İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansı tarafından yayımlanan açıklamada, söz konusu gemilerin seyir sistemlerini kapattığı ve Hürmüz Boğazı Kontrol Merkezi'nin uyarılarına rağmen güvenli olmayan bir rotadan ilerlemeye çalıştığı öne sürüldü.

Hürmüz Boğazı'nda 4 gemiyle ilgili açıklama yapıldı

Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri tarafından yapılan açıklamada, ABD'nin desteğini aldığı iddia edilen 4 geminin belirlenen güvenli güzergah dışında hareket ettiği savunuldu.

Açıklamada, gemilerin seyir sistemlerini kapatarak kontrol merkezinin uyarılarını dikkate almadığı ve bu nedenle güvenli olmayan bir rotaya yöneldiği iddia edildi.

İran makamları, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin belirlenen kurallar çerçevesinde yürütülmesi gerektiğini belirtti.

İki geminin kaza yaptığı, iki geminin yön değiştirdiği belirtildi

Açıklamada, güvenli olmayan rotayı kullandığı ileri sürülen gemilerden ikisinin kaza yaparak bulundukları noktada durduğu ifade edildi.

Diğer iki geminin ise rotalarını değiştirerek söz konusu güzergahı terk ettiği aktarıldı.

İran Devrim Muhafızları, bölgede deniz trafiğine yönelik kontrollerin devam ettiğini bildirdi.

İran'dan gemi geçişleriyle ilgili izin açıklaması

Devrim Muhafızları tarafından yapılan açıklamada, Hürmüz Boğazı'nın kontrolünün kendi yetkilerinde olduğu savunuldu.

Açıklamada, yalnızca daha önce belirlenen ve ilan edilen güvenli rotaların kullanılabileceği ifade edildi. Ayrıca petrol, doğal gaz ve kimyasal gübre taşıyan gemilerin İran makamlarıyla koordinasyon sağlamadan ve izin almadan Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapamayacağı öne sürüldü.

İran makamları daha önce de Hürmüz Boğazı'ndaki gemi geçişlerine ilişkin benzer uyarılarda bulunmuştu.

Bakan Uraloğlu, projeyle kamu kurumlarının veri ve bulut hizmeti ihtiyaçlarının yerli yazılımlarla karşılanmasının hedeflendiğini belirtti.

Veri merkezi 35 bin metrekarelik alanda kurulacak

Uraloğlu, TÜRKSAT Gölbaşı Veri Merkezi'nin 35 bin 300 metrekarelik alanıyla Türkiye'nin en büyük veri merkezlerinden biri olacağını ifade etti.

Projede 6 sistem salonu, 2 yüksek performans odası, 6 bin 300 metrekare beyaz alan ve 200 kişilik ofis bölümünün yer almasının planlandığını aktaran Uraloğlu, merkezin veri kapasitesini önemli ölçüde artıracağını belirtti.

Kapasite kademeli olarak artırılacak

Yeni yatırımla birlikte TÜRKSAT'ın mevcut veri merkezi kapasitesinin ilk aşamada 3 katına, ikinci aşamada ise 8 katın üzerine çıkarılması hedefleniyor.

Merkezin 33 MVA kurulu güç kapasitesine sahip olacağı belirtilirken, tesisin enerji verimliliğinde LEED-Gold sertifikasına, veri merkezi standartlarında ise Uptime Institute TIER-III ve TSE 50600 uyumlu şekilde kurulacağı bildirildi.

Yapay zeka altyapısına da hizmet verecek

Veri merkezinin yapay zeka, derin öğrenme, makine öğrenmesi ve veri madenciliği gibi alanlarda ihtiyaç duyulan yüksek işlem kapasitesini destekleyecek altyapıyla hizmet vereceği açıklandı.

Merkezde veri analizi, algoritma eğitimi, modelleme, sınıflandırma ve yüksek hızlı matematiksel hesaplamaların gerçekleştirilebileceği ifade edildi.

Kamu kurumlarının verileri tek merkezde korunacak

Bakan Uraloğlu, merkezin özellikle kamu kurumlarının olağanüstü durumlarda da güvenli ve kesintisiz hizmet almasını sağlayacağını belirtti.

Projeyle kamu kurumlarının ayrı ayrı sistem odaları kurmasına gerek kalmayacağını ifade eden Uraloğlu, veri ve bulut hizmetlerinin tek merkezden TÜRKSAT güvencesiyle sunulacağını kaydetti.

Ayrıca yatırımın düşük karbon salımı ve yüksek enerji verimliliğiyle çevre dostu özellikler taşıyacağı bildirildi.

Kesintinin, ana isale hattında yapılacak revizyon ve iyileştirme çalışmaları kapsamında gerçekleştirileceği bildirildi.

Su kesintisi ne zaman başlayacak?

İSKİ'nin açıklamasına göre su kesintisi:

• Başlangıç: 20 Temmuz 2026 Pazartesi, saat 23.00
• Bitiş: 21 Temmuz 2026 Salı, saat 06.00

Toplam 7 saat sürecek planlı çalışma boyunca belirlenen mahallelere su verilemeyecek.

Hangi mahallelerde su kesilecek?

İSKİ'nin açıklamasına göre su kesintisinden etkilenecek mahalleler şunlar:

• Osmanağa
• Zühtüpaşa
• Caferağa
• Fenerbahçe

Kesintinin nedeni ne?

İSKİ, kesintinin Kadıköy'de bulunan ana isale hattında gerçekleştirilecek revizyon ve iyileştirme çalışmaları nedeniyle uygulanacağını belirtti.

Yetkililer, vatandaşların mağduriyet yaşamamaları için su ihtiyaçlarını kesinti öncesinde karşılamaları konusunda tedbirli olmalarını istedi.

İSKİ Genel Müdürlüğü'nden yapılan açıklama şöyle:

“Kadıköy ilçesinde bulunan ana isale hattında gerçekleştirilecek revizyon ve iyileştirme çalışmaları nedeniyle 20 Temmuz 2026 Pazartesi günü saat 23.00 ile 21 Temmuz 2026 Salı günü saat 06.00 arasında Osmanağa, Zühtüpaşa, Caferağa ve Fenerbahçe mahallelerine su verilemeyecek.”

Şüpheli hakkında yürütülen adli ve idari işlemlerin ardından Geri Gönderme Merkezine sevk edildi.

Kırmızı bültenle aranan şüpheli Kağıthane'de tespit edildi

Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, uluslararası seviyede aranan kişilerin yakalanmasına yönelik yürüttüğü çalışmalar sırasında, Moğolistan adli makamlarının iadesini talep ettiği D.T'nin Kağıthane'de bulunduğunu belirledi.

Ekipler, 16 Temmuz'da düzenledikleri operasyonla 58 yaşındaki D.T'yi gözaltına aldı.

Emniyetteki işlemlerinin ardından geri gönderme merkezine teslim edildi

Emniyette yapılan sorgulamalarda şüpheli hakkında çeşitli kodlarla tahdit kayıtlarının bulunduğu tespit edildi.

İşlemleri tamamlanan D.T, hakkında yürütülen adli ve idari süreç kapsamında Geri Gönderme Merkezine teslim edildi.

Uluslararası aranan kişilere yönelik çalışmaların ilgili birimler tarafından sürdürüldüğü bildirildi.

Change.org üzerinden başlatılan kampanyada, Çiçekli'nin Ardahan'da hayata geçirdiği projelerin sürdürülmesi gerektiği belirtilerek görevine iade edilmesi çağrısında bulunuldu.

"Ardahan'ın kazandığı değer korunmalıdır"

Kampanya metninde, Mehmet Fatih Çiçekli'nin görev süresi boyunca özellikle spor, gençlik, bisiklet kültürü ve doğa turizmi alanlarında önemli çalışmalara imza attığı ifade edildi.

Açıklamada, görevden alma kararının kentte birçok vatandaş tarafından üzüntü ve endişeyle karşılandığı belirtilirken, girişimin herhangi bir siyasi amaç taşımadığı vurgulandı.

"Bisiklet kültürü ve gençlik projeleri gelişti"

Kampanyada, Çiçekli'nin görev döneminde gençlik etkinliklerine katılımın arttığı, bisiklet kullanımının yaygınlaştığı ve kentte bisiklet yollarına yönelik planlamaların başladığı ifade edildi.

Ayrıca spor organizasyonlarının gençlerin fiziksel ve sosyal gelişimine katkı sunduğu, bu çalışmaların Ardahan'ın ekonomik ve turistik potansiyeline de olumlu yansıdığı savunuldu.

İçişleri Bakanlığı'na çağrı

Vatandaşlar, başlattıkları imza kampanyasıyla İçişleri Bakanlığı'na seslenerek Mehmet Fatih Çiçekli'nin görevine devam etmesini istedi.

Üretim sürecinde özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinden temin edilen akreplerden yararlanılıyor. Kontrollü ortamlarda bakımı yapılan akreplerden belirli aralıklarla alınan zehir, çeşitli işlemlerden geçirilerek tedavide kullanılan panzehire dönüştürülüyor.

Akrep zehrinden serum üretimine uzanan aşamalar

Laboratuvar sorumlusu Veteriner Hekim Mehmet Ali Kanat, akrep panzehri üretiminde birçok aşamanın bulunduğunu belirtti.

Akreplerden elde edilen zehrin doğrudan üretimde kullanılmadığını aktaran Kanat, zehir içerisinde bulunan farklı doku kalıntılarının ayrıştırılması gerektiğini ifade etti.

Saflaştırma işlemlerinin ardından elde edilen venomun protein ve enzim analizleri yapılıyor. Kalite kontrol süreçlerinden geçirilen zehir, üretimin sonraki aşamalarında kullanılmak üzere hazırlanıyor.

Bu işlemler sayesinde ürünün dayanıklılığı ve etkinliği kontrol edilirken, tedavide kullanılacak panzehrin güvenilirliği artırılıyor.

Atlardan alınan plazmayla antikor elde ediliyor

Akrep panzehri üretiminde özel olarak kullanılan atlardan yararlanılıyor. Laboratuvarda bulunan 10 ata düşük dozlarda enjeksiyon uygulanarak bağışıklık sistemlerinin akrep zehrine karşı antikor oluşturması sağlanıyor.

Atların kanındaki antikor seviyeleri belirli aralıklarla takip ediliyor. Yeterli düzeye ulaşılmasının ardından plazma alınarak saflaştırma işlemine tabi tutuluyor.

Bu sürecin sonunda yalnızca akrep zehrine karşı etkili antikorların bulunduğu serum elde ediliyor. Tüm kontroller tamamlandıktan sonra hazırlanan panzehirler sağlık müdürlüklerine gönderilerek Türkiye genelindeki ihtiyaç noktalarına ulaştırılıyor.

Yerli panzehir farklı bölgelerde de kullanılabiliyor

Üretilen panzehirin temelinde Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde bulunan "Androctonus crassicauda" türü akreplerden elde edilen zehrin kullanıldığı belirtildi.

Mehmet Ali Kanat, bu türün zehrinin zengin protein yapısına sahip olduğunu belirterek, buna karşı geliştirilen panzehrin yalnızca Türkiye'deki vakalarda değil, Kuzey Afrika ve Orta Doğu'daki bazı akrep sokmalarında da kullanılabilecek özellikte olduğunu ifade etti.

Yaz aylarında akrep sokmalarına dikkat edilmesi gerekiyor

Akrep sokması vakalarının özellikle yaz döneminde arttığı bildirildi. Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri ile Adana çevresinde vakaların daha sık görüldüğü belirtildi.

Kırsal alanlarda çadırda veya açık alanlarda uyuyan kişilerin daha fazla risk altında olduğu ifade edilirken, vatandaşlara kıyafet ve ayakkabı konusunda dikkatli olmaları uyarısı yapıldı.

Akreplerin kıyafet veya ayakkabı içerisinde bulunabileceğine dikkat çekilirken, bu tür eşyaların kullanılmadan önce kontrol edilmesi gerektiği aktarıldı.

Türkiye'nin panzehir ihtiyacı yerli üretimle karşılanıyor

Mehmet Ali Kanat, Türkiye'nin yıllık akrep panzehri ihtiyacının yaklaşık 10 bin doz olduğunu belirtti.

Üretim sürecinin yaklaşık bir yıllık çalışma gerektirdiğini ifade eden Kanat, mevcut kapasitenin ülke ihtiyacını karşılayabildiğini ve gerekli durumlarda üretimin artırılabileceğini kaydetti.

Türkiye genelinde sağlık kuruluşlarında yeterli miktarda akrep panzehri bulunduğu, son yıllarda ciddi ölüm vakalarının görülmediği bildirildi.

Rowling, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamalarda Uluslararası Af Örgütü'nün ifade özgürlüğünü savunma çizgisinden uzaklaştığını öne sürdü.

Beira's Place raporda yer aldı

2022 yılında JK Rowling tarafından cinsel şiddet mağdurlarına destek amacıyla kurulan Beira's Place, Uluslararası Af Örgütü'nün yayımladığı raporda kadınların ve LGBT bireylerin haklarını gerilettiği iddia edilen 176 kuruluş arasında gösterildi.

Raporda, yalnızca kadınlara ayrılmış alanların korunmasını savunan çeşitli kuruluşlara da yer verildi.

Rowling: "İfade özgürlüğünden uzaklaştılar"

Beira's Place'in listeye alınmasına tepki gösteren Rowling, Uluslararası Af Örgütü'nün artık düşüncelerini özgürce ifade eden kişileri savunmadığını ileri sürdü.

Yazar, örgütün hangi fikirlerin kabul edilebilir olduğuna karar veren bir yapıya dönüştüğünü savunarak, kendi görüşlerine katılmayan kişilerin hedef gösterildiğini iddia etti.

Sex Matters ve For Women Scotland da listede

Uluslararası Af Örgütü'nün raporunda, kadınlara özel alanların korunmasına yönelik hukuki girişimleri destekleyen Sex Matters adlı kuruluş da yer aldı.

Listede ayrıca For Women Scotland isimli kampanya grubu da bulunuyor. Bu grup, Birleşik Krallık'ta "kadın" kavramının eşitlik yasası kapsamında biyolojik kadınları ifade ettiğine hükmeden Yüksek Mahkeme kararına konu olan hukuki süreci yürütmesiyle gündeme gelmişti.

Boğaz'daki lüks otellerde fiyatlar zirvede

Hürriyet'ten Özge Esen'in haberine göre, boğaz manzaralı oteller, bu yıl da en yüksek havuz kullanım ücretlerini uygulayan tesisler arasında yer aldı.

• Çırağan Palace Kempinski: Öğle yemeği dahil kişi başı 450 Euro
• Four Seasons Bosphorus: Hafta içi 200 Euro'dan başlayan fiyatlar
• Mandarin Oriental Bosphorus: Hafta içi 200 Euro'dan başlayan fiyatlar
• Swissôtel The Bosphorus, Conrad İstanbul ve Hilton Bosphorus: Günlük kullanım ücretleri binlerce liraya ulaşıyor.

Anadolu Yakası'nda daha uygun seçenekler

Anadolu Yakası'ndaki otellerde fiyatlar, Boğaz hattındaki lüks tesislere kıyasla daha düşük seviyelerde bulunuyor.

• Marriott İstanbul Asia: Günlük giriş 3 bin TL'den başlıyor
• Wyndham Grand İstanbul Kalamış Marina: Yaklaşık 100 Euro
• Princes' Palace Resort (Büyükada): Hafta sonu 10 bin TL'ye kadar
• The Green Park Pendik: 1.500 TL'den başlayan fiyatlar

Özel tesisler ve aquaparklar alternatif sunuyor

Şehir içinde daha ekonomik seçenek arayanlar için özel tesisler ve su parkları da hizmet vermeye devam ediyor.

• Dragos Kulüp (Maltepe): Bin 100 TL
• Nosta Costa (Ataköy Marina): Bin 500 TL
• Marina Aquapark Waterland (Tuzla): Yetişkin: Bin 699 TL Çocuk: Bin 589 TL

Havuz keyfi bu yaz daha maliyetli

Şehir dışına çıkmadan serinlemek isteyenler için otel ve tesis havuzları önemli bir alternatif olmayı sürdürürken, özellikle Boğaz hattındaki lüks otellerde günlük kullanım ücretleri bu yaz da yüksek seviyelerde seyrediyor. Buna karşın Anadolu Yakası'ndaki tesisler ile özel kulüpler ve aquaparklar, daha uygun fiyatlı seçenekler sunuyor.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından açıklanan verilere göre, elektrikli araç şarj hizmetlerinde tüketilen elektrik miktarı 2026'nın ilk altı ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 153,5 yükseldi.

EPDK verilerine göre, söz konusu dönemde şarj hizmetine bağlı elektrik tüketimi 392 bin 252 megavatsaat olarak kayıtlara geçti. Elektrikli araç kullanımındaki artışa paralel olarak Türkiye genelindeki şarj istasyonlarının kullanım yoğunluğunun da yükseldiği bildirildi.

Elektrikli araç şarj işlemleri 15 milyonu geçti

EPDK açıklamasında, 2026 yılının ilk yarısında şarj ağı işletmeci lisansına sahip şirketlerin işlettiği istasyonlarda gerçekleştirilen şarj işlemlerine ilişkin bilgiler paylaşıldı.

Buna göre, ocak-haziran döneminde Türkiye genelindeki şarj istasyonlarında 15 milyon 408 bin 578 işlem yapıldı. Aynı dönemde toplam şarj süresi 17 milyon 569 bin 444 saate ulaşırken, şarj hizmeti kapsamında kurulu şarj noktası sayısı 45 bin 97 olarak belirlendi.

Geçen yılın ilk yarısında ise 7 milyon 838 bin 168 şarj işlemi gerçekleştirilmiş, toplam şarj süresi 7 milyon 400 bin 977 saat ve elektrik tüketimi 154 bin 723 megavatsaat olmuştu.

Şarj altyapısındaki büyüme devam ediyor

Açıklanan verilere göre, elektrikli araç şarj hizmetlerinde işlem sayısı yüzde 96,6, toplam şarj süresi yüzde 137,4 ve elektrik tüketimi yüzde 153,5 arttı.

EPDK Enerji Dönüşüm Dairesi Başkanı İbrahim Öz, Türkiye'de elektrikli araç kullanımının ve şarj altyapısının genişlemeye devam ettiğini belirtti.

Öz, şarj ağı işletmecilerinin yatırımlarını sürdürdüğünü ve EPDK düzenlemeleri kapsamında yeterli ve sürdürülebilir bir altyapı oluşturulmasına yönelik çalışmaların devam ettiğini ifade etti.

Türkiye'deki şarj noktası sayısı 45 bini aştı

İbrahim Öz, Türkiye'deki şarj noktası sayısındaki artışa ilişkin de bilgi verdi.

Buna göre, 2024 yılı başında 12 bin 84 seviyesinde bulunan şarj noktası sayısı, 2025 yılı başında 26 bin 462'ye yükseldi. Güncel verilere göre ise şarj noktası sayısı 45 bin 660'a ulaştı.

Bu noktaların 19 bin 903'ünün doğru akım (DC), 25 bin 731'inin alternatif akım (AC), 26'sının ise mobil şarj noktası olduğu belirtildi.

Mobil uygulamasıyla istasyon bilgileri takip edilebiliyor

EPDK tarafından geliştirilen Şarj@TR mobil uygulaması üzerinden elektrikli araç kullanıcılarının şarj istasyonlarına ilişkin birçok bilgiye ulaşabildiği aktarıldı.

Kullanıcıların uygulama aracılığıyla istasyonların konumlarını, şarj ünitesi ve soket sayılarını, teknik özelliklerini, ödeme seçeneklerini, müsaitlik durumlarını ve hizmet fiyatlarını anlık olarak takip edebildiği bildirildi.

"Bu umurumda değil"

NewsNation kanalına konuşan Trump, İran'ın İslamabad Mutabakatı'na ilişkin açıklamasına, "Bu umurumda değil." sözleriyle yanıt verdi.

Trump, ABD'nin temel hedefinin İran'ın nükleer silah geliştirmesini engellemek olduğunu vurgulayarak, bu konuda taviz vermeyeceklerini ifade etti.

"Asıl amaç İran'ın nükleer silah sahibi olmaması"

Ürdün'de iki ABD askerinin yaşamını yitirdiği saldırıya da değinen Trump, askerlerin ölümünün "çok üzücü bir durum" olduğunu söyledi.

ABD Başkanı, yaşanan gelişmelere rağmen Washington yönetiminin önceliğinin İran'ın nükleer silah elde etmesini önlemek olduğunu yineledi.

Ne olmuştu?

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, 15 Temmuz'da yaptığı açıklamada, ABD'nin İslamabad Mutabakatı'nı askeri saldırılar ve deniz ablukasını yeniden uygulayarak ihlal ettiğini savunmuştu.

Garibabadi, bu nedenle İran'ın söz konusu mutabakata ilişkin herhangi bir yükümlülük hissetmediğini ifade etmişti.

Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) tarafından yapılan açıklamaya göre, Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği de aynı dönemde ihracat performansını artırdı. Birliğin ihracatı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 16 yükselerek 949 milyon dolara ulaştı.

Ege Bölgesi sektör ihracatındaki liderliğini sürdürdü

Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkanı Ufuk Atakan Demir, açıklanan verilere ilişkin değerlendirmede bulundu.

Demir, Türkiye genelindeki sektör ihracatının 1 milyar 904 milyon dolar seviyesine ulaştığını belirterek, Ege İhracatçı Birlikleri'nin bu rakamın yaklaşık yarısını gerçekleştirdiğini ifade etti.

Birliğin ihracattaki payını koruduğunu aktaran Demir, Ege bölgesinin su ürünleri ve hayvansal mamuller alanında önemli merkezlerden biri olmayı sürdürdüğünü kaydetti.

Sektörün ihracat hedefleri açıklandı

Türkiye'nin su ürünleri ve hayvansal mamuller sektöründe gelecek dönem hedefleri de paylaşıldı.

Sektörün 2026 yılı için belirlenen ihracat hedefinin 4,3 milyar dolar olduğu, 2030 yılı hedefinin ise 5 milyar dolar olarak belirlendiği bildirildi.

Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği'nin ise yıl sonunda 2 milyar dolarlık ihracat seviyesine ulaşmayı amaçladığı belirtildi.

Su ürünleri ihracatında yeni pazar çalışmaları sürecek

Su ürünleri ihracatına yönelik hedefler de açıklamada yer aldı. Türkiye'nin 2027 yılı için su ürünleri ihracat hedefinin 2,7 milyar dolar, 2030 yılı hedefinin ise 3,5 milyar dolar olduğu ifade edildi.

Hedeflere ulaşılması amacıyla yılın ikinci yarısında uluslararası tanıtım faaliyetlerinin sürdürüleceği bildirildi. Sektör temsilcileri, farklı pazarlarda yürütülecek çalışmalarla ihracat kapasitesinin artırılmasını hedefliyor.

AMED SPORTİF FAALİYETLER ALBAN LAFONT TRANSFERİNDE ANLAŞTI MI?

Fransa'nın önde gelen spor gazetelerinden L'Equipe'in haberine göre Amed Sportif Faaliyetler ile Nantes, Alban Lafont'un bonservisi konusunda anlaşma sağladı.
Haberde, Süper Lig'in yeni ekibinin Fransız kulübüne yaklaşık 1 milyon Euro ödeme yapacağı belirtildi. Oyuncunun transfer sürecinin son aşamaya geldiği ve işlemlerin tamamlanmasının ardından anlaşmanın duyurulacağı iddia edildi.
Taraflardan resmî açıklama gelmemesi nedeniyle transferin kesinleştiğine ilişkin bilgiler henüz kulüp kaynakları tarafından doğrulanmadı.

ALBAN LAFONT GEÇEN SEZON PANATHINAIKOS'TA OYNADI

Bonservisi Nantes'ta bulunan Alban Lafont, 2025-2026 sezonunu Panathinaikos'ta kiralık olarak geçirdi. Deneyimli kaleci, Yunanistan temsilcisiyle lig ve kupa organizasyonlarında görev yaptı.
Lafont, geçen sezon tüm kulvarlarda toplam 37 karşılaşmada forma giydi. Bu maçlarda kalesinde 36 gol gören 27 yaşındaki file bekçisi, 13 müsabakayı gol yemeden tamamladı.
Söz konusu performansıyla Panathinaikos'un savunmadaki önemli isimlerinden biri olan Lafont'un kiralık sözleşmesinin ardından Nantes'a döndüğü belirtildi.

AMED SPORTİF FAALİYETLER KALECİ TRANSFERİNİ BİTİRMEK İSTİYOR

Trendyol Süper Lig'deki ilk sezonuna hazırlanan Amed Sportif Faaliyetler, kadrosunu üst lig seviyesinde deneyimli futbolcularla güçlendirmek için çalışmalarını sürdürüyor.
Alban Lafont transferinin gerçekleşmesi halinde yeşil-kırmızılı ekip, kaleci bölgesine Avrupa'nın önemli liglerinde forma giymiş tecrübeli bir isim eklemiş olacak. Transferin sağlık kontrolleri ve sözleşme sürecinin ardından netlik kazanması bekleniyor.

AMED SPORTİF FAALİYETLER ALBAN LAFONT TRANSFERİNİ AÇIKLAYACAK MI?

Fransız basınında anlaşmanın tamamlandığı öne sürülse de Amed Sportif Faaliyetler, Alban Lafont transferiyle ilgili henüz resmî bir duyuru yayımlamadı.
Kulüpler arasındaki son işlemlerin tamamlanması durumunda 27 yaşındaki kalecinin Türkiye'ye gelerek sağlık kontrolünden geçmesi ve kendisini Amed Sportif Faaliyetler'e bağlayan sözleşmeye imza atması bekleniyor.

FACEBOOK ÇÖKTÜ MÜ? INSTAGRAM ÇÖKTÜ MÜ?

Kesinti takip platformu Downdetector’da Facebook ile ilgili kullanıcı bildirimlerinde artış görüldü. Platformun Türkiye sayfasında da kullanıcı raporlarının Facebook’ta sorun yaşandığına işaret ettiği belirtildi.
Bağımsız servis takip platformu IsDown ise 19 Temmuz’da Facebook için devam eden bir erişim sorunu tespit edildiğini açıkladı. Son 24 saat içinde yüzlerce kullanıcı bildirimi alınırken sorunun ağırlıklı olarak hesaplara erişim ve internet sitesi üzerinden giriş yapılması sırasında yaşandığı aktarıldı.

FACEBOOK NEDEN AÇILMIYOR?

Kullanıcılar, Facebook’a girmeye çalıştıklarında “Hesaba geçici olarak ulaşılamıyor” uyarısıyla karşılaştıklarını bildirdi. Hata mesajında, hesabın site kaynaklı bir sorun nedeniyle kullanılamadığı ve kısa süre sonra yeniden denenmesi gerektiği ifade edildi.
Erişim probleminin Facebook’un masaüstü ve internet tarayıcısı sürümünde daha yoğun yaşandığı belirtiliyor. Bazı kullanıcılar mobil uygulamaya ulaşabildiklerini söylerken internet sitesi üzerinden giriş, ana sayfanın yüklenmesi ve Messenger kullanımı sırasında hata alanların da bulunduğu görülüyor.

INSTAGRAM VE FACEBOOK ERİŞİM SORUNU HANGİ ÜLKELERDE YAŞANIYOR?

Facebook kesintisine ilişkin ABD, İngiltere, Almanya, Avustralya, Kanada, Filipinler ve Güney Afrika’nın da aralarında bulunduğu birçok ülkeden kullanıcı bildirimi yapıldı. Bu durum, problemin yalnızca Türkiye’deki internet bağlantıları veya operatörlerden kaynaklanmadığını gösteriyor.
Ancak kullanıcı bildirimlerine dayanan kesinti platformlarının verileri, Facebook’un bütün kullanıcılar için tamamen kapalı olduğu anlamına gelmiyor. Sorun bazı hesaplarda, cihazlarda veya platformun belirli özelliklerinde daha yoğun görülebiliyor.

META’DAN AÇIKLAMA GELDİ Mİ?

Meta veya Facebook’un resmî iletişim kanallarından 19 Temmuz’daki erişim sorununun nedeni ve ne zaman giderileceği konusunda henüz açıklama yapılmadı. Kesinti takip sisteminde de problemin Meta tarafından resmen doğrulanmadığı bilgisi yer aldı.
Sorunun sunucu, oturum açma sistemi veya internet sitesi altyapısından kaynaklanan geçici bir teknik arıza olabileceği değerlendiriliyor. Ancak Meta açıklama yapmadan erişim probleminin kesin nedeni bilinmiyor.

FACEBOOK ÇÖKTÜ MÜ, SORUN NASIL ÇÖZÜLÜR?

Facebook açılmıyorsa kullanıcılar öncelikle mobil uygulama ile internet tarayıcısını ayrı ayrı deneyebilir. Uygulamanın güncellenmesi, tarayıcı önbelleğinin temizlenmesi ve farklı bir internet bağlantısına geçilmesi de kişisel bağlantı sorunlarının belirlenmesine yardımcı olabilir.
Farklı cihazlarda ve internet bağlantılarında aynı hata görülüyorsa problemin Facebook sistemlerinden kaynaklanma ihtimali yükseliyor. Bu durumda hesabın şifresini değiştirmek veya uygulamayı sürekli kaldırıp yeniden yüklemek yerine erişimin normale dönmesini beklemek gerekiyor.

Dijital hizmetlerin yaygınlaştırılması kapsamında hazırlanan sistemle birlikte, engelli vatandaşların kamu hizmetlerine erişiminin kolaylaştırılması ve başvuru süreçlerinin daha etkin yürütülmesi amaçlanıyor.

Özel tertibatlı araç ithalatında yeni uygulama başlıyor

Ticaret Bakanlığı açıklamasında, ilgili mevzuat kapsamında ortopedik engelli vatandaşların gümrük vergisi muafiyetiyle özel tertibatlı araç ithal edebildiği hatırlatıldı.

Bu kapsamda, engelli komisyonlarında yapılan değerlendirmeler için başvuruların e-Devlet üzerinden Elektronik Araç İthalat Sistemi (EAİS) aracılığıyla alındığı belirtildi.

Yeni randevu sistemiyle birlikte başvuru sahiplerinin komisyon işlemlerine katılım sürecinin daha planlı hale getirileceği ifade edildi.

Komisyon işlemleri randevu sistemiyle yürütülecek

Bakanlık tarafından geliştirilen sistem kapsamında komisyon değerlendirmelerinin e-Devlet üzerinden alınan randevulara göre gerçekleştirileceği bildirildi.

Yeni düzenlemeyle her başvuru için 10 dakikalık değerlendirme süresi oluşturulacak. Engelli vatandaşlar, kendilerine uygun gün ve saat aralığını seçerek komisyon işlemleri için randevu oluşturabilecek.

Uygulamanın, komisyon çalışmalarının daha düzenli ilerlemesine ve başvuru süreçlerinde yaşanan bekleme sürelerinin azaltılmasına katkı sağlaması hedefleniyor.

Başvuruların daha hızlı sonuçlandırılması amaçlanıyor

Ticaret Bakanlığı, dijital altyapı kullanılarak geliştirilen yeni sistemle vatandaşların hizmetlere daha kolay ulaşmasını amaçlıyor.

Randevu uygulaması sayesinde başvuruların takip edilmesinin kolaylaşacağı, değerlendirme süreçlerinin daha verimli şekilde yönetileceği ve vatandaşların işlem sürelerinin kısaltılacağı belirtildi.

Bakanlık, engelli vatandaşların kamu hizmetlerinden daha hızlı ve erişilebilir biçimde yararlanmasına yönelik dijital uygulamaların geliştirilmeye devam edeceğini açıkladı.

Ticaret Bakanlığı, engelli araç ithal işlemlerinde randevu sistemi uygulamasını başlattı.

(19.07.2026) pic.twitter.com/TGkg7dWAbz

— T.C. Ticaret Bakanlığı (@ticaret) July 19, 2026

"Faiz ödemeleri 1,4 trilyon lirayı aştı"

İlgezdi, yılın ilk altı ayında bütçeden faiz ödemeleri için 1 trilyon 464 milyar lira harcandığını belirtti.

Yüksek vergi gelirlerine rağmen bütçe açığının 942 milyar lirayı aştığını ifade eden İlgezdi, şunları kaydetti:

"Halkın üzerine kâbus gibi çöken yüksek vergilere rağmen bütçe açığı 942 milyar lirayı aşmış durumda. Sadece haziran ayında faiz lobilerine 202 milyar lira aktarılırken, iktidarın ömrünü bu ülkeye adamış, yıllarca çalışmış milyonlarca emekliye reva gördüğü maaş ise yalnızca 23 bin 552 lira oldu. Saray faiz rekorları kırıp sadece temsil ve ağırlama harcamalarına bir milyar liranın üzerinde para saçarken, emeklimiz mutfağındaki yangınla baş başa bırakılmıştır."

"Emekli maaşı açlık sınırının altında"

Gamze Akkuş İlgezdi, Birleşik Metal-İş Sınıf Araştırmaları Merkezi'nin Temmuz 2026 verilerine de dikkat çekti.

Açıklamasında, dört kişilik bir aile için açlık sınırının 36 bin 324 lira, yoksulluk sınırının ise 119 bin 330 lira olduğunu hatırlatan İlgezdi, en düşük emekli aylığı olan 23 bin 552 liranın açlık sınırının altında kaldığını savundu.

"Vatandaşın borcu 7 trilyon lirayı geçti"

Vatandaşların bankalara olan borç yükünün giderek arttığını ifade eden İlgezdi, Temmuz 2026 itibarıyla hane halkının toplam finansal borcunun 7 trilyon 9 milyar liraya ulaştığını belirtti.

Son beş yılda borçların yaklaşık yedi kat arttığını öne süren İlgezdi, bireysel kredi kartı borçlarının da 3 trilyon 461 milyar liraya yükseldiğini kaydetti:

"Bireysel kredi kartı borçları 3 trilyon 461 milyar TL ile neredeyse tüketici kredileriyle aynı seviyeye geldi. Emeklimiz, işçimiz, dar gelirlimiz artık nakit parası olmadığı için bakkala, pazara bile kredi kartıyla gidiyor. En düşük emekli maaşını açlık sınırının yarısına mahkum eden bu düzen, Türkiye'yi borç batağına sürüklemiştir. Cumhuriyet Halk Partisi olarak, emeklilerimizin hakkını, hukukunu ve alın terini her kürsüde, her meydanda sonuna kadar savunmaya devam edeceğiz"

"CHP olarak emeklilerin hakkını savunacağız"

İlgezdi, emekli maaşlarının yaşam maliyetlerini karşılamaktan uzak olduğunu savunarak, dar gelirli vatandaşların temel ihtiyaçlarını karşılamak için kredi kartı kullanmak zorunda kaldığını ifade etti.

CHP'nin emeklilerin haklarını savunmayı sürdüreceğini belirten İlgezdi, ekonomi politikalarının vatandaş üzerindeki yükünün azaltılması gerektiğini söyledi.

DIDIER DESCHAMPS FRANSA MİLLİ TAKIMI’NA VEDA ETTİ

Fransa, üçüncülük karşılaşmasının ilk yarısını İngiltere karşısında 4-0 geride tamamladı. İkinci devrede Kylian Mbappe’nin iki, Bradley Barcola ve Ousmane Dembele’nin birer golüyle mücadeleye ortak olan Fransızlar, sahadan 6-4 mağlup ayrıldı.
İngiltere’de Bukayo Saka üç golle öne çıkarken Declan Rice, Ezri Konsa ve Jude Bellingham da skora katkı sağladı. On golün atıldığı müsabaka, Dünya Kupası tarihinin en gollü üçüncülük maçı olarak kayıtlara geçti.

FRANSA FUTBOL FEDERASYONUNDAN TEŞEKKÜR MESAJI

Fransa Futbol Federasyonu, karşılaşmanın ardından yayımladığı mesajla Didier Deschamps’a teşekkür etti. Açıklamada tecrübeli teknik adamın 2012’den itibaren Fransız futboluna önemli katkılarda bulunduğu ve ülke futbolunun tarihinde kalıcı bir yer edindiği vurgulandı.
Federasyon, Deschamps döneminde Fransa’nın dünya futbolunun üst sıralarında kalmayı başardığını; 2018 Dünya Kupası ve 2021 UEFA Uluslar Ligi şampiyonluklarının yanı sıra birçok büyük turnuvada final aşamalarına ulaştığını hatırlattı.

HEM FUTBOLCU HEM TEKNİK DİREKTÖR OLARAK DÜNYA KUPASI KAZANDI

Didier Deschamps, Fransa’nın ev sahipliğinde düzenlenen 1998 Dünya Kupası’nda şampiyon olan takımın kaptanlığını yaptı. Deschamps, 20 yıl sonra Rusya’daki 2018 Dünya Kupası’nda bu kez teknik direktör olarak kupayı kazandı.
Fransız teknik adam ayrıca takımını 2014 Dünya Kupası’nda çeyrek finale, 2016 Avrupa Şampiyonası ve 2022 Dünya Kupası’nda finale, 2024 Avrupa Şampiyonası’nda ise yarı finale taşıdı. Fransa, Deschamps yönetiminde 2021 UEFA Uluslar Ligi’nde de şampiyonluğa ulaştı.

DÜNYA KUPASI TARİHİNDE REKORA ULAŞTI

Fransa Futbol Federasyonunun verilerine göre Didier Deschamps, İngiltere karşılaşmasıyla Dünya Kupası’nda 26. kez takımının başında yer aldı. Deschamps, bu alanda turnuva tarihinde en fazla maça çıkan teknik direktör olurken 19 galibiyetle de Dünya Kupası’nın en çok kazanan teknik adamı olarak kayıtlara geçti.
Tecrübeli çalıştırıcı, 2018’de şampiyonluğa ulaşmasının ardından Fransa’yı 2022’de finale, 2026’da ise yarı finale taşıdı. Böylece görev yaptığı son üç Dünya Kupası’nın tamamında Fransa’nın en az yarı final oynamasını sağladı.

DIDIER DESCHAMPS DÖNEMİNİN RESMİ BİLANÇOSU

Fransa Futbol Federasyonunun resmî istatistiklerine göre Didier Deschamps, milli takımın başında bulunduğu 185 maçta 120 galibiyet, 35 beraberlik ve 30 mağlubiyet yaşadı. Bu veriler, Deschamps’ın kulübede bulunmadığı ve yardımcısı Guy Stephan’ın takımı yönettiği iki karşılaşmayı kapsamıyor.
Bu nedenle bazı istatistik derlemelerinde Deschamps’ın görev süresine denk gelen toplam karşılaşma sayısı 187 olarak gösterilebiliyor. Ancak federasyon, teknik direktörün bizzat takımın başında yer aldığı resmî kariyer bilançosunu 185 maç olarak açıkladı.

Teklifte sosyal güvenlikten vergi düzenlemelerine, siber güvenlikten ulaştırmaya kadar birçok başlık yer alıyor.

En düşük emekli aylığı 23 bin 552 liraya çıkarılacak

Torba kanun teklifinin en dikkat çeken düzenlemelerinden biri, en düşük emekli aylığının 20 bin liradan 23 bin 552 liraya yükseltilmesi olacak.

Yaklaşık 5,1 milyon emekliyi ilgilendiren düzenlemenin Genel Kurul'da kabul edilmesi halinde yeni tutar yürürlüğe girecek.

Siber güvenlikte yeni dönem başlıyor

Teklif kapsamında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun (BTK) bazı stratejik yetkileri Siber Güvenlik Başkanlığı'na devredilecek.

Yeni düzenlemeye göre, acil durumlarda Başkanlık erişim engelleme ve çeşitli güvenlik tedbirleri alabilecek. Alınan kararların iki saat içinde uygulanması, 24 saat içinde ise hâkim onayına sunulması öngörülüyor.

Kurallara uymayan platform ve işletmelere 20 bin liradan 100 bin liraya kadar idari para cezası uygulanabilecek.

Memurlarda kıdem şartı artırılıyor

Devlet Memurları Kanunu'nda yapılacak değişiklikle daire başkanı ve dengi yönetici kadrolarına atanabilmek için gerekli hizmet süresi 5 yıldan 10 yıla çıkarılacak.

Belediyelerin aydınlatma giderlerinde yeni düzenleme

Elektrik Piyasası Kanunu'nda yapılacak değişiklikle genel aydınlatma giderlerine yönelik merkezi bütçe desteği 31 Aralık 2030'a kadar uzatılacak.

Buna karşılık belediyelerin bütçelerinden yapılacak kesinti oranları artırılacak.

Turizm sektörüne prim desteği

Teklifte turizm sektörüne yönelik yeni teşvikler de yer alıyor.

Kültür ve Turizm Bakanlığı belgeli konaklama tesislerine, 2026 yılı Mayıs-Aralık döneminde bildirilen sigortalılar için günlük 116,67 lira, aylık yaklaşık 3 bin 500 lira prim desteği sağlanması öngörülüyor.

Dijital platformlardan sinemaya kaynak aktarılacak

Türk sinemasının desteklenmesi amacıyla dijital yayın platformları ve koşullu erişim sağlayan medya hizmeti işletmecilerinin yıllık net satışlarının yüzde 2'sinin Kültür ve Turizm Bakanlığı döner sermayesine aktarılması planlanıyor.

Drift ve makas atan sürücülere ağır yaptırım

Karayolları Trafik Kanunu'nda yapılacak değişiklikle drift yapan ve makas atan sürücüler için yaptırımlar ağırlaştırılacak.

Bu ihlaller, artık aday sürücü belgelerinin iptal edilme nedenleri arasında yer alacak.

Otomobillerde ÖTV sistemi değişiyor

Plan ve Bütçe Komisyonu'nda eklenen düzenlemeyle otomobillerde ÖTV oranı belirlenirken yalnızca motor hacmi değil, çekiş sistemi de dikkate alınacak.

Buna göre aynı motor hacmine sahip 4x2 ve 4x4 araçlar farklı ÖTV oranlarına tabi olabilecek. Vergi oranlarını belirleme yetkisi Cumhurbaşkanı'nda olacak.

Çerçeve yasa ve siyasi temaslar gündemde

TBMM'de bu hafta çözüm süreciyle ilişkilendirilen "çerçeve yasa" hazırlıkları da gündemdeki yerini koruyor.

AK Parti'nin Meclis tatile girmeden sunmayı planladığı belirtilen taslakla ilgili siyasi temasların sürmesi beklenirken, İmralı Heyeti'nin hafta içinde Abdullah Öcalan ile görüşmek üzere İmralı Adası'na gitmesi planlanıyor. Uzlaşma sağlanması halinde taslağın önce Adalet Komisyonu'na, ardından Genel Kurul gündemine gelmesi öngörülüyor. Bu nedenle TBMM çalışmalarının ağustos ayının ilk haftalarına kadar uzayabileceği değerlendiriliyor.

Açıklamada, hava savunma birliklerinin saldırıya karşılık verdiği ve çok sayıda hava aracının etkisiz hale getirildiği belirtildi. Ülkede hava saldırısı riskinin devam ettiği ifade edilirken, ekiplerin gelişmeleri takip ettiği aktarıldı.

Rus saldırısında çok sayıda hava aracı kullanıldı

Ukrayna Ordusu Hava Kuvvetleri Komutanlığı tarafından yapılan açıklamada, Rus ordusunun gece boyunca gerçekleştirdiği saldırının kapsamına ilişkin bilgiler paylaşıldı.

Açıklamaya göre, Rusya tarafından fırlatılan 41 füze ve 125 SİHA ile Ukrayna'nın farklı noktaları hedef alındı. Ukrayna hava savunma sistemlerinin müdahalesi sonucu 18 füze ile 108 SİHA'nın imha edildiği bildirildi.

Kiev'de saldırı sonrası hasar oluştu

Ukrayna'nın başkenti Kiev de gece düzenlenen hava saldırılarından etkilenen bölgeler arasında yer aldı. Kiev Belediye Başkanı Vitaliy Kliçko, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Rusya'nın kente yoğun bir hava saldırısı gerçekleştirdiğini açıkladı.

Kliçko, saldırılar nedeniyle başkentin bazı bölgelerinde hasar meydana geldiğini belirtti. İlk tespitlere göre 7 kişinin yaralandığını açıklayan Kliçko, yaralıların sağlık ekipleri tarafından kontrol altına alındığını ifade etti.

Arama kurtarma çalışmaları devam ediyor

Kiev'deki hasarlı bölgelerde ekiplerin çalışmalarını sürdürdüğü bildirildi. Arama kurtarma ekipleri, saldırının ardından zarar gören alanlarda incelemelerine devam ediyor.

Mahkeme, Kara'yı örgüt yöneticisi olarak değerlendirdi

Gerekçeli kararda mahkeme, eski Belediye Başkanı Niyazi Nefi Kara'nın suç örgütünün kurucusu ve yöneticisi olduğu kanaatine vardığını belirtti.

Kararda, belediyede resmi görevi bulunmayan yeğeni Hüseyin Cem Gül'ün ise iş insanlarıyla yürütülen rüşvet görüşmelerinde aracı olarak hareket ettiği değerlendirmesine yer verildi.

Villa ve lüks araç alımına ilişkin tespitler

Mahkeme kararında, Niyazi Nefi Kara'nın 2024 yılında satın aldığı villanın yaklaşık 500 bin avroluk bedelinin Hüseyin Cem Gül tarafından nakit olarak ödendiği, bu paranın ise suçtan elde edilen gelir olduğu yönünde değerlendirme yapıldı.

Ayrıca Kara'nın oğluna alınan Range Rover marka lüks aracın da iş insanlarından temin edilen paralarla satın alındığı, aracın sigorta işlemlerinin ise sanıklarla bağlantılı kişiler tarafından gerçekleştirildiği ifade edildi.

"Emaneti aldık" ifadeleri kararda yer aldı

Gerekçeli kararda, para teslimatlarının ardından sanıklar arasında geçen telefon görüşmelerinde "Emaneti aldık" ifadelerinin kullanıldığı belirtildi.

Mahkeme, talep edilen ödemeleri yapmayan otel ve işletmelerin ruhsat ve iskân işlemlerinin geciktirildiğini, bazı işletmelere ise zabıta aracılığıyla idari yaptırımlar uygulandığını kaydetti.

Belediyedeki görev dağılımı anlatıldı

Kararda, Hüseyin Cem Gül ile eski belediye başkan yardımcıları Sıla Ceylan Berkaya ve Mehmet Engin Tüter'in örgüt yöneticileri arasında değerlendirildiği belirtildi.

Eski başkan yardımcısı Mehmet Engin Tüter'in zabıta işlemlerini koordine ettiği ve bazı ödemelerin şirketler üzerinden faturalandırılmasında rol aldığı ifade edildi.

Öte yandan Kara'nın yeğeni ve eski Özel Kalem Müdürü Bulem Şahbaz'ın belediyeye ait güvenlik kamera kayıtlarının bulunduğu sabit disklerin değiştirilmesi sürecinde görev aldığı da gerekçeli kararda yer aldı.

Sanıklara verilen cezalar

Mahkeme, eski Belediye Başkanı Niyazi Nefi Kara'yı "örgüt kurma ve yönetme", "zincirleme rüşvet alma", "irtikap", "zimmet" ve "suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama" suçlarından 46 yıl 10 ay 15 gün hapis ve 2,5 milyon lira adli para cezasına çarptırdı.

Davada Hüseyin Cem Gül'e 41 yıl 9 ay, Mehmet Engin Tüter'e 40 yıl, Mesut Kara'ya ise 24 yıl 2 ay hapis cezası verildi.

Mahkeme ayrıca, soruşturma kapsamında ele geçirilen döviz, para, altın ve bazı taşınmazların müsaderesine hükmetti. Toplam 43 sanığın yargılandığı davada gerekçeli karar kamuoyuyla paylaşıldı.

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, saldırıların İran'ın askeri kapasitesini azaltmaya yönelik gerçekleştirildiği belirtilirken, operasyonların Ürdün'de 2 ABD askerinin hayatını kaybettiği saldırılara karşılık olarak başlatıldığı ifade edildi.

CENTCOM hedef alınan noktaları açıkladı

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından İran'a düzenlenen son hava operasyonuna ilişkin bilgi paylaştı.

Açıklamada, saldırıların sekizinci gecesinde İran'a ait askeri kıyı gözetleme sistemleri, hava savunma tesisleri, deniz kuvvetleri unsurları ile füze ve insansız hava aracı depolarının vurulduğu kaydedildi.

ABD ordusu, operasyon kapsamında belirlenen askeri noktaların hedef alındığını ve yeni saldırı sürecinin tamamlandığını bildirdi.

ABD ordusu İran'ın askeri kapasitesine vurgu yaptı

CENTCOM açıklamasında, İran'ın askeri yeteneklerinin sınırlandırılmasına yönelik faaliyetlerin devam edeceği belirtildi.

Açıklamada, "Ürdün'de 2 ABD askerinin öldüğü saldırılar nedeniyle" İran Devrim Muhafızları Ordusunun da operasyon kapsamında hedefler arasında bulunduğu ifade edildi.

ABD ordusu ayrıca, Orta Doğu bölgesinde yaklaşık 50 bin ABD askeri personelinin görev yaptığını açıkladı. Bölgedeki Amerikan askeri varlığının güvenliği için gerekli adımların atılmaya devam edeceği belirtildi.

Ürdün'deki saldırıda iki ABD askeri yaşamını yitirmişti

CENTCOM, daha önce yaptığı açıklamada 17 Temmuz'da Ürdün'de yaşanan saldırıya ilişkin bilgi vermişti.

Açıklamada, "17 Temmuz'da ABD ve müttefik güçlerin Ürdün'de İran'ın balistik füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarına karşı koyduğu esnada 2 ABD askeri hayatını kaybetti" denilmişti.

Saldırının ardından bir ABD askerinin kayıp olduğu, 4 askerin tedavi için sevk edildiği hastanelerden taburcu edildiği ve hafif yaralanan personelin sağlık kontrolleri sonrası görevlerine döndüğü aktarılmıştı.

İran'a yönelik yeni saldırılar başlatılmıştı

ABD ordusu, Ürdün'deki saldırının ardından İran'a karşı yeni hava operasyonları başlattığını açıklamıştı.

Washington yönetimi, gerçekleştirilen saldırıların İran'ın askeri altyapısını hedef aldığını belirtirken, operasyonların bölgedeki Amerikan güçlerini koruma amacı taşıdığını ifade etmişti.

CENTCOM'un son açıklamasıyla birlikte yeni hava saldırısı dalgasının tamamlandığı duyurulurken, bölgedeki gelişmelerin yakından takip edildiği bildirildi.

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

Horlama boşanma sebebi olarak kabul edilebiliyor

Horlamanın sanıldığından çok daha ciddi sonuçları olduğunu anlatan Prof. Dr. Mustafa Gerek, “Horlama çevreyi rahatsız eden, kişinin çoğunlukla farkında olmadığı çok ciddi bir sosyal problem. Erkeklerde daha sık, kadınlarda daha az görülüyor ama menopoz sonrası kadınlarda da horlama problemi artıyor. Yargıtay horlamayı boşanma sebebi olarak kabul ediyor” dedi.

Horlamanın yaşam kalitesini bozan, sağlığı olumsuz etkileyen önemli sorunların ve hastalıkların habercisi olabileceğini vurgulayan Gerek, bu nedenle horlamanın hafife alınmaması gerektiğini söyledi.

Horlamanın özellikle yumuşak damak başta olmak üzere ağız ve burundan birlikte nefes alma sırasında yumuşak damağın dalgalanmasıyla ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Ama sadece yumuşak damak değil, ses teli seviyesine kadar hava yolundaki her türlü darlık ve problem gürültülü uyumaya yani horlamaya sebep olabilir” diye konuştu.

Uyku apnesinin hava yolunun tıkanmasına bağlı olarak ortaya çıktığını belirten Gerek, “Uyku apnesi solunum çabasına rağmen 10 saniye ya da daha fazla süreyle nefes alamama durumudur. Burada özellikle yumuşak damak ve dil çok önemli rol oynar” dedi.

Prof. Dr. Gerek, hastalığın oluşum mekanizmasını şöyle anlattı:

“Eğer uyku apnesi 20-25 saniye civarında sürerse kandaki oksijen düzeyi düşmeye başlar. Karbondioksit düzeyi artmaya başladığında vücut kendini uyandırır, uyku yüzeysel hale gelir, kas gücü tekrar yerine gelir ve hava yolu açılarak solunum devam eder. Bu durum gece boyunca defalarca tekrarlanabilir. Eğer bu durum bir saat içinde 5’ten fazla tekrarlıyorsa buna uyku apnesi diyoruz.”

Cep telefonuyla bile tespit edilebiliyor

Uyku laboratuvarlarının uyku apnesini en ideal biçimde değerlendiren merkezler olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, “Günümüzde cep telefonlarına yüklenen basit programlar bile uyku sırasında horlamayı, nefes alışverişini ve uykuda solunum durmasıyla ilgili kabaca bilgi verebiliyor. Ancak ideal olan, uyku laboratuvarlarında 50-60 parametreyi aynı anda değerlendirerek uyku bozukluklarına tanı konulmasıdır” dedi.

Uyku apnesinin uyku bozuklukları içerisinde yer alan önemli bir sorun olduğunu belirten Gerek, bir saat içindeki solunum durmalarının sayısı ve süresine göre hastalığın derecelendirildiğini söyledi.

Uyku insan yaşamında vücudun yenilendiği çok önemli bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, kaliteli uykunun sağlığı olumlu etkilediğini, uyku bozukluklarının ise çok farklı hastalıklara yol açabileceğini ifade etti.

“Uyku apnesi belirli bir düzeye geldiğinde sabahları baş ağrısıyla uyanma, yorgun uyanma, dikkat eksikliği, konsantrasyon güçlüğü ve hafızayla ilgili çok önemli sorunlar ortaya çıkabiliyor” diyen Gerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Uyku apnesi sorunu olanlar iş hayatında öğleden sonra uyuklamaya başlayıp verimsiz hale gelebiliyor. Araç kullananlarda gündüz ortaya çıkan trafik kazalarının çok önemli sebeplerinden birisi uyku apnesi. Bu hastalar dinlenemediği için dikkatleri dağılıyor. Trafik ışıklarında beklerken bile uyuyan hastalar var.”

”Uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi”

Yaşam biçiminin de uyku apnesi üzerinde etkili olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, alkol kullanımı, sigara ve tok karnına uyumanın uyku sağlığını bozduğunu söyleyerek, “Bu faktörler uyku apnesi ile bir araya geldiğinde çok daha şiddetli sonuçlar ortaya çıkabiliyor” dedi.

Uyku apnesinin kalp sağlığıyla doğrudan bağlantılı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi süreleri uzunsa kalpte yavaşlama meydana geliyor. Bazı uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi” dedi.

Uyku apnesinin son yıllarda kardiyoloji kliniklerinin de özel olarak üzerinde durduğu bir konu haline geldiğini belirten Gerek, kalp hastalıklarının önemli bir bölümünün altında uyku apnesinin bulunabildiğini ifade etti.

Uyku apnesinin önlenebilir ve tedavi edilebilir bir rahatsızlık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi kader değil. Uyku apnesi önlenebilir ve tedavi edilebilir bir durum” dedi.

“Uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar”

Çocukluk dönemindeki problemlerin ilerleyen yaşlarda uyku apnesine zemin hazırlayabileceğini belirten Prof. Dr. Gerek, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Çocuğunuzun ileride uyku apnesi olmasını istemiyorsanız çocuk yaş grubunda uykusunda tıkanması, horlaması, gece terlemesi varsa, geniz eti ve bademcik büyüklüğü gibi problemler varsa lütfen bunu en erken yaşta tedavi ettirin. İleri yaştaki uyku apnesi çocukluk dönemindeki sorunların tedavisiyle engellenebilir. Hatta benim bir aforizmam var; uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar.”

Çocukların uyku sırasında nefes alıp verdiğinin duyulmaması gerektiğini belirten Gerek, “Bebek gibi uyuyor benzetmesi sağlıklı bir havayolunun en önemli göstergesidir” dedi.

Erişkin yaşlarda günlük yorgunluklar ve farklı nedenlerle uyku kalitesinde bozulmalar meydana gelebildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, eşlerin dikkatli olması gerektiğini söyledi.

“Eğer eşiniz uykuda terliyorsa, üstünü çok açıyorsa, nefesi duruyorsa mutlaka bir kulak burun boğaz hekimine ya da uyku bozukluklarıyla ilgilenen bir uzmana başvurun. En azından uyku apnesi var mı yok mu diye test yaptırmaları ve muayene olmaları çok önemli” diyen Gerek, tedavinin son derece yüz güldürücü sonuçlar verdiğini belirtti.

Uyku apnesi ve horlama tedavisinde öncelikle laboratuvar ortamında tanı konulmasının hedeflendiğini belirten Prof. Dr. Gerek, bunun mümkün olmadığı durumlarda eşlerden video kaydı istediklerini söyleyerek, “Horlayan eşin videosunu izleyerek uyku sırasındaki tıkanmalar ya da nefes alışveriş biçimi değerlendirilebiliyor ve uyku apnesi olup olmadığı konusunda önemli fikir veriyor” dedi.

Prof. Dr. Gerek, detaylı muayenenin ardından hastaya özel tedavi planlaması yapılması gerektiğini söyledi.

Horlama tedavisinde çoğu zaman cerrahinin ön plana çıktığını belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, burun tıkanıklığı, damak sarkıklığı gibi problemlerin cerrahi yöntemlerle giderilebildiğini söyledi.

Ancak horlamanın tamamen ortadan kalkacağının garanti edilemeyeceğini belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, yorgunluk, alkol, antidepresanlar, kas gevşeticiler ve yatış pozisyonunun da horlamayı etkileyebildiğini ifade ederek “Uyku hijyenine uygun düzenlemeler horlamayı yüzde 85 oranında azaltabilir” dedi.

“Damat adayları evlilik öncesi tedavi arıyor”

Horlamanın sosyal hayatı da etkilediğini belirten Prof. Dr. Gerek, “Evlenecek çiftlerden özellikle damat adayları evlilik öncesi horlama sorununu gidermek için tedavi arayışına gidebiliyor” dedi.

Uyku apnesi tedavisinde PAP adı verilen pozitif basınçlı cihazların önemli bir yer tuttuğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu cihazların ayarlarının uyku laboratuvarlarında hastaya özel olarak yapıldığını söyleyerek şunları kaydetti:

“Bu cihazların ayarları uyku laboratuvarında hastaya uygun biçimde düzenlenir. Cihazla birlikte uyku apnesinin kaybolup kaybolmadığına bakılır ve hastaya uygun biçimde yeniden düzenlenir. Hasta uyum gösterdiği takdirde uyku apnesi tedavisindeki öncelikli tercih bu cihazların kullanılmasıdır”

Burunlarında ciddi kemik eğriliği bulunmayan, damaklarında aşırı sarkma olmayan ve bademcikleri çok büyük olmayan hastaların bu cihazlarla rahatlıkla uyuyabildiğini belirten Gerek, tedavide en önemli unsurun hastanın cihaza uyum sağlaması olduğunu söyleyerek, “Bu cihazlar eskiden çok daha büyük ve taşınması daha zor cihazlardı. Günümüzde ise neredeyse bir gözlük kabı büyüklüğünde, nemlendirme özelliği olan yeni nesil cihazlar kullanılıyor” diye konuştu.

Uyku apnesi tedavisinde ağız içinde kullanılan ve kişiye özel ölçülerle hazırlanan apareylerin de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu sistemlerin dili öne doğru çekerek hava yolunu açık tutmayı amaçladığını söyledi.

Ancak bu apareylere uyumun her zaman kolay olmadığını belirten Gerek, “Özellikle öğürme refleksi güçlü olan kişilerde kullanımı zor olabiliyor. Ayrıca çene ekleminde ağrılara da yol açabiliyor” dedi.

Uyku apnesinde cerrahi tedavi hastaya göre planlanıyor

Uyku apnesi tedavisindeki bir diğer seçeneğin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, her hastanın ihtiyacına göre farklı yöntemlerin uygulanabildiğini söyledi.

Burunda sorun varsa buruna yönelik, damakta sarkma varsa damağa yönelik, bademcik büyüklüğü varsa bademciklere yönelik cerrahilerin uygulanabildiğini belirten Gerek, dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerin de uyku apnesine yol açabildiğini ifade ederek “Çocukluk döneminde bademcik ameliyatı olmuş kişilerde bile dil kökündeki lenfoid dokular büyüyerek hava yolunda darlığa neden olabilir. Bazen de epiglot kapağında deformasyonlar görülebilir. Bunların her biri için farklı cerrahi seçenekler bulunuyor” dedi.

Robotik cerrahi ve dil kökü implantları dikkat çekiyor

Robotik cerrahinin özellikle dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerde kullanılabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, dil kökündeki yağ fazlalığını azaltan ve dokuları temizleyen yöntemlerin başarılı sonuçlar verdiğini söyledi.

Ayrıca damak seviyesinde klasik ameliyatların yanı sıra sütürlerle damağı asma tekniklerinin de uygulanabildiğini belirten Gerek, yeni geliştirilen implant teknolojilerine de dikkat çekerek şöyle konuştu:

“Ülkemizde henüz deneysel seviyede uygulanan yöntemlerle dil köküne yerleştirilen implantlar bulunuyor. Uyku sırasında nefes durduğunda bu implantlar ilgili kası uyararak hava yolunun açılmasını ve yeniden nefes alınmasını sağlayabiliyor.”

Bu tedavilerin Amerika Birleşik Devletleri’nde üç farklı firma tarafından uygulandığını belirten Gerek, Türkiye’de de deneysel çalışmaların sürdüğünü ancak maliyetlerinin oldukça yüksek olduğunu ifade etti.

Uyku apnesi tedavisinde zayıflama iğneleri de kullanılıyor

Uyku apnesinde kilo kontrolünün büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Avrupa’da obezite sıralamasında Türkiye ilk sırada yer alıyor. Bu nedenle hastalarımızın öncelikle kilo vermesini istiyoruz” dedi.

Uyku apnesinin tıbbi tedavisinde kullanılan zayıflama iğnelerinin FDA onayı aldığını belirten Gerek, “Hastalar yüzde 10 kilo kaybederse uyku apnesinde belirgin düzelmeler görülebiliyor” diye konuştu.

Ancak bu ilaçların mutlaka endokrinoloji uzmanı kontrolünde kullanılması gerektiğini vurgulayan Gerek, “Hiç kimse gidip eczaneden bu ilaçları doğrudan alıp kullanmamalı” uyarısında bulundu.

Zayıflar da horluyor

Horlamanın yalnızca kilolu kişilerde görüldüğü düşüncesinin doğru olmadığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Zayıf kişilerde de horlama görülebilir” dedi.

Bu kişilerde horlamanın en sık nedenlerinin burun kemiği eğriliği, damak sarkması ve bademcik büyüklüğü olduğunu belirten Gerek, uygun ameliyatlarla bu sorunların giderilebildiğini söyledi.

Bazı meslek gruplarında uyku testi zorunlu

Özellikle şoförler ve teknik cihaz kullanan kişiler için kaliteli uykunun hayati önem taşıdığını belirten Prof. Dr. Gerek, uyku apnesi tanısı alan bazı kişilerin ehliyet yenileme sürecinde tedavi olduklarını belgelemek zorunda kaldıklarını söyleyerek “Özellikle kritik işler yapanların kaliteli uyuması çok önemli” dedi.

Uzmanından uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Gerek programın sonunda horlama ve uyku apnesiyle ilgili şu uyarılarda bulundu:

• Uyku kalitenize dikkat edin.
• Uyuduğunuz ortamın sıcaklığına, karanlığına ve sessizliğine önem verin.
• Horluyorsanız bu gerçeği kabul edin ve tedavi olun.
• Eşiniz sizi horladığınız için uyarıyorsa mutlaka çözüm arayın.

Uyku apnesinin tedavi edilmediğinde yaşam süresini kısaltabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, sözlerini şöyle tamamladı:

”Uyku apnesi kader değildir. Tedavi edilebilir, kontrol edilebilir bir rahatsızlıktır ve tedavisi hayat kurtarır. Uyku apnesi ile yaşamaya devam edilirse kalp hastalığı, yüksek tansiyon gibi ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Son dönemde kardiyoloji klinikleri de uyku apnesine çok önem veriyor. Çünkü kalp hastalıklarının pek çoğu uyku apnesi sebebiyle ortaya çıkabiliyor.”

”Uyku insan sağlığı açısından çok önemli. Uyku apnesi hayatımızı doğrudan etkiler çünkü ömrümüzün üçte biri uykuda geçiyor. Hayatımızda uykunun çok özel bir yeri var.”

Prof. Dr. Sönmezer ülkemizdeki nüfus artış hızının endişe verici biçimde azaldığını söyledi.

Türkiye’de nüfus artış hızındaki düşüş alarm veriyor

Toplum nüfusunun kendini yenileyebilmesi için doğurganlığın aile başına 2,1 çocuk olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, Türkiye’de bu oranın son yıllarda yaklaşık 1,5’e kadar gerilediğine dikkat çekti.

Nüfus artış hızındaki düşüşün temel nedenleri arasında ekonomik kaygılar, kariyer planlamaları ve çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesinin bulunduğunu ifade eden Sönmezer, modern toplumlarda ilk anne olma yaşının giderek yükseldiğini söyleyerek şunları kaydetti:

”Çocuk yapmak isteyenler de daha geç yaşlarda çocuk sahibi olmak istiyor. İlk çocuk doğurma yaşı modern dünyada, batı dünyasında sosyo ekonomik düzey yükseldikçe çok ileri yaşlara geliyor, sonra da insanlar tek çocukla kalıyorlar. İlk anne olma yaşı 20’lerden 35 e kadar çıktı.”

Doğurganlığın korunması her geçen gün daha önemli hale geliyor

Geç yaşta yapılan evlilikler, çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesi ve genç yaşlarda görülen kanser vakalarındaki artış nedeniyle doğurganlığın korunmasının günümüzde her zamankinden daha önemli hale geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, kanser başta olmak üzere doğurganlığı olumsuz etkileyebilecek tedavilere başlamadan önce yumurta, sperm ve yumurtalık dokusunun dondurulması sayesinde hastaların ilerleyen yıllarda çocuk sahibi olabildiğini söyledi.

Kadınların belirli bir yumurta rezervi ile dünyaya geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, yaş ilerledikçe hem yumurta sayısının hem de yumurta kalitesinin azaldığını ifade etti. Sönmezer, “Kadın gebe kaldığında ya da doğum kontrol hapı kullandığında adet görmese bile yumurta rezervi azalmaya devam eder. Yaş ilerledikçe gebelik elde etmek zorlaşırken anormal gebelik riski de artar” diye konuştu.

Yumurta, sperm ve yumurtalık dokusu dondurulabiliyor

Kanser tedavilerindeki gelişmeler sayesinde hastaların yaşam sürelerinin uzadığını ancak uygulanan tedavilerin doğurganlığı olumsuz etkileyebildiğini belirten Sönmezer, bu nedenle doğurganlığın korunmasının tedavi sürecinin önemli bir parçası haline geldiğini söyledi.

Yumurta hücresi, sperm ve yumurtalık dokusunun eksi 196 derecede sıvı nitrojen içerisinde uzun yıllar saklanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, “Dondurma işlemi yapıldığında adeta zamanı durdurmuş oluyoruz. Örneğin 20 yaşında yumurtalarını donduran bir kadın, yıllar sonra anne olmaya karar verdiğinde 20 yaşındaki yumurtalarının kalitesiyle gebelik elde edebiliyor” dedi.

Prof. Dr. Sönmezer çocuk ve genç hastalarda karından yapılan işlemle doğurganlığı koruyarak Türkiye’de bir ilke imza attı.

Doğurganlığı koruyucu yöntemlerin yalnızca yetişkinlerde değil çocuk hastalarda da uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, özellikle lösemi nedeniyle kök hücre nakli planlanan çocuklarda yumurtalık dokusunun dondurulmasının büyük önem taşıdığını söyledi.

Kanser dışında talasemi, bazı böbrek hastalıkları, sistemik lupus eritematozus, bazı kan hastalıkları ve genetik hastalıklarda da doğurganlığın korunabildiğini ifade eden Sönmezer, “Kanser ya da kanser dışı herhangi bir nedenle doğurganlığını kaybetme riski bulunan hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini koruyabiliyoruz” dedi.

Prof. Dr. Murat Sönmezer, yumurta toplama işleminin standart olarak vajinal yoldan gerçekleştirildiğini belirterek, özellikle çocuk hastalar ve genç kızlarda bu yöntemin aileler ve hastalar tarafından her zaman tercih edilmediğini, bazı hastaların ise işlem nedeniyle çekinceler yaşayabildiğini belirtti.

Bu ihtiyaçtan yola çıkarak yıllar önce yumurtalıklardaki yapışıklık nedeniyle karından yumurta toplamak zorunda kaldığı bir hastasına uyguladığı yöntemi geliştirdiğini anlatan Sönmezer, daha sonra bu tekniği doğurganlığını korumak isteyen genç hastalarda kullanmaya başladığını söyledi. Türkiye’de ilk kez karından yumurta toplama işlemini gerçekleştiren Prof. Dr. Murat Sönmezer, bugüne kadar yaklaşık 800 çocuk ve genç hastada bu yöntemi başarıyla uyguladığını belirterek, bu alanda dünyadaki ilk bilimsel yayınlardan birine de imza attığını ifade etti.

Sönmezer, karından yumurta toplama yönteminin özellikle doğurganlığını kaybetme riski bulunan çocuklar ve genç kadınlar için önemli bir alternatif olduğuna dikkat çekti.

Çiftler evlenir evlenmez test yaptırmalı

Çocuk sahibi olmayı hemen düşünmeseler bile evlenen çiftlerin doğurganlık durumlarını değerlendirmesi gerektiğini vurgulayan Sönmezer, kadınların AMH testiyle yumurtalık rezervlerini, erkeklerin ise sperm analiziyle üreme potansiyellerini öğrenebileceğini söyleyerek “Bugün düşük yumurtalık rezervine sahip bir kadın doğal yollarla gebe kalabilir. Ancak birkaç yıl sonra bu şansını tamamen kaybedebilir. Bu nedenle çiftlerin durumlarını erken dönemde bilmeleri çok önemli” diye konuştu.

Kadında basit bir AMH testi, erkekte ise sperm analizi ile olası sorunların önceden tespit edilebildiğini belirten Sönmezer, çocuk sahibi olmayı ileriki yıllara bırakmayı planlayan çiftlerin de bu testleri yaptırmasının önemli olduğunu söyledi.

Sigara, kilo ve stres doğurganlığı etkiliyor

Yaşam tarzının doğurganlık üzerinde önemli etkileri bulunduğunu belirten Sönmezer, sigara kullanımı, sağlıksız beslenme, fazla kilo ve stresin hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini olumsuz etkilediğini söyledi.

Bir adet döneminde doğal yolla gebelik elde etme ihtimalinin yaklaşık yüzde 20 olduğunu belirten Sönmezer, düzenli adet gören kadınlarda yumurtlama döneminin doğru hesaplanmasının gebelik şansını artırabileceğini ifade etti.

Düzenli adet görmenin tek başına doğurganlığın normal olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Sönmezer, kadınların belirli aralıklarla yumurtalık rezervlerini kontrol ettirmeleri gerektiğini söyledi.

Yardımcı üreme tekniklerinde başarı oranları yükseldi

Yumurta dondurma işlemlerinde kullanılan vitrifikasyon adı verilen hızlı dondurma yönteminin başarı oranlarını önemli ölçüde artırdığını belirten Sönmezer, günümüzde dondurulmuş ve çözülmüş yumurtalarla elde edilen gebelik oranlarının taze yumurtalarla elde edilen sonuçlara oldukça yaklaştığını söyledi.

Polikistik over sendromu gibi düzensiz adet gören kadınlarda yumurtlama takibi, zamanlanmış ilişki ve aşılama yöntemlerinin uygulanabildiğini belirten Sönmezer, aşılama tedavisinin genellikle üç denemeye kadar sürdürüldüğünü, sonuç alınamaması halinde tüp bebek tedavisine geçildiğini ifade etti.

Çocuk sahibi olmakta güçlük yaşayan çiftlerin umutsuzluğa kapılmaması gerektiğini belirten Sönmezer, “Bugün yardımcı üreme tekniklerinde elde edilen başarı oranları geçmişe göre çok daha yüksek. Zamanlanmış ilişki, aşılama ve tüp bebek uygulamaları sayesinde çok sayıda çift çocuk sahibi olabiliyor” dedi.

Yüksek riskli kadinlarda meme taramasına erken başlanmalı

Meme kanseri taramasında mamografinin altın standart yöntem olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, bu yöntemin dünyada en fazla bilimsel çalışmaya konu olmuş görüntüleme sistemi olduğunu ifade etti.

Kadınların 40 yaşından sonra yılda bir kez mamografi yaptırması gerektiğini belirten Taşkın, çekilen görüntülerin mutlaka saklanmasını ve sonraki yıllardaki tetkiklerle karşılaştırılmasını önerdi. Taşkın, böylece memedeki çok küçük değişikliklerin daha erken fark edilebildiğini söyledi.

BRCA1 veya BRCA2 gen mutasyonu taşıyan ya da ailesinde yoğun meme ve yumurtalık kanseri öyküsü bulunan kadınların yüksek risk grubunda yer aldığını belirten Taşkın, bu kişilerde mamografinin yanı sıra meme ultrasonografisinin de takip programına eklenmesi gerektiğini ifade etti.

Yüksek riskli kadınlarda taramaların ailede görülen ilk meme kanseri vakasından 10 yıl önce başlatıldığını belirten Taşkın, “Ailede 35 yaşında meme kanseri görüldüyse, takiplerin 25 yaşında başlaması gerekir” dedi.

Meme kanseri her zaman kitle olarak ortaya çıkmıyor

Meme kanserinin her zaman ele gelen bir kitle şeklinde ortaya çıkmadığını belirten Prof. Dr. Taşkın, özellikle erken evrede mikron düzeyindeki değişikliklerin görüntüleme yöntemleriyle saptanabildiğini söyledi.

Bu nedenle hiçbir şikâyeti olmayan kadınların da düzenli kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurgulayan Taşkın, genç yaşta ve yoğun meme dokusuna sahip kadınlarda mamografinin tek başına yeterli olmayabileceğini, bu durumlarda ultrasonografinin önemli katkı sağladığını kaydetti.

15 dakikalık biyopsi tedavinin yol haritasını çiziyor

Görüntüleme sırasında şüpheli bir bulgu tespit edildiğinde biyopsinin büyük önem taşıdığını belirten Taşkın, ultrason eşliğinde yapılan meme biyopsilerinin hazırlık süreciyle birlikte yaklaşık 15 dakikada tamamlanabildiğini söyledi.

Doğru yapılan biyopsinin cerrahi planlamaya rehberlik ettiğini vurgulayan Taşkın, birçok hastada tek cerrahi girişimle başarılı sonuçlar alınabildiğini ifade etti.

Yeni nesil görüntüleme yöntemleri erken tanıyı güçlendiriyor

Son 10 yılda radyolojide çok önemli gelişmeler yaşandığını belirten Prof. Dr. Füsun Taşkın, gelişen ultrason teknolojileri sayesinde iyi ve kötü huylu oluşumların daha hızlı ve güvenilir biçimde ayırt edilebildiğini söyledi.

Dijital mamografiyle birlikte kullanılan tomosentez teknolojisinin memeden kesitsel görüntüler alınmasını sağladığını belirten Taşkın, özellikle yoğun meme dokusunda gizlenebilen oluşumların daha kolay tespit edilebildiğini ifade etti.

Kontrastlı mamografi MR’a alternatif olabiliyor

Kontrastlı mamografinin son yılların en önemli gelişmelerinden biri olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, damardan verilen kontrast madde sayesinde şüpheli bölgelerin çok daha ayrıntılı değerlendirilebildiğini söyledi.

Bu yöntemin özellikle meme başı akıntısı olan, eline kitle gelen, muayenede şüpheli bulgu saptanan veya yüksek risk grubunda bulunan kadınlarda kullanıldığını belirten Taşkın, bazı hastalarda meme MR’ına olan ihtiyacı da ortadan kaldırabildiğini ifade etti.

Ameliyat olamayan hastalarda yeni tedavi seçeneği

Meme kanseri tespit edildiğinde tümörün yanı sıra karşı meme ve koltuk altı lenf bezlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Taşkın, doğru evrelemenin tedavi başarısında kritik rol oynadığını söyledi.

Yaş veya ek hastalıklar nedeniyle ameliyat edilemeyen bazı hastalarda tümörün dondurularak tedavi edilmesine olanak sağlayan yöntemlerin uygulanabildiğini belirten Taşkın, bu yaklaşımın uygun hastalarda hem hızlı iyileşme hem de kozmetik avantajlar sunduğunu kaydetti.

Programda kadınlara çağrıda bulunan radyoloji uzmanı Prof. Dr. Füsun Taşkın, “Memede çözümsüz kalan bir sorun yok. Meme kanseri erken tanındığında en başarılı şekilde yönetilebilen ve tedavi edilebilen kanser türlerinden biridir. Bu nedenle düzenli kontroller ihmal edilmemelidir” dedi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Kent genelinde özellikle kırsal bölgelerde bulunan tarım arazilerinde ekimi yapılan ayçiçekleri, güneşle birlikte yön değiştiren yapıları ve canlı renkleriyle dikkat çekiyor. Sarı ve yeşilin uyumuyla oluşan manzara, bölgeyi adeta açık hava stüdyosuna dönüştürdü.

Sarıçam ormanlarıyla çevrili Sarıkamış, bozayı, kurt, tilki, yeşilbaş ördek ve angut gibi birçok yaban hayvanı türü için hem üreme hem de barınma alanı sunuyor. Bölgede yağmurların ardından oluşan Hamamlı Düzü’ndeki sulak alanlar, özellikle su kuşları için önemli bir yaşam merkezi haline geliyor.

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!

Milyonlarca SSK ve Bağ-Kur emeklisi, Ramazan Bayramı öncesi ödenecek ikramiyenin 2026’da ne kadar olacağını merak ediyor. Son olarak 4 bin TL’ye yükseltilen bayram ikramiyesinde yeni bir artış yapılıp yapılmayacağı ve olası zam oranı, emeklilerin gündeminde ilk sırada yer alıyor. Özellikle maaş zamlarının ardından gözler, açıklanacak yeni ikramiye tutarına çevrildi.