Yeni Parti'li Bayraktutan, cezaevi ziyaretinin ardından yaptığı açıklamada, Aksu'nun maruz kaldığı sürecin anayasal hakların ihlali anlamına geldiğini vurguladı. Aksu'nun tutukluluk sürecini eleştiren Bayraktutan, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Sendikal lobilerinin haksız saldırılarına karşı gerçekten yiğit bir sendikal mücadele veren çok değerli kardeşim Başaran Aksu'yu ziyaret için bugün Sincan Cezaevi'ndeyim. Herkese selamları var. Kendisi, kendi adına, herhangi bir bedel ödemenin ötesinde, Anayasa'yla güvence altına alınmış 51. madde çerçevesinde bir yasal hakkı kullanan bir kişidir. Bu hakkı sonuna kadar kullanmayla alakalı da gayret ve çaba göstermiştir. Meşru bir haktır, anayasal bir haktır, kanunlardan kaynaklanan bir haktır. Ne yazık ki 2026 Türkiye'sinde hakkını arayan, sendika mücadelesi veren bu kardeşimiz, haksız bir tutuklama tedbiriyle karşı karşıyadır. Tutuklama değildir; aslında bir cezalandırmadır."

"Anayasa'nın 51. maddesine müdahaleyi protesto ediyor"

Aksu'nun anayasal haklarını kullandığı için tutuklu bulunduğunu ve bu durumu protesto etmek için dünden itibaren açlık grevinde olduğunu duyuran Bayraktutan, açıklamasına şu sözlerle devam etti:

"Dün akşam saat 17.00'den itibaren, sırf bu sendikal haklara yapılan tecavüzü protesto etmek, Anayasa'nın 51. maddesinde öngörülen haklara yapılan müdahaleyi ortadan kaldırma anlamında süresiz açlık grevine başlamıştır. Buradan bir kere daha ifade ediyorum: Başaran Aksu yalnız değildir; her zaman onun yanındayız. Bu hakkın mücadelesinde sonuna kadar yanında olmaya da devam edeceğiz."

1 Eylül 2026 itibarıyla Galatasaray veya Newcastle United tarafından Singo’nun transferi konusunda yeni bir resmî açıklama yapılmış değil. Mevcut bilgiler, futbolcunun kariyerine en az bir sezon daha Galatasaray’da devam etmek istediği yönünde.

WILFRIED SINGO TRANSFERİNDE NEWCASTLE UNITED GELİŞMESİ

Wilfried Singo için Premier Lig’den gelen ilgi ilk kez transfer döneminin son günlerinde ortaya çıkmadı. Ağustos ayının ortasında Galatasaray’ın masasında Singo için 40 milyon euroluk bir teklif bulunduğu ve oyuncuyla temas kuran kulüpler olduğu duyurulmuştu. O tarihte teklifi yapan kulübün ismi açıklanmamıştı.

Daha sonraki haberlerde ise Newcastle United’ın 25 yaşındaki savunmacıyla ciddi şekilde ilgilendiği belirtildi. Son iddiaya göre 40 milyon euroluk teklifin sahibi de İngiliz ekibiydi. Ancak Newcastle United cephesinden söz konusu rakamı doğrulayan resmî bir açıklama gelmediği için teklif bilgisi transfer iddiası olarak değerlendiriliyor.

SINGO GALATASARAY'DAN AYRILMAK İSTEMİYOR

Transfer sürecindeki en önemli detayın Wilfried Singo’nun kararı olduğu belirtiliyor. Haberlere göre Galatasaray yönetimi yüksek bir bonservis bedeli karşılığında görüşmeye açık olsa da Singo, bu yaz transfer olmak istemediğini yönetime ve teknik heyete iletti.

Fildişi Sahilli futbolcunun Şampiyonlar Ligi’nde bir sezon daha forma giyerek Avrupa vitrininde kendisini göstermeyi ve daha sonra Premier Lig’e transfer olmayı planladığı aktarılıyor. Singo’nun daha önce de Galatasaray’da en az bir sezon daha kalmak istediğini kulüp yetkililerine bildirdiği haberleştirilmişti.

SUUDİ ARABİSTAN'DAN 39 MİLYON EUROLUK TEKLİF İDDİASI

Singo konusunda yalnızca Newcastle United’ın adı geçmedi. Ağustos ayının son günlerinde yayımlanan bazı haberlerde Suudi Arabistan ekibi Damac FC’nin savunmacı için 39 milyon euroluk teklif yaptığı öne sürüldü.

Galatasaray’ın bu teklifi kabul etmediği, Singo’nun da Suudi Arabistan’a transfer olmaya sıcak bakmadığı iddia edildi. Damac FC veya Galatasaray tarafından bu teklif konusunda resmî bir açıklama yapılmadığından söz konusu rakam doğrulanmış bir transfer anlaşması niteliği taşımıyor.

INTER DE WILFRIED SINGO İÇİN DEVREYE GİRMİŞTİ

Wilfried Singo’nun adı yaz transfer döneminde Inter ile de anıldı. İtalyan basınına dayandırılan haberlerde Serie A temsilcisinin Galatasaraylı futbolcu için yaklaşık 30 milyon euro artı 5 milyon euro bonus seviyesinde bir teklif hazırladığı ileri sürüldü.

Daha sonraki haberlerde ise Singo’nun Galatasaray’daki yıllık ücretinin Inter tarafından yüksek bulunduğu ve İtalyan ekibinin transferden geri adım attığı iddia edildi. Böylece Newcastle United, yaz döneminin son bölümünde Singo ile adı en güçlü şekilde anılan Avrupa kulübü haline geldi.

GALATASARAY SINGO'YU KAÇA TRANSFER ETTİ?

Galatasaray, Wilfried Singo’yu 28 Ağustos 2025 tarihinde Monaco’dan kadrosuna kattı. KAP’a yapılan resmî açıklamaya göre sarı-kırmızılılar, Fransız kulübüne 30 milyon 769 bin 230 euro net bonservis bedeli ödemeyi kabul etti.

Anlaşmada ayrıca Singo’nun gelecekteki satışından elde edilecek kârın yüzde 10’unun Monaco’ya ödenmesi şartı bulunuyor. Futbolcuyla 2025-2026 sezonundan itibaren geçerli olmak üzere 5 yıllık sözleşme imzalandı ve sezon başına 4,8 milyon euro net garanti ücret belirlendi.

Bazı transfer haberlerinde Singo’nun sözleşmesinde 55 milyon euroluk çıkış maddesi bulunduğu belirtiliyor. Ancak Galatasaray’ın transfer sırasında KAP’a yaptığı resmî açıklamada böyle bir maddeye ilişkin bilgi yer almıyor. Bu nedenle 55 milyon euroluk rakamı resmî sözleşme detayı olarak değerlendirmek mümkün değil.

WILFRIED SINGO KİMDİR, KAÇ YAŞINDA VE HANGİ MEVKİDE OYNUYOR?

25 Aralık 2000 doğumlu Wilfried Stephane Singo, 25 yaşında ve Fildişi Sahili Milli Takımı formasını giyiyor. Savunmanın sağında ve stoper pozisyonunda görev yapabilen Singo, Avrupa kariyerinde Torino ve Monaco formalarını giydikten sonra Galatasaray’a transfer oldu.

Monaco’da iki sezon geçiren Singo, Fransız temsilcisinde 60 resmi karşılaşmaya çıkarken 4 gol ve 4 asist üretti. Fildişi Sahili ile 2023 Afrika Uluslar Kupası şampiyonluğu yaşayan savunmacı, Galatasaray ile de 2030 yılına kadar sözleşme altında bulunuyor.

Transfermarkt’ın Mayıs 2026 güncellemesinde Singo’nun piyasa değeri 23 milyon euro olarak gösterildi.

GALATASARAY'DA SINGO'NUN PERFORMANSI

Singo, Galatasaray’daki ilk sezonunda sakatlıklar nedeniyle zaman zaman kadrodan uzak kaldı. Buna rağmen 2025-2026 sezonunda sarı-kırmızılı formayla 29 resmi karşılaşmada 2 gol ve 3 asistlik katkı verdi.

2026-2027 sezonunun başlangıcında ise fiziksel durumunu toparlayarak yeniden süre almaya başladı. Singo, Galatasaray’ın savunma rotasyonunda sağ bek ve stoper seçeneklerinden biri olarak kadrodaki yerini korudu.

WILFRIED SINGO TRANSFERİNDE SON DURUM NE?

Wilfried Singo transferinde son durum, oyuncunun Galatasaray’da kalmaya yakın olduğu yönünde. Newcastle United’ın 40 milyon euroluk teklif yaptığı iddiası gündemde olsa da Singo’nun ayrılmak istememesi transferin önündeki en önemli engel olarak gösteriliyor.

Galatasaray’ın resmî kanallarında Singo’nun satışı veya başka bir kulüple görüşmelere başlandığı yönünde açıklama bulunmuyor. Bu nedenle mevcut tabloya göre 25 yaşındaki Fildişi Sahilli savunmacının 2026-2027 sezonunda Galatasaray forması giymeye devam etmesi bekleniyor. Olası bir ayrılık ise kulüplerden gelecek resmî açıklamalarla netlik kazanacak.

SACHA BOEY İÇİN FULHAM DEVREYE GİRDİ

Sağ bek bölgesine takviye yapmak isteyen Fulham’ın öncelikli hedeflerinden birinin Rayo Vallecano forması giyen Andrei Ratiu olduğu, ancak bu transferde ilerleme sağlanamaması üzerine rotanın Sacha Boey’ye çevrildiği belirtiliyor.

İngiliz ekibinin Boey için yalnızca durum sorgulamakla kalmadığı, Bayern Münih ile doğrudan temasa geçtiği ifade ediliyor. Tarafların görüşmelerinin transfer penceresinin kapanmasına kısa süre kala hız kazandığı bildirildi.

BAYERN MÜNİH’TEN SACHA BOEY AÇIKLAMASI

Bayern Münih Sportif Direktörü Christoph Freund da Fransız futbolcunun geleceğiyle ilgili görüşmeler yapıldığını doğruladı. Freund, Boey’nin fiziksel açıdan hazır olduğunu ancak devam eden temaslar nedeniyle teknik direktör Vincent Kompany ve oyuncuyla birlikte bireysel çalışma kararı aldıklarını açıkladı.

Bu kararın, transfer görüşmelerinin sürdüğü kritik süreçte futbolcunun durumunun korunması amacıyla alındığı değerlendiriliyor. Bayern cephesinden Boey’nin hangi kulüple görüştüğüne ilişkin ise resmî bir isim açıklanmadı.

GALATASARAY’A 2026’DA GERİ DÖNMÜŞTÜ

Sacha Boey, Galatasaray’daki ilk döneminin ardından Ocak 2024’te Bayern Münih’e transfer olmuştu. Fransız futbolcu, Şubat 2026’da sezon sonuna kadar kiralık olarak yeniden sarı-kırmızılı takıma dönmüştü. Galatasaray, bu kiralama için Bayern Münih’e 500 bin euro ödeme yapmıştı.

Boey, Galatasaray’daki ikinci döneminde Süper Lig’de 11 karşılaşmaya çıkarken bir gol kaydetti. Şampiyonlar Ligi’nde de dört maçta görev alan sağ bek, sezonun tamamlanmasının ardından Bayern Münih’e geri döndü.

Fransız futbolcunun Bayern Münih ile mevcut sözleşmesi 30 Haziran 2028’e kadar devam ediyor. Bayern formasıyla ilk döneminde 38 resmî karşılaşmada görev alan Boey, bir gol ve beş asistlik katkı sağladı.

SACHA BOEY FULHAM TRANSFERİ SON SAATLERDE NETLEŞEBİLİR

Fulham ile Bayern Münih arasındaki görüşmelerin transfer döneminin son gününde devam ettiği belirtilirken, şu aşamada anlaşmanın tamamlandığına ilişkin kulüplerden resmî bir açıklama bulunmuyor.

Premier Lig temsilcisinin sağ bek transferini tamamlamak istemesi nedeniyle Sacha Boey Fulham transferinde gelişmelerin kısa süre içerisinde netlik kazanması bekleniyor. Bayern Münih’in de devam eden görüşmeler nedeniyle Boey’yi takım çalışmalarından ayrı tutması, transfer ihtimalinin gündemde olduğunu gösteren en somut gelişme olarak öne çıkıyor.

TRABZONSPOR ANTONIO CONTE İÇİN HAREKETE GEÇTİ İDDİASI

Trabzonspor yönetiminin Fatih Tekke sonrası yeni teknik direktörü belirlemek için çalışmalarına başladığı belirtiliyor. Haber61'in aktardığı bilgiye göre bordo-mavili yönetim, yabancı teknik direktör adayları arasında Antonio Conte üzerinde duruyor ve İtalyan çalıştırıcıyla temas kurdu.

Yönetimin yalnızca Conte seçeneğine bağlı kalmadığı, alternatif teknik direktör adayları üzerinde de çalışmalar yürüttüğü ifade ediliyor. Görüşmelerin hangi aşamada olduğu ve Conte'nin Trabzonspor'a yaklaşımı konusunda ise şu ana kadar doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor.

FATİH TEKKE İLE YOLLAR RESMEN AYRILDI

Trabzonspor, 1 Eylül 2026 tarihinde yaptığı açıklamayla Fatih Tekke ile karşılıklı anlaşarak yolların ayrıldığını duyurdu. Kulüp Başkan Yardımcısı Serkan Kılıç, yapılan görüşmeler sonunda kulübün geleceği ve hedefleri doğrultusunda yeni bir yol haritası çizme konusunda ortak karar alındığını açıkladı.

Fatih Tekke'nin ayrılığı öncesinde bordo-mavili takım UEFA Avrupa Ligi play-off turunda Ferencvaros'a elenmiş, ardından Süper Lig'de Amedspor deplasmanından 2-1'lik mağlubiyetle dönmüştü. Tekke, Trabzonspor'un başında çıktığı 62 resmi karşılaşmada 35 galibiyet, 14 beraberlik ve 13 mağlubiyet aldı.

ANTONIO CONTE KİMDİR, HANGİ TAKIMLARI ÇALIŞTIRDI?

31 Temmuz 1969 doğumlu Antonio Conte, Avrupa futbolunun en önemli teknik direktörlerinden biri olarak gösteriliyor. Teknik adamlık kariyerinde Juventus, İtalya Milli Takımı, Chelsea, Inter, Tottenham ve Napoli gibi üst düzey takımlarda görev yaptı.

Juventus ile üst üste Serie A şampiyonlukları yaşayan Conte, Chelsea'deki ilk sezonunda Premier League şampiyonluğuna ulaştı. Inter'i de 2020-21 sezonunda Serie A şampiyonluğuna taşıyan İtalyan teknik adam, son olarak Napoli'de görev yaptı.

Conte yönetimindeki Napoli, 2024-25 sezonunda Serie A şampiyonluğunu kazandı. İtalyan ekibi ayrıca Conte döneminde İtalya Süper Kupası'nı da müzesine götürdü. Napoli, Haziran 2026'da yaptığı resmî açıklamayla Conte ve teknik ekibiyle yolların karşılıklı anlaşmayla ayrıldığını duyurdu.

ANTONIO CONTE ŞU ANDA HANGİ TAKIMI ÇALIŞTIRIYOR?

Antonio Conte, Napoli'den ayrılmasının ardından herhangi bir takımın başına geçmedi. Bu nedenle 1 Eylül 2026 itibarıyla İtalyan teknik adamın yeni bir kulüple sözleşmesi bulunmuyor.

57 yaşındaki teknik adamın kariyerindeki başarıları ve Avrupa'nın önde gelen liglerinde edindiği tecrübe, Trabzonspor iddiasını dikkat çekici hale getiriyor. Ancak bordo-mavili kulüp tarafından Conte ile görüşüldüğüne veya anlaşma sağlandığına ilişkin şu ana kadar resmî bir açıklama yapılmadı.

TRABZONSPOR ANTONIO CONTE TRANSFERİNDE SON DURUM

Trabzonspor'un yeni teknik direktör arayışında Antonio Conte'nin adaylardan biri olduğu yönündeki haberler gündemdeki yerini koruyor. Yerel basında Conte ile temas kurulduğu öne sürülürken, farklı kaynaklar İtalyan teknik adamın yönetimin değerlendirdiği seçeneklerden biri olduğunu belirtiyor.

Bordo-mavili yönetimin Conte'nin yanı sıra alternatif yabancı teknik direktör adayları için de çalışmalarını sürdürdüğü ifade ediliyor. Antonio Conte'nin Trabzonspor'un yeni teknik direktörü olup olmayacağı ise yönetimin yapacağı görüşmeler ve kulüpten gelecek resmî açıklamalar sonrasında netlik kazanacak.

EL CHADAILLE BITSHIABU GALATASARAY TRANSFERİNDE ANLAŞMA SAĞLANDI

Galatasaray ile El Chadaille Bitshiabu arasındaki transfer trafiği yaz transfer döneminin son bölümünde yoğunlaştı. Ağustos ayının başında genç savunmacının sarı-kırmızılılara önerildiği ve teknik heyetin oyuncuyu değerlendirmeye aldığı öne sürülmüştü. 26 Ağustos'ta ise Bitshiabu'nun Galatasaray'ın stoper adayları arasına girdiğine ilişkin haberler yayımlandı.

1 Eylül'de Sky Almanya kaynaklı haberlerde görüşmelerin ileri seviyeye ulaştığı bildirildi. Daha sonra Galatasaray ile Leipzig'in satın alma opsiyonu içeren kiralık transfer konusunda anlaşma sağladığı aktarıldı. beIN Sports Türkiye de sarı-kırmızılıların hem oyuncu hem de Alman kulübüyle anlaşmaya vardığını ve Bitshiabu için İstanbul uçuşunun planlandığını duyurdu.

Transfer gazetecisi Fabrizio Romano da Bitshiabu'nun Galatasaray'a satın alma opsiyonuyla kiralanması konusunda anlaşma sağlandığını ve oyuncunun sağlık kontrolü için İstanbul'a geleceğini bildirdi. Fransız basınında da iki kulüp arasında satın alma opsiyonlu kiralık transfer için anlaşmaya varıldığı yönünde haberler yer aldı.

EL CHADAILLE BITSHIABU KİMDİR, KAÇ YAŞINDA?

El Chadaille Bitshiabu, 16 Mayıs 2005'te Fransa'nın Villeneuve-Saint-Georges kentinde dünyaya geldi. 21 yaşındaki futbolcu 1,96 metre boyunda ve ağırlıklı olarak stoper pozisyonunda görev yapıyor. Sol ayağını kullanan Bitshiabu'nun mevcut kulübü RB Leipzig.

Genç savunmacı futbol eğitimine US Saint-Denis altyapısında başladı. Ardından AC Boulogne-Billancourt'a geçen Bitshiabu, 2017 yılında henüz 12 yaşındayken Paris Saint-Germain altyapısına dahil oldu. Fiziksel özelliklerinin yanı sıra topla oyun kapasitesiyle de PSG altyapısında kısa sürede üst yaş gruplarına yükseldi.

PSG ALTYAPISINDAN A TAKIMA YÜKSELDİ

Bitshiabu, Temmuz 2021'de Paris Saint-Germain ile ilk profesyonel sözleşmesini imzaladı. Üç yıllık sözleşmeye imza attığında henüz 16 yaşındaydı. PSG'nin resmi açıklamasında genç savunmacının U17 ve U19 seviyelerinde 33 karşılaşmada oynadıktan sonra A takım çalışmalarına dahil edildiği belirtildi.

Fransız stoper, 19 Aralık 2021'de Feignies-Aulnoye ile oynanan Fransa Kupası maçında Presnel Kimpembe'nin yerine oyuna girerek PSG A takımıyla ilk resmi maçına çıktı. O tarihte 16 yıl, 7 ay ve 3 günlük olan Bitshiabu, PSG tarihinde resmi bir karşılaşmada forma giyen en genç futbolcu unvanını aldı. Bu rekor daha sonra Warren Zaïre-Emery tarafından kırıldı.

Bitshiabu'nun Ligue 1'deki ilk karşılaşması ise Nisan 2022'de Angers karşısında geldi. PSG formasıyla tüm kulvarlarda toplam 19 resmi karşılaşmaya çıkan savunmacı, Paris ekibiyle 2021-22 ve 2022-23 sezonlarında Fransa Ligue 1 şampiyonluğu yaşadı.

RB LEIPZIG KARİYERİ NASIL GEÇTİ?

Paris Saint-Germain'den ayrılma kararı alan Bitshiabu, Temmuz 2023'te Bundesliga temsilcisi RB Leipzig'e kalıcı transfer oldu. Transfer için basında yaklaşık 15 milyon euro seviyesinde bir bonservis bedeli ödendiği belirtildi.

Almanya'daki ilk sezonunda Bundesliga'da 6 karşılaşmada görev alan Bitshiabu, 2024-25 sezonunda daha fazla süre bulmaya başladı. O sezon Leipzig formasıyla tüm kulvarlarda 28 resmi maça çıktı ve bunların 19'unda ilk 11'de yer aldı. Gösterdiği gelişimin ardından Leipzig yönetimi Haziran 2025'te oyuncunun sözleşmesini 30 Haziran 2029'a kadar uzattı.

2025-26 sezonunda ise Bitshiabu, Leipzig adına Bundesliga'da 11 ve Almanya Kupası'nda 3 olmak üzere toplam 14 resmi karşılaşmada görev yaptı. Galatasaray transferi öncesinde Leipzig kariyerindeki resmi maç sayısı 48'e ulaştı.

BİTSHİABU'NUN PİYASA DEĞERİ NE KADAR?

Transfermarkt'ın Mayıs 2026 güncellemesine göre El Chadaille Bitshiabu'nun tahmini piyasa değeri 18 milyon euro seviyesinde bulunuyor. Oyuncunun RB Leipzig ile sözleşmesi 30 Haziran 2029'a kadar devam ediyor.

Galatasaray transferine ilişkin haberlerde anlaşmanın satın alma opsiyonlu kiralama şeklinde hazırlandığı belirtiliyor. Bazı kaynaklarda kiralama ve satın alma opsiyonu için rakamlar yer alsa da transferin mali şartları henüz kulüpler tarafından resmen açıklanmadığı için bu rakamlar kesinleşmiş değil.

FRANSA İLE U17 AVRUPA ŞAMPİYONLUĞU YAŞADI

Bitshiabu, Fransa'nın farklı yaş kategorilerindeki milli takımlarında da forma giydi. Fransa U17 Milli Takımı ile 9 karşılaşmaya çıkan genç stoper, 2022 yılında düzenlenen UEFA Avrupa U17 Şampiyonası'nı kazanan kadroda yer aldı.

Daha sonra Fransa U18, U19 ve U20 takımlarına yükselen Bitshiabu, U20 seviyesinde de milli formayı giydi. Henüz Fransa A Milli Takımı'nda forma şansı bulmayan savunmacının genç milli takımlar düzeyindeki en önemli başarısı U17 Avrupa şampiyonluğu oldu.

EL CHADAILLE BITSHIABU NASIL BİR STOPER?

Bitshiabu'nun en belirgin özelliklerinin başında 1,96 metrelik boyu ve sol ayaklı olması geliyor. Ana pozisyonu stoper olan Fransız futbolcu, PSG altyapısındaki döneminden itibaren fiziksel kapasitesinin yanında topla oynama becerisiyle de dikkat çekti.

Sol ayaklı bir stoper olması Bitshiabu'yu savunmanın solunda kullanılabilecek bir seçenek haline getiriyor. Genç yaşı, Bundesliga ve Şampiyonlar Ligi seviyesinde maç tecrübesi edinmiş olması da oyuncunun kariyer profilinde öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor.

EL CHADAILLE BITSHIABU GALATASARAY'A TRANSFER OLDU MU?

El Chadaille Bitshiabu'nun Galatasaray transferi henüz kulüpler tarafından resmen açıklanmadı. Ancak Sky Almanya, Le Parisien, beIN Sports ve Fabrizio Romano dahil birden fazla kaynak, Galatasaray ile RB Leipzig'in satın alma opsiyonlu kiralık transfer konusunda anlaşmaya vardığını bildiriyor. Oyuncunun sağlık kontrolü ve sözleşme işlemleri için İstanbul'a gelmesinin ardından transferin resmiyet kazanması bekleniyor.

"Türkiye-Rusya ilişkileri gerçekten her döneme göre bugün çok daha ileri bir düzeyde. Ağırlıklı olarak Rus turistlerin Türkiye'deki önemi çok çok farklı. Bugün Antalya ilimizin en önemli turist alanını, Rusya'dan gelen dostlar oluşturuyor. Bunun yanında Sayın Başkan'ın, az önce ifade ettiği gibi bizim şu anda Rusya-Türkiye ilişkilerinde Akkuyu Santrali bir önem arz etmektedir. Şu anda artık Akkuyu Santrali'nin bitim dönemine girmiş vaziyetteyiz. Artık Akkuyu Santrali'nin açılışını yapalım diye bekliyoruz. Çünkü Akkuyu Nükleer Santrali'nin açılışıyla birlikte de yeni bazı santrallerin açılış adımlarını da yine birlikte atacağız. Bu hazırlıkların içerisindeyiz. Tabii bütün bunların yanında tarımda, enerjide güçlü bir birlikteliğimiz var."

"Etkin bir şekilde karma ekonomi komisyonu faaliyet gösteriyor"

Rusya Devlet Başkanı Putin de şöyle konuştu:

"İkili ilişkilerimizi ve gelişimini sık sık kontrol ediyoruz. Türkiye, Rusya için öncelikli ve imtiyazlı ticari ve ekonomi ortaklarımızdan biridir. Etkin bir şekilde karma ekonomi komisyonu faaliyet gösteriyor. Sizin kişisel dikkatiniz sayesinde ekonomik iş birliğimizin seviyesi çok yüksek düzeyde kalmaktadır. Ortak projelerimizin geliştirilmesi devam ediyor. Bunlardan birisi zaten malum, Akkuyu Nükleer Santrali'nin inşaası. Siz de Rus şirketine bir talimat vermişsiniz, 'Bu yılın sonuna kadar ilk ünitesi devreye girmelidir' diye. Bu, böyle olacaktır.

Külterel ve insani alanda iş birliğimizin potansiyeli çok yüksektir. Rus turistlerin Türkiye'ye gelişi, takas her yıl artıyor. Özellikle 2025 yılında 7 milyona yakın Rus turist, Türkiye'yi ziyaret etti. Bugün, bu ve diğer önemli konular üzerinde duracağız. Bugünkü görüşmemizden dolayı büyük memnuniyet ve mutluluk duyuyorum."

Törene Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel ve CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu da katıldı. Salonda karşılaşan Özel ve Kılıçdaroğlu, program başlamadan önce tokalaşarak birbirlerini selamladı. İkilinin bu anları kameralara yansıdı.

Törende Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, AKP Grup Başkanı Abdullah Güler, Yargıtay Başkanı Ömer Kerkez ve Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya da hazır bulundu. Açılış seremonisi sırasında protokol üyelerinin yan yana durduğu görüldü.

Öte yandan salondaki oturma düzeninde Özgür Özel ile AYM Başkanı Kadir Özkaya’nın yan yana gelmesi de dikkat çekti. Özel ve Özkaya’nın bir süre sohbet ettiği görüldü.

FENERBAHÇE TARFİN - TOFAŞ MAÇI SAAT KAÇTA?

Fenerbahçe Tarfin - Tofaş basketbol maçı, 1 Eylül 2026 Salı günü saat 19.00’da başlayacak. Karşılaşmaya Fenerbahçe’nin iç saha maçlarını oynadığı Ülker Spor ve Etkinlik Salonu ev sahipliği yapacak.

Yeni sezon öncesindeki hazırlık karşılaşması, iki takımın kadro yapılanmasını ve sezon öncesi form durumunu görmek açısından önem taşıyor. Teknik ekiplerin farklı oyuncu ve rotasyon seçeneklerini denemesi bekleniyor.

FENERBAHÇE TARFİN - TOFAŞ MAÇI NEREDE OYNANACAK?

Fenerbahçe Tarfin ile Tofaş arasındaki hazırlık karşılaşması İstanbul’daki Ülker Spor ve Etkinlik Salonu’nda oynanacak.

Hazırlık maçında alınacak sonuçtan çok, oyuncuların fiziksel seviyeleri ve takımların yeni sezon öncesindeki oyun düzenleri ön planda olacak.

FENERBAHÇE TARFİN - TOFAŞ MAÇI HANGİ KANALDA?

Fenerbahçe Tarfin - Tofaş maçı 1 Eylül 2026 Salı günü saat 19.00’da başlayacak. Mücadele FB TV ekranlarından canlı olarak yayınlanacak.

BOLUSPOR KEÇİÖRENGÜCÜ MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Boluspor - Keçiörengücü karşılaşması 1 Eylül 2026 Salı günü oynanacak. Bolu Atatürk Stadyumu'ndaki mücadelede ilk düdük Türkiye saati ile 20.00'de çalacak.

Karşılaşma, Trendyol 1. Lig'de iki takım açısından da önemli puan mücadelesine sahne olacak. Boluspor sezona istediği başlangıcı yapamazken Keçiörengücü ilk dört haftada 5 puan toplamayı başardı.

BOLUSPOR GALİBİYET ARIYOR

Bolu temsilcisi, ligde oynadığı ilk dört karşılaşmadan puan çıkaramadı. Boluspor bu süreçte rakip filelere 1 gol gönderirken kalesinde 9 gol gördü.

Kırmızı-beyazlı ekip son lig karşılaşmasında Muğlaspor deplasmanından 2-0 mağlup ayrılmıştı. Boluspor, Keçiörengücü karşısında taraftarı önünde sezonun ilk puan veya puanlarını almayı hedefliyor.

KEÇİÖRENGÜCÜ'NÜN SON DURUMU

Ankara Keçiörengücü ise ilk dört haftada 1 galibiyet, 2 beraberlik ve 1 mağlubiyet elde etti. Başkent ekibi bu karşılaşmalarda 10 gol atarken kalesinde 8 gol gördü.

İki takım arasındaki geçmiş karşılaşmalarda da birbirine yakın bir tablo bulunuyor. Daha önce oynanan 15 mücadelede Boluspor 6, Keçiörengücü ise 4 kez sahadan galibiyetle ayrıldı. Beş karşılaşmada eşitlik bozulmadı.

BOLUSPOR KEÇİÖRENGÜCÜ MAÇI HANGİ KANALDA?

Boluspor - Keçiörengücü maçı 1 Eylül 2026 Salı günü saat 20.00'de Bolu Atatürk Stadyumu'nda başlayacak. Karşılaşma beIN Sports Max 1 ve TRT Türk ekranlarından canlı olarak yayınlanacak.

TCMB tarafından yayımlanan verilere göre kredi kartı faiz oranlarında 2026 yılının başından bu yana değişiklik yaşanmadı. Ocak ayından eylül ayına kadar referans oran ile Türk lirası kredi kartlarına uygulanabilecek azami faiz oranları aynı seviyede kaldı.

Kredi kartı borcuna göre faiz oranları

Kredi kartı alışverişlerinde uygulanabilecek aylık azami akdi faiz oranı, dönem borcunun tutarına göre farklılık gösteriyor.

Dönem borcu 30 bin TL'nin altında bulunan kredi kartlarında aylık azami akdi faiz oranı yüzde 3,25, azami gecikme faiz oranı ise yüzde 3,55 olarak uygulanacak.

Dönem borcu 30 bin TL ile 180 bin TL arasında olan kredi kartlarında aylık azami akdi faiz oranı yüzde 3,75seviyesinde kalacak. Bu gruptaki kartlar için uygulanabilecek azami gecikme faizi ise yüzde 4,05 olacak.

Dönem borcu 180 bin TL'nin üzerinde bulunan kredi kartlarında ise aylık azami akdi faiz oranı yüzde 4,25, azami gecikme faiz oranı yüzde 4,55 olarak devam edecek.

Kurumsal kredi kartlarında oran değişmedi

TCMB düzenlemesi kapsamında kurumsal kredi kartlarında dönem borcunun tutarına göre farklı bir faiz uygulaması bulunmuyor. Bu kartlarda aylık azami akdi faiz oranı yüzde 4,25, azami gecikme faiz oranı ise yüzde 4,55 olarak uygulanmaya devam edecek.

Nakit çekim ve KMH faizleri de aynı kaldı

Kredi kartlarından gerçekleştirilen nakit çekim ve kullanım işlemlerinde de eylül ayında herhangi bir değişiklik yapılmadı.

Bu işlemler için aylık azami akdi faiz oranı yüzde 4,25, azami gecikme faiz oranı ise yüzde 4,55 olarak belirlendi.

Aynı faiz üst sınırları kredili mevduat hesapları (KMH) için de geçerli olacak.

Böylece eylül ayında kredi kartı ve KMH işlemlerinde uygulanabilecek azami faiz oranlarında değişikliğe gidilmemiş oldu.

SARIYER - PENDİKSPOR MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Sarıyer ile Pendikspor arasındaki Trendyol 1. Lig karşılaşması 1 Eylül 2026 Salı günü oynanacak. Mücadelenin başlama saati 20.00 olarak açıklandı.

İki İstanbul temsilcisini karşı karşıya getirecek mücadeleye Sarıyer’in iç saha maçlarını oynadığı Yusuf Ziya Öniş Stadyumu ev sahipliği yapacak. Takımlar, 5. hafta mücadelesinden üç puanla ayrılmak için sahaya çıkacak.

İSTANBUL DERBİSİNDE HEDEF 3 PUAN

Sarıyer ile Pendikspor arasındaki karşılaşma, Trendyol 1. Lig’in 5. hafta programındaki dört salı maçından biri olacak. Aynı gün Bandırmaspor-Antalyaspor, Ümraniyespor-Muğlaspor ve Boluspor-Keçiörengücü karşılaşmaları da oynanacak.

Pendikspor, maç öncesindeki son antrenmanını tamamlayarak hazırlıklarını noktaladı. Kırmızı-beyazlı ekip, deplasmanda oynayacağı İstanbul derbisinden puan veya puanlarla dönmeyi hedefliyor.

SARIYER - PENDİKSPOR MAÇI HANGİ KANALDA?

Sarıyer - Pendikspor maçı 1 Eylül 2026 Salı günü saat 20.00’de başlayacak. Karşılaşma beIN Sports 2 ve TRT Spor ekranlarından canlı yayınlanacak; mücadele TRT Spor üzerinden şifresiz olarak da takip edilebilecek.

TÜRKİYE AZERBAYCAN MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Türkiye-Azerbaycan son 16 karşılaşması bugün saat 19.00’da başlayacak. Mücadele, İstanbul’daki Sinan Erdem Spor Salonu’nda oynanacak.

Karşılaşmayı Sırbistan Voleybol Federasyonundan Predrag Balandzic ile Yunanistan Voleybol Federasyonundan Theodora Kyriopoulou yönetecek. Tek maç üzerinden oynanacak mücadeleyi kazanan ekip turnuvada son 8 takım arasına kalacak.

FİLENİN SULTANLARI GRUBU İKİNCİ TAMAMLADI

Türkiye, Avrupa Şampiyonası’ndaki grup etabında Slovenya, Letonya, Macaristan ve Almanya’yı mağlup etti. Ay-yıldızlılar, grubun son karşılaşmasında Polonya’ya 3-2 yenildi ve A Grubu’nu 4 galibiyetle ikinci sırada tamamladı.

Azerbaycan ise Belçika, Hollanda, Portekiz, Romanya ve İspanya’nın bulunduğu C Grubu’nda mücadele etti. Azerbaycan, oynadığı 5 karşılaşmada 3 galibiyet elde ederek grubunu üçüncü sırada bitirdi.

TÜRKİYE KAZANIRSA ÇEYREK FİNALDE KİMLE OYNAYACAK?

Filenin Sultanları, Azerbaycan’ı elemesi halinde Avrupa Şampiyonası’nda çeyrek finale yükselecek. Türkiye’nin çeyrek finaldeki rakibi, Belçika-Almanya son 16 turu eşleşmesinin galibi olacak.

TÜRKİYE AZERBAYCAN MAÇI HANGİ KANALDA?

Türkiye Azerbaycan maçı 1 Eylül Salı günü saat 19.00’da TRT 1’den canlı yayınlanacak. Sinan Erdem Spor Salonu’nda oynanacak CEV Kadınlar Avrupa Şampiyonası son 16 karşılaşmasını kazanan takım çeyrek finale yükselecek.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşı'nın okunmasının ardından törende konuşan TBB Başkanı Erinç Sağkan, Türkiye’nin çevresinde savaşların sürdüğü bir coğrafyanın ortasında yeni adli yıla girdiğini belirtti. Sağkan, Türkiye’nin savaşların dışında kalarak çatışmasızlık süreçlerinin ve barış çabalarının önemli aktörlerinden biri olmasının yanı sıra insanlığa karşı suçlarda mağdurun yanında yer almasının önemli olduğunu söyledi.

"Toplumsal Bütünleşmenin Hukuk Aracılığıyla Tesisi Gerekiyor"

Türkiye’nin terörün ülke gündeminden çıkarılması ve toplumsal bütünleşmenin sağlanması bakımından tarihi bir eşikte olduğunu belirten Sağkan, yaklaşık 40 yıldır devam eden terör sürecinin demokrasi ve hukuk pratiğinde de derin krizlere yol açtığını ifade etti. Sağkan, “Bugün önümüzde duran meselenin silahların susması olarak görüldüğü kadar, demokratik hukuk devletinin tam manasıyla inşası ve toplumsal bütünleşmenin hukuk aracılığıyla tesisi olarak görülmesi gerektiğini önemle belirtmek isterim” dedi.

Sürecin hukuki zemininin açık, öngörülebilir, denetlenebilir ve anayasal ilkelerle uyumlu olması gerektiğini vurgulayan Sağkan, kalıcı toplumsal bütünleşmenin hukuk devletinin güvencesi altında sağlanması gerektiğini kaydetti.

"Hukukun Üstünlüğünün Başat Göstergesi İktidarın Da Hangi Sınırlar İçinde Tutulduğudur”

Hukukun üstünlüğünün en önemli göstergelerinden birinin bağımsız yargının kararlarına riayet edilmesi olduğunu belirten Sağkan, şunları söyledi:

"Bu kapsamda, ülkemizin demokratik kültürünün, hukuk ve yargı düzeninin güçlendirilmesini temel görevlerimizden biri olarak kabul ettiğimiz için, bu kürsüden hukukun üstünlüğü ve yargı bağımsızlığı bakımından hatalı veya hukuka aykırı gördüğümüz uygulamaları da konuşmayı, adaletin sorunlarını erklerin huzurunda dile getirmeyi bir sorumluluk olarak görüyoruz. Hukukun üstünlüğü, devletin hukuk üretme kudretinden önce, kendi koyduğu hukuka bağlı kalabilme iradesini ifade eder. Hukukun üstünlüğünün başat göstergesi, yurttaşa hangi kuralların konulduğu kadar, iktidarın da hangi sınırlar içinde tutulduğudur. Devletin kendi gücüne hukuk eliyle sınır çizebilmesi, demokratik düzenin en ileri olgunluk ölçülerinden biridir. Bunun en önemli göstergesi ise, bağımsız yargının kararlarına riayettir.

"Adalet, Yargı Kararının Verilmesiyle Değil, Uygulanmasıyla Varlık Kazanır"

Adalet yargı kararının verilmesiyle değil, uygulanmasıyla varlık kazanır. Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının gereğinin yerine getirilmesi, kamu makamlarının takdirine bırakılmış bir tercih değil; Anayasa’nın ve tarafı olduğumuz uluslararası sözleşmelerin devlete yüklediği hukuki bir yükümlülüktür. Anayasa’nın bağlayıcı kıldığı bir hükmün uygulanması tercihlere, siyasi değerlendirmelere veya kararın sonucuna göre değişemez. Aksi hâlde tartışma tek bir yargı kararını aşar; Anayasa’nın devlet düzeni içindeki anlamının sorgulanmasına kadar uzanır."

Türkiye Barolar Birliği olarak yüksek mahkeme kararlarının etkili ve eksiksiz biçimde uygulanmasını sağlayacak güvencelerin güçlendirilmesini önerdiklerini belirten Sağkan, bu önerinin Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu raporuna yansımasını önemli bulduklarını ifade etti.

Sağkan’dan Tutuklama Ve İfade Özgürlüğü Eleştirisi

Sağkan, son dönemde kişi özgürlüğünü sınırlayan tutuklama ve bazı adli kontrol tedbirlerinin kanunda öngörülen koşullar dikkate alınmadan ve ölçüsüz şekilde uygulandığını ifade etti.

Ceza soruşturmalarında gizlilik ilkesinin kamu makamları tarafından ihlal edilmesinin lekelenmeme hakkı ve masumiyet karinesini zedelediğini belirten Sağkan, "Gözlemlerimiz, ceza muhakemesi yargılama süreçleriyle infazın iç içe geçtiği yönündedir. Ceza soruşturmalarındaki gizlilik ilkesinin bizzat kamu makamları tarafından ihlal edilmesi, kişilerin lekelenmeme hakkını ve masumiyet karinesini ağır şekilde zedelemekte, toplum nezdinde itibarsızlaştırılmalarına ve damgalanmalarına neden olmaktadır. Bu tür hukuka aykırı uygulamalar ceza adalet sistemine karşı derin ve yaygın bir güvensizlik oluşturmaktadır" dedi.

İfade özgürlüğüne ilişkin yargı pratiklerinin de özgürlük alanını daralttığını kaydeden Sağkan, şöyle devam etti:

"Bireylerin, özgürce düşüncelerini açıklayabilmesi ve yayabilmesi anlamında ifade özgürlüğü temel haklardan olup, çekirdek özü her koşulda korunmalıdır. Maalesef ülkemizdeki ifade hürriyetini ilgilendiren yargı pratikleri özgürlük alanlarını genişleten ve koruyan değil aksine daraltan ve baskılayan bir noktaya varmıştır. Özellikle Türk Ceza Kanunu’nda 'Kamu Barışına Karşı Suçlar' başlığında düzenlenen suç tiplerine dair yargısal süreçlerdeki bazı uygulamalar, ifade hürriyetinin üzerinde büyük bir baskıya dönüşerek, izin verilen düşünce ve izin verilmeyen düşünce ayrımına işaret etmektedir. Az önce de belirttiğim üzere koruma tedbirlerinin cezalandırmaya dönük biçimde uygulanması, 'tahliye kararına dahi tahammülün bulunmadığı' algısı yaratan ve hatalı bir değerlendirme diyerek geçiştiremeyeceğimiz açık hukuka aykırı uygulamalar, düşünce ve ifade hürriyeti kapsamında toplumun önemli bir kesimi üzerinde baskı ve kaygı yaratmaktadır."

"Siyasetin Dili İle Yargının Dili Giderek Birbirine Yaklaşıyor"

Türkiye’de üzerinde durulması gereken sorunlardan birinin siyasetin dili ile yargının dilinin giderek birbirine yaklaşması olduğunu söyleyen Sağkan, siyasi ihtilafların mahkeme salonlarına taşındığı bir ortamın adalete duyulan güveni sarstığını belirtti. Sağkan, "Yargısal kararların hukuki anlamlarından ziyade; kime yaradığı, kimi etkilediği, hangi siyasi sonucu doğuracağı daha fazla konuşulmaktadır. Böylesi dönemlerde, kararın gerekçesi değil, kararın arkasındaki irade aranmaya başlanmaktadır” dedi.

"Geciken Adalet Sorunumuz Her Sene Dile Getirilmekte"

Adalet sisteminin en önemli sorunlarından birinin yargılamaların uzun sürmesi olduğunu belirten Sağkan, Anayasa’nın 141’inci maddesinin davaların mümkün olan süratle sonuçlandırılmasını yargıya bir görev olarak yüklediğini hatırlattı.

Sağkan, geciken adalet sorununun her yıl dile getirilmesine rağmen artarak devam ettiğini belirterek, yargının iş yükünün azaltılması, avukatların bilgi ve belgelere erişiminin önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini söyledi.

Avukatlara Yönelik Şiddet Ve Mesleki Sorunlar

Sağkan, avukatlara yönelik şiddetin artık münferit olarak değerlendirilemeyecek bir yaygınlığa ulaştığını belirtti. Bursa’da 28 Nisan’da öldürülen Avukat Hatice Kocaefe ile Yalova’da 7 Ocak’ta görev başında silahlı saldırı sonucu hayatını kaybeden Avukat Zekeriya Polat’ı anan Sağkan, avukatlara yönelik şiddete karşı caydırıcı yaptırımlar ve önleyici mekanizmaların hayata geçirilmesi çağrısında bulundu.

Savunma mesleğinin bağımsız ve güçlü olmadan yargının bağımsızlığından söz edilemeyeceğini vurgulayan Sağkan, avukatların mesleki faaliyetlerinin suçlama konusu yapılmasını, hukuka aykırı gözaltı ve tutuklama uygulamalarını ve avukatlık bürolarında usule aykırı arama ve el koyma işlemlerini eleştirdi.

Hukuk fakültelerindeki kontenjanların azaltılmasını ve Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’nın etkin şekilde uygulanmasını olumlu bulduklarını belirten Sağkan, hukuk eğitiminin niteliğinin artırılması ve hukuk fakültelerinde başarı sıralamasının 50 bine yükseltilmesi çağrısını yineledi.

Genç avukatların ekonomik sorunlarına da dikkat çeken Sağkan; genç girişimci prim muafiyetinin yeniden uygulanması, zorunlu müdafi ve vekillere yapılan ödemelerin artırılması, staj döneminde kamu desteği sağlanması ve kamu avukatlarının özlük haklarının iyileştirilmesi taleplerini dile getirdi.

"Silahlar Susuyorsa Konuşma Sırası Hukuka Geçmelidir"

Sağkan, konuşmasının sonunda hukuk devletinin ve adaletin önemine vurgulayarak, "Romalı devlet adamı ve filozof Cicero, 'silahlar konuşurken hukukun sustuğunu' söyler. Siyasi iradeler çatışma süreçlerini sona erdirebilirler. Ancak toplumsal bütünleşme ve bunun kalıcı olması yurttaşların hak ve özgürlüklerini güvence altın alan bir hukuk düzenini gerektirir. Silahlar susuyorsa konuşma sırası da artık hukuka geçmelidir. Her alanda, herkes için ve eşit biçimde" dedi.

Erinç Sağkan, yeni adli yılın tüm yargı mensupları, adalet çalışanları ve yurttaşlar için adaletin etkin şekilde tecelli ettiği bir yıl olmasını diledi.

Fatih Tekke istifasını sundu

Amed Sportif Faaliyetler karşılaşmasının ardından Fatih Tekke, Trabzonspor yönetimine görevinden ayrılmak istediğini iletti. Yönetim ise geçtiğimiz hafta UEFA Avrupa Ligi’nde Ferencvaros karşılaşmasının ardından yapılan istifa girişiminin aksine, bu kez Tekke’nin talebini kabul etme kararı aldı.

Böylece Trabzonspor ile Fatih Tekke arasındaki birliktelik sona ermiş oldu.

Ferencvaros maçının ardından da istifa etmişti

Fatih Tekke, Trabzonspor’un UEFA Avrupa Ligi play-off turunda Ferencvaros’a karşı oynadığı rövanş mücadelesinin ardından da istifa kararı almıştı.

Bordo-mavili takım, deplasmanda 1-0 kaybettiği ilk maçın rövanşında rakibine 4-0 yenilerek Avrupa Ligi’ne veda etmişti. Karşılaşmanın ardından istifasını sunan Tekke’nin talebi, Trabzonspor Başkanı Ertuğrul Doğan tarafından kabul edilmemişti.

Ancak Amed Sportif Faaliyetler karşısında alınan 2-1’lik yenilginin ardından Tekke’nin ikinci istifa talebinin kabul edilmesiyle teknik direktörlük görevi sona erdi.

Trabzonspor’un ayrılığa ilişkin resmi açıklamayı kısa süre içerisinde yapması bekleniyor.

Sıcaklıklar haziranın ikinci yarısında yükseldi

RMI tarafından yapılan değerlendirmede, yaz mevsiminin ilk bölümünde sıcaklıkların uzun dönem ortalamalarının altında seyrettiği belirtildi. 16 Haziran'a kadar devam eden bu durumun ardından hava sıcaklıklarında kısa sürede belirgin bir yükseliş yaşandı.

Sıcaklıkların haziran ayının ikinci yarısından itibaren artmasıyla birlikte yaz genelindeki ortalama değer de yükseldi. Böylece Belçika'da daha önce görülmeyen bir sıcaklık ortalamasına ulaşıldı.

20 derecelik ortalama ilk kez aşıldı

Meteoroloji Enstitüsü, bu yıl yaz mevsiminde ülke genelindeki ortalama sıcaklığın 20 santigrat derecenin üzerinde ölçüldüğünü bildirdi. Bu değer, Belçika'da yaz sıcaklıkları açısından yeni bir rekor olarak kayıtlara geçti.

Önceki en yüksek yaz sıcaklığı ortalaması 2018 yılında ölçülmüştü. O yıl yaz mevsimindeki ortalama sıcaklık 19,9 derece olarak kaydedilmişti. Bu yılki değer ise önceki rekorun üzerine çıktı.

Belçika'yı üç sıcak hava dalgası etkiledi

Yaz mevsimi boyunca Belçika'da üç ayrı sıcak hava dalgasının etkili olduğu belirtildi. Bu dönemler, ülke genelindeki sıcaklık ortalamalarının yükselmesinde etkili oldu.

RMI, 17-28 Haziran tarihleri arasında yaşanan ilk sıcak hava dalgasının üç dönem arasında en uzun ve en şiddetli olanı olduğunu açıkladı. Sıcak hava dalgasının haziran ayının ikinci yarısında etkili olması, yaz sıcaklıklarının yükselmesinde önemli bir dönem oluşturdu.

Belçika'da bu yaz kaydedilen sıcaklık değerleri, ülkede 1833'ten bu yana tutulan meteorolojik kayıtlar arasında yeni bir seviyeye ulaştı. Ortalama yaz sıcaklığının 20 dereceyi aşmasıyla 2018'de kırılan rekor da geride bırakıldı.

Kepez'de 4 adrese arama yapıldı

İl Jandarma Komutanlığı ekipleri, uyuşturucu madde ticareti ve kullanımının önlenmesine yönelik çalışma gerçekleştirdi. Sürdürülen çalışmalar kapsamında Kepez ilçesinde uyuşturucu madde bulunduğu değerlendirilen 4 ev tespit edildi.

Belirlenen adreslere operasyon düzenleyen ekipler, evlerde detaylı arama yaptı. Aramalar sırasında uyuşturucu maddeler ve çeşitli silahlar ele geçirildi.

Aramalarda uyuşturucu ve silah ele geçirildi

Jandarma ekiplerinin adreslerde gerçekleştirdiği aramalarda 2 kilo 150 gram sentetik uyuşturucu bulundu. Aramalarda ayrıca 1 kilo 180 gram kokain ele geçirildi.

Uyuşturucu maddelerin yanı sıra 9 milimetre çapında ruhsatsız tabanca ve bu silaha ait şarjör ile ruhsatsız pompalı tüfek de ekipler tarafından muhafaza altına alındı.

4 şüpheli gözaltına alındı

Operasyon kapsamında adreslerde bulunan 4 şüpheli gözaltına alındı. Şüpheliler hakkında jandarma ekiplerince adli işlem başlatıldı.

Uyuşturucu maddeler ile ruhsatsız silahlara ilişkin incelemelerin sürdüğü bildirildi. İl Jandarma Komutanlığı ekiplerinin uyuşturucu madde ticareti ve kullanımının önlenmesine yönelik çalışmalarının devam ettiği belirtildi.

Standart altının kilogram fiyatı önceki işlem gününü 6 milyon 855 bin liradan tamamlamıştı. Böylece gün sonunda kilogram fiyatında önceki kapanışa göre yüzde 1,8 oranında düşüş görüldü.

Altın fiyatında günün en düşük ve en yüksek seviyesi

KMKTP'de standart altının kilogram fiyatı gün içerisinde farklı seviyelerde işlem gördü. Altının kilogram fiyatı piyasada en düşük 6 milyon 715 bin lirayı gördü.

Gün içindeki işlemlerde en yüksek seviye ise 6 milyon 832 bin lira oldu. Seansın tamamlanmasının ardından standart altının kilogram fiyatı 6 milyon 735 bin lira olarak kayıtlara geçti.

KMKTP'de altın işlem hacmi 4,5 milyar lirayı aştı

KMKTP'de altın işlemlerinin toplam hacmi 4 milyar 582 milyon 708 bin 294,67 lira olarak hesaplandı. Piyasada gerçekleştirilen altın işlemlerinin toplam miktarı ise 674,61 kilogram oldu.

Tüm metaller birlikte değerlendirildiğinde KMKTP'deki toplam işlem hacmi 4 milyar 759 milyon 878 bin 75,92 liraya ulaştı.

Altın piyasasında en fazla işlem yapan kurumlar

Altın piyasasında günün en fazla işlem gerçekleştiren kurumları da belli oldu. İşlem hacmi bakımından ilk sıralarda Vakıf Katılım Bankası, Uğuras Kıymetli Madenler ve Türkiye Emlak Katılım Bankası yer aldı.

Bu kurumları Çakmakçı Kıymetli Madenler ile Ahlatcı Döviz ve Kıymetli Madenler takip etti. Böylece KMKTP'de gün içerisindeki altın işlemlerinde öne çıkan kurumlar da sıralanmış oldu.

Starmer milletvekilliğini 11 yıl sonra bıraktı

Starmer, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, milletvekilliğinden bugün itibarıyla istifa ettiğini duyurdu. Böylece İngiliz siyasetindeki görevlerinden biri olan Avam Kamarası üyeliği de sona ermiş oldu.

Eski başbakan, milletvekilliği döneminde Londra'nın Holborn and St Pancras bölgesindeki yerel sorunlarla ilgilendiğini belirterek, bu süreçte gerçekleştirilen çalışmalardan memnuniyet duyduğunu ifade etti.

Yeni dönemde uluslararası konulara odaklanacak

Starmer, milletvekilliğini bırakmasının ardından çalışmalarını farklı alanlara yönlendireceğini bildirdi. Açıklamasında uluslararası ilişkiler ve savunmanın yanı sıra kadınlara ve çocuklara yönelik şiddetle mücadele konularına odaklanacağını belirtti.

Starmer ayrıca İşçi Partisi ve gönüllülerin kendisini milletvekilliğinden başbakanlığa uzanan siyasi süreçte desteklediğini kaydetti. Bölgesini temsil edecek yeni İşçi Partisi adayına da destek vereceğini açıkladı.

Starmer'ın siyasi kariyerinde görev değişiklikleri

Eski Başbakan Starmer, ekonomi politikaları ve siyasi kararları nedeniyle son dönemde parti içinde ve kamuoyunda eleştirilerle karşı karşıya kalmıştı. Jeffrey Epstein bağlantılı Peter Mandelson'ın Washington Büyükelçiliğine atanması da tartışma konusu olmuştu.

İşçi Partisinin mayıs ayında gerçekleştirilen yerel seçimlerde yaşadığı sonuçların ardından Starmer'ın görevini bırakması yönündeki çağrılar artmıştı. Starmer, haziran ayında İşçi Partisi liderliğinden ayrılacağını açıklarken, yeni lider belirlenene kadar başbakanlık görevini sürdüreceğini bildirmişti.

İşçi Partisinde yeni lider Andy Burnham oldu

İşçi Partisi, 17 Temmuz'da yapılan liderlik seçiminin ardından Makerfield Milletvekili ve eski Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'ın yeni parti lideri olduğunu açıkladı.

Starmer ise 20 Temmuz'da başbakanlık görevinden istifa etti. Aynı gün İngiltere Kralı 3. Charles, hükümeti kurma görevini Burnham'a verdi.

Starmer'ın milletvekilliğinden de ayrılmasıyla 11 yıl önce başlayan Holborn and St Pancras temsilciliği sona erdi. Bölgedeki milletvekilliği için yeni bir seçim sürecinin başlatılması bekleniyor.

Türkiye adına halterde birer altın, gümüş ve bronz madalya kazanılırken, kürek yarışlarında 2 gümüş madalya geldi. Karate müsabakasında ise milli sporcu Burak Özdemir gümüş madalyanın sahibi oldu.

20.⁠ ⁠Akdeniz Oyunları'nda halterde üç madalya

Halterde erkekler 75 kilo kategorisinde yarışan Yusuf Fehmi Genç, koparma müsabakasında 153 kilogram kaldırarak gümüş madalyaya ulaştı. Genç, silkme kategorisinde ise 187 kilogramlık kaldırışıyla şampiyona rekoru kırdı ve altın madalyanın sahibi oldu.

Kadınlar 69 kiloda mücadele eden Nuray Güngör de Türkiye'ye madalya kazandıran sporcular arasında yer aldı. Güngör, silkmede gerçekleştirdiği 124 kilogramlık kaldırışın ardından bronz madalya elde etti.

Nuray Güngör, koparma bölümünde yaptığı üç denemede de başarılı olamadı. Buna karşın silkmedeki derecesiyle organizasyonda podyuma çıktı.

20.⁠ ⁠Akdeniz Oyunları'nda kürekçilerden iki gümüş

Kürek branşında yarışan milli sporcular da Türkiye adına iki gümüş madalya kazandı. Enver Erman, erkekler tek çifte kategorisindeki yarışını 7 dakika 18.87 saniyelik dereceyle tamamladı.

Bu performansın ardından Erman, kategorisinde gümüş madalyaya uzandı. Erkekler hafif kilo tek çifte kategorisinde yarışan Ahmet Ali Kabadayı ise 7 dakika 27.43 saniyelik derecesiyle ikinci sırayı aldı.

Kabadayı'nın elde ettiği derece, milli kürekçinin de organizasyonda gümüş madalya kazanmasını sağladı. Böylece Türkiye, 20. Akdeniz Oyunları'nın 12. gün sabah bölümünde kürek branşından iki madalya elde etti.

20.⁠ ⁠Akdeniz Oyunları'nda karatede gümüş madalya

Karatede erkekler kumite 60 kilo kategorisinde tatamiye çıkan Burak Özdemir, final mücadelesinde Kosovalı Islam Selmani ile karşılaştı.

Final karşılaşmasında rakibine mağlup olan Özdemir, organizasyonu gümüş madalyayla tamamladı. Böylece 20. Akdeniz Oyunları'nın 12. gün sabah bölümünde karate branşında Türkiye adına bir gümüş madalya kazanılmış oldu.

Türk sporcular, 12. günün sabah bölümündeki müsabakalar sonunda halter, kürek ve karate branşlarında toplam 5 madalyayı Türkiye'ye kazandırdı. Bu madalyaların dağılımı halterde bir altın, bir gümüş ve bir bronz, kürekte iki gümüş ve karatede bir gümüş şeklinde gerçekleşti.

Kadıköy'de bazı yollar trafiğe kapanacak

Alınan tedbirler kapsamında saat 16.00'dan itibaren Kurbağalıdere, Söğütlüçeşme, Rıhtım ve Albay Faik Sözdener caddeleri ile Mahmut Baba Sokak'ta trafik akışı durdurulacak.

Kapatılacak güzergahlarda ulaşımın güvenli şekilde sürdürülebilmesi için sürücülerin alternatif yolları kullanması istendi.

Sürücüler için alternatif güzergahlar belirlendi

Trafiğe kapatılacak yollar nedeniyle oluşabilecek yoğunluğun azaltılması amacıyla alternatif güzergahlar da açıklandı. Sürücüler, ulaşım planlarını belirlenen alternatif caddeler üzerinden yapabilecek.

Bu kapsamda Orgeneral Şahap Gürler, Mühürdar, Moda, Kuşdili, Dr. Esat Işık, Serasker, Taşköprü, Fahrettin Kerim Gökay, Acıbadem ve Karakolhane caddeleri alternatif güzergah olarak kullanılabilecek.

Trafik tedbirleri güvenlik amacıyla uygulanacak

İstanbul Emniyet Müdürlüğünün açıklamasında, yol kapatma kararının Kadıköy'de kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanmasına yönelik tedbirler kapsamında alındığı belirtildi.

Sürücülerin trafik işaret ve yönlendirmelerine dikkat etmeleri, mümkün olduğu ölçüde alternatif güzergahları tercih etmeleri bekleniyor. Trafik düzenlemesinin uygulanacağı bölgelerde ekiplerin gerekli kontrolleri gerçekleştireceği bildirildi.

Eylül ayının başlamasıyla birlikte bankaların emekli müşterilere yönelik promosyon kampanyaları yakından takip ediliyor. ING, Akbank, İş Bankası, QNB, Vakıf Katılım, Garanti BBVA ve kamu bankalarının açıkladığı fırsatlarda maaş miktarına göre farklı ödeme seçenekleri bulunuyor. Bazı kampanyalarda doğrudan nakit promosyonun yanı sıra kart harcaması, otomatik ödeme talimatı ve çeşitli bankacılık ürünlerinin kullanılması karşılığında ek avantajlar da sunuluyor. İşte Eylül 2026 itibarıyla bankaların açıkladığı emekli promosyonları...

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!