Defne Kurt’tan ikinci altın ve kariyer rekoru

Kadınlar 200 metre bireysel karışık SM10 kategorisi finalinde havuza giren milli sporcu Defne Kurt, 2.27.30’luk derecesiyle rakiplerini geride bırakarak şampiyon oldu. Turnuvadaki ikinci altın madalyasını boynuna takan Kurt, şunları söyledi:

"İkinci altınımı aldım; çok mutlu ve gururluyum. 200 metre karışıkta paralimpikteki en iyi derecemi yüzdüm, bu yüzden keyfim oldukça yerinde. Darısı inşallah olimpiyatlara, orada da aynı performansımı sergilemek istiyorum. Şampiyonada odaklanmam gereken 3 yarışım daha var. Şu anki başarılarımı geride bırakıp önümdeki yarışlara odaklanacağım; en iyi sonuçları almaya çalışacağım."

Kürsüde çifte Türk Bayrağı: Sevilay Öztürk zirvede, Esra Yüce kinci

Kadınlar 50 metre sırtüstü S5 finalinde ise tarihi bir an yaşandı. Milli yüzücü Sevilay Öztürk altın madalyaya ulaşırken, takım arkadaşı Esra Yüce da hemen arkasından gelerek gümüş madalyanın sahibi oldu.

Yoğun hazırlık sürecinin karşılığını aldıklarını belirten Sevilay Öztürk, duygularını şöyle dile getirdi:

"Yaklaşık 3 aydır aralıksız kamptaydık. Bu başarı emeğimizin karşılığı oldu. Federasyon başkanımıza destekleri için teşekkür ediyorum. Biz de bu emeğin karşılığını İstiklal Marşı'mızı okutarak ve bayrağımızı dalgalandırarak verdik. Esra’nın da hemen arkamdan ikinci olması çok mutluluk verici. Kürsüde iki Türk bayrağını birden görmek büyük bir gurur kaynağı."

Turgut Aslan Yaraman: "Kazandığımı tribünlerin sesiyle anladım"

Erkekler 100 metre sırtüstü S8 kategorisinde havuza giren Turgut Aslan Yaraman, güçlü rakiplerini geride bırakarak Avrupa şampiyonluğuna ulaştı.

Yarış anındaki psikolojiyi ve yaşadığı heyecanı anlatan Yaraman, stres yönetiminin önemine dikkat çekti:

"Yarış öncesinde ciddi bir stres oluşuyor ancak bunu doğru yönettiğinizde rahatlıyorsunuz. Yeteri kadar antrenman yaptıysanız ve kazanacağınıza inanıyorsanız süreci atlatmak kolaylaşıyor. Görme problemim nedeniyle finişe dokunduğumda kazandığımı göremedim; tribündeki sporseverlerin coşkulu tezahüratlarını duyunca birinci olduğumu anladım."

Dev tilkiler ve akrobatlar Kültürpark sokaklarında

Etkinlikler kapsamında izleyiciyle buluşan uluslararası sokak gösterisi "Efsanevi Yolculuk (Legendaires)", Kültürpark’ın tarihi Lozan Kapısı önünden start aldı.

Işık donanımlı devasa tilki kuklaları, profesyonel dansçılar ve yüksek tempolu akrobatlardan oluşan uluslararası sanat topluluğu, performansa özel bestelenen özgün müzikler ve ses sistemleri eşliğinde koreografilerini sergiledi. Kültürpark’ın ana yürüyüş güzergahı boyunca devam eden kortej boyunca ziyaretçiler renkli gösteriyi cep telefonu kameralarıyla kaydetti.

İki ayrı seans, 2 saatlik canlı performans

Toplam iki seans olarak planlanan ve yaklaşık iki saat süren sokak tiyatrosu performansı, izleyicilerin yoğun alkışları eşliğinde yine başladığı nokta olan Lozan Kapısı önünde tamamlandı.

Fuar 13 Eylül’e kadar açık

Konserler, tiyatro oyunları, açık hava sahne gösterileri, sergiler, tematik çocuk atölyeleri ve gençlik aktiviteleriyle kentin kültürel nabzını tutan 95. İzmir Enternasyonal Fuarı, 13 Eylül 2026 tarihine kadar ziyaretçilerini ağırlamaya devam edecek.

Duruşma, dava dosyasına giren yeni delillerin ve görevdeki/eski belediye çalışanı 5'i tutuklu 7 kamu görevlisi hakkında hazırlanan birleştirilmiş ek iddianamenin okunmasıyla başladı.

Belediye yetkililerinden "Bütçemiz yoktu, yıkım yapılamadı" savunması

Yangının çıktığı kaçak yapıya ilişkin yıkım kararlarını uygulamamak ve usulsüz ruhsat yenilemekle suçlanan belediye bürokratları savunma yaptı.

Eski Belediye Başkan Yardımcısı Necati Temiz göreve 31 Mart 2024 yerel seçimlerinden sonra başladığını ifade ederek, işletmenin ilk ruhsatının eski yönetim döneminde verildiğini söyledi. Yalnızca adres değişikliği nedeniyle yenilenen ruhsatı imzaladığını savunan Temiz; dosya içeriğini tek tek inceleme sorumluluğunun bulunmadığını, yapının kaçak ve hakkında yıkım kararı olduğunu bilmediğini belirterek tahliyesini istedi.

Dönemin İmar ve Şehircilik Müdürü ve Başkan Yardımcısı Hüseyin Öztürk görev süresinde 264 kaçak yapı için yıkım kararı aldırdıklarını vurgulayarak, "Dilovası'nda 40 yılı aşkın süredir biriken kaçak yapı dosyaları var. Belediyenin bu yıkımları tek başına karşılayacak ekonomik ve sosyal gücü bulunmuyor. Biz kaçak yapıyı tespit edip yıkım kararını Fen İşleri Müdürlüğüne sevk ettik. Karar sonrası süreçten sorumlu değilim" diyerek tahliye talebinde bulundu.

Eski Yapı Kontrol Müdürü Cihan Sorgucu dosyadaki bilirkişi raporunun teknik açıdan hatalı olduğunu iddia ederek, yapının inşa edildiği ve yangının çıktığı tarihlerde görevde olmadığını, görev yaptığı süreçte ise bütçe yetersizliği sebebiyle yıkım ihalesi düzenlemeye vakit bulamadığını savundu.

Mevcut Yapı Kontrol Müdürü Muammer Telli 2024 Nisan ayında göreve başladığını, kaçak yapıların yıkımı için birim bütçesini 3,5 milyon liradan 85 milyon liraya çıkardığını belirtti. Temmuz 2025'te 250 milyon lira muhammen bedelle açtıkları genel yıkım ihalesine hiçbir firmanın katılmaması nedeniyle ihalenin iptal edildiğini aktaran Telli, belediyenin kendi araç imkanlarıyla bu ölçekte kaçak binaları yıkmasının fiilen imkânsız olduğunu ileri sürdü.

Eski Yapı Kontrol Müdür Vekili Selim San görevde yalnızca 5,5 ay kaldığını ve bu dönemde söz konusu işletmeyle ilgili herhangi bir işlem yapmadığını söyledi.

Tutuklu belediye personelinin savunmalarının ardından mahkeme heyeti, duruşmaya ertesi gün devam edilmek üzere ara verdi.

3'ü çocuk 7 işçi hayatını kaybetmişti

Facia, 8 Kasım 2025 tarihinde Dilovası Mimar Sinan Mahallesi’nde faaliyet gösteren kozmetik fabrikasında meydana gelmişti.

Kimyasal maddelerin alev almasıyla başlayan yangında yaşları 15 ile 17 arasında değişen çocuk işçiler Tuğba Taşdemir (17), kuzeni Nisanur Taşdemir (15) ve Cansu Esetoğlu (15) ile çalışanlardan Hanım Gülek (52), Esma Gikan (31) ve Şengül Yılmaz (59) olay yerinde hayatını kaybetmişti. Ağır yaralanarak Kocaeli Şehir Hastanesi’ne kaldırılan Tuncay Yıldız ise 15 Kasım’da yaşam mücadelesini kaybetmiş, olayda 6 kişi de yaralanmıştı.

Gebze Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan 97 sayfalık ana iddianame ile belediye personeline yönelik ek iddianamede tutuklu şirket yetkilileri Altay Ali ve İsmail Oransal ile ortak üretim yaptıkları saptanan firma yetkilileri Aleyna Oransal ve tutuklu Gökberk Güngör hakkında 7'şer kez "olası kastla öldürme" suçundan müebbet hapis ve "olası kastla mala zarar verme" suçundan 3 yıla kadar hapis talep ediliyor.

Belediye yetkilileri hakkında 22 yıla kadar hapis cezası

İş sağlığı ve güvenliği hizmeti veren firmanın yetkilileri, iş güvenliği uzmanları, binanın eski sahibi ve yeni şirket yetkilileri hakkında "bilinçli taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma" suçundan 2 yıl 8 aydan 22 yıl 6'şar aya kadar hapis isteniyor.

Yıkım kararını uygulamayan ve denetim görevini ihmal eden görevli ve eski 7 belediye çalışanı için de aynı şekilde "bilinçli taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olma"dan 22 yıl 6 aya kadar hapis cezası öngörülüyor.

Sanıkların yurt dışına veya başka illere kaçmasına yardım ettikleri tespit edilen Ali Osman Akat ve Abdurrahman Bayat'ın da aralarında bulunduğu 4 kişi hakkında "suçluyu kayırma" suçundan 6 aydan 5 yıla kadar hapis cezası isteniyor.

Beykoz’da tüm kıyılar kapatıldı

Beykoz Kaymakamlığı, ilçe genelindeki Karadeniz sahillerini kapsayan geniş bir yasak kararı duyurdu.

Yapılan resmi açıklamada, Karadeniz kıyısındaki sahiller, plajlar ve koylarda tehlikeli dalga boyu yüksekliği beklendiği vurgulanarak; 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu uyarınca 9 Eylül Çarşamba ve 10 Eylül Perşembe günleri boyunca denize girmenin tamamen yasaklandığı bildirildi.

Sarıyer’de Kısırkaya Plajı’na girişler durduruldu

Sarıyer Kaymakamlığı da son meteorolojik veriler doğrultusunda Karadeniz kıyısındaki riskli alanlar için harekete geçti.

Çarşamba ve perşembe günleri dalga yüksekliğinin can güvenliğini tehdit edecek seviyelere ulaşacağının öngörüldüğü belirtilen açıklamada, olası boğulma vakalarının ve olumsuzlukların önüne geçilmesi amacıyla ilçe sınırlarındaki popüler noktalardan Kısırkaya Halk Plajı'nın iki gün süreyle vatandaşların girişine kapatıldığı ifade edildi.

Şile Kaymakamlığı ise rüzgârın kuzeydoğudan (poyraz) fırtınamsı hızla eseceğine dikkat çekerek kıyı şeridine ilişkin özel güvenlik tedbirleri yayımladı. İlçede yalnızca cankurtaran denetimindeki daraltılmış alanlar haricinde denize girişlere izin verilmeyeceği belirtildi. Ayazma Plajı Şile liman mendireğinin etkisi dahilinde, dolgu alanından başlayarak 500 metre mesafede bulunan yelken plaj işletmesine kadar olan hat ile sınırlandırıldı.

Ağva Plajı dere kenarında yer alan fener mendireğinden itibaren 200 metrelik mesafe dahilindeki alan belirlendi. Açıklamada, "Cankurtaranların oluşturacakları kontrollü alanlar dışında ilçemizde denize girmek yasaklanmıştır. Her iki plaj da saat 18.00 itibarıyla tamamen boşaltılacaktır" denildi.

Güvenlik güçleri ve cankurtaran ekipleri, 2 gün boyunca yasak kararlarına uyulup uyulmadığını denetlemek üzere sahillerde devriye görevini sürdürecek

Macaristan ve ev sahibi Almanya hata yapmadı

Günün ilk mücadelesinde parkeye çıkan Macaristan, Asya temsilcisi Japonya karşısında baştan sona üstün bir oyun ortaya koydu. Karşılaşmayı 84-63 gibi net bir skorla kazanan Macarlar, çeyrek finale yükselen ilk ekip oldu.

Günün diğer eşleşmesinde ise ev sahibi Almanya, taraftarının desteğiyle çıktığı müsabakada Güney Kore'yi konuk etti. Rakibine pota altında ve hücum organizasyonlarında büyük üstünlük kuran Alman milli takımı, sahadan 94-56 galip ayrılarak çeyrek final biletini kaptı.

Dev eşleşmeler belli oldu

Alınan sonuçların ardından çeyrek final tablosundaki iki kritik eşleşme netlik kazandı. Japonya'yı eleyen Macaristan, çeyrek finalde turnuvanın en büyük favorilerinden Amerika Birleşik Devletleri ile kozlarını paylaşacak. Güney Kore karşısında gövde gösterisi yapan ev sahibi Almanya ise son 8 mücadelesinde Avrupa'nın güçlü ekiplerinden Belçika ile karşı karşıya gelecek.

Eleme heyecanı yarın sona erecek

FIBA 2026 Kadınlar Basketbol Dünya Kupası'nda çeyrek finale yükselecek son iki takım, yarın oynanacak eleme müsabakalarıyla belirlenecek. Turnuvada bugünün maç programı kapsamında Porto Riko – Çin, İtalya – Avustralya müsabakaları oynanacak.

Ankara'da gerçekleştirdiği üst düzey askeri ve bürokratik temasların ardından ek imkan ve kapasitelerin değerlendirildiğini hatırlatan Üstel, arama faaliyetlerinin sahadaki teknik derinliğini artıracak yeni bir hamle yaptıklarını bildirdi.

"Teknik ve operasyonel hazırlıklar başladı"

Türk Deniz Kuvvetleri unsurlarının bölgedeki arama çalışmalarını aralıksız sürdürdüğünü vurgulayan ve görevli personelin özverisine teşekkür eden Başbakan Üstel, şu açıklamada bulundu:

"Girne açıklarında batan geminin ardından kaybolan yolcuları arama çalışmalarına ek olarak, derin su aramalarında uzman ve gerekli teknik kapasiteye sahip özel bir şirket de yetkilendirilmiştir. Bu kapsamda teknik ve operasyonel hazırlıklar başlamıştır. Bundan sonraki süreç, ilgili kurumların koordinasyonunda ve belirlenen yol haritası doğrultusunda devam edecektir."

Facia nasıl meydana geldi?

Girne Limanı ile Mersin Taşucu Limanı arasında düzenli sefer gerçekleştiren "Filo Jet" adlı yüksek hızlı yolcu gemisi, 30 Ağustos Pazar günü öğle saatlerinde limandan ayrıldıktan kısa bir süre sonra baş kısmından su almaya başlamıştı.

Geminin acil manevrayla Girne Limanı'na dönmeye çalıştığı sırada battığı bildirilmişti. Toplam 267 yolcu ve personelin bulunduğu deniz aracından 239 kişi kurtarılırken, 14 yolcunun cansız bedenine ulaşılmıştı. Enkazın 554 metre derinlikte tespit edildiği açıklanırken, akıbeti bilinmeyen 14 kayıp yolcu için arama faaliyetleri çok boyutlu olarak sürdürülüyor.

Bernabeu’da Real Madrid güldü, Arda Güler’e Figo’dan anlamlı ödül

Gecenin dev mücadelesinde İspanyol devi Real Madrid, Santiago Bernabeu’da İtalyan ekibi Inter’i konuk etti. Çekişmeli geçen mücadeleyi ev sahibi ekip Kylian Mbappe ve Federico Valverde'nin şık golleriyle 2-1 kazanarak yeni sezona 3 puanla başladı. Konuk Inter’in Carlos Augusto ile bulduğu tek sayı puan için yeterli olmadı.

Kırmızı kart cezası nedeniyle kadroda yer alamayan milli yıldız Arda Güler, müsabaka öncesinde yeşil zemine çıkarak 2025-2026 sezonunun "çıkış yapan oyuncusu" ödülünü dünya futbolunun ve Real Madrid’in unutulmaz ismi Portekizli efsane Luis Figo’nun elinden aldı.

Fenerbahçe ve Galatasaray’ın rakipleri kaybetti

Türk futbolseverlerin gözü kulağı temsilcilerimizin rakiplerinin oynadığı maçlardaydı:

Almanya temsilcisi Borussia Dortmund, Fenerbahçe’nin lig aşamasındaki rakiplerinden İspanyol ekibi Villarreal’i ağırladı. Ev sahibi Borussia Dortmund, Renato Veiga'nın kendi kalesine ve Serhou Guirassy'nin iki golüyle sahadan 3-2 galip ayrıldı. Villarreal’in gollerini ise Santiago Mourino ile Dortmund adına da iki gol atan Guirassy'nin kendi kalesine ters vuruşu getirdi.

Galatasaray’ın Şampiyonlar Ligi’ndeki rakiplerinden Fransa ekibi Lille, İspanyol temsilcisi Real Betis’i konuk etti. Türk kaleci Berke Özer’in ilk 11’de kalesini koruduğu Lille, sahasında 3-2 mağlup oldu. Real Betis’e galibiyeti getiren golleri Marc Bartra (2) ve Troy Parrott kaydetti. Lille’in sayıları ise Ayase Ueda ile Alexandro Ribeiro’dan geldi.

Manchester City Haaland ile Portekiz’den 3 puanı çıkardı

Günün bir diğer önemli maçında İngiltere şampiyonu Manchester City, Portekiz deplasmanında Porto ile karşılaştı. Rakibi karşısında üstün bir oyun sergileyen City, Norveçli golcüsü Erling Haaland’ın kaydettiği 2 golle sahadan 2-0’lık net bir skorla ayrılarak lige kayıpsız giriş yaptı.

Şampiyonlar Ligi’nde lig aşamasının ilk haftası, bu akşam ve 10 Eylül Perşembe günü oynanacak karşılaşmalarla tamamlanacak.

"Anti-İsrail suçlamasından korkarak hareketsiz kaldık"

İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden (AB) ayrılmasının üzerinden geçen 10 yılda uluslararası alanda liderlik etme ve savunduğu değerlerin arkasında durma özgüvenini yitirdiğini belirten Burnham, "Bunun yaşanmasına izin vermeyeceğim. Britanya'nın bir şeylerin arkasında durması her zamankinden daha önemlidir" dedi.

Yıllardır savunulan iki devletli çözüm tezinin eylemle desteklenmediği takdirde anlamsız kaldığına işaret eden Burnham, şu özeleştiride bulundu:

"Uzun süredir harekete geçmekte tereddüt ediyor ve anti-İsrail olmakla suçlanmaktan korkuyorduk. Başbakan olmadan önce İngiltere'nin bu konuya yanıtının çok yavaş ve yetersiz olduğunu söylemiştim. Hükümetin yaklaşımını değiştirmeye kararlıyım. Bu korkunç acı devam ederken ve bölgede barış ve istikrar için en büyük umut olan iki devletli çözüm vizyonu saldırı altındayken öylece durup bekleyemem."

"Acılar dünya vicdanında bir yara"

Gazze'de masum sivillerin öldürülmeye devam ettiğini, milyonlarca insanın yerinden edildiğini ve derinleşen insani krize rağmen bölgeye çok az yardım ulaştırılabildiğini belirten Burnham, Filistin halkının yaşadığı trajediyi "dünya vicdanında bir yara" olarak niteledi.

7 Ekim 2023’te yaşanan olayların İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’daki yıkıcı eylemlerini hiçbir şekilde meşrulaştıramayacağını vurgulayan Başbakan Burnham, ticari yasak kararının yanı sıra Gazze için yeni bir insani yardım paketi devreye aldıklarını hatırlattı.

"Hedefimiz İsrail halkı değil, yasa dışı politikalar"

Aralarında İngiltere’nin de yer aldığı 12 ülkenin işgal altındaki Filistin topraklarından ticareti durdurma adımının titizlikle planlandığını kaydeden Burnham, toptancı bir yaptırım uygulamadıklarının altını çizdi:

"Bu adımlar, İsrail hükümetinin kabul edilemez politikalarını hedef alıyor, İsrail halkını hedef almıyor. İsrail'e bir bütün olarak yaptırım uygulamıyoruz. Bu durum, çoğu hükümetin pozisyonunu desteklemeyen İsrail halkını cezalandırmak olur. Aldığımız kararlar yasa dışı yerleşim yerlerini hedef alırken İsrail'in yönünü değiştirmesi için uluslararası baskıyı artırıyor."

Batı Şeria’da E1 tehlikesi: "İki devletli çözüm umudunu yok eder"

İsrail’in yasa dışı yerleşim politikalarındaki artışa somut verilerle dikkat çeken İngiltere Başbakanı, son 4 yılda onaylanan yerleşim yeri sayısının önceki 20 yılın toplamından daha fazla olduğunu aktardı.

Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin yalnızca bu yıl içinde 1500 şiddet eylemine başvurduğunu bildiren Burnham, Batı Şeria’nın coğrafi bütünlüğünü tehdit eden E1 projesine karşı uyardı. Burnham, İsrail hükümetinin Aralık 2022'de göreve gelmesinden bu yana 104 yeni yerleşim yerine onay verdiği kaydetti.

İsrail yönetiminin ekim ayındaki seçimler öncesinde E1 bölgesindeki inşaat ihale sürecine devam izni verdiğini hatırlatan Burnham, "Bu proje, Batı Şeria'nın tam ortasından geçen bir hat oluşturarak iki devletli çözümün hayata geçirilmesi umudunu yok edecektir. Buna izin verilemez" değerlendirmesinde bulundu.

Bölgede etkisini artıran şiddetli rüzgâr, alevlerin hızla yayılmasına ve komşu ilçelere taşmasına neden oldu. Yangın hattının genişlemesiyle birlikte alevler, İmamoğlu ve Aladağ ilçeleri sınırlarında yer alan bazı mahallelere de sıçradı.

Evler boşaltıldı, tahliyeler sürüyor

Yerleşim yerlerine doğru ilerleyen duman ve alevler sebebiyle güvenlik güçleri ile orman ekipleri alarma geçti. Yangının tehdit ettiği kırsal mahallelerdeki çok sayıda ev tedbir amaçlı boşaltıldı.

Dün yangının ilk yayıldığı noktalardan biri olan Enizçakırı Mahallesi'nde tedbir amacıyla 40 hanenin tahliye edildiği Adana Valiliği tarafından bildirilmişti. Alevlerin İmamoğlu ve Aladağ ilçelerindeki mahallelere ulaşmasıyla birlikte tahliye edilen konut sayısı arttı.

Yangını kontrol altına alabilmek amacıyla Orman Genel Müdürlüğü, itfaiye ve AFAD ekipleri seferber edildi. Söndürme operasyonunda 3 yangın söndürme uçağı, 9 helikopter ve gözetleme yapan 2 İnsansız Hava Aracı (İHA), 55 arazöz, 14 su tankeri, 1 Emniyet Genel Müdürlüğü'ne ait TOMA, 4 ilk müdahale aracı, 7 iş makinesi, 2 itfaiye aracı olmak üzere toplam 112 araç, 476 uzman personel görev yapıyor.

Ekipler, alevlerin daha geniş ormanlık alanlara ve diğer yerleşim merkezlerine ulaşmasını engellemek adına sarp arazide dozerlerle yangın emniyet şeritleri açarak ve havadan yoğun su atımı gerçekleştirerek çalışmalarını sürdürüyor.

