Soruşturma dosyasına yansıyan iddialara göre; Seferihisar Belediyesi bünyesindeki inşaat ruhsatı ve imar süreçlerinde usulsüz işlemler yapıldığı, bu işlemler karşılığında rüşvet alışverişi gerçekleştirildiği belirlendi.

Mali polis ekiplerinin incelemelerinde ayrıca, belediye bünyesinde gerçekleştirilen kamu ihaleleri ile doğrudan temin yoluyla yapılan mal ve hizmet alımlarında da mevzuata aykırı hareket edilerek usulsüzlük yapıldığı saptandı.

Toplanan delillerin ardından haklarında adli işlem başlatılan ve aralarında belediyenin ilgili birimlerinde görevli personel ile iş yaptıkları müteahhitlerin yer aldığı 48 zanlı hakkında savcılıkça gözaltı kararı verildi.

Belirlenen çok sayıda adrese sabah saatlerinde düzenlenen eş zamanlı baskınlarda 43 şüpheli yakalanarak gözaltına alındı. Zanlıların ikametgâhlarında ve iş yerlerinde suç delillerinin ele geçirilmesine yönelik kapsamlı aramalar gerçekleştirildi, dijital materyaller ile bazı ihale evraklarına incelenmek üzere el konuldu.

Operasyon kapsamında adreslerinde bulunamayan firari 5 şüphelinin yakalanmasına yönelik emniyet güçlerinin çalışmaları devam ediyor. Gözaltındaki zanlıların ise emniyetteki ifade işlemlerinin sürdüğü bildirildi.

Esin Afşar’ın mirası ve "Gitaristler Tefrikası" söyleşileri

"Sesin Hafızası: Esin Afşar ve 60'lardan 80'lere Türkiye": 12 Eylül Cumartesi günü saat 17.00’de gerçekleştirilecek söyleşinin moderatörlüğünü müzik yazarı Murat Beşer üstlenecek. Kurtalan Ekspres’in efsanevi bas gitaristi Ahmet Güvenç ile Esin Afşar’ın kızı Pınar Afşar’ın konuk olacağı oturumda; sanatçının özgün müzikal yolculuğu, bıraktığı kültürel miras ve Türkiye’nin 1960’lardan 1980’lere uzanan sosyo-müzikal dönüşümü mercek altına alınacak.

"Gitaristler Tefrikası": 13 Eylül Pazar günü saat 16.00’da yine Murat Beşer’in yürütücülüğünde düzenlenecek etkinlikte, karikatürist ve müzik yazarı Aptülika müzikseverlerle buluşarak Türkiye’deki gitar kültürünün kilometre taşlarını anlatacak.

Cazdan Rock müziğe imza buluşmaları

Plak Günleri kapsamında müzikseverler, eserlerine imza attıkları albümler üzerinden usta sanatçılarla doğrudan bir araya gelme şansı bulacak:

12 Eylül Cumartesi (18.00 – 19.00): Cenk Erdoğan, Selen Gülün, Nilüfer Verdi, Ercüment Orkut, Sibel Köse, İmer Demirer, Onur Nevşehir ve Coşkun Karademir dinleyicileriyle imza masasında buluşacak.

13 Eylül Pazar (15.00): Türk rock müziğinin öncü gruplarından Bulutsuzluk Özlemi, albüm imza gününde hayranlarıyla bir araya gelecek.

• 13 Eylül Pazar (18.00 – 19.00): Piyanist ve besteci Ayşe Tütüncü, plaklarını müzikseverler için imzalayacak.

11.00’den 21.00’e kesintisiz müzik

Farklı türleri buluşturan DJ performanslarıyla iki gün boyunca festival havasında geçecek olan "10. Kadıköy Plak Günleri", 12-13 Eylül tarihlerinde her iki gün de 11.00 ile 21.00 saatleri arasında Kadıköy Belediyesi bahçesinde ücretsiz olarak ziyaret edilebilecek.

3 ve 8. sınıf arasındaki öğrencilerin katıldığı eğitim programında çocuklar, roket tasarımından üretimine ve fırlatılmasına kadar uzanan süreci deneyimleme fırsatı buluyor.

Öğrenciler profesyonel mühendislik programlarını öğreniyor

TEKNOMER’de gerçekleştirilen eğitimlerde teorik bilgiler uygulamalı çalışmalarla destekleniyor.

Öğrenciler, üç boyutlu tasarım programı SolidWorks ile roket simülasyon yazılımı OpenRocket’i temel düzeyde kullanmayı öğreniyor. Hazırladıkları tasarımlar üzerinden aerodinamik yapı, ağırlık merkezi ve uçuş yörüngesi gibi temel mühendislik kavramlarıyla tanışıyor.

Çocuklar böylece yalnızca bir roket modeli hazırlamakla kalmıyor; tasarım, simülasyon, üretim ve uçuş testi aşamalarını içeren mühendislik sürecini uygulamalı olarak öğreniyor.

Kendi tasarladıkları roketleri fırlatacaklar

Eğitim kapsamında temel aerodinamik ve fizik kurallarını öğrenen öğrenciler, bilgisayar ortamında hazırladıkları roket tasarımlarını fiziksel modellere dönüştürecek.

Kendi elleriyle ürettikleri roketleri programın sonunda güvenlik önlemleri alınmış fırlatma alanında gökyüzüyle buluşturacak öğrenciler, tasarladıkları modellerin uçuş testlerini de gerçekleştirecek.

Bu süreç, çocuklara teorik bilgilerini gerçek bir uygulama üzerinde test etme imkanı sağlayacak.

STEM eğitimiyle mühendisliğe ilk adım

Roket Yapımı ve Fırlatma Eğitimi, bilim, teknoloji, mühendislik ve matematiği (STEM) bir araya getiren eğitim modeliyle yürütülüyor.

Program kapsamında öğrencilerin analitik düşünme, problem çözme ve üç boyutlu düşünme becerilerinin geliştirilmesi hedefleniyor. Çocukların erken yaşta teknoloji üretme kültürüyle tanıştırılması ve bilimsel meraklarının desteklenmesi amaçlanıyor.

Geleceğin mühendislerine teknoloji desteği

Keçiören Belediyesi, TEKNOMER bünyesinde gerçekleştirdiği yenilikçi eğitimlerle çocukların bilim ve teknolojiye olan ilgisini artırmayı hedefliyor.

Roket eğitimiyle öğrencilerin özellikle uzay, havacılık ve mühendislik alanlarına yönelmelerine katkı sağlanması amaçlanırken, çocukların keşfetme ve üretme deneyimleriyle geleceğin teknoloji insanlarının yetişmesine destek olunuyor.

Onlarca saatlik görüntü incelendi

İhbar üzerine Çankaya İlçe Emniyet Müdürlüğü Suç Önleme ve Soruşturma Büro Amirliği bünyesinde özel bir çalışma başlatıldı.

Ekipler, mahalledeki güvenlik kameralarının yanı sıra düğüne katılan çevredekilerin cep telefonlarıyla kaydettiği onlarca saatlik video kaydını saniye saniye taradı. Titiz incelemeler sonucunda silah kullanarak çevre güvenliğini tehlikeye atan 6 şüphelinin kimliği tespit edildi.

Evlerden cephanelik çıktı

Kimlik tespitinin ardından şüphelilerin ikametgahlarına eş zamanlı operasyon düzenlendi. Adreslerde yapılan detaylı aramalarda 6 adet ruhsatsız tabanca, 3 adet pompalı tüfek, 1 adet av tüfeği, 633 adet çeşitli çaplarda tabanca mermisi, 267 adet av ve pompalı tüfek fişeği ele geçirildi.

Ele geçirilen silah ve mühimmatlara el konulurken, gözaltına alınan 6 zanlı emniyete götürüldü. Emniyetteki sorgu ve yasal işlemleri tamamlanan şüpheliler, "genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması" ve "6136 sayılı Ateşli Silahlar Kanunu'na muhalefet" suçlamalarıyla adliyeye sevk edildi. Şüphelilerin savcılıktaki işlemlerinin sürdüğü öğrenildi.

Erkekler Süper Lig: 3 karşılaşma yarın, 2 karşılaşma 23 Eylül’de

Erkekler Süper Lig'de 3'üncü hafta perdesi yarın (12 Eylül Cumartesi) oynanacak üç mücadeleyle açılacak. Haftanın kalan iki karşılaşması ise 23 Eylül Çarşamba günü THF Serdar Seymen Hentbol Salonu'nda gerçekleştirilecek.

12 Eylül Cumartesi (Yarın):

• 14.00: Göztepe – Mihalıççık Belediyespor (Naim Süleymanoğlu Spor Salonu)

• 15.00: Trabzon Büyükşehir Belediyespor – Nilüfer Belediyespor (Beşirli Spor Salonu)

• 17.00: Beşiktaş – Güneysuspor (THF Serdar Seymen Hentbol Salonu)

23 Eylül Çarşamba:

• 15.00: İstanbul Gençlik – Giresunspor (THF Serdar Seymen Hentbol Salonu)

• 17.00: Beykoz Belediyespor – Spor Toto (THF Serdar Seymen Hentbol Salonu)

Kadınlar Süper Lig: Pazar günü 4 maç

Kadınlar Süper Lig'de 3'üncü hafta maratonu 13 Eylül Pazar günü oynanacak 4 karşılaşmayla tamamlanacak.

13 Eylül Pazar:

• 14.00: MC Sistem Yozgat Gençlikspor – Göztepe (Rıza Kayaalp Spor Salonu)

• 15.00: Ortahisar Belediyespor – Odunpazarı (Beşirli Spor Salonu)

• 15.00: Manisa Büyükşehir Belediyespor – Armada Praxis Yalıkavak (Manisa)

• 16.00: Üsküdar Belediyespor – Bursa Büyükşehir Belediyespor (Çamlıca Spor Salonu)

Husiler Moha’nın kontrolünü ele geçirdi

Yemenli Husiler, Kızıldeniz kıyısında bulunan stratejik Moha liman kentinin kontrolünü ele geçirdi.

Al Jazeera’nın haberine göre Husiler, 3 Eylül’den bu yana batı Taiz, güney Hudeyde ve Moha olmak üzere üç farklı yönden ilerledi. Suudi Arabistan destekli hükümet ittifakının önemli unsurlarından Ulusal Direniş Güçleri’nin bölgeden çekilmesinin ardından Moha’nın kontrolü Husilere geçti.

Kızıldeniz ile Aden Körfezi arasındaki geçiş hattında bulunan Moha Limanı, küresel deniz ticareti açısından kritik öneme sahip Babülmendep Boğazı’nın hemen kuzeyinde yer alıyor.

Suudi Arabistan’dan Husilere karşı operasyon sinyali

Husilerin saldırılarının ardından Suudi Arabistan öncülüğündeki askeri koalisyon da harekete geçti.

Koalisyon, Husilerin Yemen’in güneybatısındaki enerji tesisleri ve sivil altyapıya yönelik füze ve insansız hava aracı saldırıları sonrasında “gerekli operasyonel önlemlerin” alınacağını açıkladı.

Saldırılarda 73 kişinin yaralandığı, bazı petrol tesislerinde ise faaliyetlerin geçici olarak durdurulduğu bildirildi.

Husilerin askeri sözcüsü Yahya Sari ise saldırıların Suudi Arabistan’ın Yemen’de son günlerde gerçekleştirdiği hava saldırılarına karşılık olduğunu savundu. Sari, Suudi güçlerinin üç gün içerisinde Marib, el-Bayda, Hudeyde, Taiz ve el-Cevf bölgelerine 120’den fazla hava saldırısı düzenlediğini öne sürdü.

Trump, Muhammed bin Selman’ın talebini reddetti

ABD merkezli Axios’un iki ABD’li yetkiliye dayandırdığı haberine göre, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, ABD Başkanı Donald Trump’ı dün iki kez telefonla aradı.

Bin Selman’ın görüşmelerde ABD’den Husilere yönelik saldırılar düzenlemesini istediği, ancak Trump’ın bu talebi reddettiği aktarıldı.

Washington’ın şu aşamada Husilere karşı doğrudan bir askeri harekât planlamadığı belirtildi.

ABD Yemen’de doğrudan müdahaleden kaçınıyor

Axios’un haberine göre ABD, Suudi Arabistan’a verdiği desteği artırırken Yemen’de doğrudan askeri müdahaleden kaçınmaya çalışıyor.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanı (CENTCOM) Amiral Brad Cooper’ın acil koordinasyon görüşmeleri için Suudi Arabistan’a gittiği aktarıldı.

Trump’ın ise Amerikan güçlerinin İran ve Hürmüz Boğazı’na odaklanması ve yeni bir askeri cephe açılmaması yönünde talimat verdiği bildirildi.

Pakistan’dan Mekke Ortak Savunma Anlaşması açıklaması

Türkiye ve Pakistan da Husi saldırılarını kınadı. Pakistan Dışişleri Bakanlığı ise Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın Husilere karşı askeri harekât için şu aşamada devreye sokulmasının gündemde olmadığını açıkladı.

Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Sajjad Haider Khan, Suudi Arabistan’ın Pakistan’dan Yemen’deki Husi mevzilerini vurmasını istediği yönündeki iddialara ilişkin, şu an için bu yönde bir görüşme bulunmadığını söyledi.

Khan, Pakistan’ın Ortak Savunma Anlaşması’nı imzaladığını ve anlaşmanın hükümleri doğrultusunda hareket edeceğini belirtirken, anlaşmanın henüz operasyonel hale getirilmesi için gerekli mekanizmaların oluşturulması gerektiğini ifade etti.

Kapıkule’deki kritik toplantıya Türkiye ve Bulgaristan heyetlerinden üst düzey protokol katıldı. Edirne Valisi Yunus Sezer, Ticaret Bakan Yardımcısı Sezai Uçarmak, Dışişleri Bakanlığı Edirne Temsilcisi Büyükelçi Murat Ahmet Yörük, Türkiye’nin Filibe Başkonsolosu Emre Manav, Kapıkule Mülki İdare Amiri Vali Yardımcısı Şevket Atlı, Ticaret Bakanlığı Destek Hizmetleri ve Tasfiye İşleri Döner Sermaye Genel Müdürü Adil Yıldırım, Trakya Dış Ticaret ve Gümrük Bölge Müdürü Ali Topçu ve Edirne Emniyet Müdürü Muhittin Ayhan. Bulgaristan İçişleri Bakanı İvan Demerdzhiev, Haskovo Valisi Todor İvanov, Bulgaristan Ulusal Gümrükler Ajansı Başkanı Nikolay Shushkov ve ilgili gümrük yetkilileri.

Görüşmede; gümrük sahalarının fiziki entegrasyonu, sınır kapılarındaki geçiş kapasitesinin eş zamanlı artırılması ve "Kapıkule / Kapitan Andreevo - Kuzey" projesinin etapları ayrıntılı olarak ele alındı.

Yeni sınır kapısının inşa edileceği alanda inceleme yapıldı

Toplantının tamamlanmasının ardından Edirne Valisi Yunus Sezer, Ticaret Bakan Yardımcısı Sezai Uçarmak, Bulgaristan İçişleri Bakanı İvan Demerdzhiev ve beraberindeki heyet, Kapıkule’nin kuzeyinde projelendirilen sahaya geçti.

Heyet, yeni sınır kapısının kurulması planlanan arazide yerinde incelemelerde bulunarak teknik birimlerden inşaat aşamaları, ulaşım bağlantıları ve gümrük peronlarının yerleşim planlarına ilişkin bilgi aldı.

Odaya göre kazı destek yapılarının güvenliği, yalnızca betonarme ya da çelik taşıyıcı sistemlerin hesaplanmasıyla sağlanabilecek bir konu değil. Özellikle deprem gerçeğiyle yaşayan ve karmaşık jeolojik koşullara sahip Türkiye’de, kazının yapılacağı zeminin ve kaya ortamının doğru tanımlanması, jeolojik modelin oluşturulması, yeraltı suyu koşullarının belirlenmesi, kaya kütlesinin özelliklerinin ortaya konulması ve mühendislik parametrelerinin doğru belirlenmesi tasarımın temelini oluşturuyor. JMO, bu bilimsel verilerin ortaya çıkarılmasında Jeoloji Mühendislerinin uzmanlığının belirleyici olduğu görüşünde.

Gebze'de metro inşaatı nedeniyle çöken bina

“Jeoloji Mühendisliği’nin ve Jeoloji Mühendislerinin süreçteki rolü göz ardı edilmemeli” çağrısı yapan JMO, herhangi bir mühendislik disiplininin yetkisine karşı çıkmadığını; itirazlarının, jeoteknik sürecin tek bir meslek disiplininin yetki alanı gibi düzenlenmesine olduğunu ifade etti. JMO; “Çünkü kazı sırasında karşılaşılan zemin ve kaya koşulları, proje aşamasında öngörülen koşullardan farklılaşabiliyor; yeni süreksizlikler ortaya çıkabiliyor, yeraltı suyu seviyesi değişebiliyor ya da başlangıçta öngörülmeyen bir yenilme mekanizması gelişebiliyor” görüşünde. Oda, bu nedenle mühendislik jeolojisi modelinin yalnızca tasarımın başında hazırlanıp bırakılan bir rapor değil, uygulama boyunca kontrol edilip gerektiğinde güncellenen dinamik bir süreç olması gerektiğini vurguladı.

“Güvenli yapı üretimi, uzmanlıkların eşgüdümü ile sağlanır”

Bu açıdan bakıldığında tartışma, yalnızca Jeoloji Mühendislerinin görev, yetki ve imza haklarıyla sınırlı bir meslek alanı tartışması olmaktan çıkıyor. Kazı göçmeleri, oturmalar, heyelanlar, komşu yapılarda oluşabilecek hasarlar ve yeraltı suyundan kaynaklanabilecek sorunlar doğrudan yapı güvenliği ve kamu güvenliğiyle bağlantılı. JMO da yönetmelik değişikliğinin bu nedenle bilimsel veriler, uluslararası teknik standartlar ve kamu yararı doğrultusunda yeniden ele alınmasını istiyor; güvenli yapı üretiminin, farklı mühendislik disiplinlerinin birbirini dışlamadığı, uzmanlıkların eşgüdüm içinde çalıştığı bir sistemle mümkün olabileceğine dikkat çekti.

“Yönetmelik Jeoloji Mühendislerini uzmanlık alanlarından dışlıyor”

TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Başkanı Düzgün Esina 24 Saat Gazetesi’ne yönetmelik değişikliğinin neden bilimsel ve çok disiplinli mühendislik anlayışından uzak olduğunu, uygulamada ne tür riskler yaratabileceğini, uluslararası standartların nasıl bir yaklaşım benimsediğini anlattı. Yönetmelik hazırlanırken görüşlerinin ne ölçüde dikkate alındığı ve başlattıkları yargı sürecine ilişkin sorularımızı da yanıtlayan Esina, yönetmeliğin Jeoloji Mühendislerini kendi uzmanlık alanlarından dışlayan hükümlerinin değiştirilmesini istediklerini ve yürütmenin durdurulması ile iptali için hukuki süreci başlattıklarını da söyledi. Esina’nın sorularımıza yanıtları şöyle:

Yönetmelik değişikliği neden bilimsel ve çok disiplinli mühendislik anlayışından uzak?

Kazı destek yapılarının güvenliği yalnızca betonarme ve çelik elemanların boyutlandırılmasıyla sağlanamaz. Tasarımdan önce kazının gerçekleştirileceği zemin ve kaya ortamının doğru tanımlanması; jeolojik modelin oluşturulması, süreksizliklerin, yeraltı suyu koşullarının, ayrışma derecesinin ve aktif tektonik yapıların belirlenmesi gerekir. Jeoteknik tasarım ancak bu bilimsel veriler üzerine kurulabilir.

Özellikle kaya ortamlarında düzlemsel kayma, kama kayması, devrilme ve kaya düşmesi gibi yenilme mekanizmalarının belirlenmesi doğrudan mühendislik jeolojisi uzmanlığı gerektirir. Yönetmelik değişikliği ise Jeoloji Mühendislerini büyük ölçüde sondaj, veri toplama ve raporlama aşamasıyla sınırlandırmakta; jeolojik modelin tasarım, uygulama, izleme ve denetim süreçlerindeki belirleyici rolünü yeterince tanımamaktadır.

Bizim itirazımız herhangi bir mühendislik disiplininin yetkisine değil, jeoteknik sürecin tek bir meslek disiplininin yetki alanı gibi düzenlenmesinedir. Güvenli yapılar, mühendislik disiplinlerinin birbirini dışlamasıyla değil, kendi uzmanlık alanları çerçevesinde birlikte çalışmasıyla üretilebilir.

JMO Başkanı Düzgün Esina

Düzenleme uygulamada hangi risklere yol açabilir?

Kazı sırasında karşılaşılan zemin ve kaya koşulları, proje aşamasındaki kabullerden farklı çıkabilir. Yeni süreksizlikler görülebilir, yeraltı suyu seviyesi değişebilir veya öngörülmeyen bir yenilme mekanizması gelişebilir. Bu nedenle mühendislik jeolojisi modeli yalnızca başlangıçta hazırlanıp rafa kaldırılan bir rapor değil, uygulama boyunca kontrol edilmesi ve gerektiğinde güncellenmesi gereken dinamik bir modeldir.

Jeoloji Mühendisinin uygulama ve izleme aşamalarından dışlanması; foraj loglarının, kazı aynalarının, süreksizliklerin, yeraltı suyu değişimlerinin ve aletsel ölçüm sonuçlarının jeolojik bağlamından kopuk değerlendirilmesine neden olabilir. Bunun sonucunda kazı göçmeleri, oturmalar, heyelanlar, komşu yapılarda hasar ve yeraltı suyu kaynaklı sorunlar ortaya çıkabilir.

Ülkemizde yaşanan birçok kazı göçmesi ve heyelanın temelinde yalnızca taşıyıcı sistem hesabı değil, sahadaki gerçek koşulları temsil etmeyen eksik veya hatalı jeolojik-jeoteknik modeller bulunmaktadır. Dolayısıyla konu bir meslek grubunun yetki tartışmasından ibaret değildir; doğrudan yurttaşların can ve mal güvenliğiyle ilgilidir.

Uluslararası standartlar bu konuda nasıl bir yaklaşım benimsiyor?

Eurocode 7 başta olmak üzere uluslararası standartlar, jeoteknik araştırma ile jeoteknik tasarımı birbirinden kopuk iki ayrı faaliyet olarak görmez. Zemin ve kaya ortamının araştırılması, jeolojik-jeoteknik modelin oluşturulması, mühendislik parametrelerinin belirlenmesi, tasarımın yapılması ve uygulama sırasında bu kabullerin doğrulanması birbirini tamamlayan aşamalardır.

Burada temel yaklaşım, tek bir mesleği öne çıkarmak değil, uzmanlıkların bütünleştirilmesidir. Jeoloji Mühendisleri zemin ve kaya ortamını tanımlar, mühendislik jeolojisi modelini oluşturur, jeoteknik parametrelerin belirlenmesine ve yenilme mekanizmalarının değerlendirilmesine katkı sunar. İnşaat Mühendisleri ise kendi uzmanlık alanları kapsamında yapısal hesapları ve taşıyıcı sistem tasarımını yürütür. Güvenli sonuç bu iki alanın hiyerarşik değil, eş güdümlü çalışmasıyla elde edilir.

Yönetmelik hazırlanırken JMO’nun görüşü alındı mı? Alındıysa önerileriniz neden düzenlemeye yansımadı?

Yönetmeliğin hazırlanması sürecinde Odamızın görüşlerinin etkili ve sonuç doğurucu bir katılım mekanizması içerisinde değerlendirildiğini söylememiz mümkün değildir. Ortaya çıkan metin, Jeoloji Mühendislerinin mühendislik jeolojisi ve jeoteknik alanındaki bilimsel ve mesleki sorumluluklarını yeterince yansıtmamaktadır.

Yönetmelik boyunca jeolojik model, jeoteknik karakterizasyon, arazi araştırmaları, yeraltı suyu, kaya sınıflaması ve mühendislik parametreleri gibi doğrudan mühendislik jeolojisine dayanan kavramlar kullanılmasına rağmen, bu çalışmaları gerçekleştiren Jeoloji Mühendislerinin tasarım, uygulama ve denetim aşamalarındaki görev ve sorumlulukları açık biçimde tanımlanmamıştır. Düzenlemenin teknik içeriğiyle mesleki görev tanımları arasında ciddi bir uyumsuzluk bulunmaktadır.

Bizim beklentimiz, görüş istemenin biçimsel bir işlem olarak görülmemesi; ilgili tüm meslek odalarının bilimsel ve teknik değerlendirmelerinin metne gerçekten yansıtılmasıdır. Bakanlığa çağrımız, düzenlemenin katılımcı bir süreçle yeniden ele alınmasıdır.

Yönetmeliğin değiştirilmesi için tam olarak ne talep ediyorsunuz?

Talebimiz, yönetmeliğin yalnızca bir meslek grubuna yetki verilmesi ya da başka bir meslek grubundan yetki alınması anlayışıyla değil, güvenli yapı üretiminin gerektirdiği bilimsel iş bölümü esas alınarak yeniden düzenlenmesidir.

Jeoloji Mühendislerinin aşağıdaki aşamalardaki görev, yetki, sorumluluk ve imza haklarının yönetmelikte açıkça tanımlanmasını istiyoruz:

• Jeolojik ve jeoteknik modelin oluşturulması ve güncellenmesi

• Zemin ve kaya kütlesinin karakterizasyonu

• Süreksizlik sistemleri ile kaya kütlesi sınıflamalarının yapılması

• Yeraltı suyu koşullarının değerlendirilmesi

• Jeoteknik parametrelerin belirlenmesi

• Olası yenilme mekanizmalarının ortaya konulması

• Uygulama sırasında sondaj ve foraj logları ile kazı aynalarının incelenmesi

• Aletsel izleme sonuçlarının jeolojik koşullarla birlikte yorumlanması

Ümraniye'de çöken bina

Peki, yargı süreci ne zaman başlayacak ve hangi hükümlerin iptalini isteyeceksiniz?

Odamız hukuki süreci başlatmış durumdadır. Yürütmenin durdurulması ve iptal istemimiz; Jeoloji Mühendislerini kendi uzmanlık alanlarından dışlayan, görev ve yetkilerini veri raporuyla sınırlandıran ve jeoteknik tasarım ile uygulama sorumluluğunu tek bir meslek disiplinine bırakan hükümler üzerinde yoğunlaşacaktır. Dava dilekçesi ve iptali istenecek hükümler hukuki inceleme sonucunda kesinleştirilecek; süreç tamamlandığında ayrıntıları kamuoyuyla paylaşılacaktır.

Bu mücadele yalnızca meslektaşlarımızın haklarını koruma mücadelesi değildir. Esas amacımız bilimsel mühendislik hizmetlerinin, güvenli yapı üretiminin, kamu yararının, yurttaşların can ve mal güvenliğinin korunmasıdır.

Ankara merkezli gerçekleştirilen ve 22 ili kapsayan eş zamanlı operasyon kapsamında 32 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.

Üç okula yönelik saldırı hazırlığı iddiası

Soruşturma kapsamında C31K isimli suç örgütüyle bağlantılı kişilerin, sosyal medya ve çeşitli iletişim platformlarında suç içerikli paylaşımlarda bulunduğu tespit edildi.

Şüphelilerin ayrıca üç farklı ilde bulunan üç okula yönelik silahlı saldırı hazırlığına ilişkin paylaşımlar yaptıkları belirlendi.

Paylaşımlar üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldı.

32 şüpheli hakkında gözaltı kararı

Soruşturma kapsamında 19’u suça sürüklenen çocuk olmak üzere toplam 32 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.

Ankara merkezli 22 ilde eş zamanlı operasyon düzenleyen güvenlik güçleri, şu ana kadar 27 şüpheliyi yakaladı.

Cuma namazı öncesinde vatandaşların en çok araştırdığı başlıklar arasında yaşadıkları şehirdeki namaz saati, cuma namazının kaç rekat olduğu ve namazın hangi sırayla kılındığı bulunuyor. Diyanet’in resmi namaz vakitleri sayfasında 11 Eylül tarihine ilişkin saatler il ve ilçe bazında takip edilebiliyor.

11 Eylül Cuma namazı saat kaçta?

Diyanet’in 11 Eylül 2026 Cuma günü için yayımladığı namaz vakitlerine göre üç büyükşehirde öğle vakitleri şöyle:

• İstanbul: 13.06

• Ankara: 12.50

• İzmir: 13.13

Bu saatler Diyanet’in namaz vakitleri takvimindeki öğle vakitleridir. Cuma namazı da öğle namazı vaktinde cemaatle kılındığından, cuma namazı için esas alınan vakit bu saatlerdir.

Diğer illerde ise cuma namazı saatleri güneşin konumuna bağlı olarak değişiyor. Bu nedenle farklı şehirlerde yaşayanların kendi il veya ilçelerine ait Diyanet takvimini kontrol etmesi gerekiyor.

İstanbul, Ankara ve İzmir cuma namazı vakitleri

İstanbul’da 11 Eylül Cuma günü öğle vakti 13.06 olarak açıklandı. Ankara’da cuma namazı için öğle vakti 12.50, İzmir’de ise 13.13 olarak takvimde yer aldı.

Diyanet’in namaz vakitleri sistemi il ve ilçe bazında çalıştığı için aynı şehir içinde farklı ilçeler için ayrıca vakit sorgulaması yapılabiliyor. Cuma namazına yetişmek isteyenlerin yalnızca ezan saatini değil, camiye ulaşım ve hutbe öncesindeki hazırlık süresini de hesaba katması gerekiyor.

Cuma namazı kaç rekat?

Diyanet Din İşleri Yüksek Kurulu’nun açıklamasına göre cuma namazının farzı 2 rekattır. Bunun öncesinde 4 rekat sünnet, farzın ardından da 4 rekat sünnet kılınır. Böylece yaygın uygulamada cuma namazı, farz ve sünnetleriyle birlikte 10 rekat olarak kılınır.

Diyanet ayrıca farzdan sonra kılınan sünnet konusunda farklı bir içtihadın da bulunduğunu belirtiyor. İmam Ebu Yusuf ve İmam Muhammed'in görüşüne göre farzdan sonraki sünnet bir selamla 4, bir selamla 2 olmak üzere toplam 6 rekat şeklinde de kılınabiliyor.

Cuma namazının iki rekatlık farzı, imamın arkasında cemaatle kılınıyor. Diyanet’in Kur’an tefsirinde de cuma namazının farzının iki rekat olduğu ve imamın bu namazda Fatiha ile zamm-ı sureyi sesli okuduğu belirtiliyor.

Cuma namazı nasıl kılınır?

Cuma namazında önce camide öğle vakti girer ve cuma namazının hazırlıkları yapılır. Cemaat, imamın yönlendirmesiyle namazın sünnetlerini kılar.

Ardından hutbe okunur. Hutbenin ardından kamet getirilir ve cuma namazının iki rekatlık farzı imamın arkasında cemaatle eda edilir.

Farz namazının tamamlanmasının ardından cuma namazının son sünneti kılınır. Cuma namazının sünnetleriyle ilgili uygulamalar mezheplere ve farklı fıkhi görüşlere göre ayrıntılarda değişebildiği için namazın kılınışında bağlı olunan mezhebin veya güvenilir dinî kaynağın açıklamalarının esas alınması gerekir.

Cuma namazının farzı ne zaman başlıyor?

Cuma namazının farzı, öğle vaktinin girmesinin ardından hutbe süreci tamamlandıktan sonra cemaatle kılınır. Bu nedenle Diyanet takviminde yer alan öğle vakti, cuma namazı için temel başlangıç vaktini gösterir.

Örneğin 11 Eylül 2026'da Ankara'da öğle vakti 12.50'de giriyor. İstanbul'da bu saat 13.06, İzmir'de ise 13.13.

Hutbenin süresi ve camideki hazırlıklar nedeniyle namazın fiilen tamamlanma saati camiden camiye değişebilir. Bu nedenle özellikle cuma namazına ilk kez veya farklı bir camide katılacak kişilerin yalnızca namaz vaktine değil, hutbe öncesindeki zamana da dikkat etmesi gerekir.

11 Eylül 2026 Diyanet namaz vakitleri nasıl sorgulanır?

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın namaz vakitleri sistemi üzerinden il ve ilçe seçilerek günlük, haftalık veya aylık namaz vakitlerine ulaşılabiliyor. Sistem üzerinden cuma gününe denk gelen 11 Eylül 2026 tarihinin öğle vakti de görülebiliyor.

Diyanet’in resmi takviminde 11 Eylül için İstanbul, Ankara ve İzmir’in yanı sıra diğer il ve ilçelerin de imsak, güneş, öğle, ikindi, akşam ve yatsı vakitleri yayımlanıyor.

Bayat yangınında 2 bin saman balyası yandı

Çorum yangın olayının adresi Bayat ilçesine bağlı Kuruçay köyü oldu. Sadık Topal’a ait evin bahçesinde, henüz belirlenemeyen bir nedenle yangın çıktı. Bahçedeki saman balyalarının tutuşmasıyla büyüyen alevler üzerine durum ekiplere bildirildi.

İhbarın ardından Kuruçay köyüne Bayat Belediyesi itfaiye ekipleri ile jandarma sevk edildi. İtfaiyenin müdahalesiyle yangının çevredeki yapılara yayılması engellendi.

Yangında bahçede bulunan yaklaşık 2 bin saman balyası tamamen yanarken, park halindeki traktör ile hafif ticari araç da kullanılamaz hale geldi. Özellikle saman gibi kuru tarımsal malzemelerin bulunduğu alanlarda alevlerin kısa sürede geniş bir bölgeye yayılabilmesi, müdahalenin çevredeki yapılar açısından önemini artırdı.

Çorum yangını ev ve ahıra sıçramadan söndürüldü

Bayat Belediyesi itfaiye ekipleri, Çorum Bayat yangınında alevlerin ev ve ahıra ulaşmasını önleyerek yangını söndürdü. Müdahalenin ardından bölgede yeniden alevlenme riskine karşı kontrol çalışmaları gerçekleştirildi.

Yangının çıkış nedeni henüz netlik kazanmadı. Olayın hangi nedenle başladığının belirlenmesine yönelik inceleme sürerken, jandarma ekipleri de bölgede çalışma yaptı.

Çorum’un Bayat ilçesindeki yangında can kaybı yaşanmazken, saman balyaları ile iki aracın zarar görmesi nedeniyle önemli miktarda maddi hasar oluştu. Yangının kesin çıkış nedeninin yapılacak incelemenin ardından belirlenmesi bekleniyor.

Çağlayan’daki İstanbul Adliyesi’ne gelen Çelik, burada parti yöneticileri, ilçe başkanları ve avukatlar tarafından karşılandı.

Özgür Çelik: “Gerçekleri söyleyeceğiz”

Adliye girişinde açıklama yapan Özgür Çelik, soruşturma kapsamında savcılığa ifade vereceğini belirtti.

Çelik, "Üsküdar Belediyesi'nin önünde gerçekleri söyledik. Şimdi de avukatlarımızla ve arkadaşlarımızla beraber savcılıkta ifademizi vereceğiz. Orada da gerçekleri söyleyeceğiz" dedi.

Ne olmuştu?

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, YENİ Parti İstanbul İl Başkanı Özgür Çelik hakkında Üsküdar Belediye Meclis Üyesi Ayhan Aydın’a ilişkin açıklamaları nedeniyle resen soruşturma başlatmıştı.

Çelik’in açıklamaları, Üsküdar Belediye Başkanvekilliği seçimi sırasında yaşandığı öne sürülen tehdit ve baskı iddialarının ardından gündeme gelmişti.

YENİ Parti’den suç duyurusu

YENİ Parti İstanbul İl Başkanlığı da yenilenen Üsküdar Belediye Başkanvekili seçimi sırasında bazı meclis üyelerinin tehdit ve baskıyla AK Parti adayına oy vermeye zorlandığı iddialarıyla ilgili suç duyurusunda bulunmuştu.

Çelik, başlatılan soruşturmanın yalnızca Ayhan Aydın ile sınırlı tutulmaması gerektiğini savunarak soruşturmanın genişletilmesini istemiş, "Parti değiştiren ve oylama sırasında siyasi tercihlerini değiştiren tüm belediye meclis üyelerinin beyanlarının alınması gerekir. Tehdit iddialarının kimler tarafından gerçekleştirildiğinin mutlaka tespit edilmesi gerekir. Para veya menfaat teklif edilip edilmediğinin araştırılması gerekir. Adli süreçlerin siyasi iradeyi etkilemek amacıyla kullanılıp kullanılmadığını, adliyelerin siyasi iradeyi değiştirmek amacıyla alet edilip edilmediğinin mutlaka incelenmesi gerekir" demişti.

Çelik’ten soruşturmanın genişletilmesi talebi

Özgür Çelik, daha önce yaptığı açıklamalarda parti değiştiren ve oylama sırasında siyasi tercihlerini değiştiren tüm belediye meclis üyelerinin ifadelerinin alınması gerektiğini belirtmişti.

Çelik ayrıca, tehdit iddialarının kimler tarafından gerçekleştirildiğinin tespit edilmesini ve herhangi bir para ya da menfaat teklifinin yapılıp yapılmadığının araştırılmasını istemişti.

Siyasi iradeyi etkilemek amacıyla adli süreçlerin kullanılıp kullanılmadığının da incelenmesi gerektiğini belirten Çelik, adliyelerin siyasi iradeyi değiştirmek amacıyla kullanılıp kullanılmadığının araştırılması çağrısında bulunmuştu.

Türkiye’deki AÖL için birinci dönem yeni kayıt ve kayıt yenileme tarihinin kesinleştiğini gösteren güncel bir MEB duyurusu bulunmazken, Bakanlığın resmi AÖL sayfasında kayıt işlemlerine ilişkin genel kurallar ve başvuru süreçleri yer alıyor.

Bu nedenle sosyal medyada veya farklı internet sitelerinde yer alan tarihlerin, MEB tarafından yayımlanmış resmi kılavuz olmadan kesin kayıt tarihi olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.

AÖL kayıtları başladı mı?

Türkiye’deki Açık Öğretim Lisesi için 2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönem yeni kayıt ve kayıt yenileme tarihleri henüz resmi AÖL takvimi olarak duyurulmuş değil.

AÖL’de ilk kez kayıt yaptıracak öğrenciler için işlem “yeni kayıt”, daha önce kayıtlı olup eğitimine devam etmek isteyen öğrenciler için ise “kayıt yenileme” olarak uygulanıyor. MEB’in resmi AÖL açıklamalarına göre işlemler Halk Eğitimi Merkezi müdürlükleri üzerinden yürütülüyor.

18 yaşını doldurmuş ve Bakanlığın bilgi yönetim sistemlerinde öğrenim bilgileri bulunan öğrenciler için ise belirli şartların sağlanması halinde e-Devlet üzerinden yeni kayıt imkânı bulunuyor. 18 yaşını doldurmamış öğrencilerin yeni kayıt işlemleri Halk Eğitimi Merkezi müdürlükleri aracılığıyla gerçekleştiriliyor.

AÖL kayıtları ne zaman 2026-2027?

Türkiye’deki AÖL öğrencileri açısından 2026-2027 birinci dönem kayıt başlangıç ve bitiş tarihi, MEB tarafından yayımlanacak resmi takvimle kesinleşecek.

Bu nedenle öğrencilerin eylül ayı içerisinde kayıtların başlayacağı yönündeki geçmiş dönem uygulamalarını, kesinleşmiş 2026-2027 tarihi olarak kabul etmemesi gerekiyor.

MEB tarafından yeni kayıt ve kayıt yenileme duyurusu yayımlandığında;

• İlk kayıt başlangıç ve bitiş tarihi,

• Kayıt yenileme tarihleri,

• Ücret ödeme süresi,

• Ücret muafiyeti kapsamı,

• Ders seçimi tarihleri,

• Sınav merkezi işlemleri

gibi ayrıntılar da netleşecek.

Yurt dışı AÖL kayıt tarihleri açıklandı

Türkiye’deki AÖL takvimiyle karıştırılmaması gereken bir başka duyuru ise yurt dışı programlarına ilişkin.

MEB’in resmi yurt dışı AÖL duyurusuna göre Batı Avrupa, Balkanlar, Orta Asya ve Amerika programlarında 2026-2027 öğretim yılı birinci dönem yeni kayıt, kayıt yenileme ve nakil işlemleri 31 Ağustos-9 Ekim 2026 tarihleri arasında yapılacak. Yeni kayıt yaptıran adayların belgelerini teslim etmeleri için son tarih ise 16 Ekim 2026 olarak açıklandı.

Bu takvim, Türkiye’deki Açık Öğretim Lisesi öğrencileri için açıklanacak kayıt takviminden ayrı değerlendirilmeli.

Yurt dışı programları için ayrıca 2026-2027 eğitim öğretim yılı sınav tarihleri de duyuruldu. Buna göre birinci dönem sınavları 23-24 Ocak 2027, ikinci dönem sınavları 17-18 Nisan 2027, üçüncü dönem sınavları ise 26-27 Haziran 2027 tarihlerinde yapılacak.

AÖL kayıt ücreti ne kadar?

2026-2027 eğitim öğretim yılı Türkiye AÖL birinci dönem yeni kayıt ve kayıt yenileme ücretinin ne kadar olacağı, ilgili dönem kılavuzunun yayımlanmasıyla kesinleşecek.

Bu nedenle önceki dönemlerde uygulanan ücretlerin 2026-2027 dönemi için geçerli olduğu varsayılmamalı. MEB tarafından yeni dönem için açıklanacak tutar ve ödeme yöntemleri esas alınmalı.

AÖL’ün resmi SSS sayfasında, kayıt işlemleri kapsamında ücret ödemelerinin anlaşmalı bankalar veya MEB’in ödeme sistemi üzerinden yapılabildiği belirtiliyor. Ücret muafiyeti bulunan öğrenciler ise gerekli belgeleri sunmaları halinde bu uygulamadan yararlanabiliyor.

AÖL ilk kayıt nasıl yapılır?

Açık Öğretim Lisesine ilk kez kayıt yaptırma işlemi yeni kayıt olarak adlandırılıyor. MEB’in resmi açıklamalarına göre kayıt işlemleri Halk Eğitimi Merkezi müdürlükleri aracılığıyla gerçekleştirilebiliyor.

AÖL’e kayıt hakkı bulunan ve Bakanlığın sistemlerinde gerekli eğitim bilgileri bulunan 18 yaşını doldurmuş kişiler, şartları sağlamaları halinde e-Devlet üzerinden de yeni kayıt işlemlerini başlatabiliyor.

18 yaşını doldurmamış öğrencilerin ise Halk Eğitimi Merkezi müdürlüklerine başvurmaları gerekiyor. Kayıt için gerekli belgeler öğrencinin eğitim geçmişine ve sistemdeki kayıt durumuna göre değişebiliyor.

AÖL kayıt yenileme nasıl yapılır?

AÖL’de kayıt yenileme işlemi, daha önce sisteme kayıtlı öğrencilerin yeni eğitim döneminde öğrencilik durumlarını sürdürmeleri için yapılıyor.

MEB’in resmi SSS sayfasına göre kayıt yenileme döneminde gerekli ücreti yatıran öğrencilerin işlemleri sistem üzerinden otomatik olarak gerçekleştirilebiliyor. Kayıt yenileme tamamlandıktan sonra öğrencilerin sisteme girerek ders seçimlerini ve diğer bilgilerini kontrol etmeleri gerekiyor.

Ücret muafiyeti bulunan öğrenciler için ise kayıt yenileme işleminin tamamlanması amacıyla gerekli belgelerin sistemde bulunması gerekiyor.

AÖL sınavları ne zaman?

Türkiye’deki 2026-2027 AÖL sınav takvimi de birinci dönem kayıt duyurusuyla birlikte veya MEB’in ilgili resmi açıklamalarıyla netleşecek.

AÖL’ün resmi SSS sayfasında yeni kayıt, kayıt yenileme, ders seçimi, sınav merkezi güncelleme, sınav giriş belgesi ve sınav sonuçlarına ilişkin tarihlerin AÖL’ün resmi internet sitesinde yayımlandığı belirtiliyor.

Bu nedenle öğrencilerin sınav tarihi konusunda da sosyal medya paylaşımları yerine MEB ve AÖL’ün resmi duyurularını esas alması gerekiyor.

AÖL kayıt takvimi nereden takip edilir?

2026-2027 AÖL kayıtları için en güvenilir kaynak, Milli Eğitim Bakanlığı ve Açık Öğretim Lisesinin resmi duyuruları olacak.

Özellikle Türkiye’deki AÖL ile yurt dışı AÖL programlarının takvimleri birbirinden farklı olabileceği için öğrencilerin yalnızca kendi programlarına ilişkin duyuruları takip etmesi gerekiyor.

MEB yeni kayıt ve kayıt yenileme kılavuzunu yayımladığında başvuru tarihleri, ücret, gerekli belgeler ve işlem adımları kesinleşmiş olacak.

9 şüpheli gözaltına alındı

Ekipler tarafından belirlenen adreslere eş zamanlı operasyon düzenlendi. Operasyon kapsamında 9 şüpheli gözaltına alındı.

Yürütülen incelemelerde, şüphelilerin banka hesapları üzerinden yasa dışı bahis ve sanal kumar sitelerine para aktarımının gerçekleştirildiği belirlendi.

Banka hesaplarında 105 milyon liralık hareket

Şüphelilerin banka hesapları üzerinde yapılan incelemelerde, yaklaşık 105 milyon liranın yasa dışı bahis ve sanal kumar sitelerine aktarıldığı tespit edildi.

Emniyet ekiplerinin çalışmasında, şüphelilerin yasa dışı sanal bahis oynatılması ve para transferlerine aracılık ettikleri belirlendi.

9 şüpheli tutuklandı

Emniyetteki işlemleri tamamlanan 9 şüpheli, daha sonra adliyeye sevk edildi. Şüpheliler, çıkarıldıkları sulh ceza hakimliğince tutuklandı. Böylece operasyonda gözaltına alınan 9 şüphelinin tamamı tutuklanmış oldu.

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün (İZSU) kesinti programında yer alan bilgilere göre, su kesintileri ilçelerin tamamını değil, belirli mahalleleri kapsıyor. Kesintilerin başlangıç ve bitiş saatleri ise bölgedeki çalışmanın niteliğine göre değişiyor.

İzmir’de bugün su kesintisi yaşanacak ilçeler ve mahalleler şöyle:

Aliağa’da su kesintisi

11 Eylül Cuma günü su kesintisinden etkilenecek ilçelerden biri Aliağa olacak. İlçede B. Hayrettin Paşa, Fatih ve Mimar Sinan mahallelerinde su kesintisi uygulanacak.

Kesintinin 09.30 ile 12.30 saatleri arasında devam etmesi bekleniyor. Bu nedenle söz konusu mahallelerde yaşayanların kesinti süresince su ihtiyacını önceden karşılamaları önem taşıyor.

Aliağa’daki kesinti kapsamında üç mahalle bulunuyor:

• B. Hayrettin Paşa Mahallesi

• Fatih Mahallesi

• Mimar Sinan Mahallesi

Kesintinin sona ermesinin ardından şebekenin yeniden devreye alınmasıyla suyun bölgelere kademeli olarak ulaşması beklenebilir. Şebekedeki basınç durumuna bağlı olarak suyun hanelere ulaşması duyurulan bitiş saatinden daha uzun sürebilir.

Bornova’da su kesintisi

İzmir’in Bornova ilçesinde ise Evka 3 Mahallesi su kesintisinden etkilenecek bölge olarak açıklandı.

Kesintinin 09.00 ile 11.00 saatleri arasında yaşanması bekleniyor. Böylece Bornova’daki kesintinin yaklaşık iki saat sürmesi öngörülüyor.

Bornova için açıklanan kesinti bölgesi:

• Evka 3 Mahallesi

Kesintinin ardından suyun yeniden verilmesiyle birlikte şebekenin normale dönmesi bekleniyor. Ancak suyun tüm adreslere aynı anda ulaşmayabileceği göz önünde bulundurularak, kesinti bitiş saatinin ardından kısa süreli basınç farklılıkları yaşanabileceği unutulmamalı.

Torbalı’da su kesintisi

11 Eylül İzmir su kesintisi programında yer alan bir diğer ilçe Torbalı oldu. İlçenin Sağlık Mahallesinde su kesintisi uygulanacak.

Torbalı Sağlık Mahallesi'ndeki kesintinin 09.03 ile 12.06 saatleri arasında sürmesi bekleniyor.

Torbalı'da kesintiden etkilenecek bölge:

• Sağlık Mahallesi

Kesintinin belirtilen saatte sona ermesinin ardından suyun şebekeye yeniden verilmesi planlanıyor. Özellikle kesintinin uzun sürdüğü bölgelerde suyun hanelere ulaşması, şebeke basıncının yeniden düzenlenmesine bağlı olarak birkaç dakika gecikebilir.

İzmir’de sular ne zaman gelecek?

11 Eylül 2026 Cuma günü İzmir’de açıklanan su kesintilerinin sona erme saatleri ilçelere göre farklılık gösteriyor. Aliağa’da kesintinin 12.30, Bornova’da 11.00, Torbalı’da ise 12.06 itibarıyla sona ermesi bekleniyor.

İZSU’nun kesinti programlarında verilen saatler, çalışmaların planlanan tamamlanma zamanını gösteriyor. Arıza veya altyapı çalışmalarının seyrine göre kesintilerin süresi değişebileceğinden, vatandaşların güncel duyuruları takip etmesi gerekiyor.

11 Eylül İzmir su kesintisi hangi ilçelerde?

11 Eylül Cuma günü yayımlanan programda İzmir’in üç ilçesi bulunuyor. Kesintilerin tamamı ilçe genelinde uygulanmıyor; yalnızca belirtilen mahalleleri kapsıyor.

• Aliağa: B. Hayrettin Paşa, Fatih, Mimar Sinan — 09.30-12.30

• Bornova: Evka 3 — 09.00-11.00

• Torbalı: Sağlık — 09.03-12.06

Kesinti programında yer almayan ilçelerde yaşayanların ise kendi adresleri için ayrıca İZSU üzerinden güncel durumu kontrol etmesi gerekiyor. Çalışmaların erken tamamlanması veya uzaması halinde suyun veriliş saatlerinde değişiklik yaşanabilir.

Fekk-i kabir işlemi ertelendi

Ergenekon soruşturması kapsamında tutuklu bulunduğu sırada Silivri Cezaevi’nde yaşamını yitiren Kaşif Kozinoğlu’nun ölümüne ilişkin dosya yeniden incelemeye alındı.

Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı’nın talebi doğrultusunda yapılacak fekk-i kabir işlemiyle Kozinoğlu’nun kesin ölüm nedeninin belirlenmesi ve ölümünde üçüncü kişilerin müdahalesi bulunup bulunmadığının araştırılması amaçlanıyor.

11 Eylül Cuma günü yapılacağı duyurulan mezar açma işleminin ertelendiği bildirildi. İşlemin yarın gerçekleştirilmesi bekleniyor.

Mezardan kemik ve toprak örnekleri alınacak

Mezarın açılması sırasında görev yapacak heyette 3 adli tıp uzmanı, 1 kimyager ve 1 otopsi teknikerinin bulunacağı ifade edildi.

Heyetin incelemeler kapsamında Kozinoğlu’nun cenazesinden kemik ve toprak örnekleri alacağı belirtildi. Alınacak örneklerin adli incelemelerde değerlendirilmesi bekleniyor.

Ne olmuştu?

Eski MİT görevlisi ve Millî İstihbarat Teşkilatı Dış Operasyonlar Dairesi Başkanı Kaşif Kozinoğlu, Ergenekon soruşturması kapsamında tutuklu bulunduğu Silivri Cezaevi’nde 2011 yılında hayatını kaybetti. Ölümünün ardından yapılan incelemelerde Kozinoğlu’nun kesin ölüm nedeni kalp hastalığı olarak belirlendi.

Kozinoğlu’nun ölümünün şüpheli bulunması üzerine dönemin savcılıkları tarafından soruşturma yürütüldü. Alınan doku örneklerinde, yiyecek, içecek veya kullanılan ilaçlardan kaynaklanabilecek kimyasal etkileşimler üzerinden zehirlenme ihtimali araştırıldı. Yapılan analizlerin tekrarlanarak sonuçların teyit edildiği ve kesin ölüm raporunda ölümün kalp hastalığına bağlı olduğunun belirtildiği aktarıldı.

Aradan geçen yılların ardından Kozinoğlu’nun ölümüne ilişkin soruşturma yeniden gündeme geldi. Soruşturmanın yeni aşamasında, olay tarihinde cezaevinde görev yapan 11 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. Şüphelilerden 10’u gözaltına alınırken, bir kişinin FETÖ firarisi olarak yurt dışında bulunduğu belirlendi.

Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı’nın yürüttüğü soruşturma kapsamında, Kozinoğlu’nun kesin ölüm nedeninin yeniden araştırılması ve ölümünde üçüncü kişilerin müdahalesinin bulunup bulunmadığının ortaya çıkarılması amacıyla mezarının açılmasına karar verildi.

Fekk-i kabir işlemi kapsamında mezardan kemik ve toprak örneklerinin alınması, bu örneklerin ise Adli Tıp Kurumu’nda incelenmesi bekleniyor.

Yeni incelemede mezardan elde edilecek bulguların yanı sıra cezaevi kamera kayıtları, 112 Acil Çağrı Merkezi kayıtları ve hastane belgelerinin de birlikte değerlendirilmesi planlanıyor.

Kütahya trafik kazasında motosiklet ile hafif ticari araç çarpıştı

Kütahya kaza haberlerine konu olan olay, Kütahya-Tavşanlı kara yolunun yan yol kısmında meydana geldi. Semih Öksüz’ün kullandığı 43 AEU 802 plakalı motosiklet ile A.T. yönetimindeki 43 AGZ 744 plakalı hafif ticari araç henüz belirlenemeyen nedenle çarpıştı.

Çarpışmanın ardından çevredekilerin 112 Acil Çağrı Merkezine yaptığı ihbar üzerine bölgeye sağlık ve polis ekipleri yönlendirildi. Sağlık görevlileri, kazada ağır yaralanan motosiklet sürücüsü Öksüz’e olay yerindeki ilk müdahalenin ardından hastaneye sevk kararı verdi.

Ağır yaralanan Semih Öksüz hastanede hayatını kaybetti

Ambulansla Kütahya Şehir Hastanesine kaldırılan Semih Öksüz, doktorların müdahalesine rağmen kurtarılamadı. Genç sürücünün ölümüyle sonuçlanan Kütahya trafik kazasının ardından polis ekipleri olay yerinde inceleme yaptı.

Öte yandan 23 yaşındaki Semih Öksüz’ün eşinin hamile olduğu öğrenildi.

Kütahya-Tavşanlı kara yolunda meydana gelen kazanın kesin oluş şeklinin, polis ekiplerinin yapacağı inceleme sonucunda netleşmesi bekleniyor. Kütahya kaza olayına ilişkin inceleme sürüyor.

Aynı zaman diliminde motorlu kara taşıtları ile motosikletlerin toptan ve perakende ticareti ile onarımı kalemi satış hacminde yüzde 9,8 oranında gerileme yaşanırken, toptan ticaret satış hacmi yüzde 4,2 azaldı. Perakende ticaret satış hacmi ise aynı dönemde yüzde 10,4 oranında yukarı yönlü seyretti.

Ticaret satış hacmi aylık değişim oranları

Aylık bazdaki veriler incelendiğinde, ticaret satış hacmi (2021=100) 2026 yılı Temmuz döneminde bir önceki aya göre yüzde 2,5 oranında azalış kaydetti.

Perakende satış hacmi ve alt sektörlerdeki son durum

İlgili ayda motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin toptan ve perakende ticareti ile onarımı alanındaki satış hacmi aylık yüzde 0,9 oranında yükseliş gösterdi. Toptan ticaret satış hacminin yüzde 4,5 oranında kan kaybettiği aynı süreçte, perakende ticaret satış hacmi ise yüzde 0,2 oranında sınırlı bir artış sergiledi.

Erbaa'da bıçaklı kavga ölümle sonuçlandı

Erbaa bıçaklı kavga olayı, Koçak Mahallesi’nde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, 58 yaşındaki Tahir Yumuşakkaya ile kayınbiraderi M.K. arasında henüz belirlenemeyen bir nedenle tartışma başladı.

Tartışmanın büyüyerek kavgaya dönüşmesi üzerine M.K., eniştesi Yumuşakkaya’yı bıçakladı. Çevredekilerin ihbarının ardından bölgeye sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi.

Sağlık görevlilerinin olay yerinde yaptığı kontrolde Tahir Yumuşakkaya’nın hayatını kaybettiği belirlendi. Tokat bıçaklı kavga vakası, Yumuşakkaya’nın ölümü üzerine adli soruşturma kapsamına alındı.

Tokat'taki cinayet şüphelisi jandarma tarafından yakalandı

Olayın ardından bölgeden kaçan M.K.’nin yakalanması için jandarma ekipleri çalışma başlattı. Yapılan çalışmalar sonucunda şüpheli yakalanarak gözaltına alındı.

Erbaa cinayet soruşturması kapsamında, Yumuşakkaya ile M.K. arasındaki tartışmanın hangi nedenle başladığının ve olayın ayrıntılarının belirlenmesine yönelik inceleme sürüyor.

Tokat cinayet vakasına ilişkin soruşturmanın, olay yerindeki bulgular ve alınacak ifadeler doğrultusunda devam etmesi bekleniyor. Şüpheli M.K. hakkındaki adli işlemler jandarmadaki sürecin ardından sürdürülecek.

Kesinti programında İzmir’in kuzeyinden güneyine birçok ilçe yer alıyor. Bayraklı, Bornova, Karşıyaka, Buca, Karabağlar, Çeşme, Urla, Seferihisar, Menderes, Bayındır, Kınık, Kiraz, Menemen, Ödemiş, Tire, Torbalı ve Beydağ başta olmak üzere çok sayıda bölgede çalışma yapılacak.

Kesintilerin süresi bölgedeki çalışmanın niteliğine göre değişiyor. Bazı noktalarda elektrik yaklaşık bir saat kesilirken, bazı bölgelerde çalışmaların sabah başlayıp akşam saatlerine kadar sürmesi planlanıyor.

Bayraklı’da elektrik kesintisi saatleri

Bayraklı’da 11 Eylül günü Gümüşpala ve Org. Nafiz Gürman mahallelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında elektrik kesintisi uygulanacak. Bu bölgelerde çalışmanın nedeni ağaç kesimi olarak bildirildi.

R. Şevket İnce Mahallesi’nde ise 09.30-10.30 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması gerçekleştirilecek.

Bornova’da farklı saatlerde kesinti

Bornova’da kesintiler farklı bölgelerde ayrı saat aralıklarında uygulanacak.

Atatürk Mahallesi’nde 10.00-16.00, Kemalpaşa Mahallesi’nde ise 17.00-22.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması yapılacak.

Kızılay Mahallesi’nde 10.00-12.00 saatleri arasında role akü redresör arızası nedeniyle çalışma gerçekleştirilecek. Karacaoğlan Mahallesi’nde ise 12.00-14.00 saatleri arasında üçüncü şahıs talebi kapsamında elektrik kesintisi uygulanacak.

Karşıyaka’da elektrikler ne zaman kesilecek?

Karşıyaka’da Donanmacı Mahallesi’nde 10.30-16.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması yapılacak.

Bostanlı Mahallesi’nde ise 09.30-17.00 saatleri arasında OG kesici arızası nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Buca’da 8 saate varan kesinti

Buca’da 29 Ekim ve Kaynaklar Merkez bölgelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında şebeke bakımı gerçekleştirilecek.

29 Ekim ve Zafer bölgelerinde ise 10.00-12.00 saatleri arasında OG kesici arızası nedeniyle elektrik kesintisi yaşanacak.

Karabağlar’da elektrik kesintisi

Karabağlar Cennetoğlu Mahallesi’nde 09.00-17.00 saatleri arasında şebeke bakımı nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Çalışma süresinin sekiz saate kadar uzanması nedeniyle bölgede yaşayanların elektrikle çalışan cihazlar ve günlük planları açısından kesinti saatlerini dikkate alması gerekiyor.

Çeşme’de elektrik kesintisi 09.00’da başlayacak

Çeşme’nin Germiyan ve Ildır bölgelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması yapılacak.

Belirtilen saat aralığında söz konusu bölgelerde elektrik hizmeti kesintiye uğrayacak.

Urla’da hangi bölgelerde elektrik kesilecek?

Urla’da Altıntaş ve Yaka bölgelerinde 10.00-17.00 saatleri arasında elektrik kesintisi uygulanacak.

Atatürk, İskele, Kalabak ve Yenice bölgelerinde ise 09.30-14.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması yapılacak.

Seferihisar’da 09.00-17.00 arası kesinti

Seferihisar’da Akarca, Hıdırlık, Tepecik ve Turabiye bölgelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında elektrik kesintisi uygulanacak.

Çalışmanın şebeke yenileme ve kapasite artırımı kapsamında gerçekleştirileceği bildirildi.

Menderes’te elektrik kesintisi

Menderes’in Gümüldür İnönü ve Orta bölgelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması yapılacak.

Bayındır’da kesinti saatleri

Bayındır’da Cumhuriyet ve Yeşilova bölgelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında elektrik kesintisi uygulanacak.

Karahalilli ve Sadıkpaşa bölgelerinde ise çalışma saatleri 09.30-17.30 olarak belirlendi.

Kınık’ta iki farklı saat aralığı

Kınık’ta Bağalan bölgesinde 10.00-14.00, Büyükoba bölgesinde ise 15.00-19.00 saatleri arasında şebeke bakımı nedeniyle elektrik kesintisi yapılacak.

Böylece ilçedeki iki farklı bölgede çalışmalar günün ayrı saatlerinde gerçekleştirilecek.

Kiraz’da elektrik kesintileri akşama kadar sürecek

Kiraz’da Altınoluk ve Çayağzı bölgelerinde şebeke bakımı kapsamında farklı kesinti saatleri bulunuyor.

Programda 09.30-17.30, 10.00-18.00 ve 10.30-18.30 saatleri arasında uygulanacak kesintiler yer alıyor.

Menemen’de elektrik kesintisi

Menemen’de Fatih ve Yıldırım bölgelerinde 09.00-15.00 saatleri arasında üçüncü şahıs talebi nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Kasımpaşa, Uğur Mumcu ve Yahşelli bölgelerinde ise kesinti saatleri 16.30-19.30 olarak bildirildi.

Ödemiş’te 10 bölgede elektrik kesilecek

Ödemiş’te Bademli, Konaklı, Mescitli, Ovakent, Umurbey, Yolüstü, Bıçakçı, Bozcayaka, Kemenler ve Pirinççi bölgelerinde 12.00-13.00 saatleri arasında şebeke bakımı nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Kesinti süresi bir saat olarak planlanırken çalışma kapsamındaki bölgelerin sayısı dikkat çekiyor.

Tire’de elektrik kesintisi

Tire’de İbni Melek ve Turan bölgelerinde 09.00-17.00 saatleri arasında üçüncü şahıs talebi nedeniyle elektrik kesintisi yapılacak.

Adnan Menderes ve Toki bölgelerinde ise 10.00-18.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması gerçekleştirilecek.

Torbalı’da elektrikler 09.00’da kesilecek

Torbalı Subaşı bölgesinde 09.00-17.00 saatleri arasında şebeke yenileme ve kapasite artırımı çalışması nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Beydağ’da kısa süreli kesinti

Beydağ’ın Halıköy bölgesinde 12.00-13.00 saatleri arasında şebeke bakımı nedeniyle elektrik kesintisi yapılacak.

İzmir elektrik kesintisi nereden sorgulanır?

Planlı elektrik kesintilerinde saatler mahalle ve sokak bazında değişebildiği için vatandaşların kendi adreslerini ayrıca kontrol etmesi gerekiyor. Özellikle aynı ilçede farklı bölgeler için farklı başlangıç ve bitiş saatleri bulunabiliyor.

Çalışmaların planlanan süreden önce tamamlanması veya teknik nedenlerle uzaması halinde kesinti saatlerinde değişiklik yaşanabileceğinden, güncel dağıtım programının takip edilmesi önem taşıyor.

Akkoç, 12 Eylül öncesinde sağ ve sol görüşlü gençlerin sokaklara döküldüğünü, toplumun yaşanan şiddet olaylarından ciddi biçimde rahatsız olduğunu belirterek, darbenin ardından yaşananlara ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

“Kanlı terör neden bir anda kesildiğini bir türlü açıklayamadılar”

12 Eylül öncesindeki atmosferi anlatan Akkoç, sağ ve sol görüşlü gençler arasındaki çatışmaların toplumu yorduğunu söyledi. Akkoç, darbenin gerekçesi olarak gösterilen olayların darbenin hemen ardından sona ermesine dikkat çekerek şöyle konuştu:

“12 Eylül 1980 darbesi sırasında, 12 Mart öncesinde olduğu gibi sağcı ve solcu gençler sokağa dökülmüş, anarşi hortlamıştı. Vatandaş anarşiden, günlük olaylardan ve gençlerin birbirini öldürmesinden bıkmış, ciddi şekilde rahatsız hale gelmişti.

Ancak 12 Eylül darbesini yapanlar, darbeden bir gün sonra, darbe için gerekçe olarak gösterilen olayların ve kanlı terörün neden bir anda, bir gün içinde kesildiğini bir türlü açıklayamadılar.

Askeri müdahaleye uygun şartların oluşması için solcu ve sağcı gençleri sokaklara döküp kan akıtanlar, istediklerini maalesef yine elde etmişlerdi.”

"Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönmesini sağladılar"

Akkoç, 12 Eylül darbesinin ardından Türkiye’nin dış politikasında ve ekonomik yapısında önemli değişiklikler yaşandığını savundu. Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşünü de bu sürecin önemli başlıklarından biri olarak değerlendiren Akkoç, şöyle konuştu:

“Askeri yönetimleri ve parlamento dışı hükümetleri, kendi istediklerini kabul ettirebilmek için uygun gören Amerikalılar, 12 Eylül darbesinden sonra Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönmesini sağladılar.”

Akkoç, dönemin ekonomik gelişmelerine ilişkin ise tütün tekeli kanununun kaldırılmasını örnek gösterdi:

“Ardından tütün tekeli kanunu kaldırılarak Türk tütünü yerine ithal Virginia tütünü getirildi ve Türk sigarası yerine Amerikan sigarası piyasaya girdi. Tütün tekeli kanununun kaldırılmasıyla da tütün satan bir ülke olan Türkiye, tütün ithal eder hale getirildi”

“Türkiye’de siyasetin yeniden dizayn edilmesinin yolu açıldı”

12 Eylül darbesinin siyasi sonuçlarına da değinen Akkoç, başta Bülent Ecevit ve Süleyman Demirel olmak üzere siyasi parti liderlerine getirilen yasakların yeni bir siyasi yapılanmanın önünü açtığını söyledi:

“12 Eylül darbesiyle başta Ecevit ve Demirel olmak üzere bütün siyasi partilerin yöneticilerine siyaset yasağı getirildi. Böylece Türkiye’de siyasetin yeni partiler ve yeni yüzlerle yeniden dizayn edilmesinin yolu açılmış oldu.”

Akkoç, bu sürecin yalnızca Türkiye içindeki siyasi dengelerle açıklanamayacağını savunarak, dönemin MİT Ekonomik İşler Dairesi Başkanı Mahir Kaynak’ın açıklamalarına da dikkat çekti.

“12 Eylül öncesinde Milli İstihbarat Teşkilatı’nda Ekonomik İşler Dairesi Başkanı olarak görev yapan Profesör Mahir Kaynak, Cumhuriyet gazetesinde Yüneyt Arcayürek’le yaptığı bir söyleşide, Demirel hükümetinin uyguladığı bağımsız ekonomik politika nedeniyle Amerikalılar tarafından devrileceğini bir ay önceden yönetime rapor olarak bildirdiğini açıklamıştı.”

Kenan Evren’in açıklaması: “Her türlü gayret gösterilecek”

Akkoç, 12 Eylül lideri Orgeneral Kenan Evren’in darbeden kısa süre sonra Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşü konusunda yaptığı açıklamayı da hatırlattı:

“12 Eylül’ün lideri Orgeneral Kenan Evren, 15 Eylül tarihinde düzenlediği basın toplantısında Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönebilmesi için gerekli her türlü gayretin gösterileceğini açıkladı.

Türkiye’nin Yunanistan’ın NATO’nun askeri kanadına dönüşünü alelacele veto etmeden kabul etmesiyle Türkiye, Yunanistan’la arasındaki Kıbrıs, 12 Adalar, kıta sahanlığı, Ege Denizi ve Fırat hattı problemlerinin çözümünde ve ayrıca Avrupa Birliği ile ilişkilerinde kullanabileceği çok önemli bir siyasi kozu kaybetmiş oldu.”

“Darbeciler siyasetçiden çok siyasetçi gibi davrandı”

Akkoç, 12 Eylül’ün dikkat çeken yönlerinden birinin de askeri yönetimin siyasi yapılanma konusunda izlediği yöntem olduğunu söyledi:

“12 Eylül darbesinin bir başka önemli tarafı da darbeyi yapanların siyasetçiden çok siyasetçi, politikacıdan çok politikacı gibi davranmış olmasıydı.”

12 Eylül’den hemen sonra, 14-15 Eylül günlerinde Ankara kulislerinde Güven Partisi Genel Başkanı Profesör Turan Feyzioğlu’nun başbakan, Zeyyat Baykara’nın ise başbakan yardımcısı olacağı konuşulmaya ve tartışılmaya başlanmıştı.”

O dönemde Tercüman gazetesinde çalıştığını belirten Akkoç, yaşananları şöyle anlattı:

“Hiç unutmam, o dönemde çalıştığım Tercüman gazetesinde Avrupa baskılarına bakıyordum. Bu siyasi gelişmeler ve Feyzioğlu’nun başbakanlığı konusu tartışılırken köşe yazarı Kurtul Altuğ, Feyzioğlu’nun başbakan olacağını söylemişti. Ben de, ‘Askerler diğer darbelerden farklı olarak kamuoyuna, halka ve belli görevlerde bulunanlara karşı çok dikkatli davranıyorlar. Politikacıdan fazla politikacı gibi davranıyorlar’ dedim.

Üç milletvekili olan Güven Partisi’nin genel başkanını büyük tepki alacağı düşüncesiyle başbakan yapmadılar.”

"Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla taşlar yerine oturmaya başladı"

Akkoç, 20 Eylül’de Bülent Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla daha önceki siyasi senaryonun değiştiğini belirtti.

“Feyzioğlu’nun başbakan olması mümkün değildi, yapmazlardı. Çünkü bu arada Ferit Melen hükümetinin senaryosunu uyguluyorlardı.

Ulusu’nun başbakanlığının açıklanmasıyla taşlar yerine oturmaya başladı. Demirel hükümetinin bakanlar üstü bürokratı Turgut Özal, darbecilerin kurduğu hükümette ekonomik işlerden sorumlu başbakan yardımcısı oldu. Yani adeta fiili başbakan durumuna geldi.”

“Özal mutlaka parti kuracaktı ve iktidara getirilecekti”

Akkoç, 12 Eylül sonrasında Türkiye’de yeni siyasi partilerin kurulacağına ilişkin kulislerin hızlandığını, bu süreçte Turgut Özal’ın da parti kuracağının konuşulduğunu söyledi.

1982 yılının Şubat ayında Almanya’da olduğunu belirten Akkoç, Tercüman gazetesinde Yavuz Donat’ın Özal’la yaptığı görüşmenin dokuz sütun manşetten yayımlandığını anlattı:

“‘Özal'ın hiç kimse gocunmasın, parti kurmayacağım’ şeklindeki sözleri şok etkisi yarattı. Bu açıklama bende de şok etkisi yarattı. Benim değerlendirmeme göre Özal mutlaka parti kuracaktı ve iktidara getirilecekti.

Çünkü yeniden siyasi yapılanmaya gidileceği, bütün partilere, her partiye, her adaya ve her lidere izin verilmeyeceği biliniyordu. Benim tahminime göre Özal’ın parti kuracağı kesindi.”

"Özal bana, "Ben öyle söylemedim" dedi"

Ankara’ya döndükten sonra 28 Mart’ta Turgut Özal’dan randevu aldığını anlatan Akkoç, kendisine parti kurmayacağı yönündeki açıklamasını sorduğunu belirtti. Özal’ın sözlerinin yanlış değerlendirildiğini söylediğini aktaran Akkoç, görüşmeyi şöyle anlattı:

“Özal bana, ‘Ben öyle söylemedim. Yavuz onu yanlış değerlendirmiş. O konuşmada ben de bugün için parti kurmayı düşünmüyorum dedim’ dedi.

‘Hiç kimse gocunmasın’ ifadesinin doğru olduğunu, ancak ‘Bugün için parti kurmayı düşünmüyorum. Ama gelecekte şartlar ne olur, onu bilemem’ şeklinde konuştuğunu söyledi. Yavuz Donat’ın sözlerini yanlış değerlendirdiğini belirtti. Ben beklediğim cevabı almıştım”

"Turgut Bey’den açık cevabı orada almıştım"

Akkoç, görüşmede Özal’a 12 Mart ve 12 Eylül dönemlerinde üst düzey görevlerde bulunmasını da sorduğunu anlattı:

“Ardından Özal’a, ‘Efendim, 12 Mart darbesi sırasında da Planlama Müsteşarıydınız. 12 Eylül darbesi sırasında yine Planlama Müsteşarıydınız. Burada daha yetkili şekilde, bakanlar üstü bürokrat unvanınız vardı. Bu sadece tesadüf mü?’ diye sordum. Özal bu soru karşısında şaşırdı ve “Tesadüfler var” dedi. Görüşmenin en dikkat çekici bölümü Özal’ın darbeler hakkındaki değerlendirmesiydi, bana "27 Mayıs’ da, 12 Mart da, 12 Eylül de neticeleri itibarıyla Türkiye’yi kurtarmak için yapılmıştır. 12 Eylül ise diğerlerinden daha farklıdır ve başarılıdır" ifadelerini kullandı.

Turgut Bey’den açık cevabı orada almıştım. Çünkü orada diğer bütün darbelere sahip çıkıyor, 12 Eylül’e ise ayrıca sahip çıkıyordu. 12 Eylül’ü diğerlerinden daha başarılı olarak değerlendiriyordu.”

"Partilerin bir babanın üç çocuğundan farkı yoktu"

Akkoç, 12 Eylül sonrasında eski siyasi liderlerin yasaklı olduğu ve yeni siyasi yapılanmanın şekillendirildiği dönemi de anlattı:

“Seçim ortamına girildiğinde eski liderler yasaklıydı. Bütün partilerin liderleri yasaklıydı. Eski liderlere yakınlığıyla bilinen kişiler dahi veto edildi. Partiler veto edildikçe üç partinin seçime girmesine izin verildi: Anavatan Partisi, Milliyetçi Demokrasi Partisi ve Halkçı Parti.”

Milliyetçi Demokrasi Partisi’nin başında Turgut Sunalp vardı. Askerlerin ‘abi’ dedikleri, çok sevdikleri ve ordu içerisinde çok sevilen bir liderdi Turgut Paşa.

Anavatan Partisi’nin başında başbakan yardımcısı vardı, yani askerlerin kurduğu hükümetin başbakan yardımcısı Turgut Özal’dı. Halkçı Parti’nin başında ise Başbakanlık Müsteşarı Necdet Calp vardı.

Yani biri askerlerin çok yakın gördüğü bir isim, biri başbakan yardımcısı, diğeri de Başbakanlık Müsteşarıydı. Partilerin bir babanın üç çocuğundan farkı yoktu.”

“Özal’ın vetosu orada önlendi”

Akkoç, diğer siyasi aktörlerin veto edildiğini, hatta eski siyasi liderlerle yakınlığı bulunan isimlerin de seçim sürecinin dışında bırakıldığını belirtti:

“Diğer partilerin hiçbiri seçime sokulmadı, veto edildi. Hatta eski partilerle ve eski liderlerle yakınlığı bilinen kişiler de veto edildi. İsmet Paşa’nın oğlu Erdal İnönü bile veto edildi. Konseyde görev yapan komutanlar ve generaller, Anavatan Partisi’nin ve Turgut Özal’ın veto edileceğini düşünüyorlardı. Açıkçası ‘Olmaz, getirilmez, olmaz’ diyorlardı.

Veto işlemleri 30 Eylül’e kadar yapıldı. 15 Eylül tarihinde Amerikalı üst düzey bir yetkili geldi ve Evren’le görüştü. Özal’ın vetosu orada önlendi.”

“MDP beklenirken Turgut Özal iktidara geldi”

Akkoç, 1983 seçimlerine giden süreçte askeri yönetimin beklentisinin Milliyetçi Demokrasi Partisi’nin iktidara gelmesi yönünde olduğunu ancak sonuçların farklı çıktığını belirtti:

“MDP’nin iktidara getirileceği beklenirken Turgut Özal iktidara geldi. Yeni yapılanma böylece gerçekleşti. 12 Eylül de görevini bu şekilde yerine getirmiş oldu.”

Katarakt yaşlanmanın belirtilerinden biri

Kataraktın, gözün içindeki saydam merceğin zaman içerisinde elastikiyetini ve saydamlığını kaybetmesi sonucu ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Burcu, bu süreci cildin kırışması ve saçların beyazlaması gibi yaşla birlikte gelişen değişikliklere benzetti.

En sık görülen katarakt türünün yaşa bağlı katarakt olduğunu ifade eden Burcu, genetik yatkınlığın hastalığın daha erken yaşlarda ortaya çıkmasına neden olabileceğini söyledi.

Güneş ışınları zarar veriyor!

Katarakt gelişiminde güneş ışınlarının önemli bir etken olduğunu belirten Burcu, beslenme ve yaşam koşullarının da hastalığın gelişim sürecini etkileyebildiğini kaydetti.

Kataraktın nadiren çocukluk çağında da görülebildiğini anlatan Burcu, annenin hamilelik sırasında geçirdiği bazı enfeksiyonlar, genetik faktörler, travmalar ve özellikle uzun süreli kortizon kullanımının katarakt gelişimine yol açabileceğini ifade etti.

Diyabet kataraktın daha erken ortaya çıkmasına neden olabiliyor

İleri yaşlarda özellikle diyabetin kataraktın daha erken ortaya çıkmasında önemli bir risk faktörü olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Burcu, diyabetin ameliyat süreci ve sonrasında da dikkate alınması gereken önemli bir hastalık olduğunu söyledi.

Diyabetli hastalarda göz sağlığının yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Burcu, ameliyat sonrasında da güneş ışınlarından iyi korunmanın önemine dikkat çekti.

Katarakt gelişimini mümkün olduğunca geciktirmek için sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemini vurgulayan Burcu, karbonhidrat ve şeker tüketiminin sınırlandırılması, Akdeniz tipi beslenme, yüksek ultraviyole korumasına sahip kaliteli güneş gözlüğü ve gerektiğinde şapka kullanımının göz sağlığını korumaya yardımcı olduğunu ifade etti.

Ameliyat için kataraktın ilerlemesini beklemek gerekmiyor

Katarakt ameliyatının zamanlamasının hastanın görme düzeyi, günlük yaşamı ve ihtiyaçlarına göre belirlenmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Burcu, geçmişte olduğu gibi görmenin ileri derecede azalmasını beklemenin artık gerekli olmadığını belirtti.

Hastanın görmesi iyiyse, katarakt günlük yaşamını etkilemiyorsa ve gözlükle yeterli görme keskinliği sağlanabiliyorsa ameliyatın bekletilebileceğini ifade eden Burcu, buna karşılık kataraktın kişinin yaşam kalitesini ve günlük faaliyetlerini etkilemeye başlaması halinde ameliyatın planlanabileceğini söyledi.

Katarakt ameliyatını gereğinden fazla geciktirmenin de doğru olmadığını vurgulayan Burcu, ileri derecede sertleşmiş kataraktın cerrahiyi zorlaştırabileceğini ve komplikasyon riskini artırabileceğini kaydetti.

Yeni ameliyat yöntemleri ile hastalar daha hızlı iyileşiyor

Kataraktın günümüzde tek tedavisinin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Burcu, cerrahi tekniklerde son yıllarda önemli gelişmeler yaşandığını söyledi.

Geçmişte çok daha büyük kesilerle gerçekleştirilen ameliyatların artık oldukça küçük kesilerden yapılabildiğini anlatan Burcu, bu gelişmenin hem cerrahi süreci kolaylaştırdığını hem de hastaların ameliyat sonrasında günlük ve sosyal yaşamlarına daha hızlı dönmelerine olanak sağladığını ifade etti.

Katarakt ameliyatında göz içine yerleştirilen merceklerin biyolojik uyumluluğu yüksek materyallerden üretildiğini belirten Burcu, bu merceklerin kullanım ömrünün yaklaşık 100 yıl olduğunu ve normal koşullarda hastanın ilerleyen yıllarda merceğinin değiştirilmesinin gerekmediğini söyledi.

“Akıllı mercek” seçiminde hastanın ihtiyacı belirleyici

Halk arasında “akıllı mercek” olarak bilinen yeni nesil göz içi merceklere de değinen Prof. Dr. Burcu, bu merceklerin yakın, orta ve uzak mesafelerde dengeli görme sağlamayı hedeflediğini söyledi.

Katarakt ameliyatında tek odaklı veya çok odaklı merceklerin tercih edilebildiğini belirten Burcu, mercek seçiminde hastanın günlük yaşamının, mesleğinin ve görme beklentisinin çok iyi değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.

Uzak, orta ve yakın mesafeyi mümkün olduğunca gözlüksüz görmek isteyen hastalarda üç odaklı merceklerin tercih edilebildiğini, uzak görüşün öncelikli olduğu hastalarda ise tek odaklı merceklerin daha uygun olabileceğini anlatan Burcu, bu durumda yakın gözlüğüne ihtiyaç duyulabileceğini söyledi.

Ameliyat sonrasında bebeklik dönemindeki gibi kusursuz bir görüş beklentisinin gerçekçi olmayacağını belirten Burcu, en doğru yaklaşımın hastanın beklentisini iyi anlamak ve ihtiyacına uygun merceği seçmek olduğunu vurguladı.

Her katarakt ameliyatı sadece damla anesteziyle yapılmıyor

Katarakt ameliyatlarında hastanın durumuna göre farklı anestezi yöntemlerinin uygulanabildiğini anlatan Prof. Dr. Burcu, ameliyata uyum sağlayabilecek hastalarda damla anestezisinin yeterli olabildiğini söyledi.

Yoğun kaygısı bulunan, işitme sorunu veya ameliyat sırasında iletişimi güçleştirecek özel bir durumu olan hastalarda sedasyon ya da farklı anestezi yöntemlerinin tercih edilebildiğini belirten Burcu, çocuk hastaların ise genel anestezi altında ameliyat edildiğini ifade etti.

Yeni cerrahi tekniklerle çok küçük kesilerden ameliyat yapılabildiği için geçmişte olduğu gibi gözün uzun süre kapatılmasının her hastada gerekli olmadığını belirten Prof. Dr. Burcu, bazı hekimlerin gözü hiç kapatmayabildiğini, bazılarının ise bir veya iki gün süreyle koruma önerebildiğini söyledi.

Ameliyat sonrası hijyenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Burcu, özellikle ilk 48 saatin dikkat gerektirdiğini, yaklaşık 10 gün boyunca ameliyat edilen göz ve çevresinin doğrudan suyla temasından kaçınılması gerektiğini ifade etti.

“İki gözü aynı anda ameliyat etmeyi tercih etmiyoruz”

Her iki göze aynı anda katarakt ameliyatı yapmayı rutin olarak tercih etmediklerini belirten Prof. Dr. Burcu, bir gözün ameliyatından en az üç gün sonra, genellikle de yaklaşık bir hafta içerisinde diğer gözün ameliyat edilebildiğini söyledi.

Genel anestezi alması gereken ve ikinci kez anestezi uygulanmasının sağlık açısından risk oluşturduğu çok özel hastalarda iki gözün aynı seansta ameliyat edilebildiğini belirten Burcu, bu durumda ikinci göze geçilirken tamamen yeni bir ameliyat yapılıyormuş gibi cerrahi hazırlığın ve kullanılan malzemelerin yenilendiğini anlattı.

Katarakt tekrarlamaz

Katarakt ameliyatından sonra hastalığın yeniden oluşmadığını vurgulayan Prof. Dr. Burcu, bazı hastalarda iyileşme sürecinde göz içindeki arka kapsülde opaklaşma gelişebildiğini söyledi.

Halk arasında zaman zaman “katarakt yeniden oluştu” veya “gözde kireçlenme oldu” şeklinde ifade edilen bu durumun kataraktın tekrarlaması anlamına gelmediğini belirten Burcu, arka kapsül opasitesi olarak adlandırılan tablonun basit bir lazer işlemiyle giderilebildiğini ifade etti.

Eylül ayının başlamasıyla birlikte bankaların emekli müşterilere yönelik promosyon kampanyaları yakından takip ediliyor. ING, Akbank, İş Bankası, QNB, Vakıf Katılım, Garanti BBVA ve kamu bankalarının açıkladığı fırsatlarda maaş miktarına göre farklı ödeme seçenekleri bulunuyor. Bazı kampanyalarda doğrudan nakit promosyonun yanı sıra kart harcaması, otomatik ödeme talimatı ve çeşitli bankacılık ürünlerinin kullanılması karşılığında ek avantajlar da sunuluyor. İşte Eylül 2026 itibarıyla bankaların açıkladığı emekli promosyonları...

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Ara zam için milyonlarca memur, emekli ve kamu çalışanının beklediği maaş hesabı yeniden güncellendi. TÜİK’in 3 Temmuz'da enflasyon verisini açıklamasıyla birlikte 6 aylık zam oranı netleşirken, memur, memur emeklisi, SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yeni maaş tahminleri de ortaya çıktı. Hakim, savcı, polis, öğretmen, hemşire, zabıta, itfaiyeci, infaz koruma memuru, vaiz, mühendis ve kamu işçisi gibi birçok meslek grubunda Temmuz sonrası beklenen maaşlar tek tek hesaplandı. İşte en güncel Temmuz zammı tablosu ve meslek meslek yeni maaş beklentileri...

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Emekliye ÖTVsiz araç düzenlemesi 2026 yılında en çok konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle emekliye ÖTVsiz araç listesi 2026 kapsamında hangi modellerin yer alacağı ve kimlerin bu haktan yararlanabileceği araştırılıyor.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!