Ege Denizi'nde 3,8 büyüklüğünde deprem meydana geldi

AFAD'ın resmi internet sitesinde yer alan verilere göre, 28 Temmuz 2026 tarihinde saat 11.30'da Ege Denizi'nde 3,8 büyüklüğünde deprem kaydedildi.

AFAD tarafından açıklanan teknik verilere göre, depremin merkez üssü Ege Denizi olarak belirlendi. Yerin 7 kilometre derinliğinde meydana gelen depremin büyüklüğü 3,8 (Ml) olarak ölçüldü.

Ege Denizi'nde deprem mi oldu?

• Büyüklük: 3,8
• Yer: Ege Denizi
• Tarih: 28 Temmuz 2026
• Saat: 11.30.44
• Derinlik: 7 kilometre

Ege Denizi'nde kaç şiddetinde deprem oldu?

#DEPREM
Büyüklük:3.8 (Ml)
Yer:Ege Denizi
Tarih:2026-07-28
Saat:11:30:44 TSİ
Enlem:40.19 N
Boylam:24.03467 E
Derinlik:7 km
Detay:https://t.co/33IdFl07Kr@afadbaskanlik

— AFAD Deprem (@DepremDairesi) July 28, 2026

Gümüş fiyatları 57 dolar seviyesine geriledi

Geçen hafta 60 dolar sınırına yaklaşan gümüş fiyatlarında yeni haftada yön aşağı döndü.

ABD dolarındaki güçlenme ile birlikte değerli metal üzerinde satış baskısı oluşurken, ons gümüş salı günü yaklaşık yüzde 2 değer kaybederek 57,20 dolar seviyelerine geriledi.

Fed'in iki günlük para politikası toplantısı öncesinde spot gümüşün ons fiyatı da yaklaşık 57,23 dolar seviyesinde işlem gördü. Böylece geçen hafta elde edilen kazanımların bir bölümü geri verilmiş oldu.

Piyasalarda oluşan fiyatlamalarda doların güç kazanması etkili olurken, yatırımcıların dikkati para politikası kararlarına çevrildi.

Fed faiz kararı piyasaların odağında yer aldı

Gümüş piyasasında fiyat hareketlerinin odağında ABD Merkez Bankası'nın faiz kararı bulunuyor.

Piyasa katılımcıları yalnızca faiz kararını değil, Fed'in gelecek döneme ilişkin değerlendirmelerini ve para politikasına yönelik vereceği mesajları da yakından izliyor.

Faiz kararına ilişkin beklentiler, değerli metallerdeki fiyat hareketlerinde belirleyici unsurlar arasında yer alıyor.

Fed toplantısından çıkacak karar ve yapılacak açıklamalar, gümüş fiyatlarının yönü açısından takip edilen başlıklar arasında bulunuyor.

Doların güçlenmesi gümüş fiyatlarını etkiledi

Gümüş fiyatlarındaki gerilemede öne çıkan unsurlardan biri ABD dolarındaki yükseliş oldu.

Doların değer kazanmasıyla birlikte dolar üzerinden fiyatlanan gümüş, diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından daha yüksek maliyetli hale geldi.

Bu durum, talep tarafındaki görünüm üzerinde etkili olurken ons gümüş fiyatında aşağı yönlü hareketin sürmesine katkı sağladı.

Fiyatlamalarda dolar endeksindeki gelişmeler de yakından takip edilen başlıklar arasında yer aldı.

Fedwatch verilerinde faiz beklentileri öne çıktı

CME FedWatch verilerine göre piyasalar, Fed'in politika faizinde değişikliğe gitmeme ihtimalini yüzde 62 olarak fiyatlıyor.

Aynı verilere göre 25 baz puanlık faiz artışı ihtimali ise yüzde 38 seviyesinde bulunuyor.

Bir hafta önce söz konusu ihtimalin yaklaşık yüzde 16 seviyesinde olduğu belirtilirken, eylül ayında faiz artışı beklentisi ise yaklaşık yüzde 81 olarak fiyatlanıyor.

Faiz oranlarının yüksek seviyelerde kalması veya artırılması beklentisi, faiz getirisi bulunmayan gümüş ve altın gibi değerli metaller üzerindeki fiyatlamalarda izlenen başlıklar arasında yer alıyor.

Gümüş piyasasında küresel arz açığı beklentisi sürüyor

Kısa vadede fiyatlarda satış baskısı görülmesine karşın küresel gümüş piyasasına ilişkin arz beklentileri de dikkat çekiyor.

Silver Institute tahminlerine göre küresel gümüş piyasasının 2026 yılında üst üste altıncı kez arz açığı vermesi bekleniyor.

Son tahminlerde arz açığının yaklaşık 46,3 milyon ons seviyesinde gerçekleşeceği öngörülüyor. Daha önce yapılan tahminde ise bu rakam yaklaşık 67 milyon ons olarak açıklanmıştı.

Açıklanan beklentilere göre madencilik üretimi ve geri dönüşüm faaliyetlerinde iyileşme yaşansa da küresel tüketimin yeni arzın üzerinde kalmaya devam etmesi bekleniyor.

Ons gümüşte kısa ve uzun vadeli görünüm takip ediliyor

Gümüş fiyatlarında kısa vadeli hareketlerde Fed'in para politikası ve doların seyri öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor.

Öte yandan küresel arz açığına ilişkin beklentiler uzun vadeli görünümde takip edilen unsurlar arasında yer alıyor.

Piyasalarda, Fed'in faiz kararı ile karar sonrasında yapılacak değerlendirmelerin gümüş fiyatları üzerindeki etkisi izlenirken, küresel gümüş piyasasında arz ve tüketim dengesine ilişkin veriler de takip edilmeye devam ediyor. Açıklanan son tahminlerde 2026 yılında küresel gümüş piyasasının yaklaşık 46,3 milyon ons arz açığı vermesinin beklendiği belirtilirken, madencilik üretimi ve geri dönüşümdeki iyileşmeye rağmen tüketimin arzın üzerinde kalmayı sürdürmesinin öngörüldüğü ifade edildi.

2026 Temmuz Emekli Maaşı Zam Farkı Süreci Nasıl İşliyor?

Temmuz ayında açıklanan enflasyon verilerinin ardından emekli aylıkları yeniden düzenlendi. Yapılan artışla birlikte özellikle en düşük emekli maaşı alan vatandaşların fark ödemeleri gündeme geldi.

TBMM'de kabul edilen düzenleme kapsamında en düşük emekli aylığının 23 bin 552 TL'ye yükseltilmesi öngörülürken, düzenlemenin Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından uygulanması bekleniyor. Bu süreçte oluşacak maaş farklarının ödeme takvimi de SGK tarafından duyuruluyor.

Emeklilerin en çok araştırdığı başlıklar arasında ise "Emekli maaşı farkı yattı mı?", "En düşük emekli maaşı farkı ne zaman ödenecek?" ve "SGK ödeme tarihleri" yer alıyor.

Emekli Sandığı (4C) Zam Farkı Ödemeleri Yapıldı mı?

SGK'nın yaptığı resmî açıklamaya göre 4C Emekli Sandığı kapsamında aylık alan emekli, malul, vazife malulü ile dul ve yetim aylığı hak sahiplerinin Temmuz ayı zam farkı ödemeleri 24 Temmuz 2026 tarihinde hesaplara yatırıldı.

Kurumun açıklamasına göre yaklaşık 2 milyon 491 bin 370 hak sahibine toplam 14,5 milyar TL tutarında ödeme gerçekleştirildi.

Bu kapsamda Emekli Sandığı emeklileri için Temmuz ayı zam farkı ödemeleri tamamlanmış durumda bulunuyor.

SSK Emekli Maaşı Zam Farkı Ne Zaman Yatıyor?

4A kapsamında aylık alan SSK emeklilerinin maaş ödemeleri tahsis numarasının son hanesine göre gerçekleştiriliyor. Zamlı maaşlar ve oluşan farklar ödeme günü içerisinde hesaplara aktarılıyor.

2026 Temmuz SSK ödeme takvimi şu şekilde uygulanıyor:

• Tahsis numarası sonu 9: 17 Temmuz
• 7: 18 Temmuz
• 5: 19 Temmuz
• 3: 20 Temmuz
• 1: 21 Temmuz
• 8: 22 Temmuz
• 6: 23 Temmuz
• 4: 24 Temmuz
• 2: 25 Temmuz
• 0: 26 Temmuz

SGK tarafından belirlenen ödeme gününde emekliler, maaşlarını ve oluşan farkları hesaplarından kontrol edebiliyor.

Bağ-Kur Emekli Maaşı Zam Farkı Ödeme Tarihleri

4B Bağ-Kur emeklileri için de ödeme takvimi tahsis numarasının son rakamına göre uygulanıyor.

2026 Temmuz Bağ-Kur ödeme tarihleri şöyle:

• Son rakamı 9, 7 ve 5: 25 Temmuz
• Son rakamı 3 ve 1: 26 Temmuz
• Son rakamı 8, 6 ve 4: 27 Temmuz
• Son rakamı 2 ve 0: 28 Temmuz

Bağ-Kur emeklileri belirlenen tarihte zamlı maaşlarını ve varsa oluşan fark ödemelerini banka hesaplarından takip edebiliyor.

En Düşük Emekli Maaşı Farkı Ne Zaman Ödenecek?

Temmuz ayında kabul edilen düzenleme ile en düşük emekli aylığının 23 bin 552 TL'ye yükseltilmesi kararlaştırıldı.

Düzenlemenin Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesinin ardından en düşük aylık alan emeklilere oluşacak fark ödemeleri de SGK tarafından ayrıca duyurulacak ödeme takvimi doğrultusunda gerçekleştirilecek.

Bu nedenle en düşük emekli maaşı farkını bekleyen vatandaşların SGK tarafından yapılacak yeni açıklamaları takip etmeleri gerekiyor.

Emekli Maaşı Zam Farkı Nasıl Sorgulanır?

Emekliler, maaş farkı ödemelerinin hesaplarına yatırılıp yatırılmadığını e-Devlet sistemi üzerinden kolayca kontrol edebiliyor.

İzlenecek adımlar şu şekilde:

• e-Devlet sistemine giriş yapılır.
• "Emekli Aylık Bilgisi" hizmeti açılır.
• Maaş ve ödeme hareketleri görüntülenir.
• Zam farkı ödemesi hesap hareketleri üzerinden kontrol edilir.

Bunun yanı sıra emekliler, maaş aldıkları bankaların mobil uygulamaları ve internet şubeleri üzerinden de hesap hareketlerini inceleyerek ödeme durumunu takip edebiliyor.

SGK Ödeme Takvimi Neden Farklı Tarihlerde Uygulanıyor?

SGK, milyonlarca emekliye aynı gün ödeme yapılması nedeniyle oluşabilecek yoğunluğu önlemek amacıyla maaş ödemelerini tahsis numarası esasına göre farklı günlere yayıyor.

Bu sistem sayesinde banka ve ödeme altyapısındaki yoğunluğun azaltılması hedeflenirken, emeklilerin maaşlarını belirlenen tarihlerde düzenli şekilde alması sağlanıyor.

Temmuz dönemi zam farkı ödemeleri de aynı sistem doğrultusunda gerçekleştiriliyor. 4C kapsamındaki hak sahiplerinin ödemeleri tamamlanırken, 4A ve 4B kapsamındaki emekliler ise tahsis numaralarına göre belirlenen günlerde zamlı maaşlarını ve varsa fark ödemelerini almaya devam ediyor.

Emekli Promosyonu Almak İçin Şartlar Neler?

Bankaların emekli promosyon kampanyalarından;

• SSK emeklileri
• Bağ-Kur emeklileri
• Emekli Sandığı emeklileri
• Ölüm aylığı alan hak sahipleri (kampanya şartlarına göre)

yararlanabiliyor.

Promosyon ödemesi alabilmek için emeklinin maaşını ilgili bankaya taşıması ve 3 yıl boyunca maaşını aynı bankadan almayı taahhüt etmesi gerekiyor. Maaş taşıma işlemleri e-Devlet üzerinden veya banka şubelerinden gerçekleştirilebiliyor.

2026 Güncel Emekli Promosyonları

Bankaların açıkladığı kampanyalara göre öne çıkan promosyon tutarları şöyle:

Halkbank

• 10.000-14.999 TL maaş: 8.000 TL
• 15.000-19.999 TL maaş: 10.000 TL
• 20.000 TL ve üzeri maaş: 12.000 TL
• Ölüm aylığı alan hak sahiplerine belirli şartlarla 5.000 TL promosyon

VakıfBank

• 10.000 TL altı: 5.000 TL
• 10.000-14.999 TL: 8.000 TL
• 15.000-19.999 TL: 10.000 TL
• 20.000 TL ve üzeri: 12.000 TL

Garanti BBVA

Garanti BBVA, emekli maaşını taşıyan müşterilerine 15 bin TL'ye kadar nakit promosyon sunarken, kredi kartı ve diğer kampanyalarla toplam ödül tutarı 25 bin TL'ye kadar ulaşabiliyor.

Yapı Kredi

Yapı Kredi, maaşını bankaya taşıyan ve 3 yıllık taahhüt veren emeklilere kampanya şartlarının yerine getirilmesi halinde 30 bin TL'ye varan promosyon ve ek ödül sunuyor.

Akbank

Akbank, maaşını taşıyan veya promosyon taahhüdünü yenileyen SGK emeklilerine 15 bin TL'ye kadar nakit promosyon imkânı sağlıyor.

TEB

TEB'in kampanyasında maaş tutarına göre 5 bin TL ile 12 bin TL arasında nakit promosyon ödenirken, otomatik fatura ödeme talimatı veren emekliler için toplam ödeme 21 bin TL'ye kadar çıkabiliyor.

İş Bankası

İş Bankası, 15 bin TL'ye kadar nakit promosyon sunarken, ek kampanyalarla toplam ödül tutarı 25 bin TL'ye kadarulaşabiliyor.

QNB

QNB, maaşını bankaya taşıyan emeklilere 20 bin TL'ye kadar nakit promosyon veriyor.

DenizBank

DenizBank'ta 12 bin TL'ye kadar nakit promosyonun yanı sıra kredi kartı ve otomatik ödeme kampanyalarıyla toplam ödeme 30 bin TL'ye kadar yükseliyor.

Türkiye Finans

Türkiye Finans'ın kampanyasında nakit promosyon ve bonuslarla toplam kazanç 32 bin TL'ye kadar çıkabiliyor. Yakınını bankaya yönlendiren müşterilere ayrıca 5 bin TL'ye kadar ek ödül verilebiliyor.

ING

ING, emekli maaşına göre 15 bin TL'ye kadar koşulsuz nakit promosyon sunarken, ek kampanyalarla toplam ödül 32 bin TL'ye kadar ulaşabiliyor.

Şekerbank

Şekerbank, güncel kampanyasında toplam promosyon tutarını 35 bin TL'ye kadar yükselten bankalar arasında yer alıyor. Kampanya kapsamında maaş tutarı ve ek ürün kullanımına göre ödeme miktarı değişiklik gösteriyor.

En Yüksek Emekli Promosyonunu Hangi Banka Veriyor?

Temmuz 2026 itibarıyla açıklanan kampanyalar dikkate alındığında toplam ödeme tutarı bakımından öne çıkan bankalar şunlar:

• Şekerbank: 35 bin TL'ye kadar
• Türkiye Finans: 32 bin TL'ye kadar
• ING: 32 bin TL'ye kadar
• Yapı Kredi: 30 bin TL'ye kadar
• DenizBank: 30 bin TL'ye kadar
• Garanti BBVA: 25 bin TL'ye kadar
• İş Bankası: 25 bin TL'ye kadar
• TEB: 21 bin TL'ye kadar
• QNB: 20 bin TL'ye kadar

Toplam ödeme tutarlarının önemli bir bölümü, nakit promosyonun yanı sıra kredi kartı kullanımı, otomatik fatura ödeme talimatı, ek bankacılık ürünleri veya yakınını bankaya davet etme gibi kampanya koşullarının yerine getirilmesine bağlı olarak değişiyor.

Emekli Maaşı Taşıma İşlemi Nasıl Yapılır?

Emekli maaşını farklı bir bankaya taşımak isteyen vatandaşlar işlemlerini:

• e-Devlet üzerinden,
• İlgili bankaların şubelerinden,
• Bazı bankaların mobil uygulamaları ve internet şubeleri aracılığıyla

gerçekleştirebiliyor.

Maaş taşıma işlemi tamamlandıktan sonra bankanın kampanya şartlarının sağlanması halinde promosyon ödemesi hesaplara yatırılıyor.

Promosyon Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Birçok bankada duyurulan toplam ödeme; nakit promosyonun yanında kredi kartı harcaması, otomatik ödeme talimatı, sigorta ürünü kullanımı veya yakınını bankaya davet etme gibi ek şartların yerine getirilmesiyle elde edilebiliyor.

Bu nedenle emeklilerin maaş tutarlarına uygun kampanyaları, taahhüt süresini ve ek koşulları inceleyerek karar vermeleri önem taşıyor. Bankalar kampanya şartlarında değişiklik yapabildiğinden, başvuru öncesinde güncel bilgiler ilgili bankaların resmî kanallarından kontrol edilmelidir.

Gönüllülerin, sivil toplum kuruluşlarının ve yerel paydaşların iş birliğiyle hayata geçirilen festival, adanın edebiyat mirasını ve kültür sanat hayatını canlı tutmayı hedefliyor.

Bu yıl "Umut Kelimelerden Doğar" temasıyla gerçekleştirilecek festivalde; film gösterimleri, "Sabahattin Ali Akşamı", imza günleri, panel ve söyleşiler, dans gösterileri ile müzik dinletileri yer alacak. Festivalin sunuculuğunu ise yazar ve yayıncı Aslı Tunç üstlenecek.

Festival kapsamındaki etkinliklerde Ayşe Kulin, Murathan Mungan, Hakan Günday, Oya Baydar, Özgür Mumcu, Hikmet Hükümenoğlu, Ayşegül Devecioğlu, Ayşe Övür, Eylem Ata, Sevengül Sönmez, Murat Meriç, Güzin Değişmez, Rafet Kemancı, Taner Sayacıoğlu. Anastasia Laukkanen, Aslı Atasoy, Christina Schray, Nazlı Ökten edebiyatseverlerle buluşacak.

Geçmiş yıllarda Ahmet Ümit, Zülfü Livaneli, Burhan Sönmez, İnci Aral, Ayfer Tunç, Murat Gülsoy, Kemal Varol, Şebnem İşigüzel, Tarık Tufan, Sevim Ak, İclal Aydın ve Yekta Kopan gibi isimleri ağırlayan organizasyon, bu yıl da edebiyat buluşmalarını sürdürüyor.

Festivale ilişkin MAEF Koordinatörü ve Galimi Çınarlı Derneği Sözcüsü Adil Çamur,"MAEF, beş yıldır gönüllülerin, derneklerin, paydaşların ve adaya gönül veren herkesin emeğiyle büyüyor. Her festival bize yeni bir şey öğretiyor, her yıl programımıza yeni değerler katıyoruz. Bu yıl Çınarlı’da çok daha zengin bir programımız var. Tarihi Çınaraltı’nda ve Çınarlı Kültür Sanat Yerleşkesi’nde bir araya gelerek edebiyatı, sanatı ve paylaşmanın güzelliğini birlikte yaşayacağız. Herkesi bu ortak kültür yolculuğunun bir parçası olmaya davet ediyoruz" değerlendirmesinde bulunurken ​​​​​​​MAEF Koordinatörü ve Marmara Adası Dostları Derneği Başkanı Esengül Taran Fleckenstein, "Marmara Adası’nın edebiyatla kurduğu bağ, bizim için sadece bir anı değil, yaşayan bir mirastır. Beş yıldır bu mirası yeniden canlandırmanın gururunu ve heyecanını ada halkı ve ziyaretçileriyle birlikte yaşıyoruz. Bu yıl ‘Umut kelimelerden doğar’ diyerek, kelimelerin insanları bir araya getirme gücüne bir kez daha tanıklık edeceğiz" dedi.

​​​​​​​MAEF Koordinatörü ve Gündoğdu Köyü Derneği YK Üyesi Nevzat Ekmekçi ise"Gündoğdu’nun sakin atmosferi ve doğal dokusu, edebiyat buluşmalarına ayrı bir anlam katıyor. Festivalin bize kattığı en değerli şey, okurlarla yazarlar arasındaki mesafeyi kaldırmış olması. Bu yıl da köy meydanımızdaki buluşmalarla, umudun kelimelerle nasıl çoğaldığını birlikte göreceğiz" değerlendirmesinde bulundu.

Festival; Galimi Çınarlı Kırsal Kalkınma ve Turizm Derneği, Gündoğdu Köyü Güzelleştirme Derneği ve Marmara Adası Dostları Derneği iş birliğinde; Marmara Adalar Belediyesi, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ve yerel paydaşların katkılarıyla düzenleniyor.

Etkinlikler dört gün boyunca adanın üç ana noktası olan Marmara Merkez, Çınarlı ve Gündoğdu bölgelerinde eş zamanlı ve kademeli olarak yürütülecek. Halka açık ve ücretsiz olarak gerçekleştirilecek festivalin detaylı takvimine www.maef.com.tr adresinden ulaşılabiliyor.

Irak Başbakanlık Medya Ofisi tarafından yapılan açıklamada, Zeydi'nin beraberindeki üst düzey heyetle birlikte resmi temaslarda bulunmak üzere Ankara'ya hareket ettiği belirtildi.

Türkiye-Irak ilişkilerinde işbirliği başlıkları ele alınacak

Açıklamada, Irak Başbakanı Zeydi'nin Ankara temasları kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve üst düzey yetkililerle görüşmeler gerçekleştireceği ifade edildi.

Görüşmelerde, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin güçlendirilmesi, su yönetimi, güvenlik alanındaki işbirliği ve yatırım imkanlarının geliştirilmesine yönelik konuların gündeme alınacağı kaydedildi.

Türkiye ile Irak arasındaki mevcut işbirliği alanlarının genişletilmesi ve ortak projelerin ilerletilmesine ilişkin değerlendirmeler yapılacağı bildirildi.

Ortak altyapı projeleri değerlendirilecek

Irak Başbakanlık Medya Ofisi açıklamasında, ziyaret sırasında iki ülke arasında daha önce imzalanan anlaşmalar ve mutabakat zabıtlarının uygulanmasına yönelik çalışmaların da görüşüleceği belirtildi.

Ayrıca komşu iki ülkenin çıkarlarına katkı sağlayacak ortak altyapı projelerinin takip edilmesi ve yeni projelerin geliştirilmesine ilişkin fikir alışverişinde bulunulacağı ifade edildi.

Ziyaret kapsamında Türkiye ve Irak arasındaki ilişkilerin farklı alanlarda ilerletilmesine yönelik adımların değerlendirilmesi bekleniyor.

Paylaşımda, Türkiye'nin İspanya'nın destek talebi doğrultusunda gönderdiği yangın söndürme uçaklarına dikkat çekilirken, "Teşekkürler Türkiye" ifadesine yer verildi.

AB Komisyonu'ndan Türkiye'ye teşekkür mesajı

Avrupa Birliği Komisyonu Sivil Koruma ve İnsani Yardım Genel Müdürlüğü, İspanya'da etkisini sürdüren orman yangınlarına yönelik destek sağlayan Türkiye için sosyal medya üzerinden paylaşım yaptı.

Müdürlüğün ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yapılan paylaşımda, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın İspanya'ya yangın söndürme uçağı gönderildiğine ilişkin paylaşımı alıntılandı.

Yapılan Türkçe paylaşımda "Teşekkürler Türkiye" ifadesi kullanıldı.

Türkiye, İspanya'nın destek talebi üzerine yangın söndürme uçağı gönderdi

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, iki yangın söndürme uçağının İspanya'nın destek talebi üzerine yangınlarla mücadele etmek amacıyla havalandığını duyurdu.

Bakan Yumaklı'nın paylaşımı, daha sonra AB Komisyonu Sivil Koruma ve İnsani Yardım Genel Müdürlüğü tarafından alıntılanarak kamuoyuyla yeniden paylaşıldı.

Bu paylaşımda Türkiye'nin İspanya'daki orman yangınlarına sağladığı destek öne çıkarıldı.

Yangın söndürme uçakları için sosyal medya paylaşımı yapıldı

AB Komisyonu Sivil Koruma ve İnsani Yardım Genel Müdürlüğü, sosyal medya hesabındaki paylaşımında Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın açıklamasına yer verdi.

Paylaşımda, Türkiye'nin gönderdiği iki yangın söndürme uçağına ilişkin bilgi yeniden paylaşılırken, Türkçe teşekkür mesajı da kamuoyuna sunuldu.

Söz konusu paylaşım, İspanya'daki yangınlarla mücadele kapsamında yapılan destek çalışmasına ilişkin resmi sosyal medya hesapları üzerinden yayımlandı.

Bakan Yumaklı yangınlardan etkilenen ülkelere geçmiş olsun dileklerini iletti

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, paylaşımında yangınlardan etkilenen ülkelere geçmiş olsun dileklerini de iletti.

Bakan Yumaklı, alevlerin en kısa sürede kontrol altına alınmasını temenni ettiğini belirterek, "Dileğimiz; dünyanın neresinde olursa olsun hiçbir ormanın yanmaması, hiçbir canın zarar görmemesidir. Çünkü orman, bütün insanlığın ortak mirasıdır." ifadelerini kullandı.

Paylaşımda, yangınlardan etkilenen bölgeler için iyi dilekler de yer aldı.

AB Komisyonu paylaşımında Türkçe ifadeye yer verdi

Avrupa Birliği Komisyonu Sivil Koruma ve İnsani Yardım Genel Müdürlüğü tarafından yapılan paylaşımda Türkçe mesaj kullanılması dikkat çekti.

Müdürlük, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın paylaşımını alıntılayarak "Teşekkürler Türkiye" ifadesini kullandı.

Böylece İspanya'daki orman yangınlarıyla mücadele kapsamında Türkiye'nin gönderdiği yangın söndürme uçaklarına ilişkin destek mesajı, AB Komisyonunun resmi sosyal medya hesabından da paylaşılmış oldu.

Türk resim sanatının öncü çiftlerinden Melahat ve Eşref Üren’in sanatsal yolculuğuna ışık tutan 50 eserlik özel seçki, İktisadi Bağımsızlık Müzesi’nin üçüncü katında yer alan galeride izleyicilerle buluşacak.

Ortak yaşamın ve sanatın izleri mektup ve tablolarda

1939 yılında Ankara’ya yerleşerek kentin kültür ve sanat hayatına önemli katkılar sunan Üren çiftinin bu özel derlemesinde; Türkiye İş Bankası Sanat Eserleri Koleksiyonu’nda yer alan tabloların yanı sıra karikatürler, şiirler, eskizler ve kişisel mektuplar da sergileniyor.

Sanatseverleri çiftin hem üretim süreçlerine hem de iç dünyalarına davet eden sergi; iki sanatçının ilişkisindeki dinamikleri, neşeyi, ahengi ve zaman zaman yaşanan kırgınlıkları samimi bir anlatımla gözler önüne seriyor.

Pazartesi hariç her gün ücretsiz ziyaret edilebilecek

Pazartesi günleri hariç haftanın her günü 10.00 - 18.00 saatleri arasında ücretsiz olarak gezilebilir. Sergi kapsamında düzenlenecek çocuklara özel sanat atölyelerinin takvimi İş Sanat’ın resmi sosyal medya hesapları üzerinden duyurulacak. Türkçe-İngilizce çift dilli olarak hazırlanan sergi yayınına Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları kitabevleri, RHM Dükkan ve internet satış kanallarından ulaşılabilecek.

2026 MTV 2. Taksit Ödemeleri Ne Zaman Bitiyor?

Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından açıklanan ödeme takvimine göre 2026 yılı Motorlu Taşıtlar Vergisi ikinci taksit dönemi 1 Temmuz 2026 tarihinde başladı.

Araç sahiplerinin ikinci taksit ödemelerini 31 Temmuz 2026 Cuma günü mesai bitimine kadar tamamlamaları gerekiyor. Süresi içinde ödenmeyen vergiler için ilgili mevzuat kapsamında gecikme faizi uygulanabiliyor. Bu nedenle ödeme işlemlerinin son güne bırakılmaması öneriliyor.

MTV Borcu Nasıl Sorgulanır?

Motorlu Taşıtlar Vergisi borç sorgulama işlemi birkaç farklı resmi kanal üzerinden yapılabiliyor.

Araç sahipleri aşağıdaki bilgilerle MTV borçlarını görüntüleyebiliyor:

• Araç plakası
• T.C. Kimlik Numarası veya Vergi Kimlik Numarası
• Araç tescil tarihi ya da sahiplik belge tarihi

Bu bilgiler kullanılarak Gelir İdaresi Başkanlığı'nın Dijital Vergi Dairesi sistemi veya e-Devlet üzerinden güncel MTV borcu sorgulanabiliyor.

Plakadan MTV Sorgulama Nasıl Yapılır?

Plaka bilgisiyle MTV sorgulaması yapmak isteyen vatandaşlar, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın Dijital Vergi Dairesi sistemine giriş yaparak ilgili ekran üzerinden işlemlerini gerçekleştirebiliyor.

Sorgulama sırasında genellikle şu bilgiler isteniyor:

• Araç plakası
• T.C. Kimlik Numarası veya Vergi Kimlik Numarası
• Araç tescil tarihi

Bilgilerin doğrulanmasının ardından araç için tahakkuk eden Motorlu Taşıtlar Vergisi borcu ekranda görüntüleniyor.

e-Devlet Üzerinden MTV Borcu Sorgulanabilir Mi?

Evet. Motorlu Taşıtlar Vergisi sorgulama ve kredi kartıyla ödeme işlemleri e-Devlet Kapısı üzerinden de gerçekleştirilebiliyor.

Kimlik doğrulamasının ardından araç sahipleri;

• Güncel MTV borçlarını görüntüleyebiliyor,
• Tahakkuk bilgilerine ulaşabiliyor,
• Uygun ödeme ekranı üzerinden işlemlerini tamamlayabiliyor.

MTV Ödemesi Nereden Yapılır?

2026 yılı MTV ikinci taksit ödemeleri birçok farklı kanal aracılığıyla gerçekleştirilebiliyor.

Ödeme yapılabilecek resmi kanallar şunlar:

• GİB Dijital Vergi Dairesi
• e-Devlet Kapısı
• Anlaşmalı bankaların internet şubeleri
• Mobil bankacılık uygulamaları
• Vergi daireleri
• PTT şubeleri

Bankaların internet ve mobil uygulamalarında ödeme işlemleri genellikle "Vergi Ödemeleri" veya "Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV)" menüsü üzerinden yapılabiliyor.

2026 MTV Tutarları Ne Kadar Oldu?

2026 yılında uygulanacak Motorlu Taşıtlar Vergisi tutarları; aracın motor silindir hacmine, yaşına ve taşıt değerine göre değişiklik gösteriyor.

Öne çıkan bazı MTV tutarları şu şekilde:

• 1.3 litreye kadar motor hacmine sahip otomobiller: 6.903 TL'ye kadar
• 1.3–1.6 litre motor hacmine sahip otomobiller: 12.028 TL
• 1.6–1.8 litre motor hacmine sahip otomobiller: 21.252 TL
• 2026 yılında uygulanan en yüksek MTV tutarı: 274.415 TL

Kesin vergi tutarı ise aracın modeli, yaşı, motor hacmi ve taşıt değerine göre farklılık gösteriyor.

MTV Ödemesi Yapılmazsa Ne Olur?

Motorlu Taşıtlar Vergisi'nin yasal süre içerisinde ödenmemesi halinde ilgili vergi borcuna yürürlükteki mevzuat kapsamında gecikme faizi uygulanabiliyor.

Bu nedenle araç sahiplerinin ödeme tarihini takip ederek işlemlerini zamanında tamamlamaları önem taşıyor. Vergi borçlarının güncel durumu GİB Dijital Vergi Dairesi ve e-Devlet sistemi üzerinden düzenli olarak kontrol edilebiliyor.

2026 MTV Ödeme Sürecinde Bilinmesi Gerekenler

2026 yılı ikinci taksit ödeme döneminin sona ermesine sayılı günler kala milyonlarca araç sahibi MTV borç sorgulama ve ödeme işlemlerini tamamlamaya hazırlanıyor. Resmi takvime göre son ödeme tarihi 31 Temmuz 2026 olarak uygulanırken, işlemler GİB Dijital Vergi Dairesi, e-Devlet, anlaşmalı bankalar, PTT ve vergi daireleri aracılığıyla gerçekleştirilebiliyor.

Araç sahiplerinin gecikme faiziyle karşılaşmamak için borçlarını resmi sorgulama ekranlarından kontrol ederek belirtilen süre içerisinde ödemelerini tamamlamaları gerekiyor. Bu süreçte en çok araştırılan konular arasında MTV borcu nasıl sorgulanır, plakadan MTV ödeme, e-Devlet MTV sorgulama, MTV son ödeme tarihi ve 2026 MTV ikinci taksit ödeme yöntemleri yer almaya devam ediyor.

Batı sanatı pratiği yürüten Türk bir sanatçının, Japon sanatındaki haiku geleneğinden ilham alarak hazırladığı üretimler, tarihi bir sinagog yapısında kurgulanan disiplinlerarası bir seçkiyle sunuluyor.

Dört bölümden oluşan disiplinlerarası seçki

Yerleştirmeden yağlıboyaya kadar geniş bir teknik ve üslup yelpazesine yayılan "Sergi No. 1", kavramsal olarak dört ana bölümden meydana geliyor. Sanatçının Japon edebiyatının geleneksel haiku şiir formundan esinlenerek hayata geçirdiği çeşitli teknik denemelerden oluşuyor. Batı sanatı tarihine ilişkin çeşitli anekdot ve stillerin yorumlandığı bu bölüm, sanatçının "sanatın bir etki değil, bir tepki olduğu" yönündeki temel düşüncesini odağına alıyor. Sanatın değerlendirme kriterleri, yöntemleri ile mükemmellik ve güzellik kavramlarının tanımlarına yönelik sorgulamaları bir araya getiriyor.

Seçkinin kapanışını oluşturan az sayıda üç boyutlu çalışmayı kapsıyor.

Eser açıklamalarının da anlatımın ayrılmaz bir parçası olarak kurgulandığı sergi; izleyiciyi sanatçının duygu ve düşünce dünyasını deneyimlemeye davet ediyor.

Ahmet Vehbi Doğramacı hakkında

1986 yılında Denizli'de doğan Ahmet Vehbi Doğramacı, yüksek iç mimar unvanını aldıktan sonra sanat kariyerine 2015 yılında Beral Madra’nın küratörlüğünü üstlendiği Kuad Gallery bünyesinde başladı. Eserleri 2022 yılında Mamut Art Project kapsamında da sergilenen sanatçı, halihazırda İstanbul Bilgi Üniversitesi’nde öğretim görevlisi olarak akademik çalışmalarını sürdürmektedir. Doğramacı aynı zamanda çizgi roman, takı tasarımı, bağımsız oyun geliştirme ve dijital içerik üretimi alanlarında da üretim yapmaktadır

Emlak sektörüne yönelik denetimlerde en büyük ihlal

İncelemelerde en çok öne çıkan usulsüzlük, yetki belgesi bulunmadan emlak aracılığı yürütülmesi olarak kayıtlara geçti. Bu çerçevede belgesiz çalıştığı belirlenen 136 işletmeye 22 milyon 550 bin lira ceza verildi. Bakanlık bünyesinde yer alan "Yetkisiz İşletme İhbar Modülü" üzerinden iletilen başvurular, yapılan bu denetim sürecini hızlandırdı.

Sosyal medya platformları da emlak sektörüne yönelik denetim kapsamına alındı

Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) çerçevesindeki kuralların yalnızca ilan sitelerini kapsamadığını vurgulayan Bakanlık; Instagram, Facebook ve WhatsApp üzerinde mevzuata aykırı taşınmaz ile araç ilanlarının yer almasına imkan tanınması sebebiyle Meta Platforms İstanbul Bilişim Hizmetleri Limited Şirketi'ne de idari para cezası kesti.

Doğrulanmamış ilan paylaşanlara yaptırım uygulanacak

Bakanlık, gayrimenkul ve ikinci el araç ticareti yapan firmalara yönelik uyarılarda bulundu. Yapılan açıklamaya göre sosyal medya hesaplarında sadece EİDS üzerinden doğrulaması yapılmış ve resmi platformlarda yer alan ilanların linkleri paylaşılabilecek. Sistem doğrulaması yaptırılmadan doğrudan ilan şeklinde görsel veya metin yayınlayan işletmeler hakkında, her bir aykırılık için 286 bin 206 liraya varan idari para cezası kesilebilecek.

"Bu partimizin logosu değil, partimizin ismi"

CHP'den ayrılarak 90 milletvekiliyle birlikte Yeni Parti'yi kuran Özgür Özel, partisinin logosuna ilişkin tartışmalara açıklık getirdi.

Bir YouTube yayınında konuşan Özel, kamuoyunda kullanılan görselin partinin resmi logosu olmadığını belirtti.

Gazeteci Deniz Zeyrek'in logo tartışmalarına ilişkin sorusunu yanıtlayan Özel, "Bu partimizin logosu değil, partimizin ismi. Partimizin ismini görünür ve farkındalık yaratacak, hafızada kalacak şekilde tasarım yaptık" dedi.

"Gerekirse yarışma açacağız"

Partinin kalıcı logosunun henüz belirlenmediğini ifade eden Özel, logo için yarışma düzenlenebileceğini söyledi.

Özel, "Asıl logoyu gerekirse yarışma açacağız, o yarışmada gelen önerilere bakacağız" ifadelerini kullandı.

Yeni logo kurultayda resmileşecek

Özel, belirlenecek yeni logonun ekim ayının sonu veya kasım ayının başında yapılması planlanan kurultayda resmiyet kazanacağını açıkladı.

Böylece Yeni Parti'nin resmi logosunun, kurultayda alınacak kararla kesinleşmesi bekleniyor.

Kullanılan yazı tipi sosyal medyada gündem olmuştu

Özel'in ekibi tarafından hazırlandığı ve genel başkanın seçtiği öğrenilen mevcut tasarımda kullanılan yazı tipi de sosyal medyada tartışma konusu olmuştu.

Tasarımda kullanılan yazı tipinin, dizi, film, anime ve belgesel platformu Netflix'in yazı tipine benzetilmesi sosyal medyada gündem olmuştu.

AK Parti MKYK (Merkez Karar ve Yönetim Kurulu) toplantısının ardından düzenlediği basın toplantısında vatandaşların AK Parti’ye habersiz üye yapılmasına değinen Çelik, durumun "dijital sistemlerde yaşanan aksaklıklar nedeniyle" yaşandığını belirtti.

"Sistemde açık olabiliyor, güncellemeye çalışıyoruz"

Çelik, son dönemde üyeliklerle ilgili tartışmalar yaşandığını şu sözlerle ifade etti:

"Bazı isimler kendilerinden habersiz olarak üye yapıldığını söylüyorlar. Kendisinin haberi olmadan 'ben üye yapıldım' diyenlerin bunu genel merkezimize bildirmesinden memnuniyet duyarız. Bunlar dijital sistemler olduğu için zaman zaman açıklar olabiliyor, güncellemeye çalışıyoruz. Öyle bir şey olduğu zaman da siliyoruz. Ama buradan büyük üyelik ailemize gölge düşürmeye çalışanlar olduğunu da görüyoruz. 12 milyona ulaşan üye sayısıyla rekor kırıyoruz."

Bildirici, Çelik'in açıklaması üzerine sosyal medya hesabı üzerinden şunları kaydetti:

"AKP sözcüsü Ömer Çelik, benden habersiz AKP üyesi yapılmamla ilgili şikayetimi yanıtlamış... Sistemde zaman zaman açıklar olabiliyor"muş! "Genel merkeze bildirmemden memnun olmuşlar! Sonuçta sahte üyeliğimi sildiler. Sahte üye yapılanlar, web sayfası üzerinden genel merkeze başvurabilir."

AKP sözcüsü Ömer Çelik, benden habersiz AKP üyesi yapılmamla ilgili şikayetimi yanıtlamış...
"Sistemde zaman zaman açıklar olabiliyor"muş! "Genel merkeze bildirmemden memnun olmuşlar!"
Sonuçta sahte üyeliğimi sildiler. Sahte üye yapılanlar, web sayfası üzerinden genel… https://t.co/fQwqBNJAeQ

— Faruk Bildirici (@farukbildirici) July 28, 2026

13 sporcu yurdun enkazında yaşamını yitirdi

Kahramanmaraş'ın Onikişubat ilçesindeki Şehit Ömer Halis Demir Kız Öğrenci Yurdu'nun 6 Şubat depremlerinde yıkılması sonucu Kahramanmaraş İstiklal Spor'un futbolcuları Burhanettin Sever, Hakan Doğan, Saruhan Bolat ve Taner Kahriman ile Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyespor'un güreşçileri Ahmet Taş, Ahmet Turan Durman, Ali Gürsoy, Aslan Ekiz, Eray Şimşek, Halil İbrahim Erdine, Hasan Sarıtürk, Mehmet Eskisarılı ve Ozan Datlı hayatını kaybetti.

Üç sanığa hapis, bir sanığa beraat kararı verilmişti

Kahramanmaraş 3. Ağır Ceza Mahkemesi, yurdun yıkılmasına ilişkin davada müteahhitlik faaliyetinde bulunan Tuğrul Kaya ve Memduh Kaya'ya iyi hal indirimiyle 10'ar yıl, Mustafa Attaroğlu'na ise 8 yıl 10 ay 15 gün hapis cezası vermişti.

Tuğrul Kaya'nın aynı zamanda statik proje müellifi ve fenni mesul, Memduh Kaya'nın ise mimari proje müellifi olduğu belirtilmişti.

Mahkeme, 2016 tarihli performans analiz raporunu hazırlayan inşaat mühendisi Selçuk Kurtçu hakkında ise beraat kararı vermişti.

Tarafların istinaf başvurularının Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesi tarafından esastan reddedilmesinin ardından dosya temyiz incelemesi için Yargıtay'a taşınmıştı.

Yargıtay beraat kararını hukuka aykırı buldu

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, sanıklar Tuğrul Kaya, Memduh Kaya ve Mustafa Attaroğlu'nun binanın proje ve yapım aşamalarında görev aldıklarını belirtti.

Daire, binanın yapıldığı dönemde ikinci derece deprem bölgesinde bulunduğunu ve 1975 yılı Deprem Yönetmeliği'ne aykırı şekilde proje aşamasındaki eksikliklerin giderilmediğini tespit etti.

Yargıtay, sanıkların yürüttükleri faaliyet ve meslekleri gereği binanın uygun kalite ve yeterlilikte malzeme kullanılmadan inşa edilmesi halinde deprem gibi nedenlerle yıkılabileceğini öngörmüş olmaları gerektiğini belirtti.

Ancak sanıkların meydana gelebilecek sonucu kabullendiklerine veya arzuladıklarına dair delil bulunmadığına işaret eden Daire, eylemlerin "bilinçli taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olma" suçu kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine hükmetti.

Selçuk Kurtçu'nun beraati bozuldu

Yargıtay, 2016 yılında hazırladığı performans analiz raporunda binanın depreme dayanıklı ve sağlam olduğunu belirterek yurt olarak kullanılmasına uygun olduğu yönünde görüş bildiren inşaat mühendisi Selçuk Kurtçu'nun beraat kararını da bozdu.

Daire, bilirkişi raporlarında Kurtçu'nun binanın yönetmeliklere aykırılıklarını tespit etmemesi nedeniyle yıkımda asli kusurlu olduğunun belirlendiğine dikkat çekti.

Kurtçu'nun yönetmelik hükümlerine ve dönemin bilimsel ve teknik gereklerine aykırı davrandığı, dikkat ve özen yükümlülüğünü ihlal ederek ölümler ve yaralanmaların meydana gelmesinde etkili olduğu değerlendirmesinde bulunan Yargıtay, beraat kararını hukuka aykırı buldu.

Yaralı kurtulan üç kişinin davaya katılma talebi kabul edilecek

Yargıtay, yurdun enkazından yaralı kurtarılan üç mağdurun davaya katılma taleplerinin yerel mahkeme tarafından reddedilmesini de hukuka aykırı buldu.

Daire, suçun bilinçli taksirle işlenmesi halinde şikayet şartının aranamayacağını belirtti. Mağdurlar yönünden gerekli soruşturmanın yapılması, davaya dahil edilmeleri ve dosyanın mevcut davayla birleştirilmesi gerektiğine hükmeden Yargıtay, eksik araştırmayla karar verilmesini bozma nedeni saydı.

Yargıtay'dan yeni sorumluların araştırılması talebine ret

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tebliğnamesinde, yurdun deprem sırasında kiracısının kim olduğunun, sporculara barınma yerinin kim tarafından kiralandığının araştırılması ve ilgili kişi ve kurumların sorumluluklarının incelenmesi gerektiği belirtilmişti.

Tebliğnamede ayrıca futbol ve güreş kulübü yöneticileri ile belediye yetkililerinin tespit edilmesi, gerekli görülmesi halinde haklarında kamu davası açılması ve mevcut dosyayla birleştirilerek sanıkların hukuki durumlarının yeniden değerlendirilmesi talep edilmişti.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi ise yeni sorumluların tespit edilmesi ve haklarında dava açılması halinde dosyanın mevcut dava ile birleştirilmesi yönündeki talebi reddetti. Daire, İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında sorumlular hakkında ayrıca soruşturma ve kovuşturma yürütülmesinin mevcut davada yargılanan sanıkların hukuki sorumluluğunu etkilemeyeceğini belirtti.

"Yurdumuz depreme dayanıklıdır" ifadeleri yer almıştı

Şehit Ömer Halis Demir Kız Öğrenci Yurdu'na ait internet sitesi kapatılmadan önce, yurdun Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olduğu ve MEB'in denetimi altında bulunduğu ifade edilmişti.

Sitede yer alan "Depreme Dayanıklı Kompleks" başlığı altında ise "Deprem yönetmeliğine ve diğer nizamnamelere uygun olarak inşa edilen yurt kompleksimiz son derece sağlam ve depreme dayanıklıdır" ifadeleri kullanılmıştı.

Yargıtay'ın bozma kararının ardından dava, yeniden yargılama yapılmak üzere Kahramanmaraş 3. Ağır Ceza Mahkemesi'ne gönderildi.

Yangın sabaha karşı çıktı

Antalya'nın Kaş ilçesine bağlı Kalkan Üzümlü Mahallesi sınırlarında, sabaha karşı henüz belirlenemeyen bir nedenle orman yangını çıktı.

İhbar üzerine Antalya Orman Bölge Müdürlüğü ekipleri bölgeye sevk edildi. Ekipler, alevlerin yayılmasını önlemek ve yangını kontrol altına almak için çalışma başlattı.

Yangına havadan ve karadan müdahale

Söndürme çalışmalarına ilk etapta 6 helikopter ve 3 uçakla havadan destek sağlandı.

Karadan yürütülen çalışmalarda ise 14 arazöz, 5 su ikmal aracı ve 2 ilk müdahale aracı görev yapıyor.

Toplam 135 teknik personel ve orman işçisinin katılımıyla sürdürülen söndürme çalışmaları aralıksız devam ediyor.

Yangının enerjisi düştü

Ekiplerin yoğun müdahalesi sonucunda yangının enerjisinin düştüğü belirtildi. Bölgede ekiplerin söndürme ve kontrol altına alma çalışmaları sürüyor.

"Erdoğan yeniden aday olmayabilir, AKP içindeki mücadele sertleşir"

Siyasetteki gelecek senaryoları ve iktidar blokundaki duruma değinen Kemal Okuyan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın yeniden aday olmama ihtimalini değerlendirdi:

"Erdoğan yeniden aday olmayabilir, olamayabilir. Daha bir buçuk yıl var. Bir dizi nedenle. Erdoğan’ın aday olmadığı bir AKP’nin yeni bir aday yaratabilme yeteneği giderek zayıflıyor; çünkü yeni bir adayın AKP açısından topluma sunulması için Erdoğan’ın aday olması gerekir. Erdoğan birisine işaret etmeden AKP’de şu anda sürmekte olan kavga daha sertleşir. Siyasette boşluk olmaz. Türkiye önemli bir ülke. 25 yıl önce AKP’yi iktidara getiren güçler başka bir alternatife yönelebilirler. AKP güçlü olduğu bir dönemde aslında çok zayıf ve kırılgan bir döneme giriyor, bunu unutmamak gerekiyor."

"Toplumun kendi iradesini eline alması gerekiyor"

Siyasal sistem ve toplumun kurtarıcı arayışı üzerine gelen soruyu yanıtlayan Okuyan, örgütsüz toplum yapısının lider kültünü beslediğini belirtti. Solun seçim başarıları ve yoksulluk ilişkisine değinen TKP Genel Sekreteri, şu ifadeleri kullandı:

*"Örgütsüz toplumlar bireylere daha fazla bel bağlıyorlar; çünkü örgütlü toplum birlikte hareket etmenin ne kadar kuvvet getirdiğini ve sonuç alıcı olduğunu bilir. Başkanlık sistemi toplumların çıkarına tamamen aykırı bir sistemdir. Meclis, insanların ortak iradelerini temsil eden bir yetkili organ. Ancak bizdeki siyasi partilerde lider kültü var.

Türkiye’nin kaymağını yiyen bir yüzde 1 var ve o yüzde 1’in tamamen aşağı ittiği bir yüzde 60 var ve giderek yoksullaşıyor. AKP’nin 25 yıllık başarı öyküsü bu sistemin ihtiyaçlarına yanıt vermekle ilgilidir. Kahramanların dışında bu toplumun kendi iradesini eline alması gerekiyor."*

Anti-komünizm söylemlerinin küresel ve yerel siyasette yeniden kullanımı üzerine konuşan Okuyan, mevcut toplumsal sistemin alternatifine vurgu yaptı:

"Dünyada bu kadar bitti denilip hâlâ bu kadar uğraşılan başka bir siyaset var mı? Yalnızca Trump uğraşmıyor ki. Erdoğan da sıkışınca arada ‘Bunlar komünist’ diyor. Toplumsal adaletsizlik siyaset alanından bürokrasiye çok geniş bir kesimin nemalandığı bir sistem. Bu dünyada böyle bir sistem var ve bu sistemi tehdit eden tek ideoloji komünizm. Çünkü diğerleri bu sistemin içerisinde bir arayış içerisinde hep."

"Sosyal demokrasi sağa zemin hazırladı"

Sosyal demokrasinin Avrupa ve Türkiye'deki tarihsel rolünü eleştiren Okuyan, kalıcı refah için sermaye yapısına müdahale edilmesi gerektiğini savundu:

"Adalet diyorlar, bölüşümde iyileştirme diyorlar; biz iddia ediyoruz ki bugünkü toplumsal sistemde hiçbir şeyi iyileştiremezler. Eğer siz ülkenin bütün kaynaklarına el koymuş olan sermaye sınıfının elinde biriken zenginliğe el koymazsanız, bu halka sözünü ettiğiniz refahı veremezsiniz. Sosyal demokrasi bütün Avrupa’daki örneklerde sağa zemin hazırladı hep ve hiçbir şey değişmedi. O yüzden ben de derim ki sosyal demokrasi mi kaldı?"

"Etnisiteler üzerinden ittifak Türkiye Cumhuriyeti’ne nokta koymaktır"

Yeni anayasa tartışmaları, dış politika ve yürütülen siyasi süreçlere de değinen Okuyan, değerlendirmelerini şöyle tamamladı:

"AKP hiçbir şeyi çözemez, bu çok net. Ama bu sürecin bağlandığı başka olgular var; yeni anayasa. Türk-Kürt ittifakı, hatta Türk-Kürt-Arap ittifakı söylemleri etnisiteler üzerinden bir ittifaktır ve aslında Türkiye Cumhuriyeti’ne nokta koymaktır. Milliyetçiliğin her türü tehlikelidir. Doğrultuya bakmak gerekiyor. Halkçı bir iktidar bu ülkenin güvenliğini sağlar. Halkına güvenmeyen bir iktidar bu ülkenin güvenliğini sağlayamaz."

8 ülkeden aranan şahısların iadesi sağlandı

Açıklamada, söz konusu kişilerin Gürcistan, Almanya, Belçika, Avusturya, Bosna Hersek, Ukrayna, Yunanistan ve Kuzey Makedonya'dan Türkiye'ye getirildiği belirtildi.

Kırmızı bültenle aranan 27 kişi ile ulusal seviyede aranan 38 kişinin yakalanması için yürütülen çalışmaların, Emniyet Genel Müdürlüğü Interpol-Europol Daire Başkanlığı, Adalet Bakanlığı ve ilgili güvenlik birimleri tarafından koordineli şekilde gerçekleştirildiği aktarıldı.

Uluslararası iş birliğiyle operasyonlar sürdürüldü

İçişleri Bakanlığı açıklamasında, yurt dışına kaçan ve haklarında yakalama kararı bulunan kişilerin tespit edilmesi amacıyla uzun süreli takip çalışmaları yapıldığı ifade edildi.

EGM Interpol-Europol Daire Başkanlığı, KOM, İstihbarat, Narkotik Suçlarla Mücadele, Siber, Asayiş ve Terörle Mücadele birimlerinin ilgili ülkelerin kolluk kuvvetleriyle iş birliği içerisinde hareket ettiği kaydedildi.

Çalışmalar kapsamında yakalanan kişilerin gerekli işlemlerin ardından Türkiye'ye getirildiği ve adli süreçlerin başlatıldığı belirtildi.

Aranan suçlulara yönelik çalışmalar devam ediyor

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, organize suç örgütleriyle bağlantılı kişiler, uyuşturucu suçlarından aranan şahıslar ve farklı suçlardan haklarında arama kararı bulunan kişilere yönelik çalışmaların sürdüğü bildirildi.

Yurt dışında bulunan ve Türkiye tarafından aranan kişilerin yakalanmasına yönelik uluslararası iş birliklerinin devam edeceği ifade edildi.

🔴 Kırmızı Bültenle Aranan 27 Suçlu,
❌ Ulusal Seviyede Aranan 38 Suçlu,

Gürcistan(51), Almanya(7), Belçika(2), Avusturya, Bosna Hersek, Ukrayna, Yunanistan ve Kuzey Makedonya'dan ülkemize geri getirildi.

🔴 Kırmızı bültenle uluslararası seviyede aranan (27)
M.Y., İ.A., T.F.,… pic.twitter.com/lNu08mCC3j

— T.C. İçişleri Bakanlığı (@TC_icisleri) July 28, 2026

Artvin’deki saha çalışmaları kapsamında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Çelik, prim ödeme günü ve çalışma süresi ile emekli maaşları arasındaki dengenin bozulduğuna dikkat çekti.

"Taban aylığı uygulaması adaletsizlik doğurdu"

Sosyal güvenlik sisteminin temel parametrelerinin zaman içinde yapılan müdahalelerle zedelendiğini belirten Çelik, yüksek enflasyon ortamında düşük emekli aylıklarını korumak amacıyla getirilen taban aylığı uygulamasının yan etkilerine değindi.

Çelik, "10 yıl çalışanla 30 yıl çalışan aynı maaşı alır hale geldi" diyerek mevcut sistemin çalışma süresine dayalı prim ve ücret dengesini bozduğunu ifade etti.

"Çözüm taban aylık üzerine intibak yapılmasıdır"

Sosyal güvenlik reformunu hayata geçiren eski bakan sıfatıyla konuyu değerlendiren Faruk Çelik, çözüm reçetesini şu sözlerle açıkladı:

"Benim söylemeye çalıştığım, burada reformun parametreleriyle oynamak gerektiğidir. Nedir bunlar? Aylık bağlama oranı. Aylık bağlama oranını 2 yerine 3 yaparsınız. Güncelleme katsayısını, yani emeğin refah payından aldığı payı yükseltirsiniz. Böylece emekli aylıklarını düzenlemiş olur, çalışma süreleri arasındaki adaletsizliğe de neden olmamış olursunuz. Ancak taban aylığı uygulaması bir adaletsizliği ortaya çıkardı. Ben fiili bir durumu söylüyorum. Fiili durum şu; 10 yıl çalışanla 25 yıl çalışan aynı maaşı alıyor. Bu doğru değil. Bunun çözümü intibaktır. Taban aylığı belirlenmiş, 23 bin 500 lira. Bunun üzerine intibak yaparsanız herkes hak ettiği ücreti alır. Bunun partiyle ya da particilikle ilgisi yok. Reformu yapmış bir bakan olarak, o reformun eksiklerini ve fazlalıklarını bilen biri olarak diyorum ki bu süreç içerisinde intibak zorunlu hâle gelmiştir."

Açıklanan verilere göre Türkiye'de kayıtlı 17 milyon 630 bin 475 işçiden 2 milyon 432 bin 789'unun herhangi bir işçi sendikasına üyeliği bulunuyor. İstatistiklerde sendikalaşma oranının yanı sıra en fazla işçinin çalıştığı iş kolları ile üye sayısı bakımından ilk sıralarda yer alan işçi sendikaları da açıklandı.

Sendika üye sayısı 2 milyon 432 bin 789 olarak açıklandı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının yayımladığı tebliğde, Türkiye'deki işçi sayısı ve sendika üyeliğine ilişkin güncel veriler paylaşıldı.

Resmi Gazete'de yayımlanan istatistiklere göre ülkede toplam 17 milyon 630 bin 475 işçi bulunuyor. Bu işçilerin 2 milyon 432 bin 789'u herhangi bir işçi sendikasına üye olarak kayıtlı bulunuyor.

Açıklanan verilere göre sendika üyesi işçilerin oranı toplam işçi sayısının yüzde 13,79'una karşılık geliyor.

İşçi sayısında en büyük pay ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar iş kolunda

Yayımlanan istatistiklerde iş kollarına göre çalışan sayıları da yer aldı.

Buna göre 20 iş kolu arasında en fazla işçinin bulunduğu alan, 4 milyon 508 bin 122 çalışanla "ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar" iş kolu oldu.

Bu alanı 1 milyon 962 bin 44 işçiyle "metal" iş kolu takip etti. Üçüncü sırada ise 1 milyon 930 bin 577 işçiyle "inşaat" iş kolu yer aldı.

İş kollarına ilişkin veriler, çalışan sayısı bakımından en yoğun alanların dağılımını ortaya koydu.

En fazla üyeye sahip işçi sendikaları belli oldu

2026 Temmuz ayı istatistiklerinde üye sayısı bakımından ilk sıralarda yer alan işçi sendikaları da açıklandı.

Verilere göre Hizmet-İş, 286 bin 94 üyeyle tüm işçi sendikaları arasında ilk sırada yer aldı.

Hizmet-İş'in ardından 264 bin 726 üyeyle Türk Metal Sendikası ikinci sırada bulunurken, Öz Sağlık-İş ise 217 bin 776 üyeyle üçüncü sırada yer aldı.

Açıklanan istatistikler, üye sayısı bakımından ilk üç sırada bulunan işçi sendikalarını da ortaya koydu.

20 iş koluna ilişkin veriler resmiyet kazandı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının hazırladığı tebliğ ile 20 iş koluna ilişkin işçi sayıları resmiyet kazandı.

Yayımlanan istatistiklerde her iş kolundaki çalışan sayıları ile sendikaların üye sayıları birlikte yer aldı.

Resmi Gazete'de yayımlanan tebliğ, 2026 Temmuz ayı itibarıyla işçi sayıları ve sendikalaşma verilerine ilişkin güncel tabloyu ortaya koydu.

Resmi gazetede yayımlanan tebliğle güncel veriler paylaşıldı

"6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu Gereğince İşkollarındaki İşçi Sayıları ve Sendikaların Üye Sayılarına İlişkin 2026 Temmuz Ayı İstatistikleri Hakkında Tebliği", Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Tebliğ kapsamında Türkiye'deki toplam işçi sayısı, sendika üyelik oranı, iş kollarındaki çalışan sayıları ve sendikaların üye sayıları kamuoyuna duyuruldu.

Açıklanan verilere göre Türkiye'de toplam 17 milyon 630 bin 475 işçi bulunurken, bunların 2 milyon 432 bin 789'u işçi sendikalarına üye olarak kaydedildi. Bu sayı toplam işçilerin yüzde 13,79'una karşılık geldi. İş kolları arasında en fazla çalışan 4 milyon 508 bin 122 işçiyle "ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar" alanında yer aldı. Bu iş kolunu 1 milyon 962 bin 44 işçiyle "metal", 1 milyon 930 bin 577 işçiyle ise "inşaat" takip etti. Üye sayısı bakımından ise Hizmet-İş 286 bin 94 üyeyle ilk sırada yer alırken, Türk Metal Sendikası 264 bin 726 üyeyle ikinci, Öz Sağlık-İş ise 217 bin 776 üyeyle üçüncü sırada bulundu. Açıklanan istatistikler, 2026 Temmuz ayı itibarıyla Türkiye'deki işçi sayısı ve sendika üyeliğine ilişkin güncel verileri ortaya koydu.

Açıklamada, 2027 yılı hac kurasında kesin kayıt hakkı kazanan adayların pasaportlarının en az 20 Kasım 2027 tarihine kadar geçerli olması gerektiği belirtilirken, yeni pasaport çıkaracak veya mevcut pasaportunu yenileyecek kişilere de başvuru sırasında dikkat etmeleri gereken hususlar hatırlatıldı.

Hac vizesi için pasaport geçerlilik süresi açıklandı

Diyanet İşleri Başkanlığı, hacı adaylarının vize işlemlerine ilişkin pasaport şartını kamuoyuyla paylaştı.

Hac ve Umre Hizmetleri Genel Müdürlüğünün internet sayfasında yayımlanan açıklamaya göre, 2027 yılı hac kurasında kesin kayıt hakkı elde eden adayların vize işlemlerinin sorunsuz şekilde yürütülebilmesi için pasaportlarının geçerlilik süresinin en az 20 Kasım 2027 tarihine kadar devam etmesi gerekiyor.

Yayımlanan bilgilendirme, hac organizasyonu kapsamında kesin kayıt hakkı kazanan adayların yerine getirmesi gereken şartlardan biri olarak duyuruldu.

Diyanet'ten 2027 hacı adaylarına pasaport hatırlatması

2027 yılı hac kurasında kesin kayıt hakkı kazanan vatandaşlara yönelik açıklamada, pasaport geçerlilik süresinin vize işlemleri açısından önem taşıdığı belirtildi.

Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından yapılan duyuruda, hac vizesi sürecinde herhangi bir aksaklık yaşanmaması amacıyla pasaportların belirtilen tarihe kadar geçerli olması gerektiği ifade edildi.

Böylece hac vizesi başvurularında kullanılacak pasaportların taşıması gereken süre şartı da netleşmiş oldu.

Yeni pasaport çıkaracak adaylara başvuru uyarısı

Açıklamada, yeni pasaport başvurusu yapacak ya da mevcut pasaportunu yenileyecek hacı adaylarına yönelik de bilgi verildi.

Buna göre adaylardan, il ve ilçe nüfus müdürlüklerine yapacakları başvurular sırasında pasaportlarının 20 Kasım 2027 tarihine kadar geçerli olacak şekilde düzenlenmesini talep etmeleri istendi.

Bu bilgilendirme, pasaport işlemlerini yeni gerçekleştirecek adayların başvuru sürecinde dikkat etmeleri gereken hususları içerdi.

Hac ve umre hizmetleri genel müdürlüğü açıklama yayımladı

Pasaport geçerlilik süresine ilişkin duyuru, Hac ve Umre Hizmetleri Genel Müdürlüğünün internet sayfasında yayımlandı.

Açıklamada, hac vizesi işlemlerinin sorunsuz şekilde tamamlanabilmesi için pasaport süresinin en az 20 Kasım 2027 tarihine kadar devam etmesi gerektiği bildirildi.

Bilgilendirmede, söz konusu şartın 2027 yılı hac kurasında kesin kayıt hakkı elde eden hacı adaylarını kapsadığı ifade edildi.

Pasaport süresi hac vizesi işlemlerinde dikkate alınacak

Yayımlanan açıklamaya göre, pasaport geçerlilik süresi hac vizesi işlemleri kapsamında dikkate alınacak kriterlerden biri olacak.

Bu nedenle pasaport süresi belirtilen tarihten önce sona erecek adayların gerekli işlemleri tamamlaması ve pasaportlarını uygun süreyi kapsayacak şekilde düzenletmesi gerekiyor.

Diyanet İşleri Başkanlığı'nın duyurusunda, yeni pasaport alacak veya mevcut pasaportunu yenileyecek adayların başvuru sırasında bu hususu özellikle talep etmeleri gerektiği belirtildi.

2027 hac kurasında kesin kayıt hakkı kazananları ilgilendiriyor

Diyanet İşleri Başkanlığı'nın yaptığı açıklama, 2027 yılı hac kurasında kesin kayıt hakkı elde eden hacı adaylarını kapsıyor.

Hac ve Umre Hizmetleri Genel Müdürlüğünün internet sayfasında yayımlanan bilgilendirmeye göre, hac vizesi işlemlerinin sorunsuz yürütülebilmesi amacıyla pasaportların en az 20 Kasım 2027 tarihine kadar geçerliliğini koruması gerekiyor. Ayrıca yeni pasaport başvurusu yapacak veya pasaportunu yenileyecek adayların, il ve ilçe nüfus müdürlüklerine başvuruları sırasında pasaportlarının bu tarihe kadar geçerli olacak şekilde düzenlenmesini talep etmeleri istendi. Açıklamada yer alan bilgiler doğrultusunda, hac vizesi sürecinde pasaport geçerlilik süresi şartı, 2027 yılı hac organizasyonunda kesin kayıt hakkı kazanan adaylar için uygulanacak kriterler arasında yer aldı.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

Horlama boşanma sebebi olarak kabul edilebiliyor

Horlamanın sanıldığından çok daha ciddi sonuçları olduğunu anlatan Prof. Dr. Mustafa Gerek, “Horlama çevreyi rahatsız eden, kişinin çoğunlukla farkında olmadığı çok ciddi bir sosyal problem. Erkeklerde daha sık, kadınlarda daha az görülüyor ama menopoz sonrası kadınlarda da horlama problemi artıyor. Yargıtay horlamayı boşanma sebebi olarak kabul ediyor” dedi.

Horlamanın yaşam kalitesini bozan, sağlığı olumsuz etkileyen önemli sorunların ve hastalıkların habercisi olabileceğini vurgulayan Gerek, bu nedenle horlamanın hafife alınmaması gerektiğini söyledi.

Horlamanın özellikle yumuşak damak başta olmak üzere ağız ve burundan birlikte nefes alma sırasında yumuşak damağın dalgalanmasıyla ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Ama sadece yumuşak damak değil, ses teli seviyesine kadar hava yolundaki her türlü darlık ve problem gürültülü uyumaya yani horlamaya sebep olabilir” diye konuştu.

Uyku apnesinin hava yolunun tıkanmasına bağlı olarak ortaya çıktığını belirten Gerek, “Uyku apnesi solunum çabasına rağmen 10 saniye ya da daha fazla süreyle nefes alamama durumudur. Burada özellikle yumuşak damak ve dil çok önemli rol oynar” dedi.

Prof. Dr. Gerek, hastalığın oluşum mekanizmasını şöyle anlattı:

“Eğer uyku apnesi 20-25 saniye civarında sürerse kandaki oksijen düzeyi düşmeye başlar. Karbondioksit düzeyi artmaya başladığında vücut kendini uyandırır, uyku yüzeysel hale gelir, kas gücü tekrar yerine gelir ve hava yolu açılarak solunum devam eder. Bu durum gece boyunca defalarca tekrarlanabilir. Eğer bu durum bir saat içinde 5’ten fazla tekrarlıyorsa buna uyku apnesi diyoruz.”

Cep telefonuyla bile tespit edilebiliyor

Uyku laboratuvarlarının uyku apnesini en ideal biçimde değerlendiren merkezler olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, “Günümüzde cep telefonlarına yüklenen basit programlar bile uyku sırasında horlamayı, nefes alışverişini ve uykuda solunum durmasıyla ilgili kabaca bilgi verebiliyor. Ancak ideal olan, uyku laboratuvarlarında 50-60 parametreyi aynı anda değerlendirerek uyku bozukluklarına tanı konulmasıdır” dedi.

Uyku apnesinin uyku bozuklukları içerisinde yer alan önemli bir sorun olduğunu belirten Gerek, bir saat içindeki solunum durmalarının sayısı ve süresine göre hastalığın derecelendirildiğini söyledi.

Uyku insan yaşamında vücudun yenilendiği çok önemli bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, kaliteli uykunun sağlığı olumlu etkilediğini, uyku bozukluklarının ise çok farklı hastalıklara yol açabileceğini ifade etti.

“Uyku apnesi belirli bir düzeye geldiğinde sabahları baş ağrısıyla uyanma, yorgun uyanma, dikkat eksikliği, konsantrasyon güçlüğü ve hafızayla ilgili çok önemli sorunlar ortaya çıkabiliyor” diyen Gerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Uyku apnesi sorunu olanlar iş hayatında öğleden sonra uyuklamaya başlayıp verimsiz hale gelebiliyor. Araç kullananlarda gündüz ortaya çıkan trafik kazalarının çok önemli sebeplerinden birisi uyku apnesi. Bu hastalar dinlenemediği için dikkatleri dağılıyor. Trafik ışıklarında beklerken bile uyuyan hastalar var.”

”Uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi”

Yaşam biçiminin de uyku apnesi üzerinde etkili olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, alkol kullanımı, sigara ve tok karnına uyumanın uyku sağlığını bozduğunu söyleyerek, “Bu faktörler uyku apnesi ile bir araya geldiğinde çok daha şiddetli sonuçlar ortaya çıkabiliyor” dedi.

Uyku apnesinin kalp sağlığıyla doğrudan bağlantılı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi süreleri uzunsa kalpte yavaşlama meydana geliyor. Bazı uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi” dedi.

Uyku apnesinin son yıllarda kardiyoloji kliniklerinin de özel olarak üzerinde durduğu bir konu haline geldiğini belirten Gerek, kalp hastalıklarının önemli bir bölümünün altında uyku apnesinin bulunabildiğini ifade etti.

Uyku apnesinin önlenebilir ve tedavi edilebilir bir rahatsızlık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi kader değil. Uyku apnesi önlenebilir ve tedavi edilebilir bir durum” dedi.

“Uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar”

Çocukluk dönemindeki problemlerin ilerleyen yaşlarda uyku apnesine zemin hazırlayabileceğini belirten Prof. Dr. Gerek, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Çocuğunuzun ileride uyku apnesi olmasını istemiyorsanız çocuk yaş grubunda uykusunda tıkanması, horlaması, gece terlemesi varsa, geniz eti ve bademcik büyüklüğü gibi problemler varsa lütfen bunu en erken yaşta tedavi ettirin. İleri yaştaki uyku apnesi çocukluk dönemindeki sorunların tedavisiyle engellenebilir. Hatta benim bir aforizmam var; uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar.”

Çocukların uyku sırasında nefes alıp verdiğinin duyulmaması gerektiğini belirten Gerek, “Bebek gibi uyuyor benzetmesi sağlıklı bir havayolunun en önemli göstergesidir” dedi.

Erişkin yaşlarda günlük yorgunluklar ve farklı nedenlerle uyku kalitesinde bozulmalar meydana gelebildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, eşlerin dikkatli olması gerektiğini söyledi.

“Eğer eşiniz uykuda terliyorsa, üstünü çok açıyorsa, nefesi duruyorsa mutlaka bir kulak burun boğaz hekimine ya da uyku bozukluklarıyla ilgilenen bir uzmana başvurun. En azından uyku apnesi var mı yok mu diye test yaptırmaları ve muayene olmaları çok önemli” diyen Gerek, tedavinin son derece yüz güldürücü sonuçlar verdiğini belirtti.

Uyku apnesi ve horlama tedavisinde öncelikle laboratuvar ortamında tanı konulmasının hedeflendiğini belirten Prof. Dr. Gerek, bunun mümkün olmadığı durumlarda eşlerden video kaydı istediklerini söyleyerek, “Horlayan eşin videosunu izleyerek uyku sırasındaki tıkanmalar ya da nefes alışveriş biçimi değerlendirilebiliyor ve uyku apnesi olup olmadığı konusunda önemli fikir veriyor” dedi.

Prof. Dr. Gerek, detaylı muayenenin ardından hastaya özel tedavi planlaması yapılması gerektiğini söyledi.

Horlama tedavisinde çoğu zaman cerrahinin ön plana çıktığını belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, burun tıkanıklığı, damak sarkıklığı gibi problemlerin cerrahi yöntemlerle giderilebildiğini söyledi.

Ancak horlamanın tamamen ortadan kalkacağının garanti edilemeyeceğini belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, yorgunluk, alkol, antidepresanlar, kas gevşeticiler ve yatış pozisyonunun da horlamayı etkileyebildiğini ifade ederek “Uyku hijyenine uygun düzenlemeler horlamayı yüzde 85 oranında azaltabilir” dedi.

“Damat adayları evlilik öncesi tedavi arıyor”

Horlamanın sosyal hayatı da etkilediğini belirten Prof. Dr. Gerek, “Evlenecek çiftlerden özellikle damat adayları evlilik öncesi horlama sorununu gidermek için tedavi arayışına gidebiliyor” dedi.

Uyku apnesi tedavisinde PAP adı verilen pozitif basınçlı cihazların önemli bir yer tuttuğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu cihazların ayarlarının uyku laboratuvarlarında hastaya özel olarak yapıldığını söyleyerek şunları kaydetti:

“Bu cihazların ayarları uyku laboratuvarında hastaya uygun biçimde düzenlenir. Cihazla birlikte uyku apnesinin kaybolup kaybolmadığına bakılır ve hastaya uygun biçimde yeniden düzenlenir. Hasta uyum gösterdiği takdirde uyku apnesi tedavisindeki öncelikli tercih bu cihazların kullanılmasıdır”

Burunlarında ciddi kemik eğriliği bulunmayan, damaklarında aşırı sarkma olmayan ve bademcikleri çok büyük olmayan hastaların bu cihazlarla rahatlıkla uyuyabildiğini belirten Gerek, tedavide en önemli unsurun hastanın cihaza uyum sağlaması olduğunu söyleyerek, “Bu cihazlar eskiden çok daha büyük ve taşınması daha zor cihazlardı. Günümüzde ise neredeyse bir gözlük kabı büyüklüğünde, nemlendirme özelliği olan yeni nesil cihazlar kullanılıyor” diye konuştu.

Uyku apnesi tedavisinde ağız içinde kullanılan ve kişiye özel ölçülerle hazırlanan apareylerin de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu sistemlerin dili öne doğru çekerek hava yolunu açık tutmayı amaçladığını söyledi.

Ancak bu apareylere uyumun her zaman kolay olmadığını belirten Gerek, “Özellikle öğürme refleksi güçlü olan kişilerde kullanımı zor olabiliyor. Ayrıca çene ekleminde ağrılara da yol açabiliyor” dedi.

Uyku apnesinde cerrahi tedavi hastaya göre planlanıyor

Uyku apnesi tedavisindeki bir diğer seçeneğin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, her hastanın ihtiyacına göre farklı yöntemlerin uygulanabildiğini söyledi.

Burunda sorun varsa buruna yönelik, damakta sarkma varsa damağa yönelik, bademcik büyüklüğü varsa bademciklere yönelik cerrahilerin uygulanabildiğini belirten Gerek, dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerin de uyku apnesine yol açabildiğini ifade ederek “Çocukluk döneminde bademcik ameliyatı olmuş kişilerde bile dil kökündeki lenfoid dokular büyüyerek hava yolunda darlığa neden olabilir. Bazen de epiglot kapağında deformasyonlar görülebilir. Bunların her biri için farklı cerrahi seçenekler bulunuyor” dedi.

Robotik cerrahi ve dil kökü implantları dikkat çekiyor

Robotik cerrahinin özellikle dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerde kullanılabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, dil kökündeki yağ fazlalığını azaltan ve dokuları temizleyen yöntemlerin başarılı sonuçlar verdiğini söyledi.

Ayrıca damak seviyesinde klasik ameliyatların yanı sıra sütürlerle damağı asma tekniklerinin de uygulanabildiğini belirten Gerek, yeni geliştirilen implant teknolojilerine de dikkat çekerek şöyle konuştu:

“Ülkemizde henüz deneysel seviyede uygulanan yöntemlerle dil köküne yerleştirilen implantlar bulunuyor. Uyku sırasında nefes durduğunda bu implantlar ilgili kası uyararak hava yolunun açılmasını ve yeniden nefes alınmasını sağlayabiliyor.”

Bu tedavilerin Amerika Birleşik Devletleri’nde üç farklı firma tarafından uygulandığını belirten Gerek, Türkiye’de de deneysel çalışmaların sürdüğünü ancak maliyetlerinin oldukça yüksek olduğunu ifade etti.

Uyku apnesi tedavisinde zayıflama iğneleri de kullanılıyor

Uyku apnesinde kilo kontrolünün büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Avrupa’da obezite sıralamasında Türkiye ilk sırada yer alıyor. Bu nedenle hastalarımızın öncelikle kilo vermesini istiyoruz” dedi.

Uyku apnesinin tıbbi tedavisinde kullanılan zayıflama iğnelerinin FDA onayı aldığını belirten Gerek, “Hastalar yüzde 10 kilo kaybederse uyku apnesinde belirgin düzelmeler görülebiliyor” diye konuştu.

Ancak bu ilaçların mutlaka endokrinoloji uzmanı kontrolünde kullanılması gerektiğini vurgulayan Gerek, “Hiç kimse gidip eczaneden bu ilaçları doğrudan alıp kullanmamalı” uyarısında bulundu.

Zayıflar da horluyor

Horlamanın yalnızca kilolu kişilerde görüldüğü düşüncesinin doğru olmadığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Zayıf kişilerde de horlama görülebilir” dedi.

Bu kişilerde horlamanın en sık nedenlerinin burun kemiği eğriliği, damak sarkması ve bademcik büyüklüğü olduğunu belirten Gerek, uygun ameliyatlarla bu sorunların giderilebildiğini söyledi.

Bazı meslek gruplarında uyku testi zorunlu

Özellikle şoförler ve teknik cihaz kullanan kişiler için kaliteli uykunun hayati önem taşıdığını belirten Prof. Dr. Gerek, uyku apnesi tanısı alan bazı kişilerin ehliyet yenileme sürecinde tedavi olduklarını belgelemek zorunda kaldıklarını söyleyerek “Özellikle kritik işler yapanların kaliteli uyuması çok önemli” dedi.

Uzmanından uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Gerek programın sonunda horlama ve uyku apnesiyle ilgili şu uyarılarda bulundu:

• Uyku kalitenize dikkat edin.
• Uyuduğunuz ortamın sıcaklığına, karanlığına ve sessizliğine önem verin.
• Horluyorsanız bu gerçeği kabul edin ve tedavi olun.
• Eşiniz sizi horladığınız için uyarıyorsa mutlaka çözüm arayın.

Uyku apnesinin tedavi edilmediğinde yaşam süresini kısaltabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, sözlerini şöyle tamamladı:

”Uyku apnesi kader değildir. Tedavi edilebilir, kontrol edilebilir bir rahatsızlıktır ve tedavisi hayat kurtarır. Uyku apnesi ile yaşamaya devam edilirse kalp hastalığı, yüksek tansiyon gibi ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Son dönemde kardiyoloji klinikleri de uyku apnesine çok önem veriyor. Çünkü kalp hastalıklarının pek çoğu uyku apnesi sebebiyle ortaya çıkabiliyor.”

”Uyku insan sağlığı açısından çok önemli. Uyku apnesi hayatımızı doğrudan etkiler çünkü ömrümüzün üçte biri uykuda geçiyor. Hayatımızda uykunun çok özel bir yeri var.”

Prof. Dr. Sönmezer ülkemizdeki nüfus artış hızının endişe verici biçimde azaldığını söyledi.

Türkiye’de nüfus artış hızındaki düşüş alarm veriyor

Toplum nüfusunun kendini yenileyebilmesi için doğurganlığın aile başına 2,1 çocuk olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, Türkiye’de bu oranın son yıllarda yaklaşık 1,5’e kadar gerilediğine dikkat çekti.

Nüfus artış hızındaki düşüşün temel nedenleri arasında ekonomik kaygılar, kariyer planlamaları ve çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesinin bulunduğunu ifade eden Sönmezer, modern toplumlarda ilk anne olma yaşının giderek yükseldiğini söyleyerek şunları kaydetti:

”Çocuk yapmak isteyenler de daha geç yaşlarda çocuk sahibi olmak istiyor. İlk çocuk doğurma yaşı modern dünyada, batı dünyasında sosyo ekonomik düzey yükseldikçe çok ileri yaşlara geliyor, sonra da insanlar tek çocukla kalıyorlar. İlk anne olma yaşı 20’lerden 35 e kadar çıktı.”

Doğurganlığın korunması her geçen gün daha önemli hale geliyor

Geç yaşta yapılan evlilikler, çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesi ve genç yaşlarda görülen kanser vakalarındaki artış nedeniyle doğurganlığın korunmasının günümüzde her zamankinden daha önemli hale geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, kanser başta olmak üzere doğurganlığı olumsuz etkileyebilecek tedavilere başlamadan önce yumurta, sperm ve yumurtalık dokusunun dondurulması sayesinde hastaların ilerleyen yıllarda çocuk sahibi olabildiğini söyledi.

Kadınların belirli bir yumurta rezervi ile dünyaya geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, yaş ilerledikçe hem yumurta sayısının hem de yumurta kalitesinin azaldığını ifade etti. Sönmezer, “Kadın gebe kaldığında ya da doğum kontrol hapı kullandığında adet görmese bile yumurta rezervi azalmaya devam eder. Yaş ilerledikçe gebelik elde etmek zorlaşırken anormal gebelik riski de artar” diye konuştu.

Yumurta, sperm ve yumurtalık dokusu dondurulabiliyor

Kanser tedavilerindeki gelişmeler sayesinde hastaların yaşam sürelerinin uzadığını ancak uygulanan tedavilerin doğurganlığı olumsuz etkileyebildiğini belirten Sönmezer, bu nedenle doğurganlığın korunmasının tedavi sürecinin önemli bir parçası haline geldiğini söyledi.

Yumurta hücresi, sperm ve yumurtalık dokusunun eksi 196 derecede sıvı nitrojen içerisinde uzun yıllar saklanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, “Dondurma işlemi yapıldığında adeta zamanı durdurmuş oluyoruz. Örneğin 20 yaşında yumurtalarını donduran bir kadın, yıllar sonra anne olmaya karar verdiğinde 20 yaşındaki yumurtalarının kalitesiyle gebelik elde edebiliyor” dedi.

Prof. Dr. Sönmezer çocuk ve genç hastalarda karından yapılan işlemle doğurganlığı koruyarak Türkiye’de bir ilke imza attı.

Doğurganlığı koruyucu yöntemlerin yalnızca yetişkinlerde değil çocuk hastalarda da uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, özellikle lösemi nedeniyle kök hücre nakli planlanan çocuklarda yumurtalık dokusunun dondurulmasının büyük önem taşıdığını söyledi.

Kanser dışında talasemi, bazı böbrek hastalıkları, sistemik lupus eritematozus, bazı kan hastalıkları ve genetik hastalıklarda da doğurganlığın korunabildiğini ifade eden Sönmezer, “Kanser ya da kanser dışı herhangi bir nedenle doğurganlığını kaybetme riski bulunan hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini koruyabiliyoruz” dedi.

Prof. Dr. Murat Sönmezer, yumurta toplama işleminin standart olarak vajinal yoldan gerçekleştirildiğini belirterek, özellikle çocuk hastalar ve genç kızlarda bu yöntemin aileler ve hastalar tarafından her zaman tercih edilmediğini, bazı hastaların ise işlem nedeniyle çekinceler yaşayabildiğini belirtti.

Bu ihtiyaçtan yola çıkarak yıllar önce yumurtalıklardaki yapışıklık nedeniyle karından yumurta toplamak zorunda kaldığı bir hastasına uyguladığı yöntemi geliştirdiğini anlatan Sönmezer, daha sonra bu tekniği doğurganlığını korumak isteyen genç hastalarda kullanmaya başladığını söyledi. Türkiye’de ilk kez karından yumurta toplama işlemini gerçekleştiren Prof. Dr. Murat Sönmezer, bugüne kadar yaklaşık 800 çocuk ve genç hastada bu yöntemi başarıyla uyguladığını belirterek, bu alanda dünyadaki ilk bilimsel yayınlardan birine de imza attığını ifade etti.

Sönmezer, karından yumurta toplama yönteminin özellikle doğurganlığını kaybetme riski bulunan çocuklar ve genç kadınlar için önemli bir alternatif olduğuna dikkat çekti.

Çiftler evlenir evlenmez test yaptırmalı

Çocuk sahibi olmayı hemen düşünmeseler bile evlenen çiftlerin doğurganlık durumlarını değerlendirmesi gerektiğini vurgulayan Sönmezer, kadınların AMH testiyle yumurtalık rezervlerini, erkeklerin ise sperm analiziyle üreme potansiyellerini öğrenebileceğini söyleyerek “Bugün düşük yumurtalık rezervine sahip bir kadın doğal yollarla gebe kalabilir. Ancak birkaç yıl sonra bu şansını tamamen kaybedebilir. Bu nedenle çiftlerin durumlarını erken dönemde bilmeleri çok önemli” diye konuştu.

Kadında basit bir AMH testi, erkekte ise sperm analizi ile olası sorunların önceden tespit edilebildiğini belirten Sönmezer, çocuk sahibi olmayı ileriki yıllara bırakmayı planlayan çiftlerin de bu testleri yaptırmasının önemli olduğunu söyledi.

Sigara, kilo ve stres doğurganlığı etkiliyor

Yaşam tarzının doğurganlık üzerinde önemli etkileri bulunduğunu belirten Sönmezer, sigara kullanımı, sağlıksız beslenme, fazla kilo ve stresin hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini olumsuz etkilediğini söyledi.

Bir adet döneminde doğal yolla gebelik elde etme ihtimalinin yaklaşık yüzde 20 olduğunu belirten Sönmezer, düzenli adet gören kadınlarda yumurtlama döneminin doğru hesaplanmasının gebelik şansını artırabileceğini ifade etti.

Düzenli adet görmenin tek başına doğurganlığın normal olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Sönmezer, kadınların belirli aralıklarla yumurtalık rezervlerini kontrol ettirmeleri gerektiğini söyledi.

Yardımcı üreme tekniklerinde başarı oranları yükseldi

Yumurta dondurma işlemlerinde kullanılan vitrifikasyon adı verilen hızlı dondurma yönteminin başarı oranlarını önemli ölçüde artırdığını belirten Sönmezer, günümüzde dondurulmuş ve çözülmüş yumurtalarla elde edilen gebelik oranlarının taze yumurtalarla elde edilen sonuçlara oldukça yaklaştığını söyledi.

Polikistik over sendromu gibi düzensiz adet gören kadınlarda yumurtlama takibi, zamanlanmış ilişki ve aşılama yöntemlerinin uygulanabildiğini belirten Sönmezer, aşılama tedavisinin genellikle üç denemeye kadar sürdürüldüğünü, sonuç alınamaması halinde tüp bebek tedavisine geçildiğini ifade etti.

Çocuk sahibi olmakta güçlük yaşayan çiftlerin umutsuzluğa kapılmaması gerektiğini belirten Sönmezer, “Bugün yardımcı üreme tekniklerinde elde edilen başarı oranları geçmişe göre çok daha yüksek. Zamanlanmış ilişki, aşılama ve tüp bebek uygulamaları sayesinde çok sayıda çift çocuk sahibi olabiliyor” dedi.

Ara zam için milyonlarca memur, emekli ve kamu çalışanının beklediği maaş hesabı yeniden güncellendi. TÜİK’in 3 Temmuz'da enflasyon verisini açıklamasıyla birlikte 6 aylık zam oranı netleşirken, memur, memur emeklisi, SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yeni maaş tahminleri de ortaya çıktı. Hakim, savcı, polis, öğretmen, hemşire, zabıta, itfaiyeci, infaz koruma memuru, vaiz, mühendis ve kamu işçisi gibi birçok meslek grubunda Temmuz sonrası beklenen maaşlar tek tek hesaplandı. İşte en güncel Temmuz zammı tablosu ve meslek meslek yeni maaş beklentileri...

Yüksek riskli kadinlarda meme taramasına erken başlanmalı

Meme kanseri taramasında mamografinin altın standart yöntem olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, bu yöntemin dünyada en fazla bilimsel çalışmaya konu olmuş görüntüleme sistemi olduğunu ifade etti.

Kadınların 40 yaşından sonra yılda bir kez mamografi yaptırması gerektiğini belirten Taşkın, çekilen görüntülerin mutlaka saklanmasını ve sonraki yıllardaki tetkiklerle karşılaştırılmasını önerdi. Taşkın, böylece memedeki çok küçük değişikliklerin daha erken fark edilebildiğini söyledi.

BRCA1 veya BRCA2 gen mutasyonu taşıyan ya da ailesinde yoğun meme ve yumurtalık kanseri öyküsü bulunan kadınların yüksek risk grubunda yer aldığını belirten Taşkın, bu kişilerde mamografinin yanı sıra meme ultrasonografisinin de takip programına eklenmesi gerektiğini ifade etti.

Yüksek riskli kadınlarda taramaların ailede görülen ilk meme kanseri vakasından 10 yıl önce başlatıldığını belirten Taşkın, “Ailede 35 yaşında meme kanseri görüldüyse, takiplerin 25 yaşında başlaması gerekir” dedi.

Meme kanseri her zaman kitle olarak ortaya çıkmıyor

Meme kanserinin her zaman ele gelen bir kitle şeklinde ortaya çıkmadığını belirten Prof. Dr. Taşkın, özellikle erken evrede mikron düzeyindeki değişikliklerin görüntüleme yöntemleriyle saptanabildiğini söyledi.

Bu nedenle hiçbir şikâyeti olmayan kadınların da düzenli kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurgulayan Taşkın, genç yaşta ve yoğun meme dokusuna sahip kadınlarda mamografinin tek başına yeterli olmayabileceğini, bu durumlarda ultrasonografinin önemli katkı sağladığını kaydetti.

15 dakikalık biyopsi tedavinin yol haritasını çiziyor

Görüntüleme sırasında şüpheli bir bulgu tespit edildiğinde biyopsinin büyük önem taşıdığını belirten Taşkın, ultrason eşliğinde yapılan meme biyopsilerinin hazırlık süreciyle birlikte yaklaşık 15 dakikada tamamlanabildiğini söyledi.

Doğru yapılan biyopsinin cerrahi planlamaya rehberlik ettiğini vurgulayan Taşkın, birçok hastada tek cerrahi girişimle başarılı sonuçlar alınabildiğini ifade etti.

Yeni nesil görüntüleme yöntemleri erken tanıyı güçlendiriyor

Son 10 yılda radyolojide çok önemli gelişmeler yaşandığını belirten Prof. Dr. Füsun Taşkın, gelişen ultrason teknolojileri sayesinde iyi ve kötü huylu oluşumların daha hızlı ve güvenilir biçimde ayırt edilebildiğini söyledi.

Dijital mamografiyle birlikte kullanılan tomosentez teknolojisinin memeden kesitsel görüntüler alınmasını sağladığını belirten Taşkın, özellikle yoğun meme dokusunda gizlenebilen oluşumların daha kolay tespit edilebildiğini ifade etti.

Kontrastlı mamografi MR’a alternatif olabiliyor

Kontrastlı mamografinin son yılların en önemli gelişmelerinden biri olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, damardan verilen kontrast madde sayesinde şüpheli bölgelerin çok daha ayrıntılı değerlendirilebildiğini söyledi.

Bu yöntemin özellikle meme başı akıntısı olan, eline kitle gelen, muayenede şüpheli bulgu saptanan veya yüksek risk grubunda bulunan kadınlarda kullanıldığını belirten Taşkın, bazı hastalarda meme MR’ına olan ihtiyacı da ortadan kaldırabildiğini ifade etti.

Ameliyat olamayan hastalarda yeni tedavi seçeneği

Meme kanseri tespit edildiğinde tümörün yanı sıra karşı meme ve koltuk altı lenf bezlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Taşkın, doğru evrelemenin tedavi başarısında kritik rol oynadığını söyledi.

Yaş veya ek hastalıklar nedeniyle ameliyat edilemeyen bazı hastalarda tümörün dondurularak tedavi edilmesine olanak sağlayan yöntemlerin uygulanabildiğini belirten Taşkın, bu yaklaşımın uygun hastalarda hem hızlı iyileşme hem de kozmetik avantajlar sunduğunu kaydetti.

Programda kadınlara çağrıda bulunan radyoloji uzmanı Prof. Dr. Füsun Taşkın, “Memede çözümsüz kalan bir sorun yok. Meme kanseri erken tanındığında en başarılı şekilde yönetilebilen ve tedavi edilebilen kanser türlerinden biridir. Bu nedenle düzenli kontroller ihmal edilmemelidir” dedi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Emekliye ÖTVsiz araç düzenlemesi 2026 yılında en çok konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle emekliye ÖTVsiz araç listesi 2026 kapsamında hangi modellerin yer alacağı ve kimlerin bu haktan yararlanabileceği araştırılıyor.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!

Transfer dönemleri, Süper Lig’de sadece kadroları değil gündemi de değiştiriyor. Kulüplerin milyonlarca euro ödeyerek kadrosuna kattığı yıldızlar; hem rekabetin seviyesini yükseltiyor hem de tartışmaları beraberinde getiriyor. Bu dosyada, en pahalı transferler Süper Lig tarihine geçen isimleri tek listede topladık. İşte Süper Lig en pahalı transferler sıralaması ve her bir hamlenin kısa hikâyesi…