Günlük hayatın yoğunluğu içinde bir ismi, randevuyu ya da anahtarın yerini zaman zaman unutmak herkesin başına gelebiliyor. Ancak unutkanlığın giderek sıklaşması, kişinin günlük yaşamını etkilemeye başlaması ve buna yön bulma, kelime seçme, planlama ya da problem çözme gibi alanlardaki güçlüklerin eşlik etmesi daha yakından değerlendirilmesi gereken bir tabloya işaret edebiliyor.

Dünya Alzheimer Ayı kapsamında Alzheimer hastalığının erken belirtilerine dikkat çeken Erdem Hastanesi Çakmak Şubesi Nöroloji Hekimi Uzm. Dr. Nurgül Gürgen, “Her unutkanlık Alzheimer değildir. Burada önemli olan yalnızca kişinin bir şeyi unutması değil; bilişsel becerilerinde zaman içinde ortaya çıkan değişimin süreklilik göstermesi ve günlük hayatını etkilemeye başlamasıdır” dedi.

Unutkanlığın kendisi kadar niteliği de önemli

Yaşa bağlı unutkanlık ile değerlendirilmesi gereken bilişsel değişiklikler arasındaki farkın, unutkanlığın niteliğinde aranması gerektiğini belirten Uzm. Dr. Gürgen, “Kişi anahtarını nereye koyduğunu zaman zaman unutabilir ve bir süre sonra hatırlayabilir. Ancak daha önce defalarca kullandığı bir yolu nasıl gideceğini unutması, tanıdığı bir yerde yönünü kaybetmesi veya bulunduğu yer konusunda kafa karışıklığı yaşaması daha dikkatle ele alınması gereken durumlardır” dedi.

Alzheimer hastalığında bellek sorunlarının önemli belirtiler arasında yer aldığını ancak tablonun yalnızca unutkanlıkla sınırlı olmadığını vurgulayan Uzm. Dr. Gürgen, “Yakın zamanda yaşananları veya konuşulanları hatırlamakta güçlük, aynı soruları kısa aralıklarla tekrarlama, kelime bulmakta zorlanma, zaman ve mekân konusunda kafa karışıklığı, planlama ve problem çözme becerilerinde gerileme ile daha önce rahatlıkla yapılan günlük işleri tamamlamakta zorlanma gibi değişiklikler de görülebilir” dedi.

Değişimi ilk yakınları fark edebilir

Alzheimer belirtilerinin her zaman kişinin kendisi tarafından fark edilmeyebileceğini söyleyen Uzm. Dr. Gürgen, yakınların gözleminin bu nedenle önemli olduğunu belirterek “Kişi yaşadığı değişiklikleri fark etmeyebilir veya bunları yaşlanmanın doğal bir sonucu olarak değerlendirebilir. Yakınlarının zaman içinde ortaya çıkan bilişsel ve davranışsal farklılıkları gözlemlemesi bu açıdan değerli. Özellikle kişinin günlük yaşamını etkileyen ve giderek belirginleşen değişiklikler göz ardı edilmemeli” ifadelerini kullandı.

Unutkanlıkta süreklilik varsa dikkat

Unutkanlık yaşayan kişinin kendi kendine Alzheimer tanısı koymasının doğru olmadığının altını çizen Uzm. Dr. Gürgen, “Unutkanlığın pek çok farklı nedeni olabilir. Bu nedenle değerlendirmede belirtilerin ne zaman başladığı, zaman içinde nasıl değiştiği, günlük hayatı ne ölçüde etkilediği ve başka bilişsel değişikliklerin eşlik edip etmediği birlikte ele alınır. Şikâyetlerin süreklilik göstermesi veya belirginleşmesi halinde profesyonel değerlendirme alınması gerekir” dedi.

Hayat tarzı değişiklikleri riski azaltmaya katkı sunar

Bilişsel gerileme ve demans riskini azaltacak yaklaşımları sıralayan Uzm. Dr. Gürgen, “Fiziksel olarak aktif olmak, sigara kullanmamak, sağlıklı ve dengeli beslenmek, sosyal ve bilişsel açıdan aktif kalmak, sağlıklı kiloyu korumak; tansiyon, kolesterol ve kan şekeri düzeylerini kontrol altında tutmak risk yönetimine katkı sağlar” dedi. Uzm. Dr. Nurgül Gürgen sözlerini, “Unutkanlığı yaşlanmanın doğal ve kaçınılmaz bir sonucu olarak görüp geçiştirmemek önemli. Özellikle kişinin günlük yaşamında daha önce olmayan değişiklikler ortaya çıkıyorsa zamanında değerlendirme yapılması, hem kişinin hem de yakınlarının süreci daha doğru yönetmesine yardımcı olabilir” diyerek tamamladı.

Usulsüz vatandaşlık işlemleri incelemeye alındı

İstanbul Emniyet Müdürlüğü Göçmen Kaçakçılığı ile Mücadele ve Hudut Kapıları Şube Müdürlüğü ekipleri, usulsüz yollarla Türk vatandaşlığı edinen yabancı uyrukluların belirlenmesine yönelik çalışma yürüttü.

Çalışma, bilirkişi ve MASAK raporlarında yer alan tespitler doğrultusunda, “suç işlemek amacıyla örgüt kurma”, “göçmen kaçakçılığı”, “resmi belgede sahtecilik”, “özel belgede sahtecilik” ve “resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan” suçları kapsamında gerçekleştirildi.

Gayrimenkul satışlarında usulsüzlük tespit edildi

İncelemelerde, Türk vatandaşlığına başvurmak için gereken miktardaki dövizin Türkiye'ye fiilen getirilmediği halde para hareketleri gerçekleşmiş izlenimi oluşturularak muvazaalı gayrimenkul satışları yapıldığı ortaya çıkarıldı.

Ayrıca gerçeği yansıtmayan yüksek bedelli ekspertiz raporlarının hazırlandığı ve bu işlemler karşılığında yabancı uyruklu kişilerden maddi menfaat sağlandığı tespit edildi. Söz konusu işlemler nedeniyle devletin zarara uğratıldığı belirlendi.

73 şüphelinin tamamı yakalandı

Elde edilen tespitlerin ardından 73 şüpheliye yönelik operasyon gerçekleştirildi. Operasyon kapsamında aranan şüphelilerin tamamı gözaltına alındı.

Başsavcılığın açıklamasına göre, Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli denetim raporunda, Katılımevim Tasarruf Finansman AŞ (KTLEV) paylarında piyasa dolandırıcılığı gerçekleştirildiği tespit edildi.

Soruşturma kapsamında 25 şüpheli hakkında adli işlem başlatıldı. Şüphelilerden 15'i gözaltına alınırken, firari durumda bulunan 10 şüphelinin yakalanması için çalışmaların sürdüğü bildirildi.

9 şirketle bağlantılı kişilerin malvarlığı hareketleri donduruldu

Soruşturmanın mali boyutuna ilişkin de önemli tedbirler uygulandı.

Başsavcılığın açıklamasında, Pusula Finans Holding, Pusula Yatırım Menkul Değerler, Tera Yatırım Menkul Değerler, Tera Portföy Yönetimi, Hedef Holding, Hedef Portföy Yönetimi, Bulls Yatırım Menkul Değerler, Bulls Portföy Yönetimi ve Ufuk Yatırım Yönetim ve Gayrimenkul ile bağlantılı yönetici ve yetkililerin para ve malvarlığı hareketlerinin dondurulduğu belirtildi.

Malvarlıklarının devrini önlemek için kurumlara yazı gönderildi

Soruşturmaya konu malvarlıklarının kaçırılmasının, üçüncü kişilere devredilmesinin veya değerinin azaltılmasının önlenmesi amacıyla ilgili kamu kurumlarına bildirim yapıldı.

Bu kapsamda Türkiye Bankalar Birliği, Türkiye Katılım Bankaları Birliği, Türkiye Noterler Birliği, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Denizcilik Genel Müdürlüğü, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ve MASAK'a müzekkere gönderildi.

Eşler ve birinci derece yakınların işlemleri de bildirildi

Başsavcılık, soruşturma kapsamındaki şirketlerin yönetim kurulu başkan ve üyeleri ile imza yetkililerinin yanı sıra bunların eşleri ve birinci derece kan hısımlarının malvarlığını azaltıcı nitelikteki işlemleri konusunda da ilgili kurumlara bildirim yapıldığını açıkladı.

Söz konusu kişilerin malvarlığında azaltıcı nitelikteki işlemlerin Başsavcılığın bilgisi ve görüşü dışında gerçekleştirilmemesi yönünde ilgili kurumların bilgilendirildiği belirtildi.

10 firari şüpheli aranıyor

Soruşturma kapsamında toplam 25 şüpheli hakkında adli işlem başlatıldı.

Şüphelilerden 15'i gözaltına alınırken, 10 şüphelinin ise firari durumda olduğu ve yakalanmaları için çalışmaların devam ettiği bildirildi.

Başsavcılık, soruşturmanın tüm yönleriyle sürdüğünü açıkladı.

Muhammed Yarız'ın babası da gözaltına alındı

İHA'nın haberine göre gözaltına alınan kişiler arasında Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız'ın babası Celal Yarız'ın da bulunduğu öğrenildi.

Muhammed Yarız'ın da daha önce İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları Soruşturma Bürosu tarafından sermaye piyasalarında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında tutuklandığı aktarıldı.

Yurt dışı üretici fiyat endeksi ağustosta arttı

YD-ÜFE'nin Ağustos 2026'da bir önceki aya göre değişimi yüzde 3,61 olarak gerçekleşti. Endeks, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 25,16 artış gösterirken, yıllık değişim yüzde 32,60 oldu.

Yurt Dışı Üretici Fiyat Endeksi'nin 12 aylık ortalamalara göre değişimi ise yüzde 32,35 olarak kaydedildi.

YD-ÜFE imalat ürünlerinde yıllık yüzde 32,41 arttı

Sanayinin iki sektöründeki yıllık değişim oranlarına bakıldığında, Ağustos 2026'da madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 43,41 artış gerçekleşti. İmalat sektöründe ise yıllık artış yüzde 32,41 oldu.

Ana sanayi gruplarında yıllık bazda en yüksek artış enerji grubunda görüldü. Enerjideki yıllık değişim yüzde 106,24 olurken, ara mallarında yüzde 32,39, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 31,62 ve dayanıksız tüketim mallarında yüzde 31,35 artış kaydedildi.

Sermaye mallarındaki yıllık artış ise yüzde 20,59 olarak gerçekleşti.

YD-ÜFE imalat ürünlerinde aylık yüzde 3,61 yükseldi

Ağustos 2026'da YD-ÜFE'nin aylık değişiminde madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yüzde 3,77 artış görüldü. İmalat sektöründe ise endeks bir önceki aya göre yüzde 3,61 yükseldi.

Ana sanayi grupları içerisinde aylık bazda enerjide yüzde 14,68, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 4,38 ve ara mallarında yüzde 2,82 artış kaydedildi.

Dayanıksız tüketim mallarında aylık artış yüzde 2,22 olurken, sermaye mallarında yüzde 2,59 olarak gerçekleşti.

Yurt dışı üretici fiyatlarında enerji artışı öne çıktı

YD-ÜFE kapsamında ana sanayi gruplarının değişiminde enerji grubundaki hareketlilik dikkat çekti. Enerji grubunda yıllık artış yüzde 106,24 seviyesinde gerçekleşirken, aylık değişim yüzde 14,68 oldu.

Ağustos 2026 verilerinde diğer ana sanayi gruplarındaki yıllık artışlar ise ara mallarında yüzde 32,39, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 31,62, dayanıksız tüketim mallarında yüzde 31,35 ve sermaye mallarında yüzde 20,59 olarak kaydedildi.

Tarımsal girdi fiyat endeksi temmuz ayında arttı

2020=100 bazlı hesaplanan Tarım-GFE, Temmuz 2026'da bir önceki aya kıyasla yüzde 0,20 artış kaydetti. Endeksteki değişim, yılın başından bu yana yüzde 17,15 olarak gerçekleşirken, yıllık artış yüzde 27,62 oldu.

Tarım-GFE'nin 12 aylık ortalamalara göre değişimi ise yüzde 33,39 seviyesinde gerçekleşti. Böylece tarımsal girdi fiyat endeksinde aylık, yıllık ve 12 aylık ortalamalara göre artış kaydedildi.

Tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi geriledi

Ana gruplar bazında değerlendirildiğinde, Temmuz 2026'da tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi bir önceki aya göre yüzde 0,01 azaldı. Aynı grubun yıllık değişimi ise yüzde 28,82 olarak kaydedildi.

Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksinde ise temmuz ayında aylık bazda yüzde 1,48 artış gerçekleşti. Bu ana grubun geçen yılın aynı ayına göre değişimi yüzde 20,53 oldu.

Gübre ve toprak geliştiricilerde yıllık artış yüzde 33,07

Tarım-GFE kapsamındaki alt gruplar arasında yıllık değişimin en yüksek olduğu alan gübre ve toprak geliştiriciler oldu. Bu grupta fiyatlar, Temmuz 2026'da geçen yılın aynı ayına göre yüzde 33,07 arttı.

Tarım-GFE'nin yıllık yüzde 27,62 yükseldiği temmuz döneminde gübre ve toprak geliştiricilerdeki yıllık değişim yüzde 33,07 olarak gerçekleşti.

Enerji ve yağlayıcılarda aylık artış yüzde 4,82 oldu

Alt gruplar içerisinde aylık değişimin en yüksek olduğu grup ise enerji ve yağlayıcılar oldu. Enerji ve yağlayıcılar grubunda Temmuz 2026'da bir önceki aya göre yüzde 4,82 artış kaydedildi.

Tarım-GFE'nin aylık bazda yüzde 0,20 yükseldiği temmuz ayında, enerji ve yağlayıcılar alt grubundaki değişim yüzde 4,82 seviyesinde gerçekleşti.

