İSVİÇRE - BOSNA HERSEK MAÇI NE ZAMAN OYNANACAK?

Dünya Kupası Grup B mücadelesinde İsviçre ile Bosna Hersek, 18 Haziran 2026 Perşembe günü kozlarını paylaşacak. Turnuvanın dikkat çeken karşılaşmalarından biri olarak gösterilen mücadelede her iki takım da puan hedefiyle sahaya çıkacak.

İsviçre, gruptaki konumunu güçlendirmek isterken Bosna Hersek ise kritik deplasmandan avantajlı bir sonuçla ayrılmayı amaçlayacak. Karşılaşma öncesinde iki takımın hazırlıklarını tamamladığı ve maç saatini beklemeye geçtiği bildirildi.

İSVİÇRE - BOSNA HERSEK MAÇI SAAT KAÇTA BAŞLAYACAK?

Futbolseverlerin merak ettiği karşılaşma Türkiye saati ile 22.00'de başlayacak. Akşam saatlerinde oynanacak mücadele, Dünya Kupası heyecanını ekran başına taşıyacak.

Turnuvanın grup aşamasında alınacak her puanın büyük önem taşıdığı süreçte, İsviçre ve Bosna Hersek arasındaki mücadele futbol gündeminin öne çıkan karşılaşmaları arasında yer alıyor.

İSVİÇRE - BOSNA HERSEK MAÇINDA GÖZLER GRUP B'DE OLACAK

2026 FIFA Dünya Kupası Grup B'de oynanacak mücadele, grubun puan tablosunu doğrudan etkileyebilecek karşılaşmalar arasında bulunuyor. İsviçre ve Bosna Hersek'in sahaya mutlak puan hedefiyle çıkması beklenirken, maçın sonucu gruptaki diğer takımlar açısından da önem taşıyor.

Dünya Kupası atmosferinin yaşandığı organizasyonda taraftarlar, iki takımın ortaya koyacağı performansı merakla bekliyor. Karşılaşmanın yüksek tempoda geçmesi öngörülürken, iki ekibin de hücum ve savunma organizasyonları yakından takip edilecek.

İSVİÇRE - BOSNA HERSEK MAÇI HANGİ KANALDA YAYINLANACAK?

İsviçre - Bosna Hersek karşılaşması, 18 Haziran 2026 Perşembe günü saat 22.00'de başlayacak. FIFA 2026 Dünya Kupası kapsamında oynanacak mücadele Türkiye'de TRT 1, Azerbaycan'da ise İçtimai TV ekranlarından canlı olarak yayınlanacak. Karşılaşma futbolseverler tarafından şifresiz olarak takip edilebilecek.

TBMM Başkanlığına, CHP Grup Başkanı Özel ile İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez’in de bulunduğu 12 milletvekili hakkında toplam 14 dokunulmazlık dosyası gönderildi. Dosyalar arasında CHP Erzincan Milletvekili Mustafa Sarıgül, CHP Çanakkale Milletvekili İsmet Güneşhan, CHP Zonguldak Milletvekili Eylem Ertuğ Ertuğrul, CHP Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, CHP Aydın Milletvekili Süleyman Bülbül, CHP İstanbul Milletvekili Cemal Enginyurt, CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, İYİ Parti Afyonkarahisar Milletvekili Hakan Şeref Olgun, Yeni Yol Partisi Ankara Milletvekili Mesut Doğan ve TİP İstanbul Milletvekili Ahmet Şık da yer aldı.

Karma Komisyon’a sevk edilen fezlekelerle ilgili değerlendirmesi sorulan Özgür Özel, “Bizim ona bağışıklığımız, aşımız var” dedi.

Güvenlik ve Dış Politika Başlıkları Değerlendirildi

Bildiride; terörle mücadele, bölgesel güvenlik başlıkları ve uluslararası gelişmeler detaylı şekilde ele alınırken Türkiye’nin barış ve istikrara yönelik politikaları vurgulanarak şunlar kaydedildi:

“PKK/KCK-PYD/YPG, FETÖ ve DEAŞ terör örgütleri başta olmak üzere millî birlik ve beraberliğimiz ile bekamıza yönelik her türlü tehdit ve tehlikeye karşı yurt içinde ve yurt dışında azim, kararlılık ve başarıyla yürütülen faaliyetler ile son dönemde meydana gelen uluslararası gelişmeler hakkında Kurul’a bilgi sunulmuştur. Ülkemizin ve bölgemizin istikbali bakımından kritik önem taşıyan Terörsüz Türkiye ve Terörsüz Bölge hedeflerine ulaşılması maksadıyla yürütülen çalışmalar değerlendirilmiş; milletimizi ve komşularımızı terörün ağır yükünden kurtarma yönündeki güçlü irade teyit edilmiştir. Organize suçlarla mücadele kapsamında gerçekleştirilen operasyonlar ele alınmış; başta çocuklarımız ve gençlerimiz olmak üzere tüm vatandaşlarımızın huzur ve güvenliğinin mutlak surette muhafazası hedefiyle atılan adımların kararlı bir şekilde sürdürüleceğinin altı çizilmiştir”

Doğu Akdeniz Vurgusu

Doğu Akdeniz’deki gelişmelerin ele alındığı vurgusunun yapıldığı bildiride, “Türkiye’nin garantör ülke sıfatıyla; Kıbrıs Türklerinin güvenliği, huzuru ve refahı için uluslararası hukuk çerçevesinde her türlü tedbiri almaya muktedir ve kararlı olduğu vurgulanarak; KKTC’nin hak ve menfaatlerine halel getirecek ve Doğu Akdeniz’deki barış ortamını zedeleyecek herhangi bir oldubittiye müsaade edilmeyeceği kaydedilmiştir” denildi.

Küresel Gelişmeler ve Bölgesel Değerlendirmeler

Küresel gelişmelerin ele alındığı kaydedilen bildiride şu ifadeler kullanıldı:

“İran ile ABD arasında mutabakata varılmasından duyulan memnuniyet dile getirilerek, sürecin akamete uğratılmamasının önemi­ne dikkat çekilmiş; Türkiye’nin, bölgede kalıcı barış ve istikrarın sağlanması yönündeki çabalara etkin katkı sunmayı sürdüreceği belirtilmiştir. Suriye’de barış, istikrar ve huzurun tesisi kapsamında katedilen mesafenin memnuniyetle karşılandığı ifade edilmiş; Suriye’nin birlik ve bütünlüğünün tahkimi ile kalkınmasına yönelik gayretlere olan desteğimizin devam edeceğinin altı çizilmiştir. Gazze’deki ateşkes ihlallerini, Batı Şeria’daki yerleşimci terörünü ve Doğu Kudüs ile Mescid-i Aksa’nın statüsüne yönelik saldırılarını sürdüren ve Lübnan’ın egemenliği ile toprak bütünlüğüne kasteden İsrail Yönetimi’nin mütecaviz eylemlerinin, bölgede barış ve istikrarın tesisine yönelik gayretlere menfi tesir ettiği belirtilmiştir. Uluslararası toplum, İsrail Yönetimi’nin evrensel insani değerleri ve uluslararası hukuku hiçe sayan ısrarlı tutumu karşısında ilkeli bir duruş sergilemeye davet edilmiştir. Irak’la her alanda tesis edilen stratejik nitelikli iş birliğinin, yeni Irak Hükûmetiyle de sürdürülmesine yönelik güçlü irademiz teyit edilmiş; Irak’taki istikrar ve güvenlik ortamının muhafazasına olan desteğimiz vurgulanmıştır. Rusya-Ukrayna Savaşı’nda son durum ele alınmış; çatışmaların tırmanmasının ve başta Karadeniz olmak üzere mücavir bölgelere yayılmasının mesuliyetini taşıyan taraflara, adil ve kalıcı bir barış için bir an evvel adım atma çağrısında bulunulmuştur. Afrika kıtası genelindeki gelişmelerin seyri değerlendirilmiş; Türkiye’nin, dost ve kardeş Afrika ülkelerinin egemenliği ve toprak bütünlüğünün muhafazası ile kıtada barış, istikrar ve refahın sağlanmasına yönelik desteğini sürdüreceği kaydedilmiştir. Güney Kafkasya’da barış, istikrar ve iş birliğinin kuvvetlendirilmesi doğrultusunda kaydedilen güncel gelişmeler ele alınmıştır.”

İsrail devlet televizyonu KAN'a konuşan Trump, Netanyahu ile görüşmeye hazır olduğunu belirterek, "Onunla iyi bir ilişkim var ancak daha mantıklı davranması gerekiyor" ifadelerini kullandı.

Yaklaşan seçimlere ilişkin değerlendirmede bulunan Trump, "Adayların kimler olacağını görmek lazım ancak büyük ihtimalle Netanyahu'yu destekleyeceğim" dedi.

Trump-Netanyahu ilişkilerinde gerilim iddiaları

Son dönemde Trump ile Netanyahu arasındaki ilişkilerin önceki yıllara kıyasla daha mesafeli olduğu öne sürülmüştü. Basına yansıyan haberlerde, Trump'ın bazı telefon görüşmelerinde Netanyahu'ya sert eleştiriler yönelttiği iddia edilmişti.

Öte yandan Trump, G7 Liderler Zirvesi sırasında da Netanyahu'yu, özellikle İsrail'in Lübnan'daki askeri operasyonları ve yol açtığı yıkım nedeniyle kamuoyu önünde eleştirmişti.

ABD ile İran arasında sağlanan mutabakatın Lübnan'ı da kapsaması, İsrail'de tartışmalara neden olmuştu. Söz konusu gelişme sonrası Netanyahu yoğun eleştirilerin hedefi olurken, İsrail medyasında Washington yönetiminin Tel Aviv'i yalnız bıraktığı yönünde değerlendirmeler yapılmıştı.

PFA tarafından yapılan açıklamada, "Öncelikle belirtmek gerekir ki federasyon olarak maçın oynanması kararına ilişkin herhangi bir onay, tasdik veya destek açıklaması yapılmamıştır. Federasyonun maça onay verdiği yönündeki herhangi bir yorum, pozisyonumuzu doğru bir şekilde yansıtmamaktadır" ifadelerine yer verildi.

İsrail futboluna yönelik tutumlarında herhangi bir değişiklik olmadığını belirten Filistin Futbol Federasyonu, "PFA, İsrail'in FIFA tüzüklerini sürekli ihlal etmesi, Filistin futbolunu sistematik olarak engellemesi ve İsrail savaşının Filistin yaşamının tüm yönlerine, sporculara, kulüplere, tesislere ve spor hayatına verdiği yıkıcı etki nedeniyle FIFA ve diğer uluslararası spor kuruluşları aracılığıyla hesap sormaya devam etmektedir. Binden fazla Filistinli sporcu öldürüldü ve Filistin'in spor altyapısının büyük bir kısmı yok edildi. Filistin futbolu, tarihinin en karanlık dönemlerinden birini yaşıyor" değerlendirmesinde bulundu.

Açıklamada ayrıca, Filistin halkına verdikleri destek ve İsrail'e yönelik tutumları nedeniyle İrlanda’ya teşekkür edildi. Federasyon, "Federasyon olarak, İrlanda halkının gösterdiği tarihi dayanışmaya ve İrlanda Futbol Federasyonu, İrlanda kulüpleri, taraftarları, oyuncuları, sendikaları, sivil toplum örgütleri ve kamu temsilcilerinin Filistin hakları ve insan onurunu desteklemek için defalarca dile getirdikleri ilkeli tutumlara duyduğu derin takdiri yinelemek istemektedir" ifadeleriyle İrlanda kamuoyuna teşekkürlerini iletti.

Başkent ekibinin Sportif Direktörü Cem Can, Senegalli golcü M'Baye Niang ile karşılıklı anlaşma sonucunda yolların ayrıldığını duyurdu. Tecrübeli futbolcunun sözleşmesinin feshedildiğini belirten Can, takımın gelecek planlaması doğrultusunda bu kararın alındığını ifade etti.

Öte yandan kırmızı-siyahlılar, Fıratcan Üzüm'ün sözleşmesini uzatma konusunda anlaşmaya vardı. Konuyla ilgili açıklama yapan Cem Can, "Fıratcan ve menajeriyle bir görüşme gerçekleştirdik. Yeni sözleşme için anlaştık" ifadelerini kullandı.

Takımın dikkat çeken isimlerinden Franco Tongya ve Ousmane Diabate'nin geleceği hakkında da değerlendirmelerde bulunan Can, transfer döneminde önceliklerinin eksik görülen bölgelere takviye yapmak olduğunu söyledi. Oyunculara yönelik resmi bir teklifin bulunmadığını aktaran Can, "Eksik, ihtiyaç duyulan bölgelerimiz var. Önceliğimiz takıma katacağımız oyuncular. Bu süreçte de her oyuncu değerini bulursa, bir teklif gelirse değerlendirilebilir. Henüz yazılı teklif yok. Zaten mevcut oyuncularımız, onlarla kampta beraber olacağız" dedi.

Komisyona gönderilen dosyalar arasında CHP Grup Başkanı Özgür Özel, İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez, CHP Erzincan Milletvekili Mustafa Sarıgül, CHP Çanakkale Milletvekili İsmet Güneşhan, CHP Zonguldak Milletvekili Eylem Ertuğ Ertuğrul, CHP Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, CHP Aydın Milletvekili Süleyman Bülbül, CHP İstanbul Milletvekili Cemal Enginyurt, CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, İYİ Parti Afyonkarahisar Milletvekili Hakan Şeref Olgun, Yeni Yol Partisi Ankara Milletvekili Mesut Doğan ve TİP İstanbul Milletvekili Ahmet Şık yer aldı.

Dosyalar arasında CHP Genel Başkanı Özgür Özel ile CHP Erzincan Milletvekili Mustafa Sarıgül hakkında ikişer ayrı fezleke bulunuyor.

WTA 250 kategorisindeki turnuvada mücadele eden Zeynep, ikinci tur karşılaşmasında İsviçreli rakibi Viktorija Golubic ile karşı karşıya geldi. Çekişmeli geçen mücadelede Sönmez, 7-5, 4-6 ve 6-4'lük setlerin ardından korttan 2-1 mağlup ayrılarak organizasyona veda etti.

Turnuvaya etkileyici bir başlangıç yapan ay-yıldızlı tenisçi, ilk turda 2 numaralı seribaşı ve dünya 22 numarası Kanadalı Leylah Fernandez'i 6-4 ve 7-6'lık setlerle yenerek adını ikinci tura yazdırmıştı.

Manisa'nın Soma ilçesinde 13 Mayıs 2014’te meydana gelen ve 301 işçinin yaşamını yitirdiği, 162 işçinin ise hayati tehlike geçirecek şekilde yaralandığı faciaya ilişkin kamu görevlileri hakkında açılan davada, mağdur yakınlarının istinaf başvuruları “suçtan doğrudan zarar görmedikleri” gerekçesiyle reddedilmişti.

Ailelerin avukatlarının itirazı üzerine dosyayı inceleyen 11. Ceza Dairesi, kamu görevlileri hakkında hazırlanan iddianamede denetim görevlerinin yerine getirilmemesi ve görev ihmali iddialarının yer aldığını belirtti.

Kararda, kamu görevlilerinin görevlerinin gereklerini yerine getirmemeleri nedeniyle kişilerin mağduriyetine sebebiyet verdiklerinin iddia edildiği belirtilerek, faciada yakınlarını kaybedenlerin sanıklara isnat edilen suçlardan doğrudan zarar gördükleri ve bu nedenle davaya katılma ile verilen hükümlere karşı istinaf yoluna başvurma haklarının bulunduğu ifade edildi.

Daire, ayrıca bazı mağdur yakınlarının bireysel başvurusu üzerine Anayasa Mahkemesi'nin daha önce yaşam hakkının usul boyutunun ihlal edildiğine karar verdiğini hatırlattı.

İtirazları kabul eden mahkeme, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesinin 6 Mart 2026 tarihli istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararını kaldırarak dosyanın yeniden değerlendirilmek üzere aynı daireye gönderilmesine hükmetti.

Soma faciasına ilişkin kamu görevlileri hakkında açılan davada, Soma 2. Asliye Ceza Mahkemesi 29 Nisan 2025’te 10 sanığın beraatine, 18 sanığın ise 5 ay ile 6 ay 7 gün arasında değişen hapis cezalarına hükmetmiş, bazı sanıklar hakkında ise hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar vermişti.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesi daha sonra bazı sanıklar hakkındaki davanın zaman aşımı nedeniyle düşmesine, diğer sanıklar yönünden ise yerel mahkeme kararlarının onanmasına hükmetmişti. Aynı daire, mağdur yakınlarının istinaf başvurularını da reddetmişti.

Son kararla birlikte, mağdur ailelerin istinaf taleplerinin esas yönünden yeniden incelenmesinin yolu açıldı.

TÜRKİYE - FRANSA MAÇI HANGİ KANALDA SAAT KAÇTA YAYINLANACAK?

Türkiye ile Fransa arasında oynanacak Voleybol Kadınlar Milletler Ligi maçı, turnuvanın dikkat çeken karşılaşmaları arasında yer alıyor. A Milli Kadın Voleybol Takımı, lig etabındaki mücadelesinde Fransa ile kozlarını paylaşacak.

Karşılaşma öncesinde iki takımın sahaya çıkaracağı kadro, maçın temposu ve mücadelede alınacak sonuç voleybolseverler tarafından yakından takip edilecek. Türkiye, organizasyonda üst sıralara tutunma hedefiyle parkede yer alırken Fransa da güçlü rakibi karşısında puan arayacak.

FİLENİN SULTANLARI FRANSA KARŞISINA ÇIKIYOR

Voleybol Kadınlar Milletler Ligi, milli takımlar düzeyinde sezonun en önemli organizasyonlarından biri olarak öne çıkıyor. Türkiye, son yıllarda uluslararası arenada elde ettiği başarılarla dikkat çekerken, Fransa karşılaşması da turnuva takviminin önemli maçları arasında gösteriliyor.

Mücadele, hem takımın genel performansını görmek hem de oyuncuların turnuvadaki form durumunu takip etmek açısından önem taşıyor. Türkiye’nin servis, blok ve hücum organizasyonlarındaki performansı maçın sonucunda belirleyici başlıklar arasında yer alacak.

TÜRKİYE FRANSA MAÇI NE ZAMAN OYNANACAK?

Türkiye ile Fransa arasındaki Voleybol Kadınlar Milletler Ligi karşılaşması 18 Haziran 2026 Perşembe günü oynanacak. Maç günü yaklaşırken taraftarlar, karşılaşmanın canlı yayın bilgilerine yoğun ilgi gösteriyor. Voleybolseverler, Türkiye’nin Fransa karşısındaki mücadelesini ekran başından takip etmek için yayın akışını araştırıyor. Turnuva takviminde yer alan bu karşılaşma, günün spor programında öne çıkan mücadelelerden biri olacak.

MAÇ SAATİ VOLEYBOLSEVERLERİN GÜNDEMİNDE

Türkiye-Fransa mücadelesinin başlama saati de en çok aranan bilgiler arasında bulunuyor. Karşılaşma, akşam saatlerinde oynanacak olması nedeniyle geniş bir izleyici kitlesi tarafından takip edilecek. Milli takımın sahaya çıkacağı bu mücadelede tribün ve ekran başındaki destek de dikkat çekecek. Türkiye’nin Fransa karşısındaki performansı, turnuvadaki genel tablo açısından önem taşıyan maçlardan biri olarak değerlendiriliyor.

VOLEYBOL MİLLETLER LİGİ’NDE KRİTİK RANDEVU

Voleybol Kadınlar Milletler Ligi’nde her maç, sıralama ve final etabı hedefleri açısından önem taşıyor. Türkiye, Fransa karşılaşmasına kazanma hedefiyle çıkacak. Turnuvada alınan sonuçlar, takımların genel klasmandaki yerini etkilediği için bu mücadele de dikkatle takip edilecek. Fransa ise Türkiye karşısında dirençli bir oyun ortaya koyarak sahadan avantajlı ayrılmayı hedefleyecek. Bu nedenle karşılaşmanın yüksek tempolu ve çekişmeli geçmesi bekleniyor.

TÜRKİYE’NİN HEDEFİ GALİBİYET

A Milli Kadın Voleybol Takımı, Fransa karşısında sahaya galibiyet parolasıyla çıkacak. Milliler, oyun disiplinini koruyarak hücumda etkili olmak ve savunmada hata sayısını azaltmak isteyecek. Takımın pasör organizasyonu, smaçörlerin hücum yüzdesi ve orta oyuncuların blok katkısı maçın seyrinde öne çıkabilecek unsurlar arasında yer alıyor. Türkiye’nin tecrübeli oyuncuları ile genç isimlerinin performansı da karşılaşmanın dikkat çeken noktalarından biri olacak.

FRANSA MÜCADELESİ CANLI TAKİP EDİLECEK

Türkiye ile Fransa arasındaki karşılaşma, Voleybol Kadınlar Milletler Ligi’ni yakından takip eden sporseverlerin gündeminde yer alıyor. Maç öncesinde yayın saati ve kanal bilgisi kadar, mücadelenin şifresiz olup olmadığı da araştırılıyor. Milli takımın sahaya çıkacağı bu karşılaşma, voleybol heyecanını ekranlara taşıyacak. Taraftarlar, Türkiye’nin Fransa karşısında alacağı sonucu ve turnuvadaki yoluna nasıl devam edeceğini merak ediyor.

TÜRKİYE - FRANSA MAÇI YAYIN BİLGİLERİ

Türkiye vs Fransa maçı hangi kanalda saat kaçta yayınlanacak sorusunun yanıtı belli oldu. Voleybol Kadınlar Milletler Ligi kapsamında oynanacak Türkiye-Fransa karşılaşması 18 Haziran 2026 Perşembe günü saat 19.30’da başlayacak. Mücadele S Sport, S Sport Plus ve TRT Spor ekranlarından canlı olarak yayınlanacak.

Kulüpten yapılan açıklamada, "Kulübümüzün prensipte anlaşmaya vardığı futbolcu Vedat Muriqi, sağlık kontrolünden geçmek ve transfer görüşmelerinin son aşamasını tamamlamak üzere bu akşam İstanbul’a gelecektir. Vedat Muriqi’yi taşıyan uçak, bu akşam saat 21.00’de Sabiha Gökçen Havalimanı Dış Hatlar Terminali’ne iniş yapacaktır" ifadeleri yer aldı.

Tecrübeli santrforun İstanbul'da sağlık kontrollerinden geçmesinin ardından transfer işlemlerinin resmiyet kazanması bekleniyor.

Geçtiğimiz sezon Mallorca formasıyla başarılı bir performans ortaya koyan Muriqi, 37 karşılaşmada 23 gol atarken 1 de asist yaptı. 32 yaşındaki futbolcunun güncel piyasa değeri ise 4,5 milyon euro seviyesinde bulunuyor.

Transfer Bilgilendirmesi

Kulübümüzün prensipte anlaşmaya vardığı futbolcu Vedat Muriqi, sağlık kontrolünden geçmek ve transfer görüşmelerinin son aşamasını tamamlamak üzere bu akşam İstanbul’a gelecektir.

Vedat Muriqi’yi taşıyan uçak, bu akşam saat 21.00’de Sabiha Gökçen… pic.twitter.com/ko4N3K7lTH

— Fenerbahçe SK (@Fenerbahce) June 18, 2026

ÇEKYA GÜNEY AFRİKA MAÇI HANGİ KANALDA SAAT KAÇTA BAŞLAYACAK?

Çekya ile Güney Afrika arasında oynanacak FIFA 2026 Dünya Kupası maçı, 18 Haziran 2026 Perşembe günü futbolseverlerle buluşacak. Dünya Kupası takviminde yer alan karşılaşmanın başlama saati 19.00 olarak duyuruldu. Mücadele öncesinde iki takımın sahaya çıkaracağı kadrolar, oyun planı ve grup tablosundaki hedefleri merak ediliyor.

