğini söyledi.

Bu yöntemin özellikle meme başı akıntısı olan, eline kitle gelen, muayenede şüpheli bulgu saptanan veya yüksek risk grubunda bulunan kadınlarda kullanıldığını belirten Taşkın, bazı hastalarda meme MR’ına olan ihtiyacı da ortadan kaldırabildiğini ifade etti.

Ameliyat olamayan hastalarda yeni tedavi seçeneği

Meme kanseri tespit edildiğinde tümörün yanı sıra karşı meme ve koltuk altı lenf bezlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Taşkın, doğru evrelemenin tedavi başarısında kritik rol oynadığını söyledi.

Yaş veya ek hastalıklar nedeniyle ameliyat edilemeyen bazı hastalarda tümörün dondurularak tedavi edilmesine olanak sağlayan yöntemlerin uygulanabildiğini belirten Taşkın, bu yaklaşımın uygun hastalarda hem hızlı iyileşme hem de kozmetik avantajlar sunduğunu kaydetti.

Programda kadınlara çağrıda bulunan radyoloji uzmanı Prof. Dr. Füsun Taşkın, “Memede çözümsüz kalan bir sorun yok. Meme kanseri erken tanındığında en başarılı şekilde yönetilebilen ve tedavi edilebilen kanser türlerinden biridir. Bu nedenle düzenli kontroller ihmal edilmemelidir” dedi.

Kent genelinde özellikle kırsal bölgelerde bulunan tarım arazilerinde ekimi yapılan ayçiçekleri, güneşle birlikte yön değiştiren yapıları ve canlı renkleriyle dikkat çekiyor. Sarı ve yeşilin uyumuyla oluşan manzara, bölgeyi adeta açık hava stüdyosuna dönüştürdü.

Sarıçam ormanlarıyla çevrili Sarıkamış, bozayı, kurt, tilki, yeşilbaş ördek ve angut gibi birçok yaban hayvanı türü için hem üreme hem de barınma alanı sunuyor. Bölgede yağmurların ardından oluşan Hamamlı Düzü’ndeki sulak alanlar, özellikle su kuşları için önemli bir yaşam merkezi haline geliyor.

Doğu Anadolu Bölgesi’nin önemli hayvancılık merkezlerinden biri olan Iğdır’da, uzun ve yağışlı geçen kış mevsiminin ardından yüksek kesimlerdeki otlaklar yeniden canlandı. Özellikle Zor Dağı etekleri ile Bendemurat, Örüşmüş, Alibey ve Mezra köylerindeki yaylalar, baharın gelişiyle birlikte adeta yeşil bir örtüye büründü.

Edinilen bilgilere göre olay, Nusaybin Devlet Hastanesi mevkiinde meydana geldi. Sürücüsünün kimliği ve aracın plakası henüz öğrenilemeyen tır, seyir halindeyken dorsesinden yükselen dumanları fark etti. Durumu hızla değerlendiren sürücü, aracı yol kenarına çekerek olası bir facianın önüne geçmeye çalıştı. Ardından çekici kısmı dorseden ayırarak yangının yayılmasını engellemeye yönelik kritik bir müdahalede bulundu.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu “Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programında lenfödemle ilgili soruları Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Pınar Borman yanıtladı.

Prof. Dr. Borman, lenfödemin proteinden zengin sıvının dokularda birikmesiyle ortaya çıktığını belirterek, “Bu ilerleyici bir hastalık. Zamanla dokularda sertleşme, fibrozis ve yağ dokusu artışı gelişiyor. İleri dönemlerde halk arasında ‘fil ayak’ ya da ‘fil kol’ olarak tarif edilen tablo ortaya çıkabiliyor” dedi.

Doğumsal lenfödemde erken tanı büyük önem taşıyor

Lenfödemin doğuştan gelen tiplerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Borman, bazı çocuklarda belirtilerin yenidoğan döneminde, bazılarında ise ergenlik ya da yetişkinlik döneminde ortaya çıkabildiğini söyledi.

“Yenidoğan döneminde ayağın üst kısmındaki şişlikler önemli bir işaret olabilir. Çocukluk çağında kollarda ve bacaklarda görülen asimetrik şişliklerin lenfödem olabileceği düşünülmeli” diyen Borman, Türkiye’de doğumsal lenfödem tanısında hâlâ gecikmeler yaşandığını ifade etti.

Çocukluk çağındaki şişliklerin zaman zaman romatizmal hastalıklarla karıştırıldığını belirten Borman, ailelerin hangi uzmana başvuracağını bilmediklerini belirterek, “Bu hastaların fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanlarına yönlendirilmesi gerekiyor. Çünkü erken tanı konulduğunda yalnızca masaj, egzersiz ve düzenli takip ile bile çok başarılı sonuçlar alınabiliyor” dedi.

Kanser tedavileri sonrası ortaya çıkabiliyor

Lenfödem yalnızca doğumsal nedenlerle gelişmiyor. Özellikle kanser cerrahileri sonrası lenf nodlarının alınması ve radyoterapi uygulanması lenfödem riskini artırıyor. Bunun yanı sıra obezite, varisler, travmalar ve yaralanmalar da hastalığın nedenleri arasında yer alıyor.

Prof. Dr. Pınar Borman, özellikle rahim, yumurtalık ve meme kanseri gibi ameliyatlarda lenf nodlarının alınmasının bazen kaçınılmaz olduğunu belirterek, “Bu hastaların tedavi öncesinde fizik tedavi uzmanları tarafından değerlendirilmesi çok önemli. Riskleri bilir ve gerekli önlemleri erken dönemde alırsak lenfödemin ilerlemesini önleyebiliyoruz” diye konuştu.

Obezite ve lipödem ile karıştırılıyor

Lenfödemin en sık obezite ve lipödem ile karıştırıldığı belirtiliyor. Özellikle kilolu bireylerde tanının gecikebildiğini ifade eden uzmanlar, bazı hastalarda lenfödem, varis ve lipödemin birlikte görülebildiğini söylüyor.

Hastalığın erken belirtileri arasında tek taraflı şişlikler öne çıkıyor. Kollardaki takıların sıkması, kıyafetlerin bir kol ya da bacakta dar gelmesi, gün içinde ağırlık hissi oluşması ya da ayakkabının tek ayağı sıkması erken belirtiler arasında yer alıyor. Hastalık ilerlediğinde ise gözle görülür asimetri ve belirgin şişlik ortaya çıkıyor.

Prof. Dr. Borman, lipödem ile lenfödem arasındaki farkı da anlatarak, “Lipödemde el ve ayaklar genellikle tutulmaz ve tablo daha simetriktir. Sosyal medyada bu konuda çok fazla yanlış bilgi dolaşıyor. Her şişlik ya da kilo problemi lipödem değildir” ifadelerini kullandı.

Lenfödemde proteinden zengin sıvı biriktiği için enfeksiyon riski artıyor, en küçük travmalar bile ciddi sorunlara yol açabiliyor. Kaşıma, çizilme, yanlış tırnak kesimi ya da sivrisinek ısırığı bile enfeksiyona neden olabiliyor.

“Hastalarımıza cilt bakımı konusunda ayrıntılı eğitim veriyoruz” diyen Prof. Dr. Borman, hastaların yaralanmalardan korunmaları, ciltlerini düzenli takip etmeleri ve gerektiğinde yara bakımı ile bandajlamayı doğru uygulamaları gerektiğini belirtti.

Lenfödemin hayat boyu takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu ifade eden Borman, hastaların düzenli egzersiz yapmaları, kilo kontrolünü sağlamaları ve bası giysilerini düzenli kullanmalarının tedavinin temel parçası olduğunu söyledi.

Akdeniz diyeti öneriliyor

Lenfödem ve lipödemde inflamasyonun önemli rol oynadığını belirten uzmanlar, bu nedenle Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini ifade ediyor.

Omega-3 içeren besinler, vişne, pancar, kırmızı meyveler, ceviz, badem, fındık, zeytin ve zeytinyağı gibi antiinflamatuar besinlerin önerildiğini belirten Prof. Dr. Borman, rafine şeker, beyaz un, paketli ve hazır gıdalardan ise uzak durulması gerektiğini söyledi.

“Kinoa, avokado ve chia tohumu gibi besinler de destekleyici olabilir ancak bizim Anadolu mutfağımızda zaten çok değerli antiinflamatuar besinler var” diyen Borman, tedavide hastanın sürece aktif katılımının başarıyı doğrudan etkilediğini vurguladı.

Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Aslan “Erkek çocuklarının aşırı yüceltilmesi narsisistik kişilik özelliklerini artırabiliyor” dedi.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, narsisizmi; empati yapma becerisinin düşük olması, kendisini daha yüksekte görme eğilimi, yüksek ego, yakın çevreyi yönetme ve kullanma isteği, çok başarılı ve çok zeki olduğuna inanma ve bunu sürekli duyma ihtiyacı olarak tanımladı.

Narsisizmin temeli çoğunlukla çocukluk yıllarına dayanıyor

Her çocuğun dünyaya farklı bir mizaçla geldiğini belirten Aslan, bazı çocukların daha dışa dönük, bazılarının ise daha çekingen olabildiğini söyledi. Çocuğun mizacının üzerine yetiştiği çevre, aldığı eğitim ve bulunduğu ortamların eklenmesiyle kişilik yapısının oluştuğunu ifade eden Aslan, kişiliğin 12-13 yaşlarında şekillenmeye başladığını, oturmasının ise 20’li yaşların ortalarına kadar sürebildiğini belirtti.

İnsanların var olan mizaçlarının üzerine hayatta kalma becerilerini stratejik olarak geliştirdikleri süreçte kişilik yapısının oluştuğunu vurgulayan Aslan, çocukluk dönemindeki yaşantıların narsisistik savunmaları tetikleyebileceğini söyledi

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin sürekli pohpohlanmak istediğini belirten Aslan, “Narsisizmi genellikle genç yaşlardan itibaren süregelen bir örüntü, bir patern olarak ifade ediyoruz. Bu yapı içinde kişi kendi çıkarlarını ön planda tutuyor. Karşısındaki insanın ihtiyaçlarına ve duygularına gerçek anlamda empati yapmıyor ya da empati yapıyormuş gibi davranıp yüzeysel bir yaklaşım sergiliyor. Sürekli kendi ihtiyaçlarını önceleyen bir yapıdan söz ediyoruz” dedi.

İnsanların yaşamlarında bu özellikleri taşıyan bireylerle karşılaştıklarında yaşadıkları sorunları ifade etmek ve içlerini dökmek için sosyal medyayı kullandıklarını belirten Aslan, bu nedenle narsisizmle ilgili çok sayıda paylaşımın gündeme geldiğini söyledi.

Aşırı ezilen de aşırı pohpohlanan da narsisistik özellikler geliştirebilir

Çocukluk döneminde çok ezilen, zorbalığa uğrayan ya da değersiz hissettirilen bireylerin bununla baş etmek için kendilerini güçlü ve üstün göstermeye çalışabildiğini belirten Aslan, “Kötü ya da yetersiz hissettirmemek için çok sağlam ve güçlü görünmeye çalışmak, zamanla büyüklenmeci yani narsisistik mekanizmaları devreye sokabiliyor” dedi.

Bunun tam tersine sürekli övülen, hep alan, hep verilen, adeta cam fanus içinde büyütülen çocuklarda da narsisistik kişilik özelliklerinin gelişebildiğini belirten Aslan, “Çocuğa olduğundan çok daha akıllı, çok daha özel, çok daha yetenekli olduğu duygusunun sürekli verilmesi ilerleyen yıllarda narsisistik bir yapı oluşturabiliyor” diye konuştu.

Narsisistik bireyler büyük çöküşler yaşayabiliyor

Narsisistik özellikler taşıyan bireyler zaman zaman ağır depresif süreçler yaşayabiliyor. Özellikle uzun süren ve tedaviye dirençli depresyon vakalarının bir bölümünde narsisistik kişilik örüntüleri görülebiliyor.

Prof. Dr. Aslan dışarıdan güçlü ve özgüvenli görünen narsisistik yapının aslında kırılgan bir benlik algısı, yoğun onay ihtiyacı, mükemmeliyetçilik ve eleştiriye karşı aşırı hassasiyet barındırdığını belirtti. Aslan, sürekli takdir bekleme, başarısızlığı kabullenememe ve değersizlik hissini bastırmak için “üstün görünme” çabasının zamanla yalnızlık, öfke, tükenmişlik ve depresif belirtilere yol açabileceğini ifade etti.

Özellikle yaş ilerledikçe sosyal ilişkilerde yaşanan kırılmalar, statü kaybı, terk edilme ya da beklenen ilgiyi görememe gibi durumlar ağır depresif süreçleri tetikleyebiliyor.

Narsisizm özellikleri taşıyan bireyler yardım istemeyi zayıflık olarak görebildikleri için psikolojik destek süreçlerine de direnç gösterebiliyorlar.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, “Bu kişiler zaman zaman çok büyük çöküşler yaşayabiliyorlar. Çünkü kendi kurguladıkları dünya istedikleri gibi gitmediğinde dibe vurdukları dönemler olabiliyor. Genellikle de yardım almak için uzmana başvurdukları dönemler bu çöküş süreçleri oluyor. Kendilerini çok iyi hissettikleri, bulutların üzerinde olduklarını düşündükleri dönemlerde yardım alma ihtiyacı hissetmiyorlar” ifadelerini kullandı.

Bazı mesleklerde sonradan gelişen narsisizm görülebiliyor

Programda bazı bireylerde narsisistik özelliklerin sonradan da gelişebileceği ifade edildi. Özellikle sahne sanatları gibi göz önünde olunan, popülerlik ve güçle beslenen mesleklerde bulunan bireylerin çevrelerinden sürekli yoğun ilgi ve övgü gördüklerini belirten Aslan, bunun zamanla “ikincil narsisizm” olarak tanımlanan bir davranış kalıbına dönüşebildiğini söyledi.

Aslan, “Bu kişilerle yakın ilişki kurulduğunda aslında özel hayatlarında tamamen farklı bir yapı görülebiliyor. Çünkü burada çocukluktan gelen bir yapıdan değil, sonradan oluşmuş bir davranış örüntüsünden söz ediyoruz” dedi.

Narsisizm erkeklerde daha sık görülüyor

Programın dikkat çeken başlıklarından biri de narsisizmin erkeklerde daha sık görülmesi oldu. Erkek çocuklarının büyütülme biçiminin bu durum üzerinde etkili olabileceğini belirten Aslan, “Bazı anneler erkek çocuklarını aşırı yücelterek büyütebiliyor. Erkek oldukları için her şeye hakları varmış gibi davranıldığında bu durum bir patolojiye dönüşebiliyor” ifadelerini kullandı.

Bunun aksine kız çocuklarına daha baskıcı ve sınırlayıcı yaklaşımlar gösterilebildiğini belirten Aslan, toplumda erkekliğin güç üzerinden kışkırtılmasının narsisistik eğilimleri artırabildiğini söyledi. Kadınların zaman zaman erkek çocuklarını kendileri için bir güç unsuru olarak görebildiğini belirten Aslan, bunun erkek çocukları üzerinde de ciddi bir baskı oluşturduğunu ifade etti.

Güçlüye uyumlu, güçsüze baskıcı davranabiliyorlar

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin toplum içinde bu yönlerini kamufle edebildiklerini belirten Aslan, özellikle aile içinde daha baskıcı tutumlar sergileyebildiklerini söyledi.

Bu bireylerin kendilerinden güçlü gördükleri kişilere karşı daha uyumlu davranabildiğini ifade eden Aslan, kendilerinden güçsüz gördükleri kişilere karşı ise daha baskıcı, zaman zaman sadist ve zalimce tavırlar sergileyebildiklerini belirtti.

“İnsanları etiketlemek yerine iletişim kurmak gerekiyor”

Programda son olarak sosyal medyada sıkça kullanılan “narsist”, “borderline” gibi etiketlerin gelişigüzel kullanılmasının yanlış olduğuna dikkat çekildi. Özellikle eşler arasında yaşanan tartışma ve boşanma süreçlerinde kişilerin birbirlerini psikiyatrik tanılarla suçlamasının sağlıklı olmadığı vurgulandı.

Prof. Dr. Aslan, “İnsanlarla ve eşlerle sağlıklı iletişim kurabilmek için etiketleme yapmak yerine bize yapılan davranışları ve bunun bizde oluşturduğu duyguları konuşmak gerekiyor” dedi.

Programda, hanta virüsünün yeni bir pandemi oluşturmasının beklenmediği belirtilirken, tarih boyunca pandemilerin ağırlıklı olarak grip virüsleri ve koronavirüslerden kaynaklandığına dikkat çekildi. Bunun temel nedeni olarak bu iki virüs grubunun hızlı ve büyük mutasyon geliştirebilme kapasitesi gösterildi. Hanta virüslerinin ise çok daha yavaş mutasyon geçirdiği, insandan insana bulaşmasının sınırlı olduğu ve yoğun temas gerektirdiği ifade edildi. Covid-19’da bir kişinin kısa sürede birçok kişiye virüs bulaştırabildiği hatırlatılırken, hanta virüslerinde böyle bir yayılım kapasitesinin bulunmadığı vurgulandı.

“Pandemi deprem gibi; kaçmak değil hazırlanmak mümkün”

Prof. Dr. Mehmet Ceyhan, pandemilerin insanlık tarihi boyunca belirli aralıklarla tekrarladığına dikkat çekerek, gelecekte de yeni pandemilerin kaçınılmaz olduğunu ifade etti.

Prof. Dr. Ceyhan, dünyanın yeni bir pandemiyle mutlaka karşılaşacağını ancak bunun büyük olasılıkla yine grip virüsleri ya da koronavirüslerden kaynaklanacağını belirtti.

Pandemilere karşı en önemli hazırlığın koruyucu sağlık hizmetlerini güçlendirmek olduğunu belirten Ceyhan, yalnızca tedavi odaklı sağlık sistemleriyle büyük salgınların ekonomik ve toplumsal yükünün taşınamayacağını kaydetti. Ceyhan, Covid döneminde Türkiye’de sağlık sistemi çökmese de bunun çok ağır ekonomik maliyetler oluşturduğunu, benzer durumların dünyanın en güçlü ekonomileri için bile sürdürülebilir olmadığını vurguladı.

Hanta virüsünün geçmişi 900 yıl öncesine dayanıyor

RNA analizlerinin hanta virüslerini en az 900 yıldır dünyada bulunduğunu ortaya koyduğunu belirten Ceyhan, virüsün ilk kez geniş çapta dikkat çekmesinin Kore Savaşı sırasında olduğunu anlattı. Ceyhan, Birleşmiş Milletler Barış Gücü askerlerinden yaklaşık 3 bin kişinin “Kore Ateşi” olarak tanımlanan ağır bir hastalığa yakalandığını, daha sonra ise bunun nedeninin hanta virüsleri olduğunun anlaşıldığını ifade etti.

Virüse adını veren yerin ise Güney Kore’de bulunan Hantaan Nehri olduğunu aktaran Ceyhan, hanta virüslerinin “Eski Dünya” ve “Yeni Dünya” virüsleri olarak iki ana gruba ayrıldığını ve yaklaşık 21 farklı mutant tip bulunduğunu belirtti.

Bu tiplerden yalnızca birinin; Arjantin, Uruguay ve Şili’de görülen ve insandan insana bulaşabilen tür olduğunu ifade eden Ceyhan, geri kalan yaklaşık 20 tipte insandan insana bulaş olmadığını; buna Türkiye’de görülen tiplerin de dahil olduğunu kaydetti. Ceyhan ayrıca, Asya, Afrika ve ABD’de görülen vakalarda da yaygın insandan insana bulaş saptanmadığını belirtti.

Gemide ortaya çıkan tablo neden önemli?

Son günlerde gündeme gelen gemi vakalarının farklı bir hanta tipiyle ilişkili olduğuna dikkat çeken Ceyhan, bu virüsün çok uzun bir kuluçka dönemine sahip olduğunu belirtti. Ceyhan, kuluçka süresinin bazen 4 gün, bazen ise 42 güne kadar uzayabildiğini ifade etti.

Programda, ilk yolcunun 1 Nisan’da gemiye bindiği, 6 Nisan’da hastalandığı ve kısa süre içinde yaşamını yitirdiği aktarılırken, aradan 6 haftadan fazla süre geçmesine rağmen daha önce testi negatif olan bazı kişilerde sonradan pozitif sonuçların görüldüğü kaydedildi.

Bu nedenle bugün negatif test sonucu bulunan kişilerin ilerleyen günlerde hastalanmayacağının kesin olmadığı vurgulandı.

Ev karantinası risk oluşturabilir”

Türkiye’de gemiden gelen bazı kişilerin evlerinde karantinada tutulmasının tartışma yarattığını belirten Ceyhan, uzun kuluçka süresi nedeniyle aile içi bulaş riskine de dikkat çekti. Ceyhan, özellikle ateşin yükseldiği dönemin hastalığın en bulaştırıcı evresi olduğunu ifade etti.

Evde karantina uygulamasında hastanın sağlık kuruluşuna bildirilmesinin ailelerin inisiyatifine bırakılmasının risk yaratabileceğini belirten Ceyhan, hastaneye ulaşana kadar aynı evde yaşayan kişilere bulaş olabileceğine dikkat çekti.

Ceyhan, bu nedenle bazı ülkelerin daha sıkı önlem aldığını ifade ederek, Yunanistan’ın vakasını hastanede karantinada tuttuğunu, İngiltere ve Avustralya’nın da benzer uygulamalar yaptığını aktardı. Ceyhan, ABD’nin ise CDC kararıyla vakaları özel merkezlerde izlemeye başladığını ifade etti.

Prof. Dr. Ceyhan, Arjantin’de birkaç yıl önce yaşanan bir olayda tek bir kişinin 33 kişiye virüs bulaştırdığı ve bunlardan 10’unun yaşamını yitirdiği örneğini vererek, ev karantinasının bazı hanta tiplerinde ciddi risk taşıyabileceğini vurguladı.

“Komplo teorileri doğal ama doğadan büyük laboratuvar yok”

Virüs salgınlarının bilinçli biçimde üretildiğine yönelik komplo teorileriyle ilgili değerlendirmelerde de bulunan Ceyhan, teorik olarak birçok senaryonun üretilebildiğini ancak bunun tek başına kanıt oluşturmadığını ifade etti.

Yıllar önce gemi salgını ya da hanta virüsü senaryolarının yazılmış olmasının doğal olduğunu vurgulayan Ceyhan, her yıl binlerce benzer senaryo ve komplo teorisi üretildiğini, bunlardan bazılarının ise tesadüfen gerçek olaylarla örtüşebildiğini belirtti.

Ceyhan, virüslerin yaşamlarını sürdürebilmek için sürekli mutasyon geliştirdiğini, doğanın zaten başlı başına dev bir laboratuvar olduğunu belirtti. Grip virüslerinin kuşlarda, koronavirüslerin ise yarasalarda yaşamlarını sürdürdüğünü aktaran Ceyhan, zaman içinde bazı mutasyonların insandan insana bulaşma özelliği kazandığını ifade etti.

Programda, insanların doğal yaşam alanlarına müdahalesinin de bu süreçte etkili olduğu belirtilirken, kuşların ve yarasaların yaşam alanlarının yapılaşma nedeniyle daralmasının insan temasını artırdığına dikkat çekildi.

Turistik gemiler ve gıda depoları için kritik uyarı

Programda, yaz sezonu yaklaşırken özellikle büyük yolcu gemileriyle ilgili hijyen uyarıları da gündeme geldi. Gemilerdeki gıda depolarının kemirgenler açısından yüksek risk taşıdığını belirten Prof. Dr. Ceyhan, kemirgenlerin bıraktığı atıkların hastalık bulaşında önemli rol oynayabileceğini ifade etti.

Ceyhan ayrıca, Türkiye’deki gıda depoları dahil olmak üzere tüm depolarda her gün kemirgen kontrolü yapılması; deliklerin, yuvaların ve atıkların düzenli denetlenmesi gerektiğini kaydetti.

Virüsün gıda yoluyla alınmasının ardından yine solunum sistemi üzerinden hastalık oluşturabileceğini belirten Ceyhan, özellikle temizlik personelinin yüksek risk altında olduğunu vurguladı. Ceyhan, uzun süre kullanılmayan binaların temizliğinde de dikkatli olunması gerektiğini ifade etti.