Merkez ilçelerde hava durumu

• Çankaya: Az bulutlu ve açık, öğleden sonra yerel bulut geçişleri; yüksek kesimlerde akşam saatleri oldukça serin (15°C / 28°C)

• Keçiören: Açık, gün ortasında parçalı bulutlu (16°C / 29°C)

• Yenimahalle: Az bulutlu ve güneşli (16°C / 29°C)

• Mamak: Az bulutlu, açık ve ılık (15°C / 29°C)

• Altındağ: Güneşli, öğle saatlerinde hafif bulutlanma (16°C / 29°C)

• Etimesgut: Açık ve güneşli, rüzgâr hafif (14°C / 30°C)

• Sincan: Az bulutlu ve açık (15°C / 30°C)

• Gölbaşı: Az bulutlu, Mogan ve Eymir gölleri çevresinde sabah saatlerinde hafif serin esinti (13°C / 28°C)

• Pursaklar: Parçalı ve az bulutlu, rüzgâr aralıklarla hissedilir (14°C / 28°C)

Kuzey ve batı ilçelerinde hava durumu

• Kahramankazan: Az bulutlu ve açık (13°C / 29°C)

• Kızılcahamam: Parçalı bulutlu, ormanlık alanlarda sabah ve gece belirgin serinlik (10°C / 25°C)

• Çamlıdere: Parçalı bulutlu, yayla havası ve gece soğuk esintiler etkili (9°C / 24°C)

• Güdül: Az bulutlu ve açık (12°C / 28°C)

• Beypazarı: Açık, güneşli ve vadi tabanında ılık (15°C / 31°C)

• Nallıhan: Az bulutlu, gün içinde sıcaklık mevsim normallerinde (14°C / 31°C)

• Ayaş: Açık ve güneşli (13°C / 29°C)

Doğu ve güney ilçelerinde hava durumu

• Çubuk: Parçalı bulutlu, sabah saatlerinde serinlik hâkim (12°C / 27°C)

• Akyurt: Az bulutlu, yüksek rakımda rüzgâr hafif sert (13°C / 27°C)

• Kalecik: Güneşli ve açık, Kızılırmak vadisinde sıcaklık nispeten daha yüksek (15°C / 32°C)

• Elmadağ: Parçalı bulutlu, gece sıcaklıkları hissedilir derecede düşüyor (11°C / 26°C)

• Bala: Az bulutlu, açık ve rüzgârlı; akşam ayazı etkili (12°C / 26°C)

• Haymana: Açık, platoda serin rüzgârlar (11°C / 26°C)

• Polatlı: Az bulutlu ve açık, ova kesiminde gün ortası sıcak (15°C / 31°C)

• Şereflikoçhisar: Açık, kurak ve güneşli (16°C / 32°C)

• Evren: Açık ve az bulutlu (15°C / 31°C)

Rize çevreleri ile Trabzon ve Artvin'in kıyı kesimlerinde beklenen yağışların yer yer kuvvetli olması öngörülüyor. Dere yataklarında taşkın, ani sel ve dik yamaçlarda heyelan riskine karşı vatandaşların dikkatli olması istendi.

3 büyükşehirde hava durumu

• İstanbul: Parçalı bulutlu, boğaz çevresi ve kuzey ilçelerde yer yer bulutlanma ve poyraz serinliği etkili; rüzgâr aralıklarla kuvvetli esecek (20°C / 28°C).

• Ankara: Az bulutlu ve açık, öğleden sonra yer yer parçalı bulutlu; sabah ve akşam saatlerinde belirgin eylül serinliği hissedilecek (15°C / 29°C).

• İzmir: Az bulutlu ve güneşli; kıyılarda ferahlatıcı imbat, iç kesimlerde yüksek sıcaklıklar hâkim (21°C / 33°C).

Marmara Bölgesi

• Bursa: Parçalı ve az bulutlu (18°C / 30°C)

• Edirne: Az bulutlu, açık ve ılık (17°C / 31°C)

• Tekirdağ: Parçalı bulutlu, kuzeyli rüzgârlar etkili (19°C / 28°C)

• Çanakkale: Az bulutlu, kuvvetli poyraz geçişleri (20°C / 30°C)

• Kocaeli: Parçalı bulutlu, kıyılar zaman zaman serin (19°C / 29°C)

• Sakarya: Parçalı ve az bulutlu (18°C / 29°C)

• Balıkesir: Parçalı bulutlu (17°C / 31°C)

• Yalova: Parçalı bulutlu, rüzgârlı (19°C / 28°C)

• Kırklareli: Parçalı ve az bulutlu (16°C / 29°C)

• Bilecik: Az bulutlu, sabah serin (15°C / 28°C)

Ege Bölgesi

• Manisa: Güneşli ve açık (20°C / 35°C)

• Aydın: Açık, mevsim normallerinin üzerinde sıcak (22°C / 36°C)

• Muğla: Az bulutlu ve güneşli (18°C / 33°C)

• Denizli: Az bulutlu ve açık (19°C / 34°C)

• Kütahya: Parçalı ve az bulutlu, sabah saatleri oldukça serin (13°C / 27°C)

• Afyonkarahisar: Az bulutlu, rüzgâr hafif (14°C / 28°C)

• Uşak: Az bulutlu ve açık (15°C / 29°C)

Akdeniz Bölgesi

• Antalya: Açık, güneşli ve nemli (24°C / 33°C)

• Adana: Az bulutlu ve açık, sıcaklık yüksek (23°C / 35°C)

• Mersin: Güneşli ve sıcak (25°C / 34°C)

• Hatay: Az bulutlu, sahil şeridi nemli (22°C / 33°C)

• Kahramanmaraş: Açık ve sıcak (22°C / 36°C)

• Osmaniye: Güneşli ve açık (23°C / 35°C)

• Isparta: Az bulutlu ve açık (16°C / 30°C)

• Burdur: Açık ve ılık (17°C / 31°C)

İç Anadolu Bölgesi

• Konya: Az bulutlu ve açık (16°C / 30°C)

• Eskişehir: Parçalı bulutlu, gece serin (14°C / 28°C)

• Kayseri: Az bulutlu, sabah saatleri serin (12°C / 29°C)

• Sivas: Parçalı bulutlu, belirgin sonbahar serinliği (11°C / 27°C)

• Kırıkkale: Az bulutlu ve açık (16°C / 30°C)

• Aksaray: Açık ve güneşli (15°C / 30°C)

• Karaman: Az bulutlu (14°C / 29°C)

• Niğde: Az bulutlu ve açık (13°C / 28°C)

• Nevşehir: Parçalı ve az bulutlu (13°C / 27°C)

• Yozgat: Parçalı bulutlu (12°C / 26°C)

• Kırşehir: Az bulutlu (14°C / 28°C)

• Çankırı: Az bulutlu, açık (13°C / 29°C)

Karadeniz Bölgesi

• Trabzon: Çok bulutlu, aralıklı ve yerel sağanak yağışlı (21°C / 26°C)

• Rize: Çok bulutlu, yer yer kuvvetli gök gürültülü sağanak yağışlı (20°C / 25°C)

• Artvin: Parçalı ve çok bulutlu, kıyı kesimleri yerel sağanaklı (17°C / 24°C)

• Samsun: Parçalı bulutlu, kıyılarda yerel hafif sağanak ihtimali (19°C / 27°C)

• Ordu: Parçalı ve çok bulutlu, aralıklı sağanak yağışlı (19°C / 26°C)

• Giresun: Çok bulutlu, yerel sağanak geçişleri (20°C / 26°C)

• Sinop: Parçalı bulutlu, yerel bulutlanma ve rüzgâr (19°C / 26°C)

• Kastamonu: Parçalı bulutlu (12°C / 25°C)

• Zonguldak: Parçalı bulutlu, serin (18°C / 25°C)

• Bartın: Parçalı ve yer yer çok bulutlu (16°C / 27°C)

• Karabük: Parçalı bulutlu (14°C / 28°C)

• Bolu: Parçalı bulutlu, sabah saatlerinde sis ve pus riski (13°C / 26°C)

• Düzce: Parçalı bulutlu (16°C / 28°C)

• Amasya: Parçalı ve az bulutlu (16°C / 30°C)

• Tokat: Parçalı bulutlu (14°C / 28°C)

• Çorum: Parçalı bulutlu (13°C / 27°C)

Doğu Anadolu Bölgesi

• Erzurum: Parçalı bulutlu, yüksek kesimlerde yerel hafif sağanak riski (9°C / 25°C)

• Kars: Parçalı ve çok bulutlu, öğleden sonra yerel yağışlı (7°C / 24°C)

• Ardahan: Çok bulutlu, yer yer sağanak geçişli (6°C / 22°C)

• Ağrı: Parçalı bulutlu (8°C / 26°C)

• Van: Az bulutlu ve açık (11°C / 26°C)

• Malatya: Açık ve güneşli (17°C / 32°C)

• Elazığ: Az bulutlu ve açık (18°C / 33°C)

• Muş: Az bulutlu (13°C / 29°C)

• Bitlis: Parçalı ve az bulutlu (12°C / 27°C)

• Bingöl: Açık, güneşli (16°C / 31°C)

• Tunceli: Az bulutlu (17°C / 32°C)

• Erzincan: Parçalı ve az bulutlu (14°C / 29°C)

• Iğdır: Açık ve sıcak (15°C / 33°C)

• Hakkâri: Az bulutlu ve açık (16°C / 29°C)

Güneydoğu Anadolu Bölgesi

• Gaziantep: Açık, güneşli ve sıcak (21°C / 35°C)

• Şanlıurfa: Açık, kurak ve çok sıcak (24°C / 38°C)

• Diyarbakır: Açık ve sıcak (20°C / 37°C)

• Mardin: Açık, rüzgârlı ve sıcak (22°C / 34°C)

• Batman: Güneşli ve sıcak (21°C / 38°C)

• Siirt: Açık ve sıcak (23°C / 36°C)

• Adıyaman: Güneşli ve sıcak (22°C / 36°C)

• Şırnak: Az bulutlu ve açık (21°C / 33°C)

• Kilis: Açık ve güneşli (22°C / 35°C)

YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

YÖNETMELİKLER

–– Anadolu Üniversitesi Türk Mutfağı Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

–– Atılım Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

–– Boğaziçi Üniversitesi Lisans Programlarına Yatay Geçiş Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

TEBLİĞ

–– TRPOS Ödeme Kuruluşu A.Ş.’nin Faaliyet İzninin İptal Edilmesine İlişkin Karar

İLÂN BÖLÜMÜ

a - Yargı İlânları

b - Artırma, Eksiltme ve İhale İlânları

c - Çeşitli İlânlar

– T.C. Merkez Bankasınca Belirlenen Döviz Kurları ve Devlet İç Borçlanma Senetlerinin Günlük Değerleri

THY İletişim Başkanlığı, sanal medya hesabından yaptığı açıklamada, teknik arızanın İngiltere varışlı ve İngiltere çıkışlı bazı seferleri etkileyebileceğini belirtti.

Açıklamada, “İngiltere hava trafik kontrol sisteminde meydana gelen teknik arıza nedeniyle, İngiltere varışlı ve çıkışlı bazı seferlerimizde gecikme ve iptaller yaşanabilmektedir. Anlayışınız için teşekkür ederiz" ifadeleri kullanıldı.

2026 Ballon d’Or ödülü için belirlenen 30 kişilik aday listesi şu şekilde oluştu:

Jude Bellingham, Kylian Mbappe, Vinicius Junior (Real Madrid), Marc Cucurella (Chelsea/Real Madrid), Ousmane Dembele, Achraf Hakimi, Khvicha Kvaratskhelia, Vitinha, Marquinhos, Nuno Mendes, Joao Neves, Willian Pacho, Fabian Ruiz (PSG), Erling Haaland (Manchester City), Rodri (Manchester City/Barcelona), Gabriel Magalhaes, Declan Rice, William Saliba (Arsenal), Luis Diaz, Harry Kane, Michael Olise, Dayot Upamecano (Bayern Münih), Pau Cubarsi, Lamine Yamal (Barcelona), Ferran Torres (Barcelona/PSG), Lautaro Martinez (Inter), Bruno Fernandes (Manchester United), Lionel Messi (Inter Miami), Sadio Mane(Al Nassr) ve Julian Quinones (Al Qadsiah).

Dezenformasyonun algıları yönlendirebildiğini ve gerçekle yalan arasındaki sınırı bulanıklaştırabildiğini ifade eden Çiftçi, "Bu nedenle dezenformasyonla mücadele, çağımızın en önemli güvenlik başlıklarından biridir" dedi.

İçişleri Bakanlığının sahadaki güvenlik çalışmalarının yanı sıra dijital mecralarda dezenformasyonun yol açabileceği tehditlerle de mücadele ettiğini belirten Çiftçi, vatandaşlara şu çağrıda bulundu:

"Paylaşmadan önce duralım, düşünelim, sorgulayalım; yalana ve söylentiye değil, doğru bilgiye itibar edelim."

Çiftçi, mesajını "Dezenformasyona Dur De" ifadesiyle tamamladı.

Mahkemenin daha önceki seçime ilişkin iptal kararının ardından bugün gerçekleştirilen başkanvekilliği seçiminin dördüncü turunda Gültekin 23 oy alarak başkanvekili seçildi. CHP ve Yeni Parti’nin ortak adayı Sibel Tan Çetinkaya ise 19 oyda kaldı.

Seçim sürecinde CHP’li dört belediye meclis üyesinin AKP’ye geçmesi ve iki meclis üyesinin tutuklanması tartışmalara neden olmuştu. Muhalefet tarafı ayrıca bazı meclis üyelerine oylarını değiştirmeleri yönünde baskı ve tehdit uygulandığını ileri sürmüştü.

Seçim sonucuna ilişkin değerlendirme, tutuklu bulunan İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisi hesabından paylaşıldı.

İmamoğlu, paylaşımında şu ifadeleri kullandı:

"Belediye başkanını ve belediye meclis üyelerini tutuklayarak seçim kazanma zaferi Ak Parti'ye nasip oldu. Türkiye’de seçimlerin bir anlamı kalmadığında rahat edeceğinizi mi zannediyorsunuz? Üsküdar sizin değil. İstanbul sizin değil. Türkiye sizin değil. Milletin. Millet kendinin olanı elbet geri alacaktır."

Başkanlığımızda kullanılmak üzere büro ve kırtasiye malzemesi ile A4 fotokopi kağıdı mal alımı 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü ile ihale edilecektir.
İhaleye ilişkin ayrıntılı bilgiler aşağıda yer almaktadır:

2- İhalenin

3- İhale konusu mal alımının

4- Katılım ve yeterlik kriterleri:
4.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgi ve belgelere aşağıda yer verilmiştir:
4.1.1. Teklif mektubu.
4.1.2. Teklif vermeye yetkili olunduğunu gösteren bilgi ve belgeler:
4.1.2.1. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgeler.
4.1.2.2. Vekâleten ihaleye katılma halinde vekile ilişkin bilgi ve belgeler.
4.1.3. Geçici teminat.
4.1.4 İsteklinin iş ortaklığı olması halinde iş ortaklığı beyannamesi.
4.1.5. Yerli malı teklif edenler lehine fiyat avantajından yararlanmak isteyen istekliler tarafından sunulacak yerli malı belgesi

5- Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sadece fiyat esasına göre belirlenecektir.
6- İhaleye sadece yerli istekliler katılabilecektir.
7- İhaleye teklif verecek olanların, EKAP hesabına giriş yaparak ihale dokümanını indirmeleri zorunludur.
8-Teklifler, EKAP üzerinden teklif mektubu ile ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanacak ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilecektir.

9- İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucunda, üzerine ihale yapılan istekliyle birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.
10- Bu ihalede, kısmı teklif verilebilir.
11- İstekliler teklif ettikleri bedelin %3’ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir.
12- Bu ihalede elektronik eksiltme yapılmayacaktır.
13- Verilen tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 60 (Altmış) takvim günüdür.
14- Konsorsiyum olarak ihaleye teklif verilemez.
15- Diğer hususlar:
Teklif fiyatı ihale komisyonu tarafından aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir.

Yaya Kaldırımı Tadilatının Yapılması yapım işi 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü ile ihale edilecek olup, teklifler sadece elektronik ortamda EKAP üzerinden alınacaktır. İhaleye ilişkin ayrıntılı bilgiler aşağıda yer almaktadır:

2- İhalenin

3- İhale konusu yapım işinin

4- Katılım ve yeterlik kriterleri:

4.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgi ve belgelere aşağıda yer verilmiştir:

4.1.1. Teklif mektubu.

4.1.2. Teklif vermeye yetkili olunduğunu gösteren bilgi ve belgeler:

4.1.2.1. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgeler.

4.1.2.2. Vekâleten ihaleye katılma halinde vekile ilişkin bilgi ve belgeler.

4.1.3. Geçici teminat.

4.1.4 İsteklinin iş ortaklığı olması halinde iş ortaklığı beyannamesi.

5- Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sadece fiyat esasına göre belirlenecektir.

6- İhaleye sadece yerli istekliler katılabilecektir.

7- İhaleye teklif verecek olanların, EKAP hesabına giriş yaparak ihale dokümanını indirmeleri zorunludur.
8-Teklifler, EKAP üzerinden teklif mektubu ile ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanacak ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilecektir.
9- İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucunda, üzerine ihale yapılan istekliyle birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.
10- Bu ihalede, işin tamamı için teklif verilecektir.