Turnuvanın grup aşamasında oynanacak bu karşılaşma, hem Çekya hem de Güney Afrika açısından önemli bir sınav niteliği taşıyor. Dünya Kupası’nda alınacak her puan, gruptan çıkma yolunda belirleyici olabildiği için iki takımın da maça yüksek konsantrasyonla çıkması bekleniyor. Çekya, Avrupa futbolunun disiplinli oyun anlayışını sahaya yansıtmayı hedeflerken, Güney Afrika ise temposu ve mücadele gücüyle sonuca gitmek isteyecek.

DÜNYA KUPASI’NDA KRİTİK PUAN MÜCADELESİ

FIFA 2026 Dünya Kupası, farklı kıtalardan takımların karşı karşıya geldiği yoğun maç programıyla devam ediyor. Çekya ile Güney Afrika arasındaki mücadele de bu programın öne çıkan karşılaşmaları arasında gösteriliyor. İki takımın farklı futbol kültürlerinden gelmesi, maçın taktik açıdan da dikkatle takip edilmesine neden oluyor.

Çekya, organizasyon gücü, savunma dengesi ve orta sahadaki pas trafiğiyle maça yön vermek isteyecek. Güney Afrika ise hızlı hücumlar, kanat organizasyonları ve geçiş oyunlarıyla rakip savunmada boşluk arayacak. Karşılaşmanın temposunu belirleyecek en önemli unsurlardan biri, orta sahada kurulacak üstünlük olacak.

Dünya Kupası gibi büyük organizasyonlarda ilk dakikalardan itibaren yakalanacak oyun ritmi büyük önem taşıyor. Bu nedenle iki takımın da kontrollü bir başlangıç yapması ve maçın ilerleyen bölümlerinde risk seviyesini artırması bekleniyor. Özellikle grup aşamasında oynanan maçlarda kaybedilen puanların telafisi zorlaşabildiği için takımların skor dengesini dikkatle koruması gerekiyor.

ÇEKYA GALİBİYET HESABI YAPIYOR

Çekya, Dünya Kupası sahnesinde güçlü ve dengeli bir performans ortaya koymak istiyor. Avrupa futbolunun taktik disiplinine sahip ekiplerinden biri olan Çekya, Güney Afrika karşısında topa sahip olma oranını artırarak oyunun kontrolünü elinde tutmayı hedefleyecek.

Takımın maç içindeki en önemli hedeflerinden biri, rakibin hızlı hücum fırsatlarını sınırlamak olacak. Savunma hattında yapılacak hatalar, Dünya Kupası gibi üst düzey turnuvalarda sonucu doğrudan etkileyebiliyor. Bu nedenle Çekya’nın savunmadan çıkarken pas tercihlerini dikkatli yapması ve hücumda üretkenliği artırması gerekecek.

Çekya adına duran toplar da karşılaşmada belirleyici olabilir. Fizik gücü yüksek oyuncularıyla ceza sahasında etkili olabilecek takım, korner ve serbest vuruş organizasyonlarından gol arayabilir. Güney Afrika savunmasının bu pozisyonlarda göstereceği direnç, maçın kaderinde önemli rol oynayacak.

GÜNEY AFRİKA SAHADAN PUANLA AYRILMAK İSTİYOR

Güney Afrika, FIFA 2026 Dünya Kupası’ndaki bu mücadelede sahadan puan ya da puanlarla ayrılmanın planlarını yapıyor. Turnuva atmosferinde mücadele gücü yüksek maçlar çıkarabilen Güney Afrika, Çekya karşısında özellikle hızlı hücumlarla etkili olmayı amaçlayacak.

Afrika temsilcisi, rakibin savunma arkasında bırakacağı boşlukları değerlendirmek isteyecek. Kanat oyuncularının performansı, Güney Afrika’nın hücumdaki üretkenliği açısından büyük önem taşıyor. Çekya’nın kontrollü oyun yapısına karşı tempoyu artırmak, Güney Afrika’nın maçtaki en önemli kozlarından biri olabilir.

Güney Afrika’nın karşılaşmada savunma disiplininden kopmaması da kritik olacak. Çekya’nın orta saha baskısı ve duran top tehdidi karşısında yapılacak bireysel hatalar, skor üstünlüğünün rakibe geçmesine yol açabilir. Bu nedenle Güney Afrika’nın hem savunmada kompakt kalması hem de hücuma çıkarken hızlı karar vermesi gerekecek.

ÇEKYA GÜNEY AFRİKA MAÇI HANGİ KANALDA SAAT KAÇTA YAYINLANACAK?

Çekya Güney Afrika maçı hangi kanalda saat kaçta yayınlanacak sorusunun yanıtı belli oldu. FIFA 2026 Dünya Kupası kapsamında oynanacak Çekya – Güney Afrika karşılaşması, 18 Haziran 2026 Perşembe günü saat 19.00’da başlayacak. Mücadele TRT 1 ve İçtimai TV ekranlarından canlı yayınlanacak.

Verilere göre, Türk lirası cinsinden mevduatlar haftalık bazda yüzde 0,95 artarak 16 trilyon 937 milyar 289 milyon 74 bin liraya çıktı. Yabancı para cinsinden mevduatlar ise yüzde 1,50 gerileyerek 10 trilyon 211 milyar 615 milyon 882 bin lira seviyesine indi.

Bankalardaki toplam yabancı para mevduatı 262 milyar 88 milyon dolar olarak hesaplanırken, bunun 222 milyar 7 milyon dolarlık kısmını yurt içinde yerleşik kişilerin hesapları oluşturdu. Parite etkisinden arındırılmış verilere göre ise yurt içi yerleşiklerin yabancı para mevduatında 12 Haziran haftasında 266 milyon dolarlık artış gerçekleşti.

Öte yandan, yurt içi yerleşiklerin tüketici kredileri de yükselişini sürdürdü. Söz konusu krediler geçen hafta yüzde 1,41 artarak 6 trilyon 529 milyar 259 milyon 645 bin liraya çıktı.

Tüketici kredilerinin dağılımında konut kredileri 792 milyar 667 milyon 222 bin lira, taşıt kredileri 43 milyar 215 milyon 654 bin lira ve ihtiyaç kredileri 2 trilyon 486 milyar 271 milyon 540 bin lira olarak kaydedildi. Bireysel kredi kartı bakiyesi ise 3 trilyon 207 milyar 105 milyon 229 bin liraya ulaştı.

Aynı haftada bankacılık sektörünün, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası dahil toplam kredi hacmi de artış gösterdi. Kredi hacmi 187 milyar 960 milyon 833 bin lira yükselerek 25 trilyon 573 milyar 634 milyon 477 bin liraya çıktı.

Jandarma ekiplerinden teknik takip

Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde İl Jandarma Komutanlığı Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, Güçlükonak ilçesinde Ilısu Baraj Gölü kıyısında kenevir ekimi yapıldığı bilgisi üzerine çalışma başlattı.

Yapılan teknik ve fiziki takip sonucunda şüphelilerin kimlikleri tespit edilerek operasyon süreci başlatıldı.

3 ilde eş zamanlı operasyon düzenlendi

Elde edilen bilgiler doğrultusunda Şırnak, Siirt ve İstanbul’da eş zamanlı operasyonlar gerçekleştirildi. Belirlenen adreslere yapılan baskınlarda şüpheliler yakalanarak gözaltına alındı.

Operasyonun, uyuşturucu üretimi ve dağıtımına yönelik yürütülen çalışmalar kapsamında planlandığı belirtildi.

914 kök kenevir ele geçirildi

Operasyon kapsamında yapılan aramalarda 914 kök kenevir bitkisi, 230 gram kubar esrar ve çeşitli dijital materyaller ele geçirildi. Ele geçirilen materyallerin incelenmek üzere muhafaza altına alındığı bildirildi.

5 şüphelinin işlemleri sürüyor

Operasyonda M.Ş.A, B.B, A.T, A.E. ve R.A. gözaltına alındı. Şüphelilerin jandarmadaki işlemlerinin devam ettiği öğrenildi.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilen toplantı saat 16.45'te başladı.

MGK'nin haziran ayı olağan gündeminde, ABD ile İran arasında çatışmaların sona erdirilmesine yönelik sağlanan uzlaşı, kalıcı barışın tesisi amacıyla yürütülecek diplomatik temaslar ve Türkiye'nin bu sürece sunabileceği katkıların değerlendirilmesi öngörülüyor.

Toplantıda ayrıca, "Terörsüz Türkiye" hedefi doğrultusunda sahadaki son gelişmelerin istihbarat raporları çerçevesinde ele alınması ve süreç kapsamında gündeme gelmesi beklenen yasal düzenlemelerin görüşülmesi bekleniyor.

MGK'nin gündem maddeleri arasında, Doğu Akdeniz'de yaşanan son gelişmelerin de yer alacağı belirtiliyor.

Ankara’da konsolosluk istişareleri yapıldı

Türkiye ile Almanya arasında gerçekleştirilen konsolosluk istişareleri, Ankara’da iki gün boyunca sürdü. Toplantılarda, vatandaşlara yönelik konsolosluk hizmetlerinin geliştirilmesi ve iş birliğinin güçlendirilmesi konuları değerlendirildi.

Almanya’nın Ankara Büyükelçiliği tarafından yapılan açıklamada, görüşmelerin iki ülke vatandaşlarının yararına olacak şekilde ortak çözümler üretmeyi amaçladığı ifade edildi.

Konsolosluk iş birliği gündemi

İstişarelerde, konsolosluk alanında karşılıklı iş birliği imkanlarının artırılması ve mevcut uygulamaların geliştirilmesi ele alındı. Görüşmelerin, iki ülke arasındaki diplomatik temasların bir parçası olduğu belirtildi.

Tarafların, vatandaşlara sunulan hizmetlerin daha etkin hale getirilmesi için çeşitli başlıkları değerlendirdiği aktarıldı.

Resmi açıklama x üzerinden paylaşıldı

Almanya’nın Ankara Büyükelçiliği’nin resmi X hesabından yapılan paylaşımda, konsolosluk istişarelerinin iki ülke vatandaşlarının yararına ortak çözümler geliştirilmesine katkı sunduğu ifade edildi.

Açıklamada ayrıca, istişarelerin 16 ve 17 Haziran tarihlerinde Ankara’da gerçekleştirildiği bilgisine yer verildi.

"Türkiye’nin bu şekilde anılmasını içime sindiremiyorum"

Dervişoğlu, Türkiye’nin Avrupa kurumlarında olumsuz başlıklarla gündeme gelmesinin kabul edilemez olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

"Dolayısıyla şimdi bu konuyla ilgili ben Avrupa Parlamentosu'nun Türkiye aleyhine aldığı her kararın altına imza atacak değilim. Ama bizi dünyaya rezil eden uygulamalardan da uzak durulması hususunu her fırsatta dile getiririm. Avrupa Konseyi'nde de yapmış olduğum konuşmalarda bunları dile getirdim, bunları ifade ettim. Türkiye'de söz söyleme makamında olanlar, icra yetkisini kullanarak birtakım sorumlulukları üstlenenler, söyledikleri lafa, attıkları adıma, aldıkları karara, hatta dahil oldukları birtakım süreçlere özen göstermeliler. Türkiye'nin Avrupa Parlamentosu'nda bunlarla anılmasını bir Türk vatandaşı olarak içime sindirmem çok kolay değil. Hatta mümkün değil diyebilirim. Her şey dünyanın gözü önünde. Onlar Türkiye'de ne yapıyorlarsa zaten yapılan her iş milletin gözü önünde oldu diye yapıyorlar. Kendilerinin yaptıkları da dünyanın gözü önünde. Hem milletimiz affetmeyecek haksızlığı, hukuksuzluğu hem de dünya elbette ki bir yetersizlik ve eksiklik varsa özellikle insan hakları konusunda, hukuk ve adalet konusunda eğer bir yetersizlik var ise bunlar tartışılacak. Yetersiz görünmeyeceksiniz. Dışarıdan bakıldığında bu ülkeyi yönetenlerin muktedir görünmesi lazım. Ama muktedir olmak demek diktatör olmak demek değildir. Muktedir olmak için önce demokrat olmak lazım. İnsan haklarına saygı göstermek lazım. Evrensel kurullara, kurumlara ve kararlara uyabilme feraseti sergilemek lazım. Evet, bugün siyaset konuşmayacaktık. Milletle kucaklaşacaktık. Yine siyaset konuştuk."

"Bunca hatanın yapılması Türkiye'yi yönetenler açısından bir eksiklik, yetersizlik ve hata anlamı içeriyor"

Dervişoğlu, Avrupa Parlamentosu kararlarına karşı her zaman eleştirel bir tutum içinde olduklarını belirtti ancak Türkiye’nin uluslararası alandaki görünümünün de önemine dikkat çekti.

"Ben yakın bir takvim içerisinde Avrupa Parlamentosu'nu ziyarete gittim. Hatta Avrupa Parlamentosu Konseyi'nde de önemli temaslarda bulundum. Raporda geçen hemen bütün konular, 2 konu hariç, o temaslarım esnasında bana da soruldu. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi meselesi ama o dönemde Akın Gürlek ile ilgili bir konu başlığı yoktu. Kararlarıyla Türkiye'de tartışılan, uygulamalarıyla Türkiye'de tartışılan birinin elbette ki başka yerlerde de tartışılmasından daha doğal bir durum yoktur. Bazı kararlar vardır, Türkiye'nin milli politikalarının hilafına talepler içerir kendi içinde. Elbette ki ona Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin bir vatandaşı olarak tepki göstermek ihtiyacı da duyulabilir, ihtiyacı da hissedilebilir. Ama ben şu pencereden bakıyorum, Avrupalının gözünde ya da Avrupa Parlamentosu'nun gözünde onların böyle hazırlamış olduğu endeksleri de milletin ve dünyanın gözünün içine sokarak bunca hatanın yapılması Türkiye'yi yönetenler açısından bir eksiklik, yetersizlik ve hata anlamı içeriyor."

"Gençler için umudu korumalıyız"

Ankara’daki temasları sırasında gençlerle de bir araya gelen Dervişoğlu, gençlerin umutsuzluğa kapılmaması gerektiğini söyledi:

Türkiye’nin potansiyeline dikkat çeken Dervişoğlu, doğru politikalarla sorunların aşılabileceğini ifade etti:

"Öncelikle şunu söyleyeyim gençlerimiz için, geleceğe olan umudunuzu yitirmeyin, bu ülkenin imkanları, kaynakları, insan potansiyeli karşı karşıya bulunduğu bütün sorunları aşmaya aslında elverişli. Ama yanlış politikalar ve yanlış yönetim anlayışı yüzünden sanki gençlerimiz kendilerini bir girdapın içindeymiş gibi hissediyorlar ve dolayısıyla ona da içinden çıkılmaz bir girdap gözüyle bakıyorlar. Türkiye bu sıkıntıları zaman zaman geçmişte de yaşamıştır. Bizim de gençliğimizde umutlarımızın kırıldığı dönemler olmuştur. Ama çaresiz kalındığında, çarenin kendimiz olduğunu her zaman hissetmişizdir. Gençlerimiz kendilerini çaresiz gibi hissettiklerinde, çarenin kendileri olduğunu unutmasın ve kendileri için çaba sarf eden insanların varlığından da emin olsun. Bizim artık zaten sizin neslinize ve sizden sonraki nesiller için yapmamız gereken bazı şeyler var. Asıl bütün çabamız, gayretimiz de oradan kaynaklıyor. Yoksa kendi dönemimizin sıkıntılarını sizlere miras bırakmak gibi bir niyetimiz yok. Bütün o olumsuzlukların sorumluluğunu üstlenerek sizlere bir aydınlık gelecek sunmak çabasıyla hareket ediyoruz."

Basın ve Siyaset Vurgusu

Medya ile ilgili değerlendirmelerde de bulunan Dervişoğlu, eleştirilerin yayın politikalarına bağlı olarak şekillendiğini savundu. Ancak basın emekçilerine saygı duyduğunu belirterek, siyaset ve medya ilişkisine dair genel bir değerlendirme yaptı:

"Genel olarak da bizde bir hata bulurlarsa canlı yayına verirler. Doğru söylediğimiz şeyleri sansürlüyorlar. Tam tersine döndü dünya. Sizin kanalınıza istinaden söylemiyorum. Basın mensubu arkadaşlarımıza, basın emekçilerine çok saygım var. Onlar da bu işin külfetini en az bizim kadar çekiyorlar. Belki yayın kuruluşları nedeniyle de gittikleri yerlerde kendi kuruluşlarıyla alakalı sitemler onlara gidiyordur ama benim hiçbirine bir sitemim yok. Herkes işini yapıyor. Bu kardeşlerim de zaten emekleriyle kendi ekmeklerini kazanıyorlar. Onun için bu mekanizmanın içinde kim varsa herkese saygı duyorum. Biz olmazsak onlar olmaz, onlar olmazsa da biz olmayız."

BM Genel Merkezinde zirve programı

Haaretz gazetesinde yer alan bilgilere göre Ben-Gvir, 7-8 Temmuz tarihlerinde New York’taki BM Genel Merkezi’nde düzenlenmesi planlanan “Polis Şefleri Zirvesi”ne katılacak. Bakanın bu kez özel ziyaret yerine resmi heyet başkanı olarak ABD’ye gideceği aktarıldı.

Diplomatik bir kaynak, Ben-Gvir’in BM programı kapsamında ABD’ye girişinde herhangi bir sorun yaşamasının beklenmediğini ifade etti.

Vize süreci ve iptal edilen ziyaret

Daha önce Haaretz tarafından aktarılan bilgilere göre Ben-Gvir, ABD’ye özel bir ziyaret için vize başvurusunda bulunmuş ancak süreçte yaşanan gelişmelerin ardından seyahatini iptal etmişti. Başvurunun, diplomatik temaslar ve ailevi bir etkinlik kapsamında yapıldığı belirtilmişti.

Sürecin, ABD Büyükelçiliği tarafından yürütülen prosedürler çerçevesinde ilerlediği ifade edildi.

BM kararları ve israil tepkileri

Birleşmiş Milletler’in 28 Mayıs 2026 tarihinde İsrail’i, çatışma bölgelerinde cinsel şiddet iddiaları nedeniyle “utanç listesi” olarak bilinen kara listeye eklediği belirtilmişti. Bu karar, İsrail yönetimi tarafından eleştirilmişti.

Ben-Gvir, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada BM raporuna tepki göstererek, örgütün tarafsızlığını yitirdiğini savunmuştu.

BM–İsrail ilişkilerinde gerilim arttı

İsrail’in, daha önce BM Yakın Doğu’daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) binalarına yönelik yıkım kararı aldığı ve bu adımların uluslararası kamuoyunda tartışma yarattığı hatırlatıldı.

Birleşmiş Milletler ise 7 Haziran 2024’te, Ekim 2023’ten itibaren Gazze Şeridi’nde binlerce sivilin hayatını kaybettiği gelişmeler nedeniyle İsrail’i “çatışma bölgelerinde çocuklara zarar veren ülke ve gruplar listesi”ne eklemişti.

Ben-Gvir, söz konusu karara tepki göstererek BM’yi ve Genel Sekreter Antonio Guterres’i “antisemitik” ifadeleriyle eleştirmişti.

Küresel enerji talebi ve dünya ekonomisi büyüyecek

Raporda, dünya nüfusunun 2050 yılına kadar 9,7 milyara yaklaşmasının beklendiği ifade edildi. Aynı dönemde küresel ekonominin satın alma gücü paritesine göre 359 trilyon dolara ulaşacağı ve mevcut seviyesinin iki katından fazla büyüyeceği öngörüldü.

Küresel enerji talebinin ise 2025 yılında günlük yaklaşık 312 milyon varil petrol eş değerinden 2050 yılında 383 milyon varil petrol eş değerine çıkacağı tahmin edildi.

Petrol talebi enerji sepetindeki liderliğini sürdürecek

OPEC raporunda, petrolün 2050 yılına kadar küresel enerji sistemindeki en büyük kaynak olmayı sürdüreceği belirtildi. Petrolün toplam enerji talebinin yaklaşık yüzde 30'unu karşılayacağı tahmin edilirken, petrol ve doğal gazın birlikte enerji sepetindeki payının yüzde 54 seviyesinde gerçekleşeceği öngörüldü.

Raporda ayrıca küresel elektrik üretiminin 2025 yılındaki yaklaşık 32 bin teravatsaat seviyesinden 2050 yılında 59 bin 500 teravatsaate ulaşacağı kaydedildi. Bu artışın yaklaşık dörtte üçünün gelişmekte olan ülkelerden kaynaklanacağı belirtildi.

Petrol talebi 2050 yılında 124,1 milyon varile çıkacak

OPEC'in tahminlerine göre küresel petrol talebi artışını sürdürecek. Raporda, petrol talebinin 2030 yılında günlük 113,3 milyon varile, 2050 yılında ise günlük 124,1 milyon varile ulaşacağı öngörüldü.

Böylece 2025 yılı seviyelerine kıyasla günlük yaklaşık 19 milyon varillik ek talep oluşacağı hesaplandı. Talep artışının büyük bölümünün OECD üyesi olmayan ülkelerden gelmesinin beklendiği bildirildi.

Hindistan petrol talebi artışında öne çıkacak

Raporda, 2025-2050 döneminde petrol tüketimindeki büyümeye en büyük katkının Hindistan'dan geleceği belirtildi. Hindistan'ın günlük 8,1 milyon varillik ek taleple ilk sırada yer alacağı tahmin edildi.

Diğer Asya ülkeleri, Orta Doğu ve Afrika'da da güçlü talep artışları beklenirken, Çin'deki petrol talebi büyümesinin daha sınırlı kalacağı değerlendirildi.

Sektörel bazda ise kara taşımacılığı, petrokimya ve havacılık faaliyetlerinin petrol tüketimindeki artışın başlıca kaynakları arasında yer alacağı öngörüldü.

OPEC+ ülkelerinin küresel pazardaki payı artabilir

Arz tarafına ilişkin değerlendirmelerde, OPEC+ dışındaki üreticilerin 2030 yılına kadar küresel sıvı yakıt arzındaki büyümenin yaklaşık yarısını karşılamasının beklendiği kaydedildi. Bu büyümede Brezilya, Katar, ABD, Arjantin ve Kanada'nın ön plana çıkacağı ifade edildi.

Raporda, ABD kaya petrolü üretiminin 2025 yılında günlük 9 milyon varilin biraz üzerinde zirveye ulaşmış olabileceği ve sonraki dönemde büyümenin daha sınırlı seyredeceği belirtildi.

OPEC+ dışındaki üretimin 2030'lu yıllarda yatay seyretmesinin beklendiği, buna bağlı olarak OPEC+ ülkelerinin küresel enerji piyasasındaki etkisinin artacağı öngörüldü. Grubun sıvı yakıt arzının 2025'teki günlük 50,6 milyon varilden 2050 yılında günlük 64,5 milyon varile yükselmesi ve pazar payının yüzde 48'den yüzde 52'ye çıkması bekleniyor.

Petrol yatırımları için 17,7 trilyon dolar gerekecek

Raporda, öngörülen petrol talebinin karşılanabilmesi amacıyla 2026-2050 döneminde toplam 17,7 trilyon dolarlık yatırım ihtiyacı bulunduğu belirtildi.

Bu yatırımın 14,5 trilyon dolarının arama ve üretim faaliyetlerine, 1,9 trilyon dolarının rafineri yatırımlarına, 1,3 trilyon dolarının ise taşıma ve depolama altyapısına ayrılmasının beklendiği ifade edildi.

Küresel petrol ticaretinin de aynı dönemde yaklaşık yüzde 25 artışla günlük 69 milyon varile ulaşacağı tahmin edildi.

Orta Doğu petrol ihracatındaki gücünü koruyacak

OPEC raporunda, Orta Doğu'nun dünyanın en büyük petrol ihracatçısı bölgesi konumunu daha da güçlendireceği öngörüsüne yer verildi.

Asya-Pasifik bölgesinin ise küresel ölçekte en büyük petrol ithalat merkezi olmaya devam edeceği belirtildi.

Alternatif senaryolar farklı petrol talebi sonuçları ortaya koyuyor

Raporda yer alan alternatif senaryolar, uzun vadeli enerji görünümüne ilişkin farklı ihtimalleri ortaya koydu.

Enerji teknolojilerinin daha hızlı geliştiği teknoloji odaklı senaryoda, küresel petrol talebinin 2035 sonrasında zirve yaparak 2050 yılında günlük 107 milyon varilin altına gerilemesi bekleniyor.

Gelişmekte olan ekonomilerde daha güçlü büyümenin gerçekleştiği eşitlikçi büyüme senaryosunda ise petrol talebinin 2050 yılında günlük 131 milyon varile ulaşacağı ve temel senaryonun yaklaşık 7 milyon varil üzerinde gerçekleşeceği tahmin ediliyor.

Ana davada 2012 yılında, dosyası ayrılan son firari sanıklar hakkında ise 2023’te yine zamanaşımı gerekçesiyle davanın düşmesine karar verildi.

AYM süreci 12 yıldır devam ediyor

Katliamda yakınlarını kaybeden aileler, 2012’de verilen zamanaşımı kararını 2014 yılında Anayasa Mahkemesi’ne (AYM) taşıdı.

Başvuru ilk kez 2021’de gündeme alınsa da inceleme ertelendi. Dosya 2024’te Genel Kurul’a sevk edildi ancak ek rapor süreci nedeniyle henüz karara bağlanmadı.

“Adalet arayışı uluslararası yargıya taşınıyor”

Mağdur aileler adına avukatlar, AYM sürecinin uzaması nedeniyle dosyayı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) taşıdı.

Konuya ilişkin avukatlardan yapılan yazılı açıklamada; “Tarihimizin en ağır insanlık trajedilerinden biri olan Sivas Katliamı davasında, ulusal yargı mekanizmalarının adaleti tesis etmekte tamamen yetersiz kalması ve yargısal sürecin bir oyalama aracına dönüşmesi üzerine, adalet arayışımızı uluslararası yargı zeminine taşıyoruz. Sivas davası dosyası, yaşanan yapısal hak ihlallerinin tespiti ve evrensel hukukun gereğinin yapılması amacıyla AİHM’e götürülmektedir” denildi.

“Cezasızlık politikası uygulanıyor”

Açıklamada, davanın 33 yıldır sonuçlanmaması “cezasızlık politikası” olarak nitelendirildi.

Firari sanıkların yakalanmaması ve yargı sürecinin uzaması eleştirilirken, zamanaşımı kararlarının adaletin önüne engel oluşturduğu savunuldu.

Dosyanın 33 yıldır derdest durumda olduğu belirtilen açıklamada; “Otuz yılı aşan bu süre zarfında faillerin korunması, firari sanıkların yakalanmaması ve yargılamanın bilinçli bir şekilde sürüncemede bırakılması, cezasızlık politikasının sistematik bir şekilde uygulandığını açıkça ortaya koymuştur. Türk yargısı, toplumun vicdanında kanayan bu açık yarayı kapatmak yerine zamanaşımı kararlarıyla adaletin önüne set çekmiştir. Ulusal düzeyde adalet umudunu bağladığımız AYM süreci ise Türk hukuk tarihi adına bir başka mağduriyet ve gecikme vesikası haline gelmiştir. AYM’nin bu kabul edilemez suskunluğu ve dosyayı karara bağlamaktan imtina etmesi, iç hukuk yollarının artık fiilen tüketildiğinin ve etkisizleştiğinin en somut kanıtıdır” ifadeleri kullanıldı.

“İnsanlığa karşı suç”

Açıklamada Sivas Katliamı için “insanlığa karşı suç” ifadesi kullanıldı.

Aileler, devletin yaşam hakkını koruma yükümlülüğünün zaman aşımı ile ortadan kalkmayacağını belirterek adalet mücadelesini sürdüreceklerini açıkladı.

Açıklamada şunlar kaydedildi:

"Devletin kendi vatandaşlarının yaşam hakkını koruma ve katliamın arkasındaki gerçek sorumluları açığa çıkarma yükümlülüğü zamanın geçmesiyle ortadan kalkmaz. 33 yıldır süregelen bu hukuksuzluğa ve adalet saraylarının koridorlarında inşa edilen cezasızlık zırhına karşı teslim olmayacağız.

Anayasa Mahkemesi’nin karar veremediği ve adaleti askıya aldığı bu noktada, AİHM’e yapacağımız başvuru; sadece geçmişin faillerini yargılatma mücadelesi değil, aynı zamanda Türkiye’de insan haklarının, hukukun üstünlüğünün ve evrensel adalet ilkelerinin yeniden tesisi için atılmış tarihi bir adımdır. İnsanlığa karşı işlenen bu suçun unutturulmasına ve hukuken örtbas edilmesine izin vermeyeceğimizi, adalet yürüyüşümüzü uluslararası alanda da aynı kararlılıkla sürdüreceğimizi tüm kamuoyuna saygıyla duyururuz."

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

Horlama boşanma sebebi olarak kabul edilebiliyor

Horlamanın sanıldığından çok daha ciddi sonuçları olduğunu anlatan Prof. Dr. Mustafa Gerek, “Horlama çevreyi rahatsız eden, kişinin çoğunlukla farkında olmadığı çok ciddi bir sosyal problem. Erkeklerde daha sık, kadınlarda daha az görülüyor ama menopoz sonrası kadınlarda da horlama problemi artıyor. Yargıtay horlamayı boşanma sebebi olarak kabul ediyor” dedi.

Horlamanın yaşam kalitesini bozan, sağlığı olumsuz etkileyen önemli sorunların ve hastalıkların habercisi olabileceğini vurgulayan Gerek, bu nedenle horlamanın hafife alınmaması gerektiğini söyledi.

Horlamanın özellikle yumuşak damak başta olmak üzere ağız ve burundan birlikte nefes alma sırasında yumuşak damağın dalgalanmasıyla ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Ama sadece yumuşak damak değil, ses teli seviyesine kadar hava yolundaki her türlü darlık ve problem gürültülü uyumaya yani horlamaya sebep olabilir” diye konuştu.

Uyku apnesinin hava yolunun tıkanmasına bağlı olarak ortaya çıktığını belirten Gerek, “Uyku apnesi solunum çabasına rağmen 10 saniye ya da daha fazla süreyle nefes alamama durumudur. Burada özellikle yumuşak damak ve dil çok önemli rol oynar” dedi.

Prof. Dr. Gerek, hastalığın oluşum mekanizmasını şöyle anlattı:

“Eğer uyku apnesi 20-25 saniye civarında sürerse kandaki oksijen düzeyi düşmeye başlar. Karbondioksit düzeyi artmaya başladığında vücut kendini uyandırır, uyku yüzeysel hale gelir, kas gücü tekrar yerine gelir ve hava yolu açılarak solunum devam eder. Bu durum gece boyunca defalarca tekrarlanabilir. Eğer bu durum bir saat içinde 5’ten fazla tekrarlıyorsa buna uyku apnesi diyoruz.”

Cep telefonuyla bile tespit edilebiliyor

Uyku laboratuvarlarının uyku apnesini en ideal biçimde değerlendiren merkezler olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, “Günümüzde cep telefonlarına yüklenen basit programlar bile uyku sırasında horlamayı, nefes alışverişini ve uykuda solunum durmasıyla ilgili kabaca bilgi verebiliyor. Ancak ideal olan, uyku laboratuvarlarında 50-60 parametreyi aynı anda değerlendirerek uyku bozukluklarına tanı konulmasıdır” dedi.

Uyku apnesinin uyku bozuklukları içerisinde yer alan önemli bir sorun olduğunu belirten Gerek, bir saat içindeki solunum durmalarının sayısı ve süresine göre hastalığın derecelendirildiğini söyledi.

Uyku insan yaşamında vücudun yenilendiği çok önemli bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, kaliteli uykunun sağlığı olumlu etkilediğini, uyku bozukluklarının ise çok farklı hastalıklara yol açabileceğini ifade etti.

“Uyku apnesi belirli bir düzeye geldiğinde sabahları baş ağrısıyla uyanma, yorgun uyanma, dikkat eksikliği, konsantrasyon güçlüğü ve hafızayla ilgili çok önemli sorunlar ortaya çıkabiliyor” diyen Gerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Uyku apnesi sorunu olanlar iş hayatında öğleden sonra uyuklamaya başlayıp verimsiz hale gelebiliyor. Araç kullananlarda gündüz ortaya çıkan trafik kazalarının çok önemli sebeplerinden birisi uyku apnesi. Bu hastalar dinlenemediği için dikkatleri dağılıyor. Trafik ışıklarında beklerken bile uyuyan hastalar var.”

”Uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi”

Yaşam biçiminin de uyku apnesi üzerinde etkili olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, alkol kullanımı, sigara ve tok karnına uyumanın uyku sağlığını bozduğunu söyleyerek, “Bu faktörler uyku apnesi ile bir araya geldiğinde çok daha şiddetli sonuçlar ortaya çıkabiliyor” dedi.

Uyku apnesinin kalp sağlığıyla doğrudan bağlantılı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi süreleri uzunsa kalpte yavaşlama meydana geliyor. Bazı uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi” dedi.

Uyku apnesinin son yıllarda kardiyoloji kliniklerinin de özel olarak üzerinde durduğu bir konu haline geldiğini belirten Gerek, kalp hastalıklarının önemli bir bölümünün altında uyku apnesinin bulunabildiğini ifade etti.

Uyku apnesinin önlenebilir ve tedavi edilebilir bir rahatsızlık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi kader değil. Uyku apnesi önlenebilir ve tedavi edilebilir bir durum” dedi.

“Uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar”

Çocukluk dönemindeki problemlerin ilerleyen yaşlarda uyku apnesine zemin hazırlayabileceğini belirten Prof. Dr. Gerek, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Çocuğunuzun ileride uyku apnesi olmasını istemiyorsanız çocuk yaş grubunda uykusunda tıkanması, horlaması, gece terlemesi varsa, geniz eti ve bademcik büyüklüğü gibi problemler varsa lütfen bunu en erken yaşta tedavi ettirin. İleri yaştaki uyku apnesi çocukluk dönemindeki sorunların tedavisiyle engellenebilir. Hatta benim bir aforizmam var; uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar.”

Çocukların uyku sırasında nefes alıp verdiğinin duyulmaması gerektiğini belirten Gerek, “Bebek gibi uyuyor benzetmesi sağlıklı bir havayolunun en önemli göstergesidir” dedi.

Erişkin yaşlarda günlük yorgunluklar ve farklı nedenlerle uyku kalitesinde bozulmalar meydana gelebildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, eşlerin dikkatli olması gerektiğini söyledi.

“Eğer eşiniz uykuda terliyorsa, üstünü çok açıyorsa, nefesi duruyorsa mutlaka bir kulak burun boğaz hekimine ya da uyku bozukluklarıyla ilgilenen bir uzmana başvurun. En azından uyku apnesi var mı yok mu diye test yaptırmaları ve muayene olmaları çok önemli” diyen Gerek, tedavinin son derece yüz güldürücü sonuçlar verdiğini belirtti.

Uyku apnesi ve horlama tedavisinde öncelikle laboratuvar ortamında tanı konulmasının hedeflendiğini belirten Prof. Dr. Gerek, bunun mümkün olmadığı durumlarda eşlerden video kaydı istediklerini söyleyerek, “Horlayan eşin videosunu izleyerek uyku sırasındaki tıkanmalar ya da nefes alışveriş biçimi değerlendirilebiliyor ve uyku apnesi olup olmadığı konusunda önemli fikir veriyor” dedi.

Prof. Dr. Gerek, detaylı muayenenin ardından hastaya özel tedavi planlaması yapılması gerektiğini söyledi.

Horlama tedavisinde çoğu zaman cerrahinin ön plana çıktığını belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, burun tıkanıklığı, damak sarkıklığı gibi problemlerin cerrahi yöntemlerle giderilebildiğini söyledi.

Ancak horlamanın tamamen ortadan kalkacağının garanti edilemeyeceğini belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, yorgunluk, alkol, antidepresanlar, kas gevşeticiler ve yatış pozisyonunun da horlamayı etkileyebildiğini ifade ederek “Uyku hijyenine uygun düzenlemeler horlamayı yüzde 85 oranında azaltabilir” dedi.

“Damat adayları evlilik öncesi tedavi arıyor”

Horlamanın sosyal hayatı da etkilediğini belirten Prof. Dr. Gerek, “Evlenecek çiftlerden özellikle damat adayları evlilik öncesi horlama sorununu gidermek için tedavi arayışına gidebiliyor” dedi.

Uyku apnesi tedavisinde PAP adı verilen pozitif basınçlı cihazların önemli bir yer tuttuğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu cihazların ayarlarının uyku laboratuvarlarında hastaya özel olarak yapıldığını söyleyerek şunları kaydetti:

“Bu cihazların ayarları uyku laboratuvarında hastaya uygun biçimde düzenlenir. Cihazla birlikte uyku apnesinin kaybolup kaybolmadığına bakılır ve hastaya uygun biçimde yeniden düzenlenir. Hasta uyum gösterdiği takdirde uyku apnesi tedavisindeki öncelikli tercih bu cihazların kullanılmasıdır”

Burunlarında ciddi kemik eğriliği bulunmayan, damaklarında aşırı sarkma olmayan ve bademcikleri çok büyük olmayan hastaların bu cihazlarla rahatlıkla uyuyabildiğini belirten Gerek, tedavide en önemli unsurun hastanın cihaza uyum sağlaması olduğunu söyleyerek, “Bu cihazlar eskiden çok daha büyük ve taşınması daha zor cihazlardı. Günümüzde ise neredeyse bir gözlük kabı büyüklüğünde, nemlendirme özelliği olan yeni nesil cihazlar kullanılıyor” diye konuştu.

Uyku apnesi tedavisinde ağız içinde kullanılan ve kişiye özel ölçülerle hazırlanan apareylerin de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu sistemlerin dili öne doğru çekerek hava yolunu açık tutmayı amaçladığını söyledi.

Ancak bu apareylere uyumun her zaman kolay olmadığını belirten Gerek, “Özellikle öğürme refleksi güçlü olan kişilerde kullanımı zor olabiliyor. Ayrıca çene ekleminde ağrılara da yol açabiliyor” dedi.

Uyku apnesinde cerrahi tedavi hastaya göre planlanıyor

Uyku apnesi tedavisindeki bir diğer seçeneğin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, her hastanın ihtiyacına göre farklı yöntemlerin uygulanabildiğini söyledi.

Burunda sorun varsa buruna yönelik, damakta sarkma varsa damağa yönelik, bademcik büyüklüğü varsa bademciklere yönelik cerrahilerin uygulanabildiğini belirten Gerek, dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerin de uyku apnesine yol açabildiğini ifade ederek “Çocukluk döneminde bademcik ameliyatı olmuş kişilerde bile dil kökündeki lenfoid dokular büyüyerek hava yolunda darlığa neden olabilir. Bazen de epiglot kapağında deformasyonlar görülebilir. Bunların her biri için farklı cerrahi seçenekler bulunuyor” dedi.

Robotik cerrahi ve dil kökü implantları dikkat çekiyor

Robotik cerrahinin özellikle dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerde kullanılabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, dil kökündeki yağ fazlalığını azaltan ve dokuları temizleyen yöntemlerin başarılı sonuçlar verdiğini söyledi.

Ayrıca damak seviyesinde klasik ameliyatların yanı sıra sütürlerle damağı asma tekniklerinin de uygulanabildiğini belirten Gerek, yeni geliştirilen implant teknolojilerine de dikkat çekerek şöyle konuştu:

“Ülkemizde henüz deneysel seviyede uygulanan yöntemlerle dil köküne yerleştirilen implantlar bulunuyor. Uyku sırasında nefes durduğunda bu implantlar ilgili kası uyararak hava yolunun açılmasını ve yeniden nefes alınmasını sağlayabiliyor.”

Bu tedavilerin Amerika Birleşik Devletleri’nde üç farklı firma tarafından uygulandığını belirten Gerek, Türkiye’de de deneysel çalışmaların sürdüğünü ancak maliyetlerinin oldukça yüksek olduğunu ifade etti.

Uyku apnesi tedavisinde zayıflama iğneleri de kullanılıyor

Uyku apnesinde kilo kontrolünün büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Avrupa’da obezite sıralamasında Türkiye ilk sırada yer alıyor. Bu nedenle hastalarımızın öncelikle kilo vermesini istiyoruz” dedi.

Uyku apnesinin tıbbi tedavisinde kullanılan zayıflama iğnelerinin FDA onayı aldığını belirten Gerek, “Hastalar yüzde 10 kilo kaybederse uyku apnesinde belirgin düzelmeler görülebiliyor” diye konuştu.

Ancak bu ilaçların mutlaka endokrinoloji uzmanı kontrolünde kullanılması gerektiğini vurgulayan Gerek, “Hiç kimse gidip eczaneden bu ilaçları doğrudan alıp kullanmamalı” uyarısında bulundu.

Zayıflar da horluyor

Horlamanın yalnızca kilolu kişilerde görüldüğü düşüncesinin doğru olmadığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Zayıf kişilerde de horlama görülebilir” dedi.

Bu kişilerde horlamanın en sık nedenlerinin burun kemiği eğriliği, damak sarkması ve bademcik büyüklüğü olduğunu belirten Gerek, uygun ameliyatlarla bu sorunların giderilebildiğini söyledi.

Bazı meslek gruplarında uyku testi zorunlu

Özellikle şoförler ve teknik cihaz kullanan kişiler için kaliteli uykunun hayati önem taşıdığını belirten Prof. Dr. Gerek, uyku apnesi tanısı alan bazı kişilerin ehliyet yenileme sürecinde tedavi olduklarını belgelemek zorunda kaldıklarını söyleyerek “Özellikle kritik işler yapanların kaliteli uyuması çok önemli” dedi.

Uzmanından uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Gerek programın sonunda horlama ve uyku apnesiyle ilgili şu uyarılarda bulundu:

• Uyku kalitenize dikkat edin.
• Uyuduğunuz ortamın sıcaklığına, karanlığına ve sessizliğine önem verin.
• Horluyorsanız bu gerçeği kabul edin ve tedavi olun.
• Eşiniz sizi horladığınız için uyarıyorsa mutlaka çözüm arayın.

Uyku apnesinin tedavi edilmediğinde yaşam süresini kısaltabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, sözlerini şöyle tamamladı:

”Uyku apnesi kader değildir. Tedavi edilebilir, kontrol edilebilir bir rahatsızlıktır ve tedavisi hayat kurtarır. Uyku apnesi ile yaşamaya devam edilirse kalp hastalığı, yüksek tansiyon gibi ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Son dönemde kardiyoloji klinikleri de uyku apnesine çok önem veriyor. Çünkü kalp hastalıklarının pek çoğu uyku apnesi sebebiyle ortaya çıkabiliyor.”

”Uyku insan sağlığı açısından çok önemli. Uyku apnesi hayatımızı doğrudan etkiler çünkü ömrümüzün üçte biri uykuda geçiyor. Hayatımızda uykunun çok özel bir yeri var.”

Prof. Dr. Sönmezer ülkemizdeki nüfus artış hızının endişe verici biçimde azaldığını söyledi.

Türkiye’de nüfus artış hızındaki düşüş alarm veriyor

Toplum nüfusunun kendini yenileyebilmesi için doğurganlığın aile başına 2,1 çocuk olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, Türkiye’de bu oranın son yıllarda yaklaşık 1,5’e kadar gerilediğine dikkat çekti.

Nüfus artış hızındaki düşüşün temel nedenleri arasında ekonomik kaygılar, kariyer planlamaları ve çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesinin bulunduğunu ifade eden Sönmezer, modern toplumlarda ilk anne olma yaşının giderek yükseldiğini söyleyerek şunları kaydetti:

”Çocuk yapmak isteyenler de daha geç yaşlarda çocuk sahibi olmak istiyor. İlk çocuk doğurma yaşı modern dünyada, batı dünyasında sosyo ekonomik düzey yükseldikçe çok ileri yaşlara geliyor, sonra da insanlar tek çocukla kalıyorlar. İlk anne olma yaşı 20’lerden 35 e kadar çıktı.”

Doğurganlığın korunması her geçen gün daha önemli hale geliyor

Geç yaşta yapılan evlilikler, çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesi ve genç yaşlarda görülen kanser vakalarındaki artış nedeniyle doğurganlığın korunmasının günümüzde her zamankinden daha önemli hale geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, kanser başta olmak üzere doğurganlığı olumsuz etkileyebilecek tedavilere başlamadan önce yumurta, sperm ve yumurtalık dokusunun dondurulması sayesinde hastaların ilerleyen yıllarda çocuk sahibi olabildiğini söyledi.

Kadınların belirli bir yumurta rezervi ile dünyaya geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, yaş ilerledikçe hem yumurta sayısının hem de yumurta kalitesinin azaldığını ifade etti. Sönmezer, “Kadın gebe kaldığında ya da doğum kontrol hapı kullandığında adet görmese bile yumurta rezervi azalmaya devam eder. Yaş ilerledikçe gebelik elde etmek zorlaşırken anormal gebelik riski de artar” diye konuştu.

Yumurta, sperm ve yumurtalık dokusu dondurulabiliyor

Kanser tedavilerindeki gelişmeler sayesinde hastaların yaşam sürelerinin uzadığını ancak uygulanan tedavilerin doğurganlığı olumsuz etkileyebildiğini belirten Sönmezer, bu nedenle doğurganlığın korunmasının tedavi sürecinin önemli bir parçası haline geldiğini söyledi.

Yumurta hücresi, sperm ve yumurtalık dokusunun eksi 196 derecede sıvı nitrojen içerisinde uzun yıllar saklanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, “Dondurma işlemi yapıldığında adeta zamanı durdurmuş oluyoruz. Örneğin 20 yaşında yumurtalarını donduran bir kadın, yıllar sonra anne olmaya karar verdiğinde 20 yaşındaki yumurtalarının kalitesiyle gebelik elde edebiliyor” dedi.

Prof. Dr. Sönmezer çocuk ve genç hastalarda karından yapılan işlemle doğurganlığı koruyarak Türkiye’de bir ilke imza attı.

Doğurganlığı koruyucu yöntemlerin yalnızca yetişkinlerde değil çocuk hastalarda da uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, özellikle lösemi nedeniyle kök hücre nakli planlanan çocuklarda yumurtalık dokusunun dondurulmasının büyük önem taşıdığını söyledi.

Kanser dışında talasemi, bazı böbrek hastalıkları, sistemik lupus eritematozus, bazı kan hastalıkları ve genetik hastalıklarda da doğurganlığın korunabildiğini ifade eden Sönmezer, “Kanser ya da kanser dışı herhangi bir nedenle doğurganlığını kaybetme riski bulunan hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini koruyabiliyoruz” dedi.

Prof. Dr. Murat Sönmezer, yumurta toplama işleminin standart olarak vajinal yoldan gerçekleştirildiğini belirterek, özellikle çocuk hastalar ve genç kızlarda bu yöntemin aileler ve hastalar tarafından her zaman tercih edilmediğini, bazı hastaların ise işlem nedeniyle çekinceler yaşayabildiğini belirtti.

Bu ihtiyaçtan yola çıkarak yıllar önce yumurtalıklardaki yapışıklık nedeniyle karından yumurta toplamak zorunda kaldığı bir hastasına uyguladığı yöntemi geliştirdiğini anlatan Sönmezer, daha sonra bu tekniği doğurganlığını korumak isteyen genç hastalarda kullanmaya başladığını söyledi. Türkiye’de ilk kez karından yumurta toplama işlemini gerçekleştiren Prof. Dr. Murat Sönmezer, bugüne kadar yaklaşık 800 çocuk ve genç hastada bu yöntemi başarıyla uyguladığını belirterek, bu alanda dünyadaki ilk bilimsel yayınlardan birine de imza attığını ifade etti.

Sönmezer, karından yumurta toplama yönteminin özellikle doğurganlığını kaybetme riski bulunan çocuklar ve genç kadınlar için önemli bir alternatif olduğuna dikkat çekti.

Çiftler evlenir evlenmez test yaptırmalı

Çocuk sahibi olmayı hemen düşünmeseler bile evlenen çiftlerin doğurganlık durumlarını değerlendirmesi gerektiğini vurgulayan Sönmezer, kadınların AMH testiyle yumurtalık rezervlerini, erkeklerin ise sperm analiziyle üreme potansiyellerini öğrenebileceğini söyleyerek “Bugün düşük yumurtalık rezervine sahip bir kadın doğal yollarla gebe kalabilir. Ancak birkaç yıl sonra bu şansını tamamen kaybedebilir. Bu nedenle çiftlerin durumlarını erken dönemde bilmeleri çok önemli” diye konuştu.

Kadında basit bir AMH testi, erkekte ise sperm analizi ile olası sorunların önceden tespit edilebildiğini belirten Sönmezer, çocuk sahibi olmayı ileriki yıllara bırakmayı planlayan çiftlerin de bu testleri yaptırmasının önemli olduğunu söyledi.

Sigara, kilo ve stres doğurganlığı etkiliyor

Yaşam tarzının doğurganlık üzerinde önemli etkileri bulunduğunu belirten Sönmezer, sigara kullanımı, sağlıksız beslenme, fazla kilo ve stresin hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini olumsuz etkilediğini söyledi.

Bir adet döneminde doğal yolla gebelik elde etme ihtimalinin yaklaşık yüzde 20 olduğunu belirten Sönmezer, düzenli adet gören kadınlarda yumurtlama döneminin doğru hesaplanmasının gebelik şansını artırabileceğini ifade etti.

Düzenli adet görmenin tek başına doğurganlığın normal olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Sönmezer, kadınların belirli aralıklarla yumurtalık rezervlerini kontrol ettirmeleri gerektiğini söyledi.

Yardımcı üreme tekniklerinde başarı oranları yükseldi

Yumurta dondurma işlemlerinde kullanılan vitrifikasyon adı verilen hızlı dondurma yönteminin başarı oranlarını önemli ölçüde artırdığını belirten Sönmezer, günümüzde dondurulmuş ve çözülmüş yumurtalarla elde edilen gebelik oranlarının taze yumurtalarla elde edilen sonuçlara oldukça yaklaştığını söyledi.

Polikistik over sendromu gibi düzensiz adet gören kadınlarda yumurtlama takibi, zamanlanmış ilişki ve aşılama yöntemlerinin uygulanabildiğini belirten Sönmezer, aşılama tedavisinin genellikle üç denemeye kadar sürdürüldüğünü, sonuç alınamaması halinde tüp bebek tedavisine geçildiğini ifade etti.

Çocuk sahibi olmakta güçlük yaşayan çiftlerin umutsuzluğa kapılmaması gerektiğini belirten Sönmezer, “Bugün yardımcı üreme tekniklerinde elde edilen başarı oranları geçmişe göre çok daha yüksek. Zamanlanmış ilişki, aşılama ve tüp bebek uygulamaları sayesinde çok sayıda çift çocuk sahibi olabiliyor” dedi.

Yüksek riskli kadinlarda meme taramasına erken başlanmalı

Meme kanseri taramasında mamografinin altın standart yöntem olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, bu yöntemin dünyada en fazla bilimsel çalışmaya konu olmuş görüntüleme sistemi olduğunu ifade etti.

Kadınların 40 yaşından sonra yılda bir kez mamografi yaptırması gerektiğini belirten Taşkın, çekilen görüntülerin mutlaka saklanmasını ve sonraki yıllardaki tetkiklerle karşılaştırılmasını önerdi. Taşkın, böylece memedeki çok küçük değişikliklerin daha erken fark edilebildiğini söyledi.

BRCA1 veya BRCA2 gen mutasyonu taşıyan ya da ailesinde yoğun meme ve yumurtalık kanseri öyküsü bulunan kadınların yüksek risk grubunda yer aldığını belirten Taşkın, bu kişilerde mamografinin yanı sıra meme ultrasonografisinin de takip programına eklenmesi gerektiğini ifade etti.

Yüksek riskli kadınlarda taramaların ailede görülen ilk meme kanseri vakasından 10 yıl önce başlatıldığını belirten Taşkın, “Ailede 35 yaşında meme kanseri görüldüyse, takiplerin 25 yaşında başlaması gerekir” dedi.

Meme kanseri her zaman kitle olarak ortaya çıkmıyor

Meme kanserinin her zaman ele gelen bir kitle şeklinde ortaya çıkmadığını belirten Prof. Dr. Taşkın, özellikle erken evrede mikron düzeyindeki değişikliklerin görüntüleme yöntemleriyle saptanabildiğini söyledi.

Bu nedenle hiçbir şikâyeti olmayan kadınların da düzenli kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurgulayan Taşkın, genç yaşta ve yoğun meme dokusuna sahip kadınlarda mamografinin tek başına yeterli olmayabileceğini, bu durumlarda ultrasonografinin önemli katkı sağladığını kaydetti.

15 dakikalık biyopsi tedavinin yol haritasını çiziyor

Görüntüleme sırasında şüpheli bir bulgu tespit edildiğinde biyopsinin büyük önem taşıdığını belirten Taşkın, ultrason eşliğinde yapılan meme biyopsilerinin hazırlık süreciyle birlikte yaklaşık 15 dakikada tamamlanabildiğini söyledi.

Doğru yapılan biyopsinin cerrahi planlamaya rehberlik ettiğini vurgulayan Taşkın, birçok hastada tek cerrahi girişimle başarılı sonuçlar alınabildiğini ifade etti.

Yeni nesil görüntüleme yöntemleri erken tanıyı güçlendiriyor

Son 10 yılda radyolojide çok önemli gelişmeler yaşandığını belirten Prof. Dr. Füsun Taşkın, gelişen ultrason teknolojileri sayesinde iyi ve kötü huylu oluşumların daha hızlı ve güvenilir biçimde ayırt edilebildiğini söyledi.

Dijital mamografiyle birlikte kullanılan tomosentez teknolojisinin memeden kesitsel görüntüler alınmasını sağladığını belirten Taşkın, özellikle yoğun meme dokusunda gizlenebilen oluşumların daha kolay tespit edilebildiğini ifade etti.

Kontrastlı mamografi MR’a alternatif olabiliyor

Kontrastlı mamografinin son yılların en önemli gelişmelerinden biri olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, damardan verilen kontrast madde sayesinde şüpheli bölgelerin çok daha ayrıntılı değerlendirilebildiğini söyledi.

Bu yöntemin özellikle meme başı akıntısı olan, eline kitle gelen, muayenede şüpheli bulgu saptanan veya yüksek risk grubunda bulunan kadınlarda kullanıldığını belirten Taşkın, bazı hastalarda meme MR’ına olan ihtiyacı da ortadan kaldırabildiğini ifade etti.

Ameliyat olamayan hastalarda yeni tedavi seçeneği

Meme kanseri tespit edildiğinde tümörün yanı sıra karşı meme ve koltuk altı lenf bezlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Taşkın, doğru evrelemenin tedavi başarısında kritik rol oynadığını söyledi.

Yaş veya ek hastalıklar nedeniyle ameliyat edilemeyen bazı hastalarda tümörün dondurularak tedavi edilmesine olanak sağlayan yöntemlerin uygulanabildiğini belirten Taşkın, bu yaklaşımın uygun hastalarda hem hızlı iyileşme hem de kozmetik avantajlar sunduğunu kaydetti.

Programda kadınlara çağrıda bulunan radyoloji uzmanı Prof. Dr. Füsun Taşkın, “Memede çözümsüz kalan bir sorun yok. Meme kanseri erken tanındığında en başarılı şekilde yönetilebilen ve tedavi edilebilen kanser türlerinden biridir. Bu nedenle düzenli kontroller ihmal edilmemelidir” dedi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Kent genelinde özellikle kırsal bölgelerde bulunan tarım arazilerinde ekimi yapılan ayçiçekleri, güneşle birlikte yön değiştiren yapıları ve canlı renkleriyle dikkat çekiyor. Sarı ve yeşilin uyumuyla oluşan manzara, bölgeyi adeta açık hava stüdyosuna dönüştürdü.

Sarıçam ormanlarıyla çevrili Sarıkamış, bozayı, kurt, tilki, yeşilbaş ördek ve angut gibi birçok yaban hayvanı türü için hem üreme hem de barınma alanı sunuyor. Bölgede yağmurların ardından oluşan Hamamlı Düzü’ndeki sulak alanlar, özellikle su kuşları için önemli bir yaşam merkezi haline geliyor.

Doğu Anadolu Bölgesi’nin önemli hayvancılık merkezlerinden biri olan Iğdır’da, uzun ve yağışlı geçen kış mevsiminin ardından yüksek kesimlerdeki otlaklar yeniden canlandı. Özellikle Zor Dağı etekleri ile Bendemurat, Örüşmüş, Alibey ve Mezra köylerindeki yaylalar, baharın gelişiyle birlikte adeta yeşil bir örtüye büründü.

Edinilen bilgilere göre olay, Nusaybin Devlet Hastanesi mevkiinde meydana geldi. Sürücüsünün kimliği ve aracın plakası henüz öğrenilemeyen tır, seyir halindeyken dorsesinden yükselen dumanları fark etti. Durumu hızla değerlendiren sürücü, aracı yol kenarına çekerek olası bir facianın önüne geçmeye çalıştı. Ardından çekici kısmı dorseden ayırarak yangının yayılmasını engellemeye yönelik kritik bir müdahalede bulundu.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu “Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programında lenfödemle ilgili soruları Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Pınar Borman yanıtladı.

Prof. Dr. Borman, lenfödemin proteinden zengin sıvının dokularda birikmesiyle ortaya çıktığını belirterek, “Bu ilerleyici bir hastalık. Zamanla dokularda sertleşme, fibrozis ve yağ dokusu artışı gelişiyor. İleri dönemlerde halk arasında ‘fil ayak’ ya da ‘fil kol’ olarak tarif edilen tablo ortaya çıkabiliyor” dedi.

Doğumsal lenfödemde erken tanı büyük önem taşıyor

Lenfödemin doğuştan gelen tiplerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Borman, bazı çocuklarda belirtilerin yenidoğan döneminde, bazılarında ise ergenlik ya da yetişkinlik döneminde ortaya çıkabildiğini söyledi.

“Yenidoğan döneminde ayağın üst kısmındaki şişlikler önemli bir işaret olabilir. Çocukluk çağında kollarda ve bacaklarda görülen asimetrik şişliklerin lenfödem olabileceği düşünülmeli” diyen Borman, Türkiye’de doğumsal lenfödem tanısında hâlâ gecikmeler yaşandığını ifade etti.

Çocukluk çağındaki şişliklerin zaman zaman romatizmal hastalıklarla karıştırıldığını belirten Borman, ailelerin hangi uzmana başvuracağını bilmediklerini belirterek, “Bu hastaların fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanlarına yönlendirilmesi gerekiyor. Çünkü erken tanı konulduğunda yalnızca masaj, egzersiz ve düzenli takip ile bile çok başarılı sonuçlar alınabiliyor” dedi.

Kanser tedavileri sonrası ortaya çıkabiliyor

Lenfödem yalnızca doğumsal nedenlerle gelişmiyor. Özellikle kanser cerrahileri sonrası lenf nodlarının alınması ve radyoterapi uygulanması lenfödem riskini artırıyor. Bunun yanı sıra obezite, varisler, travmalar ve yaralanmalar da hastalığın nedenleri arasında yer alıyor.

Prof. Dr. Pınar Borman, özellikle rahim, yumurtalık ve meme kanseri gibi ameliyatlarda lenf nodlarının alınmasının bazen kaçınılmaz olduğunu belirterek, “Bu hastaların tedavi öncesinde fizik tedavi uzmanları tarafından değerlendirilmesi çok önemli. Riskleri bilir ve gerekli önlemleri erken dönemde alırsak lenfödemin ilerlemesini önleyebiliyoruz” diye konuştu.

Obezite ve lipödem ile karıştırılıyor

Lenfödemin en sık obezite ve lipödem ile karıştırıldığı belirtiliyor. Özellikle kilolu bireylerde tanının gecikebildiğini ifade eden uzmanlar, bazı hastalarda lenfödem, varis ve lipödemin birlikte görülebildiğini söylüyor.

Hastalığın erken belirtileri arasında tek taraflı şişlikler öne çıkıyor. Kollardaki takıların sıkması, kıyafetlerin bir kol ya da bacakta dar gelmesi, gün içinde ağırlık hissi oluşması ya da ayakkabının tek ayağı sıkması erken belirtiler arasında yer alıyor. Hastalık ilerlediğinde ise gözle görülür asimetri ve belirgin şişlik ortaya çıkıyor.

Prof. Dr. Borman, lipödem ile lenfödem arasındaki farkı da anlatarak, “Lipödemde el ve ayaklar genellikle tutulmaz ve tablo daha simetriktir. Sosyal medyada bu konuda çok fazla yanlış bilgi dolaşıyor. Her şişlik ya da kilo problemi lipödem değildir” ifadelerini kullandı.

Lenfödemde proteinden zengin sıvı biriktiği için enfeksiyon riski artıyor, en küçük travmalar bile ciddi sorunlara yol açabiliyor. Kaşıma, çizilme, yanlış tırnak kesimi ya da sivrisinek ısırığı bile enfeksiyona neden olabiliyor.

“Hastalarımıza cilt bakımı konusunda ayrıntılı eğitim veriyoruz” diyen Prof. Dr. Borman, hastaların yaralanmalardan korunmaları, ciltlerini düzenli takip etmeleri ve gerektiğinde yara bakımı ile bandajlamayı doğru uygulamaları gerektiğini belirtti.

Lenfödemin hayat boyu takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu ifade eden Borman, hastaların düzenli egzersiz yapmaları, kilo kontrolünü sağlamaları ve bası giysilerini düzenli kullanmalarının tedavinin temel parçası olduğunu söyledi.

Akdeniz diyeti öneriliyor

Lenfödem ve lipödemde inflamasyonun önemli rol oynadığını belirten uzmanlar, bu nedenle Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini ifade ediyor.

Omega-3 içeren besinler, vişne, pancar, kırmızı meyveler, ceviz, badem, fındık, zeytin ve zeytinyağı gibi antiinflamatuar besinlerin önerildiğini belirten Prof. Dr. Borman, rafine şeker, beyaz un, paketli ve hazır gıdalardan ise uzak durulması gerektiğini söyledi.

“Kinoa, avokado ve chia tohumu gibi besinler de destekleyici olabilir ancak bizim Anadolu mutfağımızda zaten çok değerli antiinflamatuar besinler var” diyen Borman, tedavide hastanın sürece aktif katılımının başarıyı doğrudan etkilediğini vurguladı.

Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Aslan “Erkek çocuklarının aşırı yüceltilmesi narsisistik kişilik özelliklerini artırabiliyor” dedi.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, narsisizmi; empati yapma becerisinin düşük olması, kendisini daha yüksekte görme eğilimi, yüksek ego, yakın çevreyi yönetme ve kullanma isteği, çok başarılı ve çok zeki olduğuna inanma ve bunu sürekli duyma ihtiyacı olarak tanımladı.

Narsisizmin temeli çoğunlukla çocukluk yıllarına dayanıyor

Her çocuğun dünyaya farklı bir mizaçla geldiğini belirten Aslan, bazı çocukların daha dışa dönük, bazılarının ise daha çekingen olabildiğini söyledi. Çocuğun mizacının üzerine yetiştiği çevre, aldığı eğitim ve bulunduğu ortamların eklenmesiyle kişilik yapısının oluştuğunu ifade eden Aslan, kişiliğin 12-13 yaşlarında şekillenmeye başladığını, oturmasının ise 20’li yaşların ortalarına kadar sürebildiğini belirtti.

İnsanların var olan mizaçlarının üzerine hayatta kalma becerilerini stratejik olarak geliştirdikleri süreçte kişilik yapısının oluştuğunu vurgulayan Aslan, çocukluk dönemindeki yaşantıların narsisistik savunmaları tetikleyebileceğini söyledi

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin sürekli pohpohlanmak istediğini belirten Aslan, “Narsisizmi genellikle genç yaşlardan itibaren süregelen bir örüntü, bir patern olarak ifade ediyoruz. Bu yapı içinde kişi kendi çıkarlarını ön planda tutuyor. Karşısındaki insanın ihtiyaçlarına ve duygularına gerçek anlamda empati yapmıyor ya da empati yapıyormuş gibi davranıp yüzeysel bir yaklaşım sergiliyor. Sürekli kendi ihtiyaçlarını önceleyen bir yapıdan söz ediyoruz” dedi.

İnsanların yaşamlarında bu özellikleri taşıyan bireylerle karşılaştıklarında yaşadıkları sorunları ifade etmek ve içlerini dökmek için sosyal medyayı kullandıklarını belirten Aslan, bu nedenle narsisizmle ilgili çok sayıda paylaşımın gündeme geldiğini söyledi.

Aşırı ezilen de aşırı pohpohlanan da narsisistik özellikler geliştirebilir

Çocukluk döneminde çok ezilen, zorbalığa uğrayan ya da değersiz hissettirilen bireylerin bununla baş etmek için kendilerini güçlü ve üstün göstermeye çalışabildiğini belirten Aslan, “Kötü ya da yetersiz hissettirmemek için çok sağlam ve güçlü görünmeye çalışmak, zamanla büyüklenmeci yani narsisistik mekanizmaları devreye sokabiliyor” dedi.

Bunun tam tersine sürekli övülen, hep alan, hep verilen, adeta cam fanus içinde büyütülen çocuklarda da narsisistik kişilik özelliklerinin gelişebildiğini belirten Aslan, “Çocuğa olduğundan çok daha akıllı, çok daha özel, çok daha yetenekli olduğu duygusunun sürekli verilmesi ilerleyen yıllarda narsisistik bir yapı oluşturabiliyor” diye konuştu.

Narsisistik bireyler büyük çöküşler yaşayabiliyor

Narsisistik özellikler taşıyan bireyler zaman zaman ağır depresif süreçler yaşayabiliyor. Özellikle uzun süren ve tedaviye dirençli depresyon vakalarının bir bölümünde narsisistik kişilik örüntüleri görülebiliyor.

Prof. Dr. Aslan dışarıdan güçlü ve özgüvenli görünen narsisistik yapının aslında kırılgan bir benlik algısı, yoğun onay ihtiyacı, mükemmeliyetçilik ve eleştiriye karşı aşırı hassasiyet barındırdığını belirtti. Aslan, sürekli takdir bekleme, başarısızlığı kabullenememe ve değersizlik hissini bastırmak için “üstün görünme” çabasının zamanla yalnızlık, öfke, tükenmişlik ve depresif belirtilere yol açabileceğini ifade etti.

Özellikle yaş ilerledikçe sosyal ilişkilerde yaşanan kırılmalar, statü kaybı, terk edilme ya da beklenen ilgiyi görememe gibi durumlar ağır depresif süreçleri tetikleyebiliyor.

Narsisizm özellikleri taşıyan bireyler yardım istemeyi zayıflık olarak görebildikleri için psikolojik destek süreçlerine de direnç gösterebiliyorlar.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, “Bu kişiler zaman zaman çok büyük çöküşler yaşayabiliyorlar. Çünkü kendi kurguladıkları dünya istedikleri gibi gitmediğinde dibe vurdukları dönemler olabiliyor. Genellikle de yardım almak için uzmana başvurdukları dönemler bu çöküş süreçleri oluyor. Kendilerini çok iyi hissettikleri, bulutların üzerinde olduklarını düşündükleri dönemlerde yardım alma ihtiyacı hissetmiyorlar” ifadelerini kullandı.

Bazı mesleklerde sonradan gelişen narsisizm görülebiliyor

Programda bazı bireylerde narsisistik özelliklerin sonradan da gelişebileceği ifade edildi. Özellikle sahne sanatları gibi göz önünde olunan, popülerlik ve güçle beslenen mesleklerde bulunan bireylerin çevrelerinden sürekli yoğun ilgi ve övgü gördüklerini belirten Aslan, bunun zamanla “ikincil narsisizm” olarak tanımlanan bir davranış kalıbına dönüşebildiğini söyledi.

Aslan, “Bu kişilerle yakın ilişki kurulduğunda aslında özel hayatlarında tamamen farklı bir yapı görülebiliyor. Çünkü burada çocukluktan gelen bir yapıdan değil, sonradan oluşmuş bir davranış örüntüsünden söz ediyoruz” dedi.

Narsisizm erkeklerde daha sık görülüyor

Programın dikkat çeken başlıklarından biri de narsisizmin erkeklerde daha sık görülmesi oldu. Erkek çocuklarının büyütülme biçiminin bu durum üzerinde etkili olabileceğini belirten Aslan, “Bazı anneler erkek çocuklarını aşırı yücelterek büyütebiliyor. Erkek oldukları için her şeye hakları varmış gibi davranıldığında bu durum bir patolojiye dönüşebiliyor” ifadelerini kullandı.

Bunun aksine kız çocuklarına daha baskıcı ve sınırlayıcı yaklaşımlar gösterilebildiğini belirten Aslan, toplumda erkekliğin güç üzerinden kışkırtılmasının narsisistik eğilimleri artırabildiğini söyledi. Kadınların zaman zaman erkek çocuklarını kendileri için bir güç unsuru olarak görebildiğini belirten Aslan, bunun erkek çocukları üzerinde de ciddi bir baskı oluşturduğunu ifade etti.

Güçlüye uyumlu, güçsüze baskıcı davranabiliyorlar

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin toplum içinde bu yönlerini kamufle edebildiklerini belirten Aslan, özellikle aile içinde daha baskıcı tutumlar sergileyebildiklerini söyledi.

Bu bireylerin kendilerinden güçlü gördükleri kişilere karşı daha uyumlu davranabildiğini ifade eden Aslan, kendilerinden güçsüz gördükleri kişilere karşı ise daha baskıcı, zaman zaman sadist ve zalimce tavırlar sergileyebildiklerini belirtti.

“İnsanları etiketlemek yerine iletişim kurmak gerekiyor”

Programda son olarak sosyal medyada sıkça kullanılan “narsist”, “borderline” gibi etiketlerin gelişigüzel kullanılmasının yanlış olduğuna dikkat çekildi. Özellikle eşler arasında yaşanan tartışma ve boşanma süreçlerinde kişilerin birbirlerini psikiyatrik tanılarla suçlamasının sağlıklı olmadığı vurgulandı.

Prof. Dr. Aslan, “İnsanlarla ve eşlerle sağlıklı iletişim kurabilmek için etiketleme yapmak yerine bize yapılan davranışları ve bunun bizde oluşturduğu duyguları konuşmak gerekiyor” dedi.

A Milli Futbol Takımı, Vincenzo Montella yönetiminde 24 yıllık Dünya Kupası hasretini sona erdirerek 2026 FIFA Dünya Kupası yolculuğuna hazırlanıyor. Geçtiğimiz günlerde açıklanan geniş aday kadro, turnuva öncesi hazırlık maçları, grup fikstürü ve ay-yıldızlı ekibin toplam piyasa değeri futbolseverlerin gündeminde. İşte A Milli Takım’ın Dünya Kupası öncesi merak edilen tüm detayları…

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Emekliye ÖTVsiz araç düzenlemesi 2026 yılında en çok konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle emekliye ÖTVsiz araç listesi 2026 kapsamında hangi modellerin yer alacağı ve kimlerin bu haktan yararlanabileceği araştırılıyor.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!

Milyonlarca SSK ve Bağ-Kur emeklisi, Ramazan Bayramı öncesi ödenecek ikramiyenin 2026’da ne kadar olacağını merak ediyor. Son olarak 4 bin TL’ye yükseltilen bayram ikramiyesinde yeni bir artış yapılıp yapılmayacağı ve olası zam oranı, emeklilerin gündeminde ilk sırada yer alıyor. Özellikle maaş zamlarının ardından gözler, açıklanacak yeni ikramiye tutarına çevrildi.