Operasyonda gözaltı sayısı 211'e ulaştı

İçişleri Bakanlığı ve Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) öncülüğünde yürütülen soruşturma, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinasyonunda sürdürülüyor. Çalışmalara Interpol, Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı ve Interpol Genel Merkezi de katkı sağlıyor.

İstanbul Emniyet Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele ile Göçmen Kaçakçılığıyla Mücadele Şube Müdürlüklerinin yürüttüğü çalışmalarda 10 şüpheli daha yakalandı. Böylece soruşturma kapsamında gözaltına alınanların sayısı 201'den 211'e çıktı.

Emniyetteki işlemleri tamamlanan 157 şüpheli, Bayrampaşa Devlet Hastanesi'ndeki sağlık kontrollerinin ardından Çağlayan'daki İstanbul Adliyesi'ne sevk edildi. Daha önce adliyeye gönderilen 54 şüpheliyle birlikte toplam 211 kişinin adli süreci devam ediyor.

25 şirkete bağlı çağrı merkezleri tespit edildi

Soruşturma kapsamında Türkiye'de faaliyet gösteren İsrail bağlantılı uluslararası yasa dışı forex dolandırıcılığı yapısına ilişkin 25 şirkete bağlı sözde 40 çağrı merkezi ve finans ofisi belirlendi.

Bu yapıları yöneten şüpheliler de tespit edilirken, çağrı merkezlerinde çok sayıda yerli ve yabancı kişinin çalıştığı ortaya çıkarıldı. Çağrı merkezleri ile finans ofislerine eş zamanlı operasyon düzenlenmesi sonucu 191 şüpheli gözaltına alındı.

1,5 milyar liralık malvarlığına el konuldu

Operasyon kapsamında şüphelilere ait olduğu ve suçtan elde edildiği değerlendirilen 1,5 milyar lira değerindeki malvarlıkları hakkında işlem yapıldı. Bunun yanı sıra 80 araç ve 12 mülke el konulurken banka, kripto varlık ve şirket hesaplarına bloke konuldu.

İlk operasyonda 191 şüpheliyi yakalayan ekipler, adreslerinde bulunamayan 10 zanlının da yürütülen çalışmalar sonucunda yakalanmasını sağladı.

Şüphelilerin farklı ülke vatandaşları olduğu belirlendi

Gözaltına alınan kişiler arasında 9 İsrail ve 11 Pakistan vatandaşının bulunduğu öğrenildi. Diğer 25 şüphelinin ise Azerbaycan, Suriye, Ürdün, Ukrayna, Tayland, Endonezya, Fas, Kazakistan, Filipinler, İran, Çin, Lübnan, Filistin, Meksika, Mısır, Mozambik, Arjantin ve Bangladeş uyruklu olduğu belirtildi.

Kapasite kullanım oranı ağustos ayında geriledi

İmalat sanayinde mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı, Ağustos 2026'da bir önceki aya göre 0,3 puan azalarak yüzde 73,5 seviyesine indi. Mevsimsel etkilerden arındırılmamış kapasite kullanım oranında ise aylık düşüş 0,4 puan oldu ve oran yüzde 73,5 olarak gerçekleşti.

Temmuz 2026 döneminde mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı yüzde 73,8, arındırılmamış kapasite kullanım oranı ise yüzde 73,9 seviyesinde bulunuyordu. Ağustos 2025'te söz konusu oranlar sırasıyla yüzde 73,6 ve yüzde 73,5 olarak kaydedilmişti.

İmalat sanayinde en yüksek kapasite kullanımı ağaç ürünlerinde

Sektör bazındaki verilere göre Ağustos 2026'da en yüksek kapasite kullanım oranı yüzde 83,9 ile ağaç ürünleri sektöründe gerçekleşti. Bu sektörü yüzde 83,8 ile tütün ve yüzde 82,4 ile kağıt sektörü izledi.

Diğer ulaşım araçları sektöründe kapasite kullanım oranı yüzde 77,8 olarak kaydedilirken, giyim sektöründe yüzde 77,0 seviyesine ulaştı. Ana metal sektörünün kapasite kullanım oranı yüzde 75,8, mobilya sektörünün oranı ise yüzde 75,6 oldu.

Kapasite kullanım oranında en düşük seviye deride

Ağustos 2026 verilerinde sektörler arasındaki en düşük kapasite kullanım oranı deri sektöründe görüldü. Deri sektörünün kapasite kullanım oranı yüzde 58,1 olarak gerçekleşti.

Motorlu kara taşıtlarında kapasite kullanım oranı yüzde 65,9 seviyesinde bulunurken, makine ve ekipman sektöründe yüzde 67,0 olarak kaydedildi. Diğer imalat sektöründe ise kapasite kullanım oranı yüzde 67,4 oldu.

Mal gruplarına göre kapasite kullanım oranları

Mal grupları bazında incelendiğinde, Ağustos 2026'da tüketim mallarının kapasite kullanım oranı yüzde 71,6 olarak hesaplandı. Dayanıklı tüketim mallarında bu oran yüzde 68,2, dayanıksız tüketim mallarında ise yüzde 72,2 seviyesinde gerçekleşti.

Ara mallarında kapasite kullanım oranı yüzde 74,7 olurken, yatırım mallarında oran yüzde 69,7 olarak kaydedildi. Böylece ara malları, verilen mal grupları içerisinde yüzde 74,7 ile en yüksek kapasite kullanım oranına sahip grup oldu.

Yatırım mallarında kapasite kullanımı 1,5 puan azaldı

Yatırım mallarında kapasite kullanım oranı Temmuz 2026'da yüzde 71,2 seviyesinde bulunuyordu. Ağustos ayında bu oran yüzde 69,7'ye geriledi.

Böylece yatırım mallarındaki kapasite kullanım oranında aylık bazda 1,5 puanlık düşüş gerçekleşti. TCMB'nin Ağustos 2026 verilerinde imalat sanayinin genel kapasite kullanım oranı ise yüzde 73,5 olarak kaydedildi.

17. bölümde yaşananlar Aras'ın hayatının tehlikede olduğunu gösterirken, karakterin kesin olarak öldüğüne ilişkin yapım ekibinden veya oyuncu Çağan Efe Ak'tan açıklanmış bir bilgi bulunmuyor.

Daha 17 Aras öldü mü?

Daha 17'nin 17. bölümünde Aras, kardeşi Teoman'ı kurtarmak için kendisini ortaya koydu. Bölümün son sahnesinde vurulan Aras'ın ağır şekilde yaralandığı görülürken, Teoman da Aras'ın çok kan kaybettiğini belirtti.

Ancak bu sahne tek başına karakterin öldüğünü doğrulamıyor. Aras'ın vurulmasının ardından hayatta kalıp kalmayacağı ve hikâyeye devam edip etmeyeceği yeni bölümde netlik kazanacak.

Dolayısıyla mevcut bölüm itibarıyla Aras'ın öldüğü kesinleşmiş değil.

Çağan Efe Ak Daha 17'den ayrıldı mı?

Dizide Aras karakterini canlandıran Çağan Efe Ak'ın Daha 17'den ayrıldığına ilişkin resmi bir açıklama bulunmuyor.

17. bölüm finalindeki vurulma sahnesi oyuncunun diziden ayrılacağı yönünde yorumlara neden olsa da, karakterin senaryodaki geleceği konusunda yapım tarafından kesin bir bilgi paylaşılmadı.

Bu nedenle Çağan Efe Ak'ın Daha 17'den ayrıldığını kesinleşmiş bir bilgi olarak aktarmak için yeni bölümün gelişmelerini veya yapımdan gelecek açıklamayı beklemek gerekiyor.

Aras'ın 17. bölümde başına ne geldi?

Aras'ın hikâyesindeki kritik gelişme, kardeşi Teoman'ı korumaya çalıştığı sırada yaşandı. Bölümün finalinde kendisini Teoman'ın önüne atan Aras vuruldu.

Sahnenin ardından karakterin ciddi şekilde yaralandığı ve kan kaybettiği görüldü. Ancak dizilerde sezon veya bölüm finallerinde kullanılan bu tür sahnelerde karakterin geleceği çoğu zaman sonraki bölümde açıklanabiliyor.

Bu nedenle Aras'ın vurulması, karakterin kesin olarak diziden ayrıldığı anlamına gelmiyor.

Çağan Efe Ak kimdir?

Çağan Efe Ak, 6 Haziran 2007'de İstanbul'da dünyaya geldi. Oyunculuk kariyerine çocuk yaşlarda başlayan Ak, televizyon ve sinema projelerinde farklı karakterleri canlandırdı.

Oyuncunun televizyon çalışmalarından bazıları Muhteşem Yüzyıl Kösem, İçerde, Güldüy Güldüy Show, Tozkoparan İskender, Kod Adı Kırlangıç, Deha ve Daha 17 oldu.

Sinema tarafında ise Ailecek Şaşkınız, Deliler: Fatih'in Fermanı, Tozkoparan İskender 1071, Tozkoparan İskender Zafer ve Kardeş Takımı serisinde yer aldı.

Çağan Efe Ak hangi yapımlarda oynadı?

Çağan Efe Ak'ın yer aldığı yapımlar arasında televizyon dizileri, programlar ve sinema filmleri bulunuyor.

Dizileri ve televizyon projeleri:

• Muhteşem Yüzyıl Kösem

• İçerde

• Güldüy Güldüy Show

• Tozkoparan İskender

• Kod Adı Kırlangıç

• Deha

• Daha 17

Filmleri:

• Bir Gün Bir Çocuk

• Ailecek Şaşkınız

• Deliler: Fatih'in Fermanı

• Tozkoparan İskender 1071

• Tozkoparan İskender Zafer

• Kardeş Takımı

Daha 17 Aras'ın akıbeti ne zaman belli olacak?

Aras'ın vurulmasının ardından karakterin hayatta kalıp kalmayacağı, dizinin yeni bölümünde ortaya çıkacak gelişmelere bağlı. Şu aşamada yapım ekibinden karakterin öldüğünü veya Çağan Efe Ak'ın diziden ayrıldığını doğrulayan bir açıklama bulunmuyor.

Bu nedenle 17. bölüm finalindeki sahne sonrasında Aras'ın öldüğü ya da Çağan Efe Ak'ın Daha 17'den ayrıldığı kesinleşmiş durumda değil. Yeni bölüm fragmanı ve bölümdeki gelişmeler, karakterin hikâyedeki devamlılığı açısından belirleyici olacak.

Adalar Belediye Başkanı Ali Ercan Akpolat'ın tutuklanmasının ardından başkanvekilliği görevini üstlenen Medine Pamuk'un sağlık gerekçeleriyle istifa etmesi üzerine meclis yeni vekili seçmek üzere toplandı. Ancak muhalefet meclis üyelerinin oturuma katılmaması nedeniyle seçim için gerekli yasal çoğunluk oluşmadı.

CHP ve YENİ Parti'den ortak karar: "Masa başı oyunlarına izin vermeyeceğiz"

Erteleme kararının ardından Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Sözcüsü Müslim Sarı, konuya ilişkin yazılı bir açıklama yaparak meclis oturumuna neden katılmadıklarını duyurdu. Sarı, YENİ Parti meclis üyeleriyle koordineli bir tutum aldıklarını belirterek şu ifadeleri kullandı:

"AKP’nin masa başı oyunlarını engellemek için bugün yapılması planlanan Adalar Belediyesi Başkanvekilliği seçimine, Yeni Partililerle yaptığımız iş birliği sonucunda katılmama kararı aldık. Böylece salt çoğunluğun sağlanamaması nedeniyle seçim, 23 Eylül Çarşamba günü saat 10.00’a ertelenmiş oldu. 2024 yerel seçimlerinde Adalar halkının sandıkta ortaya koyduğu iradeye ve verdiği oylara sahip çıkmaya, seçim sonuçlarının belediye yönetimine eksiksiz biçimde yansımasını savunmaya devam edeceğiz."

Seçim süreci için belirlenen yeni oturum, 23 Eylül Çarşamba günü saat 10.00'da Adalar Belediye Meclisi Salonu'nda gerçekleştirilecek.

Elektrik ve doğalgazda kademeli tarife uygulamasının yaygınlaştırıldığını belirten Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Genel Başkanı Mahir Ulutaş, elektrik tüketiminde belirlenen sınırın aşılması halinde yurttaşların borsa fiyatlarına dayalı tarifeyle karşı karşıya kaldığını söyledi.

Elektrikte yüksek tüketim limiti neden önemli?

Ulutaş, elektrik faturalarındaki zam tartışmalarında yalnızca ulusal tarifeye yapılacak artışların değil, yüksek tüketim limitlerinin düşürülmesinin de dikkate alınması gerektiğini ifade etti.

Dört kişilik bir hanenin aylık ortalama elektrik tüketiminin yaklaşık 230 kilovatsaat olduğunu belirten Ulutaş, bu tüketimin yıllık yaklaşık 2 bin 760 kilovatsaate denk geldiğini söyledi.

Ulutaş'a göre ısınma amacıyla elektrik kullanımı gibi ek tüketimler hesaba katılmasa bile haneler mevcut sınıra giderek daha fazla yaklaşıyor.

4 bin kilovatsaatlik limit 3 bine mi düşürülecek?

Son kaynak tedarik tarifesinde uygulanan yıllık tüketim sınırının daha da düşürülmesine ilişkin tartışmalar sürüyor.

Mevcut limitin 4 bin kilovatsaat olduğu belirtilirken, bu sınırın 3 bin kilovatsaate çekilmesihalinde daha fazla konut abonesinin yüksek tarifeyle karşılaşabileceği ifade ediliyor.

Bu değişiklik özellikle yıllık elektrik tüketimi sınırın hemen altında bulunan haneler açısından önem taşıyor.

“Ulusal tarifeye zam yapmadan zam yapmış oluyorlar”

Mahir Ulutaş, yüksek tüketim limitinin aşağı çekilmesinin tüketiciler açısından fiili bir fiyat artışı yaratabileceğini savundu.

Ulutaş, konuyla ilgili değerlendirmesinde, “Zam yapmadan zam yapmış oluyorlar”ifadelerini kullandı.

Ulutaş'a göre ulusal tarifeye doğrudan zam yapılmasa bile yüksek tüketim sınırının kademeli olarak aşağı çekilmesi, yüksek bedelli tarifeden fatura ödeyen hane sayısını artırabilir.

Elektrikte yüksek tüketim sınırı yıllar içinde düşürüldü

Ulutaş, yüksek tüketim limitinin geçmiş yıllarda bugünkü seviyelerin çok üzerinde olduğunu hatırlattı.

Beş yıl önce 1 milyon kilovatsaat seviyesinde olan limitin daha sonra 5 bin ve 4 bin kilovatsaatekadar düşürüldüğünü belirten Ulutaş, mevcut eğilimin devam etmesi halinde daha fazla hanenin serbest piyasa fiyatlarıyla karşı karşıya kalabileceğini söyledi.

Elektrik fiyatları serbest piyasaya mı bırakılıyor?

EMO Başkanı Ulutaş, elektrik fiyatlarının yalnızca serbest piyasadaki arz ve talep dengesi üzerinden belirlenmesinin, elektriğin temel bir altyapı hizmeti olduğu gerçeğini göz ardı ettiğini savundu.

Ulutaş, enerji alanında daha güçlü bir kamusal yapılanmaya ihtiyaç olduğunu belirterek üretim, iletim ve dağıtım süreçlerinde kamu otoritesinin yeniden etkin hale gelmesi gerektiğini ifade etti.

Milyonlarca hane elektrik faturasını ödemekte zorlanıyor

Elektrik ve doğalgaz fiyatlarına ilişkin tartışmalar sürerken dar gelirli hanelerin mevcut faturaları ödemekte zorlandığına ilişkin veriler de gündemde.

Haberde aktarılan Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı verilerine göre, 2026 yılının ilk yarısında 1,8 milyon hane elektrik faturasını ödeyebilmek için sosyal yardıma ihtiyaç duydu.

İstanbul Planlama Ajansı'nın (İPA) Eylül 2025 tarihli araştırmasında ise görüşülen 65 yaş üstü 752 kişinin yüzde 25,9'u faturalarını ödeyemediğini belirtti.

Elektrik dağıtım bedeli 5 yılda yüzde 880 arttı

Elektrik faturalarındaki maliyet artışının önemli bir bölümünü dağıtım bedelindeki yükseliş oluşturuyor.

EPDK'nin ocak ayında yaptığı yüzde 25'lik tarife artışının ardından dört kişilik bir ailenin asgari elektrik faturasının 744,7 TL'ye yükseldiği belirtiliyor.

Mart ayında yapılan artışla birlikte son beş yıldaki toplam fatura artışının yüzde 306'ya, dağıtım bedelindeki artışın ise yüzde 880'e ulaştığı ifade ediliyor.

Elektrik faturasının yüzde 75'i dağıtım bedeli

Nisan 2026 itibarıyla elektrik faturasında enerji bedelinin payının yaklaşık yüzde 15, dağıtım bedelinin payının ise yüzde 75'e yakın olduğu aktarılıyor.

Hesaplamalara göre son beş yılda enerji bedelindeki artış yüzde 24,5 seviyesinde kalırken, dağıtım bedelindeki artış yüzde 880 olarak gerçekleşti.

Kesintilerin başlangıç ve bitiş saatleri ilçe genelinden ziyade mahalle, sokak ve çalışma bölgesine göre belirleniyor. Bu nedenle bir ilçede gün boyunca elektrik kesintisi bulunması, ilçenin tamamında aynı saatlerde enerji olmayacağı anlamına gelmiyor.

21 Eylül programında özellikle Avrupa Yakası'nda çok sayıda ilçe yer alırken, kesintilerin tahmini sona erme saatleri bölgedeki çalışmanın niteliğine göre değişiyor.

İstanbul'da elektrikler ne zaman gelecek?

BEDAŞ ve AYEDAŞ'ın planlı kesinti programında yer alan saatler, çalışmaların öngörülen tamamlanma zamanını gösteriyor. Bakım veya şebeke çalışmasının planlanandan önce bitmesi halinde enerji daha erken yeniden verilebiliyor.

Kesintiden etkilenen abonelerin kendi adresleri için belirlenen tahmini enerji verme saatini kontrol etmesi gerekiyor. Özellikle aynı ilçe içerisinde farklı mahalleler için farklı çalışma programları uygulanabildiğinden yalnızca ilçe adına bakmak yeterli olmayabilir.

21 Eylül'de hangi İstanbul ilçelerinde elektrik kesintisi var?

21 Eylül Pazartesi günü Avrupa Yakası'nda BEDAŞ'ın planlı kesinti programında şu ilçeler yer alıyor:

• Arnavutköy

• Avcılar

• Bağcılar

• Bakırköy

• Beşiktaş

• Beylikdüzü

• Esenler

• Esenyurt

• Eyüpsultan

• Fatih

• Gaziosmanpaşa

• Güngören

• Kağıthane

• Küçükçekmece

• Sarıyer

• Sultangazi

• Şişli

• Zeytinburnu

Kesintilerin hangi mahalle ve sokakları kapsadığı ile tahmini enerji verme saatleri adres bazında değişiyor.

BEDAŞ elektrik kesintisi sorgulama

Avrupa Yakası'ndaki planlı kesintiler BEDAŞ'ın resmi kesinti sorgulama sistemi üzerinden takip edilebiliyor. Kullanıcılar ilgili sorgulama ekranında ilçe ve mahalle bilgilerini seçerek kendi bölgelerindeki çalışmanın başlangıç ve tahmini bitiş saatini kontrol edebiliyor.

Planlı çalışmaların süresinde teknik değişiklik yaşanması halinde sorgulama ekranındaki bilgilerin güncellenebileceği de dikkate alınmalı.

AYEDAŞ elektrik kesintisi sorgulama

İstanbul'un Anadolu Yakası'ndaki elektrik dağıtım hizmetlerinden sorumlu AYEDAŞ'ın kesinti sorgulama ekranından da bölgesel elektrik kesintileri kontrol edilebiliyor.

Adres bilgileri üzerinden yapılan sorgulamada planlanan kesintinin başlangıç ve bitiş saatleri ile çalışmadan etkilenen bölge hakkında bilgi alınabiliyor.

Elektrik kesintilerinde saatler değişebilir

Planlı elektrik kesintilerinde duyurulan saatler, bakım ve yatırım çalışmasının planlanan süresine göre oluşturuluyor. Ancak saha koşulları ve teknik işlemlerin seyrine bağlı olarak çalışmanın daha erken tamamlanması veya sürenin değişmesi mümkün olabiliyor.

Bu nedenle elektriklerin ne zaman geleceğini öğrenmek isteyen abonelerin gün içinde BEDAŞ veya AYEDAŞ'ın resmi sorgulama ekranlarını kontrol etmesi daha güncel bilgi sağlayabilir.

Kesinti öncesinde bilgisayar, televizyon ve benzeri elektrikli cihazların güvenli şekilde kapatılması veya uygun koruma ekipmanlarının kullanılması da olası enerji dalgalanmalarına karşı önlem sağlayabilir.

BEDAŞ ve AYEDAŞ hangi bölgelerden sorumlu?

İstanbul'daki elektrik dağıtım hizmetleri Avrupa ve Anadolu yakalarında farklı dağıtım şirketleri tarafından yürütülüyor. BEDAŞ Avrupa Yakası'nda, AYEDAŞ ise Anadolu Yakası'nda elektrik dağıtım hizmetlerini gerçekleştiriyor.

Bu nedenle kesinti sorgulaması yapılırken ikamet edilen bölgeye göre doğru dağıtım şirketinin ekranının kullanılması gerekiyor.

21 Eylül 2026 tarihli kesinti programında açıklanan saatler planlı çalışmalar için geçerli olurken, plansız arızalar farklı bir süreç üzerinden takip ediliyor.

Kiev bölgesindeki lojistik merkez hedef alındı

Bakanlığın açıklamasına göre, gece saatlerinde Kiev ve Odessa bölgelerinde çeşitli hedeflere yönelik saldırılar gerçekleştirildi.

Kiev bölgesindeki Şçastlivoye yerleşiminde bulunan “BDU Logistic” merkezinin saldırıların hedefleri arasında yer aldığı belirtildi. Merkezin depolarında askeri amaçlarla kullanılan ürünlerin muhafaza edildiği ve dağıtımının yapıldığı aktarıldı.

Boyarka yerleşimindeki, Ukrayna'nın askeri sanayi tesislerine gaz sağlayan dağıtım istasyonunun da saldırıya uğrayan noktalar arasında bulunduğu ifade edildi.

Odessa'daki liman ve gemiler vuruldu

Odessa bölgesinde ise Odessa Limanı'nda Ukrayna ordusuna yük taşıyan bir kuru yük gemisinin hedef alındığı bildirildi.

Açıklamada, İzmail Limanı'nda askeri amaçlı yüklerin boşaltılması ve depolanmasında kullanılan liman altyapısının da saldırılardan etkilendiği kaydedildi.

Bakanlık, Odessa Limanı'na Ukrayna ordusu için yük taşıyan başka bir kuru yük gemisinin de seyir halindeyken vurulduğunu duyurdu.

Rusya'ya yönelen 244 İHA imha edildi

Rusya Savunma Bakanlığı ayrıca gece boyunca Rusya topraklarına gönderildiğini belirttiği Ukrayna'ya ait 244 insansız hava aracının imha edildiğini açıkladı.

Erbay'dan "Bireysel Hedef Katsayısı" çıkışı

CHP Genel Başkan Yardımcısı Ali Rıza Erbay, Sağlık Bakanlığı'nın hekimlerin mesai içi hizmet puanı ile teşvik ek ödemelerini etkileyen "Bireysel Hedef Katsayısı" düzenlemesine ilişkin yazılı açıklama yaptı.

Uygulamanın sağlık hizmetlerinin niteliği açısından sorunlar yaratabileceğini savunan Erbay, hekimlerin performansının yalnızca görülen hasta sayısı ve gerçekleştirilen işlemler üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.

"Daha fazla hasta görmek, daha nitelikli hizmet anlamına gelmez"

Erbay, sağlık hizmetlerinde niceliksel hedeflerin öne çıkarılmasının hekim-hasta ilişkisini olumsuz etkileyebileceğini belirtti.

Erbay, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

"Bir hekimin bir saatte daha fazla hasta görmesi, o hekimin daha nitelikli hizmet verdiğini kanıtlamaz. Tam tersine; karmaşık bir hastaya daha fazla zaman ayırmak sistem açısından 'daha az işlem' gibi görünse de hastanın sağlığı açısından asıl değeri yaratır. Sağlığın merkezine puanı değil, insanı koymalıyız."

"Hekimi puan üreticisine, hastayı hedef sayısına dönüştürür"

Yeni uygulamanın sağlık hizmetlerinin niteliğinden çok istatistiksel göstergeleri öne çıkarabileceğini savunan Erbay, sistemin hekimi "puan üreticisine", hastayı "hedef sayısına", hastaneyi ise "rekabet alanına" dönüştürebileceğini söyledi.

Erbay, sağlık hizmetlerinde başarının yalnızca daha fazla işlem yapılmasıyla ölçülemeyeceğini ifade etti.

"Hekimler arasında yıkıcı rekabet doğabilir"

Bireysel hedef ve puanlamaya dayalı bir modelin hekimler arasındaki iş birliğini zayıflatabileceğini belirten Erbay, sağlık çalışanlarının göreli puanlar üzerinden yarıştırılmaması gerektiğini söyledi.

Erbay, şu değerlendirmede bulundu:

"Hekimleri birbirleriyle göreli puanlar üzerinden yarıştıran bir model yerine, mesleki dayanışmayı güçlendiren bir anlayışa ihtiyaç var. Hekim meslektaşıyla rekabet ederek değil, hastanın hastalığıyla mücadele ederek değer üretmelidir."

Sürekli kota, hedef ve puan baskısının hekimlerin mesleki özerkliğine ve çalışma huzuruna zarar verebileceğini öne süren Erbay, bunun hasta güvenliği açısından da risk oluşturabileceğini savundu.

CHP'li Erbay'dan "kamucu sağlık anlayışı" vurgusu

Türkiye'nin sağlık politikalarında önceliğin koruyucu sağlık hizmetleri ve birinci basamak sağlık hizmetleri olması gerektiğini belirten Erbay, sağlık sisteminin giderek daha fazla sayısallaştırılmasına karşı çıktı.

Erbay, açıklamasında Türkiye'nin ihtiyacını şöyle tanımladı:

"Türkiye’nin ihtiyacı, sağlık hizmetini giderek daha fazla sayısallaştıran bir sistem değil; koruyucu sağlık hizmetlerini güçlendiren, birinci basamağı merkezine alan ve hastayı politikanın merkezine koyan kamucu bir sağlık anlayışıdır."

"Sağlıkta gerçek başarı daha az hastalanan bir toplum yaratmak"

Sağlık politikalarında başarının işlem ve puan sayılarıyla değil, toplumun sağlık düzeyiyle değerlendirilmesi gerektiğini belirten Erbay, erken tanı ve gereksiz tıbbi işlemlerden korunmanın önemine dikkat çekti.

Erbay, sağlıkta gerçek başarının "daha az hastalanan, hastalığı erken fark edilen ve gereksiz işlemlerden korunmuş nitelikli bir toplum yaratmak" olduğunu ifade etti.