Prof. Dr. Ceyhan’dan doğa gezilerine çıkanlara uyarı

Doğa yürüyüşü yapanların kemirgenlerin yoğun bulunduğu alanlardan uzak durması gerektiğini belirten Prof. Dr. Ceyhan, özellikle durağan su birikintileri, akarsu kenarları, mağaralar ve tarla farelerinin bulunduğu bölgelerde dikkatli olunması gerektiğinin altını çizdi.

Ceyhan, kemirgenlerin su içerken salyalarını çevreye bırakabildiğini, bu nedenle bu alanlarla temas edilmemesi gerektiğini kaydetti. Ceyhan ayrıca, evde kemirgen beslenmemesi gerektiğini de özellikle vurguladı.

Pandemilere hazırlıklı olmanın ilk kuralı koruyucu sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi

Programda sağlık sistemlerinin pandemi hazırlığı açısından geldiği nokta da değerlendirildi. Eskiden koruyucu hekimliği önceleyen bir sağlık yaklaşımının bulunduğu, ancak bugün dünya genelinde yatırımların ağırlıklı olarak tedavi edici hizmetlere yöneldiği ifade edildi.

Prof. Dr. Mehmet Ceyhan aile hekimliği sistemine geçişle birlikte tedavi hizmetlerinin ağırlık kazanması sebebiyle koruyucu sağlık hizmetlerinin geri planda kaldığını vurguladı.

Prof. Dr. Mehmet Ceyhan pandemilere karşı hazırlıklı olmanın en önemli yolunun koruyucu sağlık hizmetlerini yeniden güçlendirmek olduğu söyledi.

Emekliye ÖTVsiz araç düzenlemesi 2026 yılında en çok konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle emekliye ÖTVsiz araç listesi 2026 kapsamında hangi modellerin yer alacağı ve kimlerin bu haktan yararlanabileceği araştırılıyor.

Prof. Dr. Dayanç, yapılan bir araştırmaya göre 5 yaşından sonra devam eden idrar kaçırmanın çocuk açısından anne-baba kaybı ve görme kaybından sonra üçüncü en önemli depresyon nedeni olarak tespit edildiğini belirtti. İdrar kaçırmanın çocuklarda özgüven kaybına, sosyal ortamlardan uzaklaşmaya ve içine kapanmaya yol açabildiğini söyleyen Dayanç, doğru tedaviyle çocukların yaşam kalitesinin belirgin biçimde arttığını ifade etti.

“Çocuklara idrarı ertelememeyi öğretmek çok önemli”

Çocukların idrar hissini ertelemeden tuvalete gitmelerinin sağlıklı bir alışkanlık haline getirilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Dayanç, ailelerin bu süreçte yönlendirici olması gerektiğini söyledi.
Dayanç, “Çocuklara zamanında tuvalete gitmeyi öğretmek, onlara yapılabilecek en önemli iyiliklerden biridir” dedi. Çocuğun idrar kaçırdığı durumlarda kızılmasının ya da azarlanmasının sorunu daha da ağırlaştırabileceğini belirten Dayanç, bu yaklaşımın tüm sistemi bozabileceğine dikkat çekti.
Çocukların çeşitli nedenlerle idrarlarını uzun süre tutmasının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade eden Dayanç, bu durumun ilerleyen süreçte böbrek yetmezliğine kadar uzanabilecek sonuçlar doğurabileceğini anlattı.

Aileler sabah tuvalet alışkanlığını takip etmeli

Prof. Dr. Dayanç, ailelerin dikkat etmesi gereken en önemli konulardan birinin çocuğun sabah uyandığında tuvalete gidip gitmediğini kontrol etmek olduğunu belirtti. Dayanç, uyandıktan sonra tuvalete gitmeyen çocukların mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini, ayrıca idrar renginin de takip edilmesinin önemli olduğunu söyledi.
Çocuklarda koyu renkli idrar yetersiz sıvı tüketiminin en önemli belirtisi, ailelerin bunu takip ederek çocuklara gün içinde yeterli sıvı tüketimi konusunda özen göstermesi gerekiyor.

“Genetik yatkınlık olabilir ama tedavisiz bırakılmamalı”

Anne ya da babada çocukluk döneminde idrar kaçırma öyküsü varsa çocukta görülme riskinin arttığını belirten Dayanç, anne ya da babadan birinde sorun varsa riskin yüzde 35, her ikisinde de varsa yüzde 70’e kadar çıkabildiğini söyledi.
Ancak genetik yatkınlığın sorunun kabullenilmesi anlamına gelmediğini vurgulayan Dayanç, idrar kaçırmanın tedavi edilebilir bir sağlık problemi olduğunu ifade etti.