11- İstekliler teklif ettikleri bedelin %3’ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir.

12- Bu ihalede elektronik eksiltme yapılmayacaktır.

13- Verilen tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 120 (YüzYirmi) takvim günüdür.

14- Konsorsiyum olarak ihaleye teklif verilemez.

15- Diğer hususlar:

İhalede Uygulanacak Sınır Değer Katsayısı (N) : 1,20

Sınır değerin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri açıklama istenilmeksizin reddedilecektir.

Kılıçdaroğlu, paylaşımında CHP’nin simgesi olan Altı Ok’a ve partinin tarihsel mirasına dikkat çekti. Bu mirasın korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması gerektiğini belirten Kılıçdaroğlu, paylaşımında şu ifadeleri kullandı:

"Her sabah güne, yakamdaki Altı Ok’un ağırlığıyla başlıyorum. O mirası korumak, hakkıyla taşımak ve bir sonraki nesle emanet etmekten başka bir gayem yok. Çünkü bazı mirasların sahibi olmaz. Emanetçileri olur. Yaşa, var ol Fırka!"

Bakanlıktan yapılan yazılı açıklama şu şekilde:

"Birleşik Krallık, Fransa ve Kanada’nın öncülüğünde on iki ülke tarafından Batı Şeria’daki yasa dışı yerleşimlerle ticareti ve iş ilişkilerini yasaklamaya yönelik atılan adımları memnuniyetle karşılıyor ve destekliyoruz. İsrail’in iki devletli çözümü ortadan kaldırmaya yönelik çabaları her geçen gün daha da yoğunlaşmaktadır. Yasadışı yerleşimler, sistematik bir işgal politikasına dönüşerek Filistin Devleti’nin varlığını tehdit eder noktaya ulaşmış, yerleşimci terörü etnik temizlik boyutuna varmıştır.

İsrail-Filistin meselesinin barışçıl yollarla çözümünün sağlanması ve bölgede adil ve kalıcı barışın tesis edilmesi için İsrail’in işgal faaliyetlerine karşı gerekli tepkinin gösterilmesi başlıca koşul haline gelmiştir. Bu çerçevede, uluslararası toplumun sorumluluk sahibi tüm mensuplarının benzer kararlar almasını bekliyoruz. Türkiye, 1967 sınırları temelinde başkenti Doğu Kudüs olan, coğrafi bütünlüğe sahip, bağımsız ve egemen bir Filistin Devleti’nin hayata geçirilmesi için çaba göstermeye devam edecektir."

Akkoç, 12 Eylül öncesinde sağ ve sol görüşlü gençlerin sokaklara döküldüğünü, toplumun yaşanan şiddet olaylarından ciddi biçimde rahatsız olduğunu belirterek, darbenin ardından yaşananlara ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

“Kanlı terör neden bir anda kesildiğini bir türlü açıklayamadılar”

12 Eylül öncesindeki atmosferi anlatan Akkoç, sağ ve sol görüşlü gençler arasındaki çatışmaların toplumu yorduğunu söyledi. Akkoç, darbenin gerekçesi olarak gösterilen olayların darbenin hemen ardından sona ermesine dikkat çekerek şöyle konuştu:

“12 Eylül 1980 darbesi sırasında, 12 Mart öncesinde olduğu gibi sağcı ve solcu gençler sokağa dökülmüş, anarşi hortlamıştı. Vatandaş anarşiden, günlük olaylardan ve gençlerin birbirini öldürmesinden bıkmış, ciddi şekilde rahatsız hale gelmişti.

Ancak 12 Eylül darbesini yapanlar, darbeden bir gün sonra, darbe için gerekçe olarak gösterilen olayların ve kanlı terörün neden bir anda, bir gün içinde kesildiğini bir türlü açıklayamadılar.

Askeri müdahaleye uygun şartların oluşması için solcu ve sağcı gençleri sokaklara döküp kan akıtanlar, istediklerini maalesef yine elde etmişlerdi.”

"Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönmesini sağladılar"

Akkoç, 12 Eylül darbesinin ardından Türkiye’nin dış politikasında ve ekonomik yapısında önemli değişiklikler yaşandığını savundu. Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşünü de bu sürecin önemli başlıklarından biri olarak değerlendiren Akkoç, şöyle konuştu:

“Askeri yönetimleri ve parlamento dışı hükümetleri, kendi istediklerini kabul ettirebilmek için uygun gören Amerikalılar, 12 Eylül darbesinden sonra Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönmesini sağladılar.”

Akkoç, dönemin ekonomik gelişmelerine ilişkin ise tütün tekeli kanununun kaldırılmasını örnek gösterdi:

“Ardından tütün tekeli kanunu kaldırılarak Türk tütünü yerine ithal Virginia tütünü getirildi ve Türk sigarası yerine Amerikan sigarası piyasaya girdi. Tütün tekeli kanununun kaldırılmasıyla da tütün satan bir ülke olan Türkiye, tütün ithal eder hale getirildi”

“Türkiye’de siyasetin yeniden dizayn edilmesinin yolu açıldı”

12 Eylül darbesinin siyasi sonuçlarına da değinen Akkoç, başta Bülent Ecevit ve Süleyman Demirel olmak üzere siyasi parti liderlerine getirilen yasakların yeni bir siyasi yapılanmanın önünü açtığını söyledi:

“12 Eylül darbesiyle başta Ecevit ve Demirel olmak üzere bütün siyasi partilerin yöneticilerine siyaset yasağı getirildi. Böylece Türkiye’de siyasetin yeni partiler ve yeni yüzlerle yeniden dizayn edilmesinin yolu açılmış oldu.”

Akkoç, bu sürecin yalnızca Türkiye içindeki siyasi dengelerle açıklanamayacağını savunarak, dönemin MİT Ekonomik İşler Dairesi Başkanı Mahir Kaynak’ın açıklamalarına da dikkat çekti.

“12 Eylül öncesinde Milli İstihbarat Teşkilatı’nda Ekonomik İşler Dairesi Başkanı olarak görev yapan Profesör Mahir Kaynak, Cumhuriyet gazetesinde Yüneyt Arcayürek’le yaptığı bir söyleşide, Demirel hükümetinin uyguladığı bağımsız ekonomik politika nedeniyle Amerikalılar tarafından devrileceğini bir ay önceden yönetime rapor olarak bildirdiğini açıklamıştı.”

Kenan Evren’in açıklaması: “Her türlü gayret gösterilecek”

Akkoç, 12 Eylül lideri Orgeneral Kenan Evren’in darbeden kısa süre sonra Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşü konusunda yaptığı açıklamayı da hatırlattı:

“12 Eylül’ün lideri Orgeneral Kenan Evren, 15 Eylül tarihinde düzenlediği basın toplantısında Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönebilmesi için gerekli her türlü gayretin gösterileceğini açıkladı.

Türkiye’nin Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşünü alelacele veto etmeden kabul etmesiyle Türkiye, Yunanistan’la arasındaki Kıbrıs, 12 Adalar, kıta sahanlığı, Ege Denizi ve Fırat hattı problemlerinin çözümünde ve ayrıca Avrupa Birliği ile ilişkilerinde kullanabileceği çok önemli bir siyasi kozu kaybetmiş oldu.”

“Darbeciler siyasetçiden çok siyasetçi gibi davrandı”

Akkoç, 12 Eylül’ün dikkat çeken yönlerinden birinin de askeri yönetimin siyasi yapılanma konusunda izlediği yöntem olduğunu söyledi:

“12 Eylül darbesinin bir başka önemli tarafı da darbeyi yapanların siyasetçiden çok siyasetçi, politikacıdan çok politikacı gibi davranmış olmasıydı.”

12 Eylül’den hemen sonra, 14-15 Eylül günlerinde Ankara kulislerinde Güven Partisi Genel Başkanı Profesör Turan Feyzioğlu’nun başbakan, Zeyyat Baykara’nın ise başbakan yardımcısı olacağı konuşulmaya ve tartışılmaya başlanmıştı.”