Kesintiler ilçelerin tamamını kapsamıyor. Çalışmalar mahalle, cadde, sokak ve belirli yerleşim bölgelerine göre planlanırken, elektriklerin yeniden verilme saatleri de bölgedeki çalışmanın süresine göre değişiyor.

Bugünkü programda Aliağa, Bayındır, Bornova, Çeşme, Dikili, Kemalpaşa, Kınık, Kiraz, Ödemiş, Seferihisar, Tire, Buca, Menderes, Balçova, Güzelbahçe ve Karabağlar bulunuyor.

İzmir'de hangi ilçelerde elektrik kesintisi var?

21 Eylül Pazartesi günü GDZ Elektrik'in planlı kesinti programında yer alan ilçeler şöyle:

• Aliağa

• Bayındır

• Bornova

• Çeşme

• Dikili

• Kemalpaşa

• Kınık

• Kiraz

• Ödemiş

• Seferihisar

• Tire

• Buca

• Menderes

• Balçova

• Güzelbahçe

• Karabağlar

Kesintilerin süresi ilçeden ilçeye ve aynı ilçe içerisindeki mahallelere göre farklılık gösteriyor.

Aliağa elektrik kesintisi saatleri

Aliağa'da farklı bölgeler için üç ayrı kesinti programı bulunuyor.

• 10.00-16.00: Çaltılıdere, Çoraklar, Hacıömerli, Kalabak ve Karaköy mahalleleri ile bağlantılı sokaklar ve küme evleri.

• 09.00-16.00: Şakran Hasbi Efendi Mahallesi; 1. Çevre Yolu Caddesi, Koca Mimar Sinan Caddesi, Muhtar Emir Ali Caddesi, Vali Kazım Dirik Caddesi ve çevresi.

• 09.00-17.00: Aşağışakran, Bahçedere, Kapukaya, Şakran Hasbi Efendi ve Yüksekköy mevkileri.

Bayındır elektrik kesintisi

Bayındır'daki planlı kesintiler farklı mahallelerde farklı saatlerde uygulanacak.

• 09.00-17.00: Pınarlı Mahallesi; Eski İzmir Ödemiş Yolu, İzmir Ödemiş Yolu, Pınarlı Yolu, Uzunkır Sokak ve Yanık Çiftlik Sokak.

• 09.30-17.30: Yeşilova Mahallesi; Göl Çıkmazı Sokak, Nizam Sokak, Orta Sokak ve Yeşilova Park Sokak.

• 10.30-13.30: Balcılar, Dernekli ve Osmanlar mahalleleri.

Bornova elektrik kesintisi

Bornova'da üç farklı bölgede planlı çalışma yapılacak.

• 09.30-16.30: Barbaros Mahallesi, 5233. Sokak.

• 10.00-12.00: Evka 3 Mahallesi, 112/4. Sokak.

• 11.00-15.00: Erzene Mahallesi, 130, 130/5 ve 130/6. sokaklar.

Çeşme ve Dikili'de elektrik kesintisi

Çeşme'de Celal Bayar Mahallesi'nin bazı sokaklarında uzun süreli kesinti planlanıyor.

• Çeşme, 09.00-17.00: Celal Bayar Mahallesi; 5174, 5175, 5176, 5177, 5178 ve 5226. sokaklar.

• Dikili, 10.00-16.00: İsmetpaşa Mahallesi genelinde planlı şebeke yenileme çalışması.

Kemalpaşa elektrik kesintisi

Kemalpaşa'daki çalışmalar Yenmiş Mahallesi ile bazı çevre mahalleleri kapsıyor.

• 09.00-17.00: Yenmiş Mahallesi; Beydili, Göçüklük, Güvercin, Hacı Ali, Kayı, Orman, Özcan, Şirin ve Tan sokaklar ile Yenmiş Fabrika Yolu Küme Evleri ve Yukarı Küme Evleri.

• 10.30-13.30: Bayramlı, Kamberler ve Yenikurudere mahalleleri.

Kınık ve Kiraz elektrik kesintisi

Kınık'ta Karadere ve Fatih mahallelerinin belirli bölümlerinde, Kiraz'da ise Karaburç Mahallesi'nde kesinti uygulanacak.

Kınık:

• 09.00-10.00: Karadere Mahallesi; Dereboyu, Eğitim, Emek ve Koru küme evleri ile köy iç yolu.

• 10.00-13.00: Fatih Mahallesi; Bostan Küme Evleri, Hale Sokak, Harman Kümesi Küme Evleri ve Karpuzluk Sokak.

Kiraz:

• 09.30-17.30: Karaburç Mahallesi, Sarıyer Küme Evleri.

• 10.00-18.00: Karaburç Mahallesi, Bağarası Küme Evleri.

• 10.30-18.30: Karaburç Mahallesi; Akçapınar Küme Evleri, Bağarası Küme Evleri ve Karaburç Köy İçi Yolu.

Ödemiş elektrik kesintisi

Ödemiş'te kesintiler iki farklı zaman aralığında uygulanacak.

• 09.00-17.00: Bademli, Günlüce, İnönü, Kuvvetli, Mursallı ve Yeniceköy mahalleleri.

• 13.30-18.00: Bebekler, Çamyayla, Demircili, Dereuzunyer, Karadoğan, Köseler, Ortaköy, Suçıktı, Tosunlar ve Üzümlü mevkileri.

Seferihisar ve Tire'de elektrik kesintisi

Seferihisar'da Cumhuriyet Mahallesi, Tire'de ise bazı merkezi mahalle ve çevrelerinde planlı kesinti bulunuyor.

• Seferihisar, 09.00-17.00: Cumhuriyet Mahallesi; Kuşadası Seferihisar Yolu Caddesi ve bağlantılı cadde-sokaklar.

• Tire, 09.00-15.00: 4 Eylül Mahallesi, Fatih Mahallesi; Turgut Özal Bulvarı, Deniz Caddesi, 19 Mayıs Caddesi, 30 Ağustos Caddesi ve çevresi ile İbni Melek Mahallesi.

Buca ve Menderes elektrik kesintisi

Buca'da Menderes ve Yaylacık mahallelerinin bazı bölümlerinde kesinti uygulanacak.

• Buca, 09.00-17.00: Menderes Mahallesi ve Yaylacık Mahallesi; Gazi Osman Paşa Caddesi, Seyfi Demirsoy Caddesi, 373, 1013, 1015, 1017 ve 1023. sokaklar.

• Menderes, 06.30-07.00: Görece Cumhuriyet Mahallesi genelinde kısa süreli kesinti.

Balçova elektrik kesintisi

Balçova'da Bahçelerarası ve İnciraltı mahallelerinde kesinti planlandı.

• 09.00-12.00: Bahçelerarası Mahallesi ile İnciraltı Mahallesi; Haydar Aliyev Bulvarı, İnciraltı Caddesi, Başak Sokak, Yıldız Sokak ve çevresi.

Güzelbahçe'de elektrikler ne zaman gelecek?

Güzelbahçe'de kesinti öğle saatlerinde başlayacak.

• 12.00-17.00: Kahramandere Mahallesi; Mithat Ünal Caddesi ve Seferihisar Caddesi ile Yelki Mahallesi; Adnan Menderes Caddesi ve bağlı sokaklar.

Karabağlar elektrik kesintisi

Karabağlar'da iki ayrı zaman aralığında planlı kesinti uygulanacak.

• 08.00-12.00: Barış, Selvili, Uğur Mumcu ve Karabağlar mahalleleri; Şehit Pilot Volkan Koçyiğit Bulvarı ve Bizim Park İçi Yolu çevresi.

• 13.00-17.00: Barış, Bozyaka, Uğur Mumcu, Karabağlar ve Selvili mahallelerindeki sokaklar.

Elektrikler belirtilen saatten önce gelebilir

Planlı kesintiler için açıklanan saatler, çalışmaların programlanan süresine göre belirleniyor. Bakım veya şebeke yenileme çalışmasının erken tamamlanması halinde enerji planlanan bitiş saatinden önce yeniden verilebiliyor.

Bu nedenle kesinti yaşayan abonelerin yalnızca ilçe bilgisine değil, kendi mahalle ve sokakları için açıklanan saat aralığına bakması gerekiyor.

GDZ Elektrik kesintisi nasıl sorgulanır?

İzmir'deki planlı elektrik kesintileri ve devam eden çalışmalarla ilgili güncel bilgiye GDZ Elektrik'in kesinti sorgulama kanallarından ulaşılabiliyor. Elektrik arızaları için ALO 186 Elektrik Arıza hattı da kullanılabiliyor.

Özellikle uzun süreli kesintilerde çalışma programında değişiklik olup olmadığının kontrol edilmesi, elektrikle çalışan hassas cihazların da kesinti öncesinde güvenli şekilde korunması önem taşıyor.

"Osman Sınav iki diziyi de bilabedel devretti"

Dizinin kurucu yönetmeni ve yapımcısı Osman Sınav’ın 55. bölümde projeyi bırakma kararının tüm ekibi şaşırttığını belirten Emin Olcay, o gün yaşananları şu sözlerle aktardı:

"Bırakma kararına şaşırdık. Hiç beklemiyorduk açıkçası. Hayatın olağan akışına aykırı bir durumdu. Yeni sezona başlayacağız diye ekipçe kahvaltıya gittik. Kahvaltıda hiç yapmadığı bir şey yaptı Osman; mikrofonu eline aldı ve 'Gördüğüm lüzum üzerine diziyi bırakıyorum. Genç arkadaşım Raci'ye teslim ediyorum' dedi. Herkes şoke oldu. Çok ilginç olan başka bir şey de var, Osman hem Kurtlar Vadisi'ni hem de Ekmek Teknesi'ni Raci'lere bilabedel bıraktı."

"Belinde silah taşıyordu, gece 'mafyanın ombudsmanı' ile toplantı yapıldı"

Osman Sınav döneminde yaşanan bazı olaylara bizzat tanıklık ettiğini vurgulayan Olcay, dizinin mafya hesaplaşmalarını işlediği dönemde yaşanan çarpıcı bir anısını paylaştı:

"Osman'ın bürosunun altında gece 01.00 sularında seslendirme yapıyorduk. Bir gece gittim, etraf cip dolu ve birtakım tipler dolanıyor. İçeride toplantı olduğunu söylediler. Beklerken toplantı bitti; Osman, benim boylarımda beyaz saçlı bir adamla bürosundan indi. Adam gittikten sonra 'Kim bu?' diye sordum. 'Abi bu işte mafyanın ombudsmanı. Herkesin arasını bulur. Onunla konuşmadan hiçbir şey yapmazlar' dedi.

Salacak'ta bir kahvehanede çekim yaparken Osman'ın belinde silah görmüştüm. Tedbir alıyordu Osman. Mafya çatışmalarını anlattığı dönemdi. Zaten ombudsmanın gelmesi de bundan dolayıydı, arayı bulmak için..."

"Osman'dan sonra senaryo değişti: Bir yerden bilgiler geliyordu"

Osman Sınav'ın ayrılışının ardından dizinin ekseninin kaydığını ifade eden Olcay, senaryo akışına ilişkin şüphelerini şu ifadelerle dile getirdi:

"Osman'dan sonra dizi politikaya dönmeye başladı. Türkiye'nin birtakım bilinmeyen yerlerine doğru gitmeye başladık ve bu hissedilir şekilde arttı. Senaryo giderek bozuldu. Birkaç defa konuşmaya çalıştım ama cevap vermediler, ben de sustum. Şüpheleniyordum da; birilerinden bu bilgileri almasalar bunları nereden biliyorlar diye düşündüğüm oldu. Bir yerden bir şeyler geliyor ki yazıyorlar diyordum."

Şaşmaz Kardeşlere sert tepki: "Bana mobbing uygulandı, üç kuruşa oynattılar"

Raci Şaşmaz ve Necati Şaşmaz hakkında kırgınlığını gizlemeyen Olcay, yıllarca piyasa koşullarının çok altında ücretlerle çalıştırıldığını ve sette mobbinge maruz kaldığını kaydetti:

"Ne babaları ne de dedeleri gibi insan değiller. İyi, dürüst, düzgün adamlar değiller. İnşaat işine girdiklerinde de Pana Film'de çalışanların çok paraları gitmiş, mülk sahibi olmak için çok para kaptırmışlar bunlara. Şimdi mahkemelikler.

Bana da yanlış şeyler yaptılar. Ben 12 sene rol aldım. Bölüm başı piyasaya göre çok düşük ücretlere çalıştım. Benim tiyatrodan öğrencilerim de orada oynuyordu, onlara benden çok veriyorlardı. Raci ile ne zaman para konusunu konuşsam, 'Çok kötü durumdayız' diyordu. Bana sette mobbing uygulanıyordu. Devlet tiyatrosunda yıllarca çalışmış biriyim; düşünün, Necati bana 'böyle oyna' diye rol tarif ediyordu. Oyunculuğa bu diziyle başlamış bir insan. Ben yıllarca onun direk gibi oynamasına katlanmışım. Egosu o kadar yüksek ki farkında değildi. Keşke oynamasaydım dediğim de oldu. Beni aptal yerine koyuyorlardı, büyük saygısızlık."

FETÖ soruşturması için: "Gerçekler neyse ortaya çıksın"

Dizi ve yapım sürecine ilişkin yürütülen soruşturmaya da değinen usta oyuncu, hukuki sürecin aydınlatıcı olmasını temenni ederek sözlerini noktaladı:

"Soruşturma açılmasını çok doğru buluyorum. Gerçekler neyse ortaya çıksın. Eğer yanlış şeyler yaptılarsa cezalarını çeksinler, yanlış yapmadılarsa da bu durumdan aklanır çıkarlar. Umarım bundan sonraki yaşamlarında ak pak olurlar; çünkü bunlar genç insanlar, önlerinde yaşayacakları günler var. Allah yollarını açık etsin."

Günün kesinti programında Aliağa, Bayındır, Buca, Foça, Gaziemir, Kemalpaşa, Kınık, Menderes ve Urla ilçelerindeki belirli mahalle ve bölgeler yer alıyor. Kesintiler ilçe genelini kapsamıyor; duyurularda belirtilen mahalle ve bölgelerde uygulanıyor.

İzmir'de hangi ilçelerde su kesintisi var?

21 Eylül Pazartesi günü İZSU tarafından açıklanan programda şu ilçeler bulunuyor:

• Aliağa

• Bayındır

• Buca

• Foça

• Gaziemir

• Kemalpaşa

• Kınık

• Menderes

• Urla

Kesintilerin başlangıç ve bitiş saatleri her bölge için farklı. Bu nedenle aynı ilçede yaşayan abonelerin kendi mahallelerine ilişkin saat aralığını dikkate alması gerekiyor.

Aliağa'da sular ne zaman gelecek?

Aliağa'da B. Hayrettin Paşa ve Fatih bölgelerinde su kesintisi uygulanıyor.

• 09:07-12:07: B. Hayrettin Paşa, Fatih

İZSU kaydında bu kesintinin yaklaşık 3 saat sürmesi öngörülüyor. Planlanan çalışma tamamlandığında suyun yeniden verilmesi bekleniyor.

Bayındır su kesintisi

Bayındır'da Sadıkpaşa bölgesinde kesinti bulunuyor.

• 09:36-11:36: Sadıkpaşa

Kesintinin yaklaşık 2 saat sürmesi planlanıyor.

Buca'da su kesintisi

Buca'da 21 Eylül günü Zafer bölgesi kesinti programında yer alıyor.

• 09:40-11:40: Zafer

İZSU'nun duyurusunda kesintinin yaklaşık 2 saat sürmesi öngörülüyor.

Foça'da sular ne zaman gelecek?

Foça'da Kemal Atatürk ve Mareşal Fevzi Çakmak bölgelerinde su kesintisi uygulanıyor.

• 09:16-11:00: Kemal Atatürk, Mareşal Fevzi Çakmak

Kesintinin yaklaşık 2 saat sürmesi planlanırken, duyurudaki bitiş saati 11.00 olarak belirtiliyor.

Gaziemir su kesintisi saatleri

Gaziemir'de Fatih bölgesinde su kesintisi bulunuyor.

• 09:40-12:40: Fatih

Yaklaşık 3 saat sürmesi planlanan kesintinin öğle saatlerinde sona ermesi öngörülüyor.

Kemalpaşa'da su kesintisi

Kemalpaşa'da Ulucak İstiklal ve Ulucak Mustafa Kemal Atatürk bölgelerinde kesinti yaşanıyor.

• 08:00-10:00: Ulucak İstiklal, Ulucak Mustafa Kemal Atatürk

Bu bölgede kesintinin yaklaşık 2 saat sürmesi planlanıyor.

Kınık'ta sular ne zaman gelecek?

Kınık'ta Osmaniye bölgesi İZSU'nun 21 Eylül kesinti listesinde yer alıyor.

• 09:38-12:38: Osmaniye

Kesintinin yaklaşık 3 saat sürmesi bekleniyor.

Menderes su kesintisi

Menderes'te Çukuraltı bölgesinde su kesintisi uygulanıyor.

• 09:27-11:27: Çukuraltı

İZSU kaydına göre kesintinin yaklaşık 2 saat sürmesi planlanıyor.

Urla'da su kesintisi saatleri

Urla'da Sıra bölgesinde kesinti bulunuyor.

• 09:40-12:00: Sıra

Kesintinin yaklaşık 2 saat sürmesi öngörülüyor.

İzmir'de sular ne zaman gelecek?

21 Eylül 2026 tarihli İZSU kesinti programında yer alan bölgelerde suyun planlanan bitiş saatleri ilçeye ve mahalleye göre değişiyor. Gün içerisindeki en erken bitiş saatlerinden biri Kemalpaşa'daki kesinti için 10.00 olarak belirtilirken, bazı bölgelerde çalışmaların öğle saatlerine kadar sürmesi bekleniyor.

Kesintiler için açıklanan saatler planlanan çalışma takvimini gösteriyor. Arızanın niteliği, çalışma süreci veya şebekenin yeniden devreye alınması gibi nedenlerle suyun belirtilen saatten daha erken ya da daha geç verilmesi mümkün olabiliyor.

Bu nedenle su kesintisi yaşayan abonelerin yalnızca ilçe adına değil, mahalle veya bölge bilgisine göre yayımlanan İZSU kaydını takip etmesi gerekiyor.

Bugün için yayımlanan programda Etimesgut, Keçiören, Altındağ, Beypazarı, Çankaya ve Yenimahalle ilçelerinde farklı saat aralıklarında elektrik kesintileri bulunuyor. Bazı bölgelerde kesinti birkaç saat sürerken, bazı noktalarda çalışmalar sabah başlayıp öğleden sonra sona erecek.

21 Eylül Ankara elektrik kesintisi hangi ilçelerde var?

21 Eylül Pazartesi günü Başkent EDAŞ'ın programında yer alan kesintiler şu ilçelerde yoğunlaşıyor:

• Etimesgut

• Keçiören

• Altındağ

• Beypazarı

• Çankaya

• Yenimahalle

Kesintilerin tamamı ilçe genelini kapsamıyor. Duyurularda belirli cadde, sokak veya bölgeler çalışma alanı olarak belirtiliyor. Bu nedenle aynı ilçede yaşayan her noktada elektrik kesintisi yaşanması beklenmiyor.

Etimesgut elektrik kesintisi saatleri

Etimesgut'ta 21 Eylül günü farklı bölgeler için birden fazla planlı kesinti bulunuyor. Kesintilerin saatleri şöyle:

• 09:00-11:00: 2. TBMM Caddesi

• 09:00-11:00: 1438 numaralı sokak, Ayaş Ankara Yolu ile 1432, 1433, 1427, 1428, 1431, 1434, 1424 ve 1429 numaralı sokaklar

• 09:30-17:00: Fatih Sultan Mehmet ve Kaplan caddeleri

• 09:00-12:30: 305 numaralı sokak

• 11:30-13:30: Ayaş Ankara Yolu ile 1409 ve 1407 numaralı sokaklar

• 14:00-17:30: 1405, 1406 ve 1402 numaralı sokaklar ile Şehit Mehmet Çavuş ve Kaplan caddeleri

• 15:00-17:00: 39, 48, 50, 38, 40 ve 47 numaralı sokaklar

• 15:00-17:00: 1414, 1409 ve 1411 numaralı sokaklar

Etimesgut'taki çalışmaların büyük bölümü gün içinde tamamlanacak şekilde planlandı. Aynı ilçe içerisinde farklı bölgelerde farklı saatlerde kesinti uygulanması nedeniyle vatandaşların kendi adreslerinin bulunduğu bölgeyi ayrıca kontrol etmesi gerekiyor.

Keçiören elektrik kesintisi saatleri

Keçiören'de 21 Eylül için geniş bir çalışma programı bulunuyor. Bazı bölgelerde kesintiler sabah saatlerinde başlayıp öğle saatlerinde sona ererken, bazı bölgelerde çalışma 17.00'ye kadar devam edecek.

• 09:00-10:30: 922, 925, 913, 916, Şehit Ali Rıza Bulut, 914, 910, 911, 917, 920, 865, 921, Osmangazi, Şehit Ali Ekşioğlu, 918, 919, 923, 912 ve 872 sokakları

• 09:15-17:15: Bağ Evi, Yellice, Şehit Veli Kara, 238, General Dr. Tevfik Sağlam ve 237 sokakları

• 09:30-17:30: 372, Çiğdem, 396, Nurcan, 395, 390, 391, Esenler, Gazeller, 394, 389, 387, 388 ve Tosyalılar sokakları

• 09:30-17:30: Sakızağacı, Yukarı Köyü, 1749, Kavaklı Yolu, Tatlar Mahallesi, Nenehatun, Gökçeyurt, Kavaklı ve Karapürçek bölgeleri

• 11:00-12:30: 929, 930, 922, Şehit Ali Ekşioğlu ve Şehit Ali Rıza Bulut sokakları

• 13:30-15:00: 879, 846, Osmangazi, 876, 873, 889, 872, 864, 892, 783, Ümitova, 874, 875, 866, 845 ve Demirciler sokakları

• 15:30-17:00: Osmangazi, 787, 778, 784, Demirciler, 780, 782, 781, 1241, 786, 779, 879, 845, 878, 882 ve 783 sokakları

Keçiören'de özellikle 09.30-17.30 saatleri arasında devam edecek çalışmaların etki alanı geniş. Kesinti programındaki sokak ve bölgeler dışında kalan yerlerde aynı uygulamanın geçerli olup olmadığı ise adres bazında kontrol edilmeli.

Altındağ elektrik kesintisi ne zaman bitecek?

Altındağ'da 21 Eylül için iki farklı zaman aralığında planlanan kesintiler bulunuyor.

• 09:00-17:00: Ahmetadil ve Köyiçi 1. Kısım bölgesi

• 10:00-14:00: Hipodrom, Kazım Karabekir ve Mevlana caddeleri

• 09:30-17:30: Sakızağacı, Yukarı Köyü, 1749, Kavaklı Yolu, Tatlar Mahallesi, Nenehatun, Gökçeyurt, Kavaklı ve Karapürçek bölgeleri

Kesintilerin sona erme saati, çalışmanın yapıldığı bölgeye göre değişiyor. Özellikle 09.00'da başlayan çalışma için planlanan bitiş saati 17.00 olarak açıklandı.

Beypazarı elektrik kesintisi saatleri

Beypazarı'nda 21 Eylül günü iki ayrı planlı kesinti bulunuyor:

• 09:00-12:00: Erdoğan ve Yunus Emre caddeleri

• 13:30-17:00: Tabaklar ve Şehit Sadık Ekiz caddeleri

Beypazarı'ndaki kesintiler günün farklı bölümlerinde uygulanacak. Sabah saatlerindeki çalışmanın öğle saatlerinde, öğleden sonraki çalışmanın ise 17.00'de tamamlanması planlanıyor.

Çankaya elektrik kesintisi

Çankaya'da 21 Eylül için farklı bölgelerde üç ayrı kesinti programı bulunuyor:

• 09:00-11:30: Katar, 419, 414, 421 ve 416 sokakları

• 13:00-15:00: 899/1, Akhisar, Boyabat, Maçka, Folklor, Gökçen, Bağlar, Güzelsu, Serhat, Ulubey, Tutumlu, Yavuzevler ve Samatya sokakları

• 15:30-17:30: Bağlar, Esat, Hülya ve Billur caddeleri

• 17:00-19:00: 448, Şehit Orhan Dağ ve Yeniköy sokakları

Çankaya'daki son çalışma için planlanan bitiş saati 19.00. Diğer bölgelerdeki kesintilerin ise 11.30, 15.00 ve 17.30 saatlerinde tamamlanması öngörülüyor.

Yenimahalle elektrik kesintisi

Yenimahalle'de 21 Eylül günü farklı bölgelerde planlı kesintiler uygulanacak.

• 09:15-17:15: Haydarcan Kılıçdoğan, 2344, 2333 Emek Pazar Sitesi ve 2342 sokakları

• 10:00-14:00: Hipodrom, Kazım Karabekir ve Mevlana caddeleri

• 11:30-13:30: 5325, 5324, 5326 ve 2. İnönü sokakları

• 09:30-11:00: 1976, 1965, 1974, 1975 ve 1971 sokakları

Yenimahalle'deki kesintilerin süresi bölgelere göre değişiyor. En uzun süreli çalışma 09.15'te başlayıp 17.15'te sona erecek şekilde planlandı.

Elektrikler ne zaman gelecek?

21 Eylül 2026 Ankara elektrik kesintilerinde planlanan enerji verme saatleri bölgelere göre farklılık gösteriyor. Bazı kesintiler 1-2 saat içerisinde tamamlanırken, geniş kapsamlı şebeke iyileştirme çalışmalarında kesinti süresi günün önemli bölümüne yayılabiliyor.

Başkent EDAŞ'ın programında yer alan bitiş saatleri, çalışmaların planlanan tamamlanma zamanlarını gösteriyor. Çalışmanın niteliğine göre enerji verme işlemleri daha erken gerçekleşebileceği gibi teknik nedenlerle değişiklik de yaşanabilir.

Bu nedenle elektrik kesintisi yaşayan abonelerin yalnızca ilçe adına değil, mahalle, cadde ve sokak bilgisine göre yayımlanan kesinti kaydını kontrol etmesi gerekiyor.

Ankara elektrik kesintisi neden yapılıyor?

21 Eylül'deki kesintilerin temel gerekçesi, Başkent EDAŞ tarafından şebeke iyileştirme çalışmaları olarak belirtiliyor. Bu çalışmalar farklı bölgelerde elektrik dağıtım altyapısının yenilenmesi ve iyileştirilmesine yönelik planlı işlemleri kapsıyor.

Kesintilerin aynı gün içerisinde farklı saatlerde uygulanmasının nedeni de çalışmaların bölgesel olarak yürütülmesi. Bu nedenle bir ilçedeki tüm abonelerin aynı anda elektriksiz kalması söz konusu değil.

Ankara'da planlı elektrik kesintileri için gün, saat ve etkilenecek alan bilgileri değişebildiğinden, kesinti yaşayan abonelerin güncel duyuruyu kendi adresleri üzerinden takip etmesi önem taşıyor.

Depremin ardından Adana Valiliği ve İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi tarafından yapılan açıklamalarda, yürütülen ilk saha taramalarında herhangi bir olumsuz durumun tespit edilmediği ve inceleme çalışmalarının titizlikle sürdüğü bildirildi.

"Savrun Fayı 2023'te kırılmadan kaldı"

Bölgedeki hareketliliği değerlendiren Jeoloji Mühendisi Prof. Dr. Osman Bektaş, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinin ardından Savrun Fayı'nın durumuna dikkat çekti. Bektaş, bölgenin jeolojik yapısını ve fayın mevcut durumunu şu sözlerle aktardı:

"2023'te Kahramanmaraş bloğunun doğu ve kuzeyindeki büyük faylar kırıldı. Batı sınırındaki Savrun Fayı ise kırılmadan kaldı ve Saimbeyli çevresindeki depremlerle 2023'ten beri hâlâ hareket ediyor. Savrun'un ne kadar kilitli olduğu bilinmiyor."

"Ne 'Tehlike geçti' ne de 'Büyük deprem olacak' denilebilir"

Fayın mekanik yapısına dair teknik belirsizliklerin altını çizen Prof. Dr. Bektaş, Adana ve çevresi için hem rehavete kapılmanın hem de kesin felaket senaryoları çizmenin bilimsel açıdan hatalı olduğunu vurguladı. Bektaş, değerlendirmesinde şu ifadelere yer verdi:

"Bu nedenle Adana'nın deprem tehlikesi bitmiş değildir. Fayın mekanik özellikleri bilinmeden; ne kadar kilitli, deprem üretiyor, ne kadar sürünerek enerji harcıyor bilinmeden Adana için ‘büyük deprem olacak’ demek de, ‘tehlike geçti’ demek de doğru değildir."

Kesintilerin bitiş saatleri ilçeye ve yürütülen çalışmanın niteliğine göre değişiyor. Keçiören ve Yenimahalle'de ise Ankara Metropol Kent İçme Suyu Ana İsale Hattı Projesi kapsamındaki bağlantı çalışması nedeniyle 24 saatlik kesinti planlanıyor.

21 Eylül Ankara'da hangi ilçelerde su kesintisi var?

ASKİ'nin 21 Eylül tarihli duyurusuna göre Ankara'da su kesintisi yaşanan ilçeler ve planlanan su verme saatleri şöyle:

Gölbaşı su kesintisi

Gölbaşı ilçesi Yaylabağ Mahallesi'nde 110'luk içme suyu hattında branştan bağlantısı çalışması yapılıyor.

• Kesinti başlangıcı: 09.00

• Planlanan bitiş: 15.00

• Etkilenen bölge: Yaylabağ Mahallesi

ASKİ, çalışmaların arızanın giderilmesi amacıyla sürdürüldüğünü belirtti.

Sincan su kesintisi

Sincan'ın Çiçektepe Mahallesi'nde Ø90 milimetre çapındaki PVC şebeke hattında meydana gelen arıza nedeniyle plansız su kesintisi uygulanıyor.

• Kesinti başlangıcı: 10.10

• Planlanan bitiş: 14.30

• Etkilenen bölge: Çiçektepe Mahallesi'nin tamamı

Ekiplerin arızayı gidermek için sahada çalışma yaptığı bildirildi.

Keçiören'de 24 saatlik su kesintisi

Keçiören'de uzun süreli su kesintisinin nedeni Ankara Metropol Kent İçme Suyu Ana İsale Hattı Projesi kapsamında gerçekleştirilecek bağlantı çalışması.

ASKİ'nin duyurusuna göre çalışma 21 Eylül Pazartesi saat 01.00'de başlayıp 22 Eylül Salı saat 01.00'de tamamlanacak şekilde planlandı.

Kesintiden etkilenecek mahalleler şöyle:

• Şehit Kubilay Mahallesi

• Ufuktepe Mahallesi

• Uyanış Mahallesi

• Yükseltepe Mahallesi

• Sancaktepe Mahallesi

• 23 Nisan Mahallesi

• Bademlik Mahallesi

• Esertepe Mahallesi

• Ayvalı Mahallesi

• Güzelyurt Mahallesi

• Kuşcağız Mahallesi

• Osmangazi Mahallesi

• Yeşiltepe Mahallesi

• Yayla Mahallesi

• Pınarbaşı Mahallesi

• Köşk Mahallesi

• Şenyuva Mahallesi

• Ovacık Mahallesi

• Karakaya

• Atapark Mahallesi

• Kafkas

• Kanuni Mahallesi

• Karşıyaka Mahallesi

• Hisar Mahallesi

ASKİ, 24 saat sürmesi planlanan çalışmanın ardından suyun şebekeye kademeli ve kontrollü şekilde yeniden verileceğini belirtti.

Yenimahalle'de hangi mahallelerde su kesilecek?

Aynı ana isale hattı bağlantı çalışması Yenimahalle'de de su kesintisine neden olacak. Kesintinin 21 Eylül saat 01.00 ile 22 Eylül saat 01.00 arasında sürmesi planlanıyor.

Etkilenecek mahalleler:

• Avcılar Mahallesi

• Güventepe Mahallesi

• Kaletepe Mahallesi

• Barıştepe Mahallesi

• Ergenekon Mahallesi

• Kayalar Mahallesi

• Pamuklar Mahallesi

• Burç Mahallesi

• Çiğdemtepe Mahallesi

ASKİ, çalışma tamamlandıktan sonra suyun sisteme kademeli ve kontrollü olarak verileceğini açıkladı.

Çamlıdere'de su kesintisi ne zaman bitecek?

Çamlıdere'de Doğancı Terfi İstasyonu'ndaki derin kuyu sondajında meydana gelen arıza nedeniyle su verilemiyor.

Kesinti 20 Eylül saat 16.15'te başladı. ASKİ'nin planlamasına göre çalışmanın 21 Eylül saat 17.00'de tamamlanması bekleniyor.

Kesintiden etkilenen bölgeler:

• Doğancı Mahallesi

• Pelitçik Mahallesi

• Buğralar Mahallesi

Ankara'da sular ne zaman gelecek?

21 Eylül'deki kesintiler için ASKİ'nin duyurduğu planlanan bitiş saatleri ilçelere göre farklılık gösteriyor. Gölbaşı Yaylabağ'da 15.00, Sincan Çiçektepe'de 14.30, Çamlıdere'de ise 17.00 itibarıyla çalışmanın tamamlanması planlanıyor.

Keçiören ve Yenimahalle'deki ana isale hattı çalışmasının ise 22 Eylül saat 01.00'de sona ermesi planlanıyor. Çalışmaların tamamlanmasının ardından şebekeye suyun kontrollü şekilde verilmesi nedeniyle bazı bölgelerde suyun belirtilen saatten sonra ulaşması mümkün olabilir.

Arıkan'dan Cumhur İttifakı iddialarına yanıt

Saadet Partisi Genel Başkanı Mahmut Arıkan, Halk TV'de katıldığı programda, son günlerde partisinin Cumhur İttifakı ile olası iş birliğine ilişkin gündeme gelen tartışmalara açıklık getirdi.

Arıkan, Saadet Partisi'nin Cumhur İttifakı'na katılmak gibi bir gündeminin bulunmadığını söyledi. Saadet Partisi lideri, Yeniden Refah Partisi ve DEVA Partisi ile yürütülen görüşmelerin ise devam ettiğini belirtti.

"Cumhur İttifakı'na katılmak gibi bir gündemimiz yok"

Saadet Partisi'nin Cumhur İttifakı'na katılma gündeminin bulunmadığı ve buna karşılık Yeniden Refah Partisi ile DEVA Partisi'yle yeni bir siyasi hat üzerinde ilerlediği yönündeki değerlendirmeye yanıt veren Arıkan, "Kesinlikle" diyerek bu değerlendirmeyi doğruladı.

Arıkan, Yeniden Refah Partisi ve DEVA Partisi ile görüşmelerin "çok müspet" şekilde sürdüğünü ifade etti.

Saadet lideri, hedeflerinin yalnızca üç partiyle sınırlı kalmayan, farklı siyasi aktörlerin de dahil olabileceği yeni bir siyasi yapı oluşturmak olduğunu söyledi.

Arıkan, "Üç parti bir araya gelerek önümüzdeki dönemlerde parti sayısını da, siyasi aktör sayısını da artırmak kaydıyla yeni bir siyasi hat inşa etmeye çalışıyoruz" dedi.

"Siyasi partiler birbirleriyle konuşabilmeli"

Arıkan, iktidar partilerinden gelebilecek görüşme çağrılarına da kapalı olmadıklarını belirtti.

Siyasi partiler arasındaki görüşmeleri önemsediklerini ifade eden Arıkan, bir partiyle görüşmenin doğrudan ittifaka katılmak anlamına gelmediğini vurguladı.

Türkiye'deki siyasi kutuplaşmanın azaltılması açısından farklı siyasi aktörlerin birbirleriyle görüşebilmesi gerektiğini savunan Arıkan, siyasi temasların ittifak olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.

Cumhurbaşkanı adaylığı için "yeni isim" mesajı

Mahmut Arıkan, programda cumhurbaşkanı adaylığı tartışmalarına da değindi.

Daha önce yaptığı "Bir aday açıklayacağız, tüm Türkiye 'Oh be' diyecek" açıklamasını hatırlatan Arıkan, sözünü ettiği kişinin bugün kamuoyunda öne çıkan veya sıkça konuşulan adaylardan biri olmadığını belirtti.

Arıkan, cumhurbaşkanı adaylığı tartışmalarında isimlerden ziyade üzerinde uzlaşılacak ilkelerin konuşulması gerektiğini ifade etti.

Seçim tarihi açıklanana kadar bu yaklaşımı sürdürmek istediklerini belirten Arıkan, adaylık konusunda isim tartışmalarının önüne ilkelerin konulması gerektiğini söyledi.

Mahmut Arıkan ne demişti?

Saadet Partisi lideri Mahmut Arıkan'ın son açıklamaları, bir gün önce Tivi6'da yaptığı değerlendirmelerin ardından gündeme geldi.

Arıkan, yüzde 50+1 sistemi nedeniyle farklı siyasi partilerle iş birliğinin gerekli olabileceğini belirtmiş ve Cumhur İttifakı ile ilgili olarak, "Ben Cumhur İttifakı'na 'Hayatta olmaz, bunlarla bir araya gelinmez' diyen bir siyasetçi değilim. Elbette bir araya gelirim" ifadelerini kullanmıştı.

Arıkan daha önce de ittifak tartışmalarında siyasi aktörlerin isimlerinden çok ortaklaşılacak ilkelerin belirleyici olması gerektiğini savunarak, "Kişiler değil, ilkeler ittifak yapmalı" demişti.

Gençlerin yaklaşık yüzde 20’si geceleri uyanık kalıyor

Son yıllarda gençler arasında “gececiliğin” giderek yaygınlaştığını belirten Prof. Dr. Aslan, bunda internet ve teknoloji kullanımının önemli rol oynadığını söyledi.

Kişinin gece boyunca uyanık kalması ve ertesi gün kalkarak günlük yaşamına uyum sağlamakta zorlanmasının “gecikmiş uyku fazı sendromu” olarak tanımlandığını belirten Aslan, geçmişte yüzde 1-2 düzeylerinde görülen bu durumun günümüzde yüzde 10’lara kadar çıktığını ifade etti.

Hastalık boyutunda olmasa bile gençlerin yaklaşık yüzde 20’sinin geceleri uyanık kaldığını belirten Aslan, bu sürenin büyük ölçüde evde, internet başında ve sanal etkileşimlerle geçirildiğine dikkat çekti.

Gececilik davranışının yalnızca Türkiye’ye özgü olmadığını vurgulayan Aslan, dünyanın birçok ülkesinde benzer bir değişim yaşandığını söyledi.

Büyük kentler uyku yoksunu toplumlara dönüşüyor

Çalışma ve yaşam koşullarındaki değişimin de uyku düzenini etkilediğini belirten Prof. Dr. Aslan, özellikle büyük kentlerde insanların giderek “uyku yoksunu” hale geldiğine dikkat çekti.

Gece geç saatlerde yatıp sabah günlük yaşamın zorunlulukları nedeniyle erken kalkmak durumunda kalan çok sayıda kişinin 5-6 saatlik uykuyla yaşamını sürdürmeye çalıştığını belirten Aslan, yetişkinler için 6-9 saat arasındaki uykunun normal kabul edildiğini, sürekli 6 saatin altında uyuyan kişilerde ise uyku yoksunluğundan söz edilebileceğini ifade etti.

Daha düzenli bir uyku ritmi için sabah saat 07.00-08.00 civarında uyanmanın yararlı olabileceğini belirten Aslan, düzenli uyku alışkanlığının hem bedensel hem de ruhsal sağlık açısından önem taşıdığını söyledi.

Gece uyanık kalmak obezite riskini artırabiliyor

Gece uyanık kalmanın yalnızca uyku düzenini değil, beslenme alışkanlıklarını ve fiziksel aktiviteyi de etkilediğini anlatan Prof. Dr. Aslan, özellikle gençlerin gece boyunca daha fazla yemek yeme eğiliminde olduğunu ve bunun obeziteye zemin hazırlayabildiğini söyledi.

Uzun süre evden çıkmadan, gün ışığı görmeden, ihtiyaçlarını bulunduğu yere getirterek yaşayan, hareketsiz ve düzensiz beslenen bir yaşam biçiminin giderek daha görünür hale geldiğine dikkat çeken Aslan, toplumun bir bölümünün zamanının büyük kısmını evde geçirdiğini ifade etti.

“Sadece sanal dünyada var olmak insanı doyuma ulaştırmıyor”

İnsanın ruhsal sağlığı açısından gerçek sosyal ilişkilerin önemini vurgulayan Prof. Dr. Aslan, yalnızca sanal dünyadaki etkileşimlerle sürdürülen bir hayatın kişiyi yeterince mutlu eden ve doyuma ulaştıran bir yaşam biçimi olmadığını söyledi.

İnsanların kendilerini iyi hissedebilmek için gerçek iletişime, gerçek insanlara ve yüz yüze ilişkilere ihtiyaç duyduğunu belirten Aslan, sosyal ilişkilerden uzaklaşıp sanal ortamlarda çok fazla zaman geçiren bireylerde bir süre sonra boşluk hissi, yaşamı sorgulama ve anlam arayışının ortaya çıkabileceğini ifade etti.

Bu sürecin motivasyon kaybı ve erteleme davranışlarıyla devam edebildiğini belirten Aslan, bazı kişilerde depresif belirtilerin de tabloya eklenebileceğini söyledi.

“Sosyal beyin” kavramına dikkat çeken Aslan, insanı harekete geçiren ve motive eden önemli unsurlardan birinin toplum içinde diğer insanlarla kurduğu etkileşim olduğunu vurguladı.

Dikkat eksikliği olanlarda erteleme davranışı daha sık görülebiliyor

Erteleme davranışının nedenlerinin her bireyde ayrı değerlendirilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Aslan, dikkat eksikliği bulunan bireylerde motivasyon kaybı ve erteleme eğiliminin daha kolay ortaya çıkabildiğini söyledi.

Araştırmaların dikkat eksikliği bulunan bireylerin gece uyanık kalmaya ve ertesi gün yapılması gereken işleri ertelemeye daha yatkın olabildiğini gösterdiğini ifade eden Aslan, bu nedenle sorunun yalnızca “isteksizlik” veya “tembellik” olarak değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekti.

“Ertelemek insanın doğal bir eğilimi”

Ertelemenin belirli ölçülerde insanın doğal eğilimlerinden biri olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişinin konfor alanında kaldığı ve harekete geçmesini gerektiren koşulların azaldığı durumlarda erteleme davranışının daha kolay ortaya çıkabildiğini söyledi.

Ancak ertelemenin alışkanlık haline gelmesinin ruh sağlığını olumsuz etkileyebileceğini belirten Aslan, aşırı boş zaman ve sürekli düşünmenin olumsuz değerlendirmeleri artırarak kişiyi depresif bir duygu durumuna sürükleyebileceğini ifade etti.

“Önce eyleme geç, istek gelmesini bekleme”

Sosyal yaşamdan uzaklaşan ve hareketsizleşen bireylerin öncelikle fiziksel aktiviteye yönlendirilmesinin önemli olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Aslan, motivasyonun her zaman eylemden önce gelmesinin beklenmemesi gerektiğini söyledi.

Aslan, “Fiziksel aktivite için bu isteğin gelmesini beklemek yerine aktif olduğumuzda zaten kendimizi daha iyi hissediyoruz. Bilişsel davranışçı terapide söylediğimiz temel bir şey var; önce eyleme geç, istek gelmesini bekleme. Eyleme geçtikten sonra bir sonraki eylem için isteğin ortaya çıkması çok daha kolay olabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan, gececilik, sosyal içe kapanma ve erteleme davranışlarının günlük yaşamı belirgin biçimde etkilemesi durumunda deneyimli bir uzmandan destek alınmasının kişinin normal yaşamına uyumunu kolaylaştırabileceğini ifade etti.

Aileler gençlerle değerleri üzerinden iletişim kurabilir

İçe kapanan, sosyal yaşamdan uzaklaşan ve erteleme davranışı gösteren gençlere yaklaşımda ailelere de önemli görevler düştüğünü belirten Prof. Dr. Aslan, öncelikle gencin önem verdiği değerlerin anlaşılması gerektiğini söyledi.

Güven, samimiyet, dürüstlük ve sahicilik gibi kavramların gençler açısından çok önemli olabildiğini belirten Aslan, gençlerin bu değerleri göremedikleri ve art arda hayal kırıklıkları yaşadıkları durumlarda vazgeçme ve geri çekilme davranışı gösterebildiklerini ifade etti.

Gençlik döneminin çevreden ve yaşanan deneyimlerden en fazla etkilenilen dönemlerden biri olduğunu vurgulayan Aslan, gençleri dijital ve kapalı ortamlardan çıkararak sosyal hayatın içine katacak kursların, programların ve etkinliklerin artırılmasının önemli olduğunu söyledi.

Akkoç, 12 Eylül öncesinde sağ ve sol görüşlü gençlerin sokaklara döküldüğünü, toplumun yaşanan şiddet olaylarından ciddi biçimde rahatsız olduğunu belirterek, darbenin ardından yaşananlara ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

“Kanlı terör neden bir anda kesildiğini bir türlü açıklayamadılar”

12 Eylül öncesindeki atmosferi anlatan Akkoç, sağ ve sol görüşlü gençler arasındaki çatışmaların toplumu yorduğunu söyledi. Akkoç, darbenin gerekçesi olarak gösterilen olayların darbenin hemen ardından sona ermesine dikkat çekerek şöyle konuştu:

“12 Eylül 1980 darbesi sırasında, 12 Mart öncesinde olduğu gibi sağcı ve solcu gençler sokağa dökülmüş, anarşi hortlamıştı. Vatandaş anarşiden, günlük olaylardan ve gençlerin birbirini öldürmesinden bıkmış, ciddi şekilde rahatsız hale gelmişti.

Ancak 12 Eylül darbesini yapanlar, darbeden bir gün sonra, darbe için gerekçe olarak gösterilen olayların ve kanlı terörün neden bir anda, bir gün içinde kesildiğini bir türlü açıklayamadılar.

Askeri müdahaleye uygun şartların oluşması için solcu ve sağcı gençleri sokaklara döküp kan akıtanlar, istediklerini maalesef yine elde etmişlerdi.”

"Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönmesini sağladılar"

Akkoç, 12 Eylül darbesinin ardından Türkiye’nin dış politikasında ve ekonomik yapısında önemli değişiklikler yaşandığını savundu. Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşünü de bu sürecin önemli başlıklarından biri olarak değerlendiren Akkoç, şöyle konuştu:

“Askeri yönetimleri ve parlamento dışı hükümetleri, kendi istediklerini kabul ettirebilmek için uygun gören Amerikalılar, 12 Eylül darbesinden sonra Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönmesini sağladılar.”

Akkoç, dönemin ekonomik gelişmelerine ilişkin ise tütün tekeli kanununun kaldırılmasını örnek gösterdi:

“Ardından tütün tekeli kanunu kaldırılarak Türk tütünü yerine ithal Virginia tütünü getirildi ve Türk sigarası yerine Amerikan sigarası piyasaya girdi. Tütün tekeli kanununun kaldırılmasıyla da tütün satan bir ülke olan Türkiye, tütün ithal eder hale getirildi”

“Türkiye’de siyasetin yeniden dizayn edilmesinin yolu açıldı”

12 Eylül darbesinin siyasi sonuçlarına da değinen Akkoç, başta Bülent Ecevit ve Süleyman Demirel olmak üzere siyasi parti liderlerine getirilen yasakların yeni bir siyasi yapılanmanın önünü açtığını söyledi:

“12 Eylül darbesiyle başta Ecevit ve Demirel olmak üzere bütün siyasi partilerin yöneticilerine siyaset yasağı getirildi. Böylece Türkiye’de siyasetin yeni partiler ve yeni yüzlerle yeniden dizayn edilmesinin yolu açılmış oldu.”

Akkoç, bu sürecin yalnızca Türkiye içindeki siyasi dengelerle açıklanamayacağını savunarak, dönemin MİT Ekonomik İşler Dairesi Başkanı Mahir Kaynak’ın açıklamalarına da dikkat çekti.

“12 Eylül öncesinde Milli İstihbarat Teşkilatı’nda Ekonomik İşler Dairesi Başkanı olarak görev yapan Profesör Mahir Kaynak, Cumhuriyet gazetesinde Yüneyt Arcayürek’le yaptığı bir söyleşide, Demirel hükümetinin uyguladığı bağımsız ekonomik politika nedeniyle Amerikalılar tarafından devrileceğini bir ay önceden yönetime rapor olarak bildirdiğini açıklamıştı.”

Kenan Evren’in açıklaması: “Her türlü gayret gösterilecek”

Akkoç, 12 Eylül lideri Orgeneral Kenan Evren’in darbeden kısa süre sonra Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşü konusunda yaptığı açıklamayı da hatırlattı:

“12 Eylül’ün lideri Orgeneral Kenan Evren, 15 Eylül tarihinde düzenlediği basın toplantısında Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönebilmesi için gerekli her türlü gayretin gösterileceğini açıkladı.

Türkiye’nin Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşünü alelacele veto etmeden kabul etmesiyle Türkiye, Yunanistan’la arasındaki Kıbrıs, 12 Adalar, kıta sahanlığı, Ege Denizi ve Fırat hattı problemlerinin çözümünde ve ayrıca Avrupa Birliği ile ilişkilerinde kullanabileceği çok önemli bir siyasi kozu kaybetmiş oldu.”

“Darbeciler siyasetçiden çok siyasetçi gibi davrandı”

Akkoç, 12 Eylül’ün dikkat çeken yönlerinden birinin de askeri yönetimin siyasi yapılanma konusunda izlediği yöntem olduğunu söyledi:

“12 Eylül darbesinin bir başka önemli tarafı da darbeyi yapanların siyasetçiden çok siyasetçi, politikacıdan çok politikacı gibi davranmış olmasıydı.”

12 Eylül’den hemen sonra, 14-15 Eylül günlerinde Ankara kulislerinde Güven Partisi Genel Başkanı Profesör Turan Feyzioğlu’nun başbakan, Zeyyat Baykara’nın ise başbakan yardımcısı olacağı konuşulmaya ve tartışılmaya başlanmıştı.”

O dönemde Tercüman gazetesinde çalıştığını belirten Akkoç, yaşananları şöyle anlattı:

“Hiç unutmam, o dönemde çalıştığım Tercüman gazetesinde Avrupa baskılarına bakıyordum. Bu siyasi gelişmeler ve Feyzioğlu’nun başbakanlığı konusu tartışılırken köşe yazarı Kurtul Altuğ, Feyzioğlu’nun başbakan olacağını söylemişti. Ben de, ‘Askerler diğer darbelerden farklı olarak kamuoyuna, halka ve belli görevlerde bulunanlara karşı çok dikkatli davranıyorlar. Politikacıdan fazla politikacı gibi davranıyorlar’ dedim.

Üç milletvekili olan Güven Partisi’nin genel başkanını büyük tepki alacağı düşüncesiyle başbakan yapmadılar.”

"Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla taşlar yerine oturmaya başladı"

Akkoç, 20 Eylül’de Bülent Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla daha önceki siyasi senaryonun değiştiğini belirtti.

“Feyzioğlu’nun başbakan olması mümkün değildi, yapmazlardı. Çünkü bu arada Ferit Melen hükümetinin senaryosunu uyguluyorlardı.

Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla taşlar yerine oturmaya başladı. Demirel hükümetinin bakanlar üstü bürokratı Turgut Özal, darbecilerin kurduğu hükümette ekonomik işlerden sorumlu başbakan yardımcısı oldu. Yani adeta fiili başbakan durumuna geldi.”

“Özal mutlaka parti kuracaktı ve iktidara getirilecekti”

Akkoç, 12 Eylül sonrasında Türkiye’de yeni siyasi partilerin kurulacağına ilişkin kulislerin hızlandığını, bu süreçte Turgut Özal’ın da parti kuracağının konuşulduğunu söyledi.

1982 yılının Şubat ayında Almanya’da olduğunu belirten Akkoç, Tercüman gazetesinde Yavuz Donat’ın Özal’la yaptığı görüşmenin dokuz sütun manşetten yayımlandığını anlattı:

“‘Özal'ın hiç kimse gocunmasın, parti kurmayacağım’ şeklindeki sözleri şok etkisi yarattı. Bu açıklama bende de şok etkisi yarattı. Benim değerlendirmeme göre Özal mutlaka parti kuracaktı ve iktidara getirilecekti.

Çünkü yeniden siyasi yapılanmaya gidileceği, bütün partilere, her partiye, her adaya ve her lidere izin verilmeyeceği biliniyordu. Benim tahminime göre Özal’ın parti kuracağı kesindi.”

"Özal bana, "Ben öyle söylemedim" dedi"

Ankara’ya döndükten sonra 28 Mart’ta Turgut Özal’dan randevu aldığını anlatan Akkoç, kendisine parti kurmayacağı yönündeki açıklamasını sorduğunu belirtti. Özal’ın sözlerinin yanlış değerlendirildiğini söylediğini aktaran Akkoç, görüşmeyi şöyle anlattı:

“Özal bana, ‘Ben öyle söylemedim. Yavuz onu yanlış değerlendirmiş. O konuşmada ben de bugün için parti kurmayı düşünmüyorum dedim’ dedi.

‘Hiç kimse gocunmasın’ ifadesinin doğru olduğunu, ancak ‘Bugün için parti kurmayı düşünmüyorum. Ama gelecekte şartlar ne olur, onu bilemem’ şeklinde konuştuğunu söyledi. Yavuz Donat’ın sözlerini yanlış değerlendirdiğini belirtti. Ben beklediğim cevabı almıştım”

"Turgut Bey’den açık cevabı orada almıştım"

Akkoç, görüşmede Özal’a 12 Mart ve 12 Eylül dönemlerinde üst düzey görevlerde bulunmasını da sorduğunu anlattı:

“Ardından Özal’a, ‘Efendim, 12 Mart darbesi sırasında da Planlama Müsteşarıydınız. 12 Eylül darbesi sırasında yine Planlama Müsteşarıydınız. Burada daha yetkili şekilde, bakanlar üstü bürokrat unvanınız vardı. Bu sadece tesadüf mü?’ diye sordum. Özal bu soru karşısında şaşırdı ve “Tesadüfler var” dedi. Görüşmenin en dikkat çekici bölümü Özal’ın darbeler hakkındaki değerlendirmesiydi, bana "27 Mayıs’ da, 12 Mart da, 12 Eylül de neticeleri itibarıyla Türkiye’yi kurtarmak için yapılmıştır. 12 Eylül ise diğerlerinden daha farklıdır ve başarılıdır" ifadelerini kullandı.