İdrar Kaçırmanın Sebebini Doğru Tespit Etmek Uygulanacak Tedavinin Başarısını Artırıyor

İdrar kaçırma gece, gündüz ya da her iki şekilde görülebiliyor.
Prof. Dr. Dayanç, tanı sürecinde ultrasonografi, işeme testi, idrar tahlili ve bazı görüntüleme yöntemlerinden yararlanıldığını belirtti . Dayanç, mesanede idrar kalıp kalmadığının, böbreklerin durumunun ve pelvik taban kaslarının mutlaka değerlendirilmesinin de önem taşıdığını belirtti.

Okul tuvaletlerindeki hijyen sorunları çocukları idrar tutmaya zorluyor

Okullardaki tuvaletlerin hijyen koşullarına da dikkat çeken Prof. Dr. Murat Dayanç, birçok çocuğun bu nedenle okulda tuvalete gitmekten kaçındığını söyledi.
Çocukların uzun süre idrar tutmasının sağlık açısından risk oluşturduğunu belirten Dayanç, ailelerin çocuklarına hijyenik yardımcı ürünler vererek okulda tuvalet kullanımını kolaylaştırmaları gerektiğini ifade etti.

“Tedavide ameliyatın yeri neredeyse yok”

İdrar kaçırma tedavisinde aile desteğinin büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Dayanç, ailelerin sürece aktif katılım gösterdiği tedavilerde başarının çok daha yüksek olduğunu söyledi.
Anatomik ve doğumsal bazı özel durumlar dışında ameliyatın genellikle gerekli olmadığını belirten Dayanç, aşırı aktif mesane vakalarında ise nadiren botoks uygulamasına başvurulabildiğini kaydetti.

“Kısırlık yapar” iddiaları gerçeği yansıtmıyor

İdrar kaçırma tedavisinde kullanılan ilaçların çocuklarda ileride kısırlığa yol açtığı yönündeki iddiaların bilimsel bir dayanağı olmadığını belirten Prof. Dr. Murat Dayanç, bu ilaçların uzun yıllardır güvenle kullanıldığını söyledi.
Pelvik taban egzersizleri ve alarm tedavisinin de oldukça etkili yöntemler arasında yer aldığını belirten Dayanç, alarm tedavisinde amaçlanan şeyin çocuk ile mesane arasındaki koordinasyonu yeniden oluşturmak olduğunu ifade etti.

“Tedaviyi ertelemek doğru değil”

Prof. Dr. Murat Dayanç, 5 yaşından sonra devam eden idrar kaçırma probleminin mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirterek ailelere “geçer” diye beklememeleri çağrısında bulundu.
Özellikle kız çocuklarında görülen ve gülme sırasında ortaya çıkan idrar kaçırma probleminin ciddiye alınması gerektiğini ifade eden Dayanç, bu durumun çocukların zamanla gülmekten kaçınmasına ve sosyal yaşamdan uzaklaşmasına neden olabileceğini de söyledi.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!

Milyonlarca SSK ve Bağ-Kur emeklisi, Ramazan Bayramı öncesi ödenecek ikramiyenin 2026’da ne kadar olacağını merak ediyor. Son olarak 4 bin TL’ye yükseltilen bayram ikramiyesinde yeni bir artış yapılıp yapılmayacağı ve olası zam oranı, emeklilerin gündeminde ilk sırada yer alıyor. Özellikle maaş zamlarının ardından gözler, açıklanacak yeni ikramiye tutarına çevrildi.

Transfer dönemleri, Süper Lig’de sadece kadroları değil gündemi de değiştiriyor. Kulüplerin milyonlarca euro ödeyerek kadrosuna kattığı yıldızlar; hem rekabetin seviyesini yükseltiyor hem de tartışmaları beraberinde getiriyor. Bu dosyada, en pahalı transferler Süper Lig tarihine geçen isimleri tek listede topladık. İşte Süper Lig en pahalı transferler sıralaması ve her bir hamlenin kısa hikâyesi…