O dönemde Tercüman gazetesinde çalıştığını belirten Akkoç, yaşananları şöyle anlattı:

“Hiç unutmam, o dönemde çalıştığım Tercüman gazetesinde Avrupa baskılarına bakıyordum. Bu siyasi gelişmeler ve Feyzioğlu’nun başbakanlığı konusu tartışılırken köşe yazarı Kurtul Altuğ, Feyzioğlu’nun başbakan olacağını söylemişti. Ben de, ‘Askerler diğer darbelerden farklı olarak kamuoyuna, halka ve belli görevlerde bulunanlara karşı çok dikkatli davranıyorlar. Politikacıdan fazla politikacı gibi davranıyorlar’ dedim.

Üç milletvekili olan Güven Partisi’nin genel başkanını büyük tepki alacağı düşüncesiyle başbakan yapmadılar.”

"Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla taşlar yerine oturmaya başladı"

Akkoç, 20 Eylül’de Bülent Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla daha önceki siyasi senaryonun değiştiğini belirtti.

“Feyzioğlu’nun başbakan olması mümkün değildi, yapmazlardı. Çünkü bu arada Ferit Melen hükümetinin senaryosunu uyguluyorlardı.

Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla taşlar yerine oturmaya başladı. Demirel hükümetinin bakanlar üstü bürokratı Turgut Özal, darbecilerin kurduğu hükümette ekonomik işlerden sorumlu başbakan yardımcısı oldu. Yani adeta fiili başbakan durumuna geldi.”

“Özal mutlaka parti kuracaktı ve iktidara getirilecekti”

Akkoç, 12 Eylül sonrasında Türkiye’de yeni siyasi partilerin kurulacağına ilişkin kulislerin hızlandığını, bu süreçte Turgut Özal’ın da parti kuracağının konuşulduğunu söyledi.

1982 yılının Şubat ayında Almanya’da olduğunu belirten Akkoç, Tercüman gazetesinde Yavuz Donat’ın Özal’la yaptığı görüşmenin dokuz sütun manşetten yayımlandığını anlattı:

“‘Özal'ın hiç kimse gocunmasın, parti kurmayacağım’ şeklindeki sözleri şok etkisi yarattı. Bu açıklama bende de şok etkisi yarattı. Benim değerlendirmeme göre Özal mutlaka parti kuracaktı ve iktidara getirilecekti.

Çünkü yeniden siyasi yapılanmaya gidileceği, bütün partilere, her partiye, her adaya ve her lidere izin verilmeyeceği biliniyordu. Benim tahminime göre Özal’ın parti kuracağı kesindi.”

"Özal bana, "Ben öyle söylemedim" dedi"

Ankara’ya döndükten sonra 28 Mart’ta Turgut Özal’dan randevu aldığını anlatan Akkoç, kendisine parti kurmayacağı yönündeki açıklamasını sorduğunu belirtti. Özal’ın sözlerinin yanlış değerlendirildiğini söylediğini aktaran Akkoç, görüşmeyi şöyle anlattı:

“Özal bana, ‘Ben öyle söylemedim. Yavuz onu yanlış değerlendirmiş. O konuşmada ben de bugün için parti kurmayı düşünmüyorum dedim’ dedi.

‘Hiç kimse gocunmasın’ ifadesinin doğru olduğunu, ancak ‘Bugün için parti kurmayı düşünmüyorum. Ama gelecekte şartlar ne olur, onu bilemem’ şeklinde konuştuğunu söyledi. Yavuz Donat’ın sözlerini yanlış değerlendirdiğini belirtti. Ben beklediğim cevabı almıştım”

"Turgut Bey’den açık cevabı orada almıştım"

Akkoç, görüşmede Özal’a 12 Mart ve 12 Eylül dönemlerinde üst düzey görevlerde bulunmasını da sorduğunu anlattı:

“Ardından Özal’a, ‘Efendim, 12 Mart darbesi sırasında da Planlama Müsteşarıydınız. 12 Eylül darbesi sırasında yine Planlama Müsteşarıydınız. Burada daha yetkili şekilde, bakanlar üstü bürokrat unvanınız vardı. Bu sadece tesadüf mü?’ diye sordum. Özal bu soru karşısında şaşırdı ve “Tesadüfler var” dedi. Görüşmenin en dikkat çekici bölümü Özal’ın darbeler hakkındaki değerlendirmesiydi, bana "27 Mayıs’ da, 12 Mart da, 12 Eylül de neticeleri itibarıyla Türkiye’yi kurtarmak için yapılmıştır. 12 Eylül ise diğerlerinden daha farklıdır ve başarılıdır" ifadelerini kullandı.

Turgut Bey’den açık cevabı orada almıştım. Çünkü orada diğer bütün darbelere sahip çıkıyor, 12 Eylül’e ise ayrıca sahip çıkıyordu. 12 Eylül’ü diğerlerinden daha başarılı olarak değerlendiriyordu.”

"Partilerin bir babanın üç çocuğundan farkı yoktu"

Akkoç, 12 Eylül sonrasında eski siyasi liderlerin yasaklı olduğu ve yeni siyasi yapılanmanın şekillendirildiği dönemi de anlattı:

“Seçim ortamına girildiğinde eski liderler yasaklıydı. Bütün partilerin liderleri yasaklıydı. Eski liderlere yakınlığıyla bilinen kişiler dahi veto edildi. Partiler veto edildikçe üç partinin seçime girmesine izin verildi: Anavatan Partisi, Milliyetçi Demokrasi Partisi ve Halkçı Parti.”

Milliyetçi Demokrasi Partisi’nin başında Turgut Sunalp vardı. Askerlerin ‘abi’ dedikleri, çok sevdikleri ve ordu içerisinde çok sevilen bir liderdi Turgut Paşa.

Anavatan Partisi’nin başında başbakan yardımcısı vardı, yani askerlerin kurduğu hükümetin başbakan yardımcısı Turgut Özal’dı. Halkçı Parti’nin başında ise Başbakanlık Müsteşarı Necdet Calp vardı.

Yani biri askerlerin çok yakın gördüğü bir isim, biri başbakan yardımcısı, diğeri de Başbakanlık Müsteşarıydı. Partilerin bir babanın üç çocuğundan farkı yoktu.”

“Özal’ın vetosu orada önlendi”

Akkoç, diğer siyasi aktörlerin veto edildiğini, hatta eski siyasi liderlerle yakınlığı bulunan isimlerin de seçim sürecinin dışında bırakıldığını belirtti:

“Diğer partilerin hiçbiri seçime sokulmadı, veto edildi. Hatta eski partilerle ve eski liderlerle yakınlığı bilinen kişiler de veto edildi. İsmet Paşa’nın oğlu Erdal İnönü bile veto edildi. Konseyde görev yapan komutanlar ve generaller, Anavatan Partisi’nin ve Turgut Özal’ın veto edileceğini düşünüyorlardı. Açıkçası ‘Olmaz, getirilmez, olmaz’ diyorlardı.

Veto işlemleri 30 Eylül’e kadar yapıldı. 15 Eylül tarihinde Amerikalı üst düzey bir yetkili geldi ve Evren’le görüştü. Özal’ın vetosu orada önlendi.”

“MDP beklenirken Turgut Özal iktidara geldi”

Akkoç, 1983 seçimlerine giden süreçte askeri yönetimin beklentisinin Milliyetçi Demokrasi Partisi’nin iktidara gelmesi yönünde olduğunu ancak sonuçların farklı çıktığını belirtti:

“MDP’nin iktidara getirileceği beklenirken Turgut Özal iktidara geldi. Yeni yapılanma böylece gerçekleşti. 12 Eylül de görevini bu şekilde yerine getirmiş oldu.”

Katarakt yaşlanmanın belirtilerinden biri

Kataraktın, gözün içindeki saydam merceğin zaman içerisinde elastikiyetini ve saydamlığını kaybetmesi sonucu ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Burcu, bu süreci cildin kırışması ve saçların beyazlaması gibi yaşla birlikte gelişen değişikliklere benzetti.

En sık görülen katarakt türünün yaşa bağlı katarakt olduğunu ifade eden Burcu, genetik yatkınlığın hastalığın daha erken yaşlarda ortaya çıkmasına neden olabileceğini söyledi.

Güneş ışınları zarar veriyor!

Katarakt gelişiminde güneş ışınlarının önemli bir etken olduğunu belirten Burcu, beslenme ve yaşam koşullarının da hastalığın gelişim sürecini etkileyebildiğini kaydetti.

Kataraktın nadiren çocukluk çağında da görülebildiğini anlatan Burcu, annenin hamilelik sırasında geçirdiği bazı enfeksiyonlar, genetik faktörler, travmalar ve özellikle uzun süreli kortizon kullanımının katarakt gelişimine yol açabileceğini ifade etti.

Diyabet kataraktın daha erken ortaya çıkmasına neden olabiliyor

İleri yaşlarda özellikle diyabetin kataraktın daha erken ortaya çıkmasında önemli bir risk faktörü olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Burcu, diyabetin ameliyat süreci ve sonrasında da dikkate alınması gereken önemli bir hastalık olduğunu söyledi.

Diyabetli hastalarda göz sağlığının yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Burcu, ameliyat sonrasında da güneş ışınlarından iyi korunmanın önemine dikkat çekti.

Katarakt gelişimini mümkün olduğunca geciktirmek için sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemini vurgulayan Burcu, karbonhidrat ve şeker tüketiminin sınırlandırılması, Akdeniz tipi beslenme, yüksek ultraviyole korumasına sahip kaliteli güneş gözlüğü ve gerektiğinde şapka kullanımının göz sağlığını korumaya yardımcı olduğunu ifade etti.

Ameliyat için kataraktın ilerlemesini beklemek gerekmiyor

Katarakt ameliyatının zamanlamasının hastanın görme düzeyi, günlük yaşamı ve ihtiyaçlarına göre belirlenmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Burcu, geçmişte olduğu gibi görmenin ileri derecede azalmasını beklemenin artık gerekli olmadığını belirtti.

Hastanın görmesi iyiyse, katarakt günlük yaşamını etkilemiyorsa ve gözlükle yeterli görme keskinliği sağlanabiliyorsa ameliyatın bekletilebileceğini ifade eden Burcu, buna karşılık kataraktın kişinin yaşam kalitesini ve günlük faaliyetlerini etkilemeye başlaması halinde ameliyatın planlanabileceğini söyledi.

Katarakt ameliyatını gereğinden fazla geciktirmenin de doğru olmadığını vurgulayan Burcu, ileri derecede sertleşmiş kataraktın cerrahiyi zorlaştırabileceğini ve komplikasyon riskini artırabileceğini kaydetti.

Yeni ameliyat yöntemleri ile hastalar daha hızlı iyileşiyor

Kataraktın günümüzde tek tedavisinin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Burcu, cerrahi tekniklerde son yıllarda önemli gelişmeler yaşandığını söyledi.

Geçmişte çok daha büyük kesilerle gerçekleştirilen ameliyatların artık oldukça küçük kesilerden yapılabildiğini anlatan Burcu, bu gelişmenin hem cerrahi süreci kolaylaştırdığını hem de hastaların ameliyat sonrasında günlük ve sosyal yaşamlarına daha hızlı dönmelerine olanak sağladığını ifade etti.

Katarakt ameliyatında göz içine yerleştirilen merceklerin biyolojik uyumluluğu yüksek materyallerden üretildiğini belirten Burcu, bu merceklerin kullanım ömrünün yaklaşık 100 yıl olduğunu ve normal koşullarda hastanın ilerleyen yıllarda merceğinin değiştirilmesinin gerekmediğini söyledi.

“Akıllı mercek” seçiminde hastanın ihtiyacı belirleyici

Halk arasında “akıllı mercek” olarak bilinen yeni nesil göz içi merceklere de değinen Prof. Dr. Burcu, bu merceklerin yakın, orta ve uzak mesafelerde dengeli görme sağlamayı hedeflediğini söyledi.

Katarakt ameliyatında tek odaklı veya çok odaklı merceklerin tercih edilebildiğini belirten Burcu, mercek seçiminde hastanın günlük yaşamının, mesleğinin ve görme beklentisinin çok iyi değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.

Uzak, orta ve yakın mesafeyi mümkün olduğunca gözlüksüz görmek isteyen hastalarda üç odaklı merceklerin tercih edilebildiğini, uzak görüşün öncelikli olduğu hastalarda ise tek odaklı merceklerin daha uygun olabileceğini anlatan Burcu, bu durumda yakın gözlüğüne ihtiyaç duyulabileceğini söyledi.

Ameliyat sonrasında bebeklik dönemindeki gibi kusursuz bir görüş beklentisinin gerçekçi olmayacağını belirten Burcu, en doğru yaklaşımın hastanın beklentisini iyi anlamak ve ihtiyacına uygun merceği seçmek olduğunu vurguladı.

Her katarakt ameliyatı sadece damla anesteziyle yapılmıyor

Katarakt ameliyatlarında hastanın durumuna göre farklı anestezi yöntemlerinin uygulanabildiğini anlatan Prof. Dr. Burcu, ameliyata uyum sağlayabilecek hastalarda damla anestezisinin yeterli olabildiğini söyledi.

Yoğun kaygısı bulunan, işitme sorunu veya ameliyat sırasında iletişimi güçleştirecek özel bir durumu olan hastalarda sedasyon ya da farklı anestezi yöntemlerinin tercih edilebildiğini belirten Burcu, çocuk hastaların ise genel anestezi altında ameliyat edildiğini ifade etti.

Yeni cerrahi tekniklerle çok küçük kesilerden ameliyat yapılabildiği için geçmişte olduğu gibi gözün uzun süre kapatılmasının her hastada gerekli olmadığını belirten Prof. Dr. Burcu, bazı hekimlerin gözü hiç kapatmayabildiğini, bazılarının ise bir veya iki gün süreyle koruma önerebildiğini söyledi.

Ameliyat sonrası hijyenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Burcu, özellikle ilk 48 saatin dikkat gerektirdiğini, yaklaşık 10 gün boyunca ameliyat edilen göz ve çevresinin doğrudan suyla temasından kaçınılması gerektiğini ifade etti.

“İki gözü aynı anda ameliyat etmeyi tercih etmiyoruz”

Her iki göze aynı anda katarakt ameliyatı yapmayı rutin olarak tercih etmediklerini belirten Prof. Dr. Burcu, bir gözün ameliyatından en az üç gün sonra, genellikle de yaklaşık bir hafta içerisinde diğer gözün ameliyat edilebildiğini söyledi.

Genel anestezi alması gereken ve ikinci kez anestezi uygulanmasının sağlık açısından risk oluşturduğu çok özel hastalarda iki gözün aynı seansta ameliyat edilebildiğini belirten Burcu, bu durumda ikinci göze geçilirken tamamen yeni bir ameliyat yapılıyormuş gibi cerrahi hazırlığın ve kullanılan malzemelerin yenilendiğini anlattı.

Katarakt tekrarlamaz

Katarakt ameliyatından sonra hastalığın yeniden oluşmadığını vurgulayan Prof. Dr. Burcu, bazı hastalarda iyileşme sürecinde göz içindeki arka kapsülde opaklaşma gelişebildiğini söyledi.

Halk arasında zaman zaman “katarakt yeniden oluştu” veya “gözde kireçlenme oldu” şeklinde ifade edilen bu durumun kataraktın tekrarlaması anlamına gelmediğini belirten Burcu, arka kapsül opasitesi olarak adlandırılan tablonun basit bir lazer işlemiyle giderilebildiğini ifade etti.

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Süper Lig'de yeni sezon hazırlıkları tüm hızıyla sürerken, şampiyonluk parolasıyla yola çıkan Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Trabzonspor, kadrolarını dünya yıldızlarıyla güçlendirmeye devam ediyor. Milyonlarca taraftarın gözü kulağı son dakika transfer gelişmelerine çevrilmiş durumdayken, Avrupa devlerinden Süper Lig'e uzanan transfer trafiği de hız kazandı. Nathan Ake'den Mason Greenwood'a, Leandro Trossard'dan Vedat Muriç'e kadar yeşil sahalarda fırtına gibi esecek birçok önemli yetenek, yeni sezonda formalarını giymeye hazırlanıyor.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

A Milli Futbol Takımı, Vincenzo Montella yönetiminde 24 yıllık Dünya Kupası hasretini sona erdirerek 2026 FIFA Dünya Kupası yolculuğuna hazırlanıyor. Geçtiğimiz günlerde açıklanan geniş aday kadro, turnuva öncesi hazırlık maçları, grup fikstürü ve ay-yıldızlı ekibin toplam piyasa değeri futbolseverlerin gündeminde. İşte A Milli Takım’ın Dünya Kupası öncesi merak edilen tüm detayları…

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!