Turgut Bey’den açık cevabı orada almıştım. Çünkü orada diğer bütün darbelere sahip çıkıyor, 12 Eylül’e ise ayrıca sahip çıkıyordu. 12 Eylül’ü diğerlerinden daha başarılı olarak değerlendiriyordu.”

"Partilerin bir babanın üç çocuğundan farkı yoktu"

Akkoç, 12 Eylül sonrasında eski siyasi liderlerin yasaklı olduğu ve yeni siyasi yapılanmanın şekillendirildiği dönemi de anlattı:

“Seçim ortamına girildiğinde eski liderler yasaklıydı. Bütün partilerin liderleri yasaklıydı. Eski liderlere yakınlığıyla bilinen kişiler dahi veto edildi. Partiler veto edildikçe üç partinin seçime girmesine izin verildi: Anavatan Partisi, Milliyetçi Demokrasi Partisi ve Halkçı Parti.”

Milliyetçi Demokrasi Partisi’nin başında Turgut Sunalp vardı. Askerlerin ‘abi’ dedikleri, çok sevdikleri ve ordu içerisinde çok sevilen bir liderdi Turgut Paşa.

Anavatan Partisi’nin başında başbakan yardımcısı vardı, yani askerlerin kurduğu hükümetin başbakan yardımcısı Turgut Özal’dı. Halkçı Parti’nin başında ise Başbakanlık Müsteşarı Necdet Calp vardı.

Yani biri askerlerin çok yakın gördüğü bir isim, biri başbakan yardımcısı, diğeri de Başbakanlık Müsteşarıydı. Partilerin bir babanın üç çocuğundan farkı yoktu.”

“Özal’ın vetosu orada önlendi”

Akkoç, diğer siyasi aktörlerin veto edildiğini, hatta eski siyasi liderlerle yakınlığı bulunan isimlerin de seçim sürecinin dışında bırakıldığını belirtti:

“Diğer partilerin hiçbiri seçime sokulmadı, veto edildi. Hatta eski partilerle ve eski liderlerle yakınlığı bilinen kişiler de veto edildi. İsmet Paşa’nın oğlu Erdal İnönü bile veto edildi. Konseyde görev yapan komutanlar ve generaller, Anavatan Partisi’nin ve Turgut Özal’ın veto edileceğini düşünüyorlardı. Açıkçası ‘Olmaz, getirilmez, olmaz’ diyorlardı.

Veto işlemleri 30 Eylül’e kadar yapıldı. 15 Eylül tarihinde Amerikalı üst düzey bir yetkili geldi ve Evren’le görüştü. Özal’ın vetosu orada önlendi.”

“MDP beklenirken Turgut Özal iktidara geldi”

Akkoç, 1983 seçimlerine giden süreçte askeri yönetimin beklentisinin Milliyetçi Demokrasi Partisi’nin iktidara gelmesi yönünde olduğunu ancak sonuçların farklı çıktığını belirtti:

“MDP’nin iktidara getirileceği beklenirken Turgut Özal iktidara geldi. Yeni yapılanma böylece gerçekleşti. 12 Eylül de görevini bu şekilde yerine getirmiş oldu.”

Katarakt yaşlanmanın belirtilerinden biri

Kataraktın, gözün içindeki saydam merceğin zaman içerisinde elastikiyetini ve saydamlığını kaybetmesi sonucu ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Burcu, bu süreci cildin kırışması ve saçların beyazlaması gibi yaşla birlikte gelişen değişikliklere benzetti.

En sık görülen katarakt türünün yaşa bağlı katarakt olduğunu ifade eden Burcu, genetik yatkınlığın hastalığın daha erken yaşlarda ortaya çıkmasına neden olabileceğini söyledi.

Güneş ışınları zarar veriyor!

Katarakt gelişiminde güneş ışınlarının önemli bir etken olduğunu belirten Burcu, beslenme ve yaşam koşullarının da hastalığın gelişim sürecini etkileyebildiğini kaydetti.

Kataraktın nadiren çocukluk çağında da görülebildiğini anlatan Burcu, annenin hamilelik sırasında geçirdiği bazı enfeksiyonlar, genetik faktörler, travmalar ve özellikle uzun süreli kortizon kullanımının katarakt gelişimine yol açabileceğini ifade etti.

Diyabet kataraktın daha erken ortaya çıkmasına neden olabiliyor

İleri yaşlarda özellikle diyabetin kataraktın daha erken ortaya çıkmasında önemli bir risk faktörü olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Burcu, diyabetin ameliyat süreci ve sonrasında da dikkate alınması gereken önemli bir hastalık olduğunu söyledi.

Diyabetli hastalarda göz sağlığının yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Burcu, ameliyat sonrasında da güneş ışınlarından iyi korunmanın önemine dikkat çekti.

Katarakt gelişimini mümkün olduğunca geciktirmek için sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemini vurgulayan Burcu, karbonhidrat ve şeker tüketiminin sınırlandırılması, Akdeniz tipi beslenme, yüksek ultraviyole korumasına sahip kaliteli güneş gözlüğü ve gerektiğinde şapka kullanımının göz sağlığını korumaya yardımcı olduğunu ifade etti.

Ameliyat için kataraktın ilerlemesini beklemek gerekmiyor

Katarakt ameliyatının zamanlamasının hastanın görme düzeyi, günlük yaşamı ve ihtiyaçlarına göre belirlenmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Burcu, geçmişte olduğu gibi görmenin ileri derecede azalmasını beklemenin artık gerekli olmadığını belirtti.

Hastanın görmesi iyiyse, katarakt günlük yaşamını etkilemiyorsa ve gözlükle yeterli görme keskinliği sağlanabiliyorsa ameliyatın bekletilebileceğini ifade eden Burcu, buna karşılık kataraktın kişinin yaşam kalitesini ve günlük faaliyetlerini etkilemeye başlaması halinde ameliyatın planlanabileceğini söyledi.

Katarakt ameliyatını gereğinden fazla geciktirmenin de doğru olmadığını vurgulayan Burcu, ileri derecede sertleşmiş kataraktın cerrahiyi zorlaştırabileceğini ve komplikasyon riskini artırabileceğini kaydetti.

Yeni ameliyat yöntemleri ile hastalar daha hızlı iyileşiyor

Kataraktın günümüzde tek tedavisinin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Burcu, cerrahi tekniklerde son yıllarda önemli gelişmeler yaşandığını söyledi.

Geçmişte çok daha büyük kesilerle gerçekleştirilen ameliyatların artık oldukça küçük kesilerden yapılabildiğini anlatan Burcu, bu gelişmenin hem cerrahi süreci kolaylaştırdığını hem de hastaların ameliyat sonrasında günlük ve sosyal yaşamlarına daha hızlı dönmelerine olanak sağladığını ifade etti.

Katarakt ameliyatında göz içine yerleştirilen merceklerin biyolojik uyumluluğu yüksek materyallerden üretildiğini belirten Burcu, bu merceklerin kullanım ömrünün yaklaşık 100 yıl olduğunu ve normal koşullarda hastanın ilerleyen yıllarda merceğinin değiştirilmesinin gerekmediğini söyledi.

“Akıllı mercek” seçiminde hastanın ihtiyacı belirleyici

Halk arasında “akıllı mercek” olarak bilinen yeni nesil göz içi merceklere de değinen Prof. Dr. Burcu, bu merceklerin yakın, orta ve uzak mesafelerde dengeli görme sağlamayı hedeflediğini söyledi.

Katarakt ameliyatında tek odaklı veya çok odaklı merceklerin tercih edilebildiğini belirten Burcu, mercek seçiminde hastanın günlük yaşamının, mesleğinin ve görme beklentisinin çok iyi değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.

Uzak, orta ve yakın mesafeyi mümkün olduğunca gözlüksüz görmek isteyen hastalarda üç odaklı merceklerin tercih edilebildiğini, uzak görüşün öncelikli olduğu hastalarda ise tek odaklı merceklerin daha uygun olabileceğini anlatan Burcu, bu durumda yakın gözlüğüne ihtiyaç duyulabileceğini söyledi.

Ameliyat sonrasında bebeklik dönemindeki gibi kusursuz bir görüş beklentisinin gerçekçi olmayacağını belirten Burcu, en doğru yaklaşımın hastanın beklentisini iyi anlamak ve ihtiyacına uygun merceği seçmek olduğunu vurguladı.

Her katarakt ameliyatı sadece damla anesteziyle yapılmıyor

Katarakt ameliyatlarında hastanın durumuna göre farklı anestezi yöntemlerinin uygulanabildiğini anlatan Prof. Dr. Burcu, ameliyata uyum sağlayabilecek hastalarda damla anestezisinin yeterli olabildiğini söyledi.

Yoğun kaygısı bulunan, işitme sorunu veya ameliyat sırasında iletişimi güçleştirecek özel bir durumu olan hastalarda sedasyon ya da farklı anestezi yöntemlerinin tercih edilebildiğini belirten Burcu, çocuk hastaların ise genel anestezi altında ameliyat edildiğini ifade etti.

Yeni cerrahi tekniklerle çok küçük kesilerden ameliyat yapılabildiği için geçmişte olduğu gibi gözün uzun süre kapatılmasının her hastada gerekli olmadığını belirten Prof. Dr. Burcu, bazı hekimlerin gözü hiç kapatmayabildiğini, bazılarının ise bir veya iki gün süreyle koruma önerebildiğini söyledi.

Ameliyat sonrası hijyenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Burcu, özellikle ilk 48 saatin dikkat gerektirdiğini, yaklaşık 10 gün boyunca ameliyat edilen göz ve çevresinin doğrudan suyla temasından kaçınılması gerektiğini ifade etti.

“İki gözü aynı anda ameliyat etmeyi tercih etmiyoruz”

Her iki göze aynı anda katarakt ameliyatı yapmayı rutin olarak tercih etmediklerini belirten Prof. Dr. Burcu, bir gözün ameliyatından en az üç gün sonra, genellikle de yaklaşık bir hafta içerisinde diğer gözün ameliyat edilebildiğini söyledi.

Genel anestezi alması gereken ve ikinci kez anestezi uygulanmasının sağlık açısından risk oluşturduğu çok özel hastalarda iki gözün aynı seansta ameliyat edilebildiğini belirten Burcu, bu durumda ikinci göze geçilirken tamamen yeni bir ameliyat yapılıyormuş gibi cerrahi hazırlığın ve kullanılan malzemelerin yenilendiğini anlattı.

Katarakt tekrarlamaz

Katarakt ameliyatından sonra hastalığın yeniden oluşmadığını vurgulayan Prof. Dr. Burcu, bazı hastalarda iyileşme sürecinde göz içindeki arka kapsülde opaklaşma gelişebildiğini söyledi.

Halk arasında zaman zaman “katarakt yeniden oluştu” veya “gözde kireçlenme oldu” şeklinde ifade edilen bu durumun kataraktın tekrarlaması anlamına gelmediğini belirten Burcu, arka kapsül opasitesi olarak adlandırılan tablonun basit bir lazer işlemiyle giderilebildiğini ifade etti.

Eylül ayının başlamasıyla birlikte bankaların emekli müşterilere yönelik promosyon kampanyaları yakından takip ediliyor. ING, Akbank, İş Bankası, QNB, Vakıf Katılım, Garanti BBVA ve kamu bankalarının açıkladığı fırsatlarda maaş miktarına göre farklı ödeme seçenekleri bulunuyor. Bazı kampanyalarda doğrudan nakit promosyonun yanı sıra kart harcaması, otomatik ödeme talimatı ve çeşitli bankacılık ürünlerinin kullanılması karşılığında ek avantajlar da sunuluyor. İşte Eylül 2026 itibarıyla bankaların açıkladığı emekli promosyonları...

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Süper Lig'de yeni sezon hazırlıkları tüm hızıyla sürerken, şampiyonluk parolasıyla yola çıkan Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Trabzonspor, kadrolarını dünya yıldızlarıyla güçlendirmeye devam ediyor. Milyonlarca taraftarın gözü kulağı son dakika transfer gelişmelerine çevrilmiş durumdayken, Avrupa devlerinden Süper Lig'e uzanan transfer trafiği de hız kazandı. Nathan Ake'den Mason Greenwood'a, Leandro Trossard'dan Vedat Muriç'e kadar yeşil sahalarda fırtına gibi esecek birçok önemli yetenek, yeni sezonda formalarını giymeye hazırlanıyor.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

Ara zam için milyonlarca memur, emekli ve kamu çalışanının beklediği maaş hesabı yeniden güncellendi. TÜİK’in 3 Temmuz'da enflasyon verisini açıklamasıyla birlikte 6 aylık zam oranı netleşirken, memur, memur emeklisi, SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yeni maaş tahminleri de ortaya çıktı. Hakim, savcı, polis, öğretmen, hemşire, zabıta, itfaiyeci, infaz koruma memuru, vaiz, mühendis ve kamu işçisi gibi birçok meslek grubunda Temmuz sonrası beklenen maaşlar tek tek hesaplandı. İşte en güncel Temmuz zammı tablosu ve meslek meslek yeni maaş beklentileri...

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

A Milli Futbol Takımı, Vincenzo Montella yönetiminde 24 yıllık Dünya Kupası hasretini sona erdirerek 2026 FIFA Dünya Kupası yolculuğuna hazırlanıyor. Geçtiğimiz günlerde açıklanan geniş aday kadro, turnuva öncesi hazırlık maçları, grup fikstürü ve ay-yıldızlı ekibin toplam piyasa değeri futbolseverlerin gündeminde. İşte A Milli Takım’ın Dünya Kupası öncesi merak edilen tüm detayları…

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!