Bugün UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Gordion’u gezerken, yalnızca bir antik kenti değil, yaklaşık dört bin yıllık kesintisiz bir yaşam hikâyesini de adım adım takip ediyorsunuz.

Polatlı ilçe merkezindeki Sakarya Şehitleri Anıtı Ve Müzesi’nden Gordion’a doğru yola çıkıyoruz. Buradan Gordion Antik Kenti arasındaki mesafe yaklaşık 19,3 kilometre. Otobüsümüzle, Polatlı Belediyesi araçlarının mihmandarlığında yoldayız ve otobüsümüzde Gordion Kazısı Direktörü, Pensilvanya Üniversitesi’nden Brian Rose’un anlatımı ile daha gitmeden Gordion’un tarihini, yapılan çalışmaları, kazılardan elde edilen eserleri dinliyoruz. İki otobüsten oluşan ekibimiz, Gazeteciler Cemiyeti ev sahipliğinde çok farklı ülkelerden gelen Avrupa Gazeteciler Federasyonu (EFJ) üyesi gazetecilerden oluşuyor. Bizler de en az EJF’li gazeteciler kadar heyecanlıyız. Yaklaşık 20 dakikalık bir yolculuğun ardından o kadim medeniyetlere ev sahipliği yapmış, ama yakın zamanda da Kurtuluş Savaşı mücadelesinde önemli yeri olan alandayız…

Frigya’nın kalbi Gordion

Frigya’nın efsanevi başkenti Gordion burası ve Polatlı’nın Yassıhöyük Mahallesi yakınlarında yer alıyor. Kent, antik çağda Sangarios adıyla bilinen Sakarya Nehri havzasında kurulmuş. İlginç olan, Sakarya adının binlerce yıldır yaşamaya devam etmesi. Araştırmalar, nehrin adının yaklaşık dört bin yıllık bir geçmişe sahip olduğunu da gösteriyor.

Antik dönemde nehir bugünkü yatağından farklı olarak kentin doğusundan akıyor ve geçilmesi son derece güç doğal bir engel oluşturuyormuş. Bu nedenle Gordion, Anadolu’nun en önemli köprü ve geçiş noktalarından biri halinde. Ticaret yolları burada kesişiyor, ordular bu noktadan geçiyor, zenginlik ise bu stratejik konum sayesinde büyüyormuş. Tarih bize bunları gösteriyor.

Bugün Türkiye’nin tahıl ambarlarından biri olan Polatlı Ovası, antik çağda da aynı özelliğe sahipmiş. Bu bereket sayesinde Gordion’un en parlak döneminde yaklaşık 10 bin kişilik nüfusa ulaştığı söyleniyor.

Modern araştırmalar, uzun yıllar yalnızca höyükten ibaret sanılan Gordion’un gerçekte 150 hektarlık dev bir kent olduğunu ortaya koyuyor. Sarayların bulunduğu akropolis, surlarla çevrili aşağı kent ve batı dış yerleşimiyle Gordion, döneminin en büyük Anadolu şehirlerinden biriymiş. Kazı direktörü Brian Rose da anlatımlarında bu bilgilere yer veriyor.

Midas’ın babası ve çözülemeyen düğüm

Gordion’un hikâyesi, Kral Midas’tan önce babası Gordios ile başlıyor. Rivayete göre kente arabasıyla ilk giren kişinin kral olacağına dair bir kehanet var. Yoksul bir köylü olan Gordios, arabasıyla kente ilk giren olunca kral ilan ediliyor. Daha sonra kendisini tahta taşıyan arabayı tanrılara adayan Gordios, onu çözülmesi imkânsız bir düğümle bağlıyor.

Tarih boyunca “Gordion Düğümü” olarak anılacak bu düğüm, yüzyıllar sonra Büyük İskender’in karşısına çıkıyor.

Gordios’un ardından tahta geçen Midas ise Gordion’u Anadolu’nun en güçlü merkezlerinden biri haline getiriyor.

“Midas’ın kulakları eşek kulakları”

Kral Midas denince akla ilk gelen hikâyelerden biri kuşkusuz ‘Midas’ın kulakları’ efsanesi. Anlatıya göre Pan ile Apollon arasında düzenlenen müzik yarışmasında Midas, Pan’ın müziğini daha samimi bulur. Apollon ise bu tercihe öfkelenerek Midas’ı eşek kulaklarıyla cezalandırır.

Midas yıllarca kulaklarını Frig başlığıyla gizler. Sırrını bilen tek kişi berberidir. Ancak berber bu sırrı daha fazla saklayamaz ve efsaneye göre bir kuyuya haykırır, “Midas’ın kulakları eşek kulakları” diye… Bu kuyunun suyuyla beslenen sazlıklar büyür ve her rüzgar esişinde yere eğilerek “Midas’ın kulakları eşek kulakları” diye fısıldar. Başka bir anlatıya göre de bir çoban bu sazlıklardan kaval yapar ve kavalı çaldıkça, “Midas’ın kulakları eşek kulakları” ezgisi yükselir. Böylece bu sırrı duymayan kalmaz, bütün ülkeye yayılır ki, “Midas’ın kulakları eşek kulakları”…

Kazı direktörü Brian Rose, efsanelerin ardındaki gizemleri antik diller ve tıp dünyasıyla açıklıyor:

“Neden ‘Eşek Kulakları?’ Bölgede kullanılan antik Luvice hiyeroglif yazısında, ‘Hükümdar / Kral’ anlamına gelen sembol tam olarak bir eşek kulağına benziyor. Muhtemelen bölgeye sonradan gelen Yunanlar bu sembolü literal (gerçek) anlamda yorumlayıp Midas’ın kulaklarıyla ilgili o ünlü miti ürettiler. Bir diğer ihtimal ise tümülüslerde bulunan kraliyet iskeletlerinde rastlanan, kulak kanallarını asimetrik gösteren genetik bir hastalık (Saddback ear sendromu).”

Yangından yeniden doğan başkent

Gordion Höyüğü, yaklaşık dört bin yıl boyunca kesintisiz yerleşime sahne olur. MÖ 800 yıllarında çıkan büyük yangın ise kentin kaderini değiştirir. Araştırmalar, yangının yaz aylarında meydana geldiğini gösteriyor. İlginç olan ise yangında insan kalıntılarına rastlanmamış olması.

Frigliler felaketin ardından şehri terk etmek yerine olağanüstü bir mühendislik projesine girişir. Eski kentin üzeri metrelerce taş ve molozla doldurulur ve şehir daha yükseğe taşınarak yeniden inşa edilir.

Bugün “Kral Midas’ın Gordion’u” olarak bilinen görkemli başkent işte bu yeniden doğuşun bir ürünü…

Saraylar, mozaikler ve günlük hayat

İç kalede yer alan megaron tipi yapılar, Frig saray yaşamına ışık tutuyor. Diplomatların ağırlandığı, şölenlerin düzenlendiği bu yapılarda bulunan kaplumbağa kabuğundan lirler, müziğin saray hayatındaki önemini de gösteriyor.

MÖ 850’lere kadar giden geometrik mozaikler ise dünyanın bilinen en eski çakıl taşı mozaikleri arasında yer alıyor.

Kazılarda ortaya çıkarılan dokuma tezgâhları, iğneler ve değirmen taşları, kadınların üretim hayatındaki merkezi rolünü de gözler önüne seriyor.

Bozkırın dev anıtları: Tümülüsler

Gordion çevresinde bugün 130’dan fazla tümülüs bulunuyor. Bunların en büyüğü olan Midas Tümülüsü, 53 metre yüksekliğiyle dünyanın en büyük mezar höyüklerinden biri olarak kabul ediliyor.

İçindeki mezar odası, MÖ 740 yılına uzanan, dünyanın en eski ahşap yapılarından biri. Devasa çam ve ardıç kütüklerinden oluşturulan yapı, çivi kullanılmadan yalnızca mühendislik bilgisi ve denge hesabıyla inşa edilmiş.

Kazılar sırasında ortaya çıkarılan bronz kaplar, şölen kalıntıları ve ahşap mobilyalar Frig aristokrasisinin yaşam tarzını da günümüze taşıyan belgeler.

‘Altın dokunuş’un sırrı

"Dokunduğu her şeyi altına çeviren Midas" efsanesine rağmen, mezar odasından tek bir gram altın çıkmamış. Arkeologlar kumaş kalıntılarını incelediklerinde, kıyafetlerin demir oksit (goethite) pigmentiyle parlak bir altın sarısına boyandığını keşfetmişler. Törenlerde güneş ışığında parlayan bu kıyafetler, yüzyıllar içinde “altın dokunuş” efsanesinin ortaya çıkmış olabileceğini gösteriyor.

Ticaret ağlarının merkezi Gordion

Midas’ın ailesine ait olduğu düşünülen bir çocuk mezarında bulunan 3 binden fazla kehribar boncuğun Baltık Denizi kıyılarından geldiğinin anlaşılması, Gordion’un uluslararası ticaret ağlarının merkezlerinden biri olduğunu da ortaya koyuyor.

Afganistan kökenli lapis lazuli taşları da Frigya’nın binlerce kilometrelik ticaret ilişkilerine sahip olduğunu kanıtlıyor.

İskender’in kılıcı ve Gordion Düğümü

MÖ 333 yılında Büyük İskender Gordion’a geldiğinde onu tarihe geçirecek olay da burada yaşanıyor. Çözülmesi imkânsız görülen Gordion Düğümü’nü çözmeye çalışmak yerine kılıcıyla kesen İskender, “Gordion düğümünü kesmek” deyiminin doğmasına da neden oluyor.

Sakarya Meydan Muharebesi

Gordion’dan ayrılıp Polatlı Ovası’na baktığınızda tarihin burada bitmediğini görüyorsunuz. Antik çağın ticaret yollarına hâkim olan bu coğrafya, binlerce yıl sonra, Sakarya Meydan Muharebesi ile bir kez daha tarihin merkezine yerleşiyor.

1921’de Sakarya Meydan Muharebesi sırasında Polatlı, Ankara’nın savunma hattının en kritik noktalarından biri oluyor. Duatepe, Kartaltepe ve Sakarya boyunca uzanan cephelerde verilen mücadele, Kurtuluş Savaşı’nın dönüm noktalarından biri olarak tarihte yerini alıyor. Bir tarafta Midas’ın başkenti, diğer tarafta Cumhuriyet’in kaderini belirleyen savaşın izleri...

Polatlı’yı farklı kılanın da tam olarak bu olduğu yaygın görüş. Aynı gün içinde hem Frig krallarının yürüdüğü sokaklarda dolaşabilir hem de Mustafa Kemal Atatürk’ün “Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır” emrinin hayat bulduğu cepheleri görebilirsiniz. Bu yüzden Polatlı yalnızca bir ilçe değil; Midas’tan Atatürk’e, efsanelerden Cumhuriyet’e uzanan Anadolu tarihinin yaşayan hafızası olarak da önemli merkez.

Metin Yöney’in derleyip hazırladığı Ankara Sanat Bülteni’ne göre, başkentte 29 Haziran-5 Temmuz 2026 haftası konserlerden stand-up gösterilerine, tiyatro oyunlarından sergilere, açık hava sinemasından çocuk etkinliklerine kadar uzanan yoğun bir kültür-sanat gündemi yaşanacak. Ankara etkinlik takvimi bu hafta özellikle açık hava konserleri, quiz geceleri, canlı müzik programları ve sahne gösterileriyle dikkat çekerken, Ankara etkinlik rehberi arayanlar için hem büyük salonlarda hem de butik mekânlarda oldukça geniş bir seçenek sunuyor. Hafta içi akşamlarını değerlendirmek ya da hafta sonu için plan yapmak isteyenler açısından Ankara etkinlik bugün aramalarında öne çıkabilecek dopdolu bir liste başkentte sanatseverleri bekliyor.

Ankara etkinlik takvimi: Haftanın ilk günlerinde stand-up, quiz ve konser programları öne çıkıyor

29 Haziran Pazartesi günü Ankara’da hafta yoğun başlıyor. Altı Üstü Bar’da Deneme Fıçısı Stand Up saat 20.30’da, B’eat Rock&Pub’da Prof. Dr. Barış Durukan Medikal – Stand Up 19.00’da, Coffee Up Bahçelievler’de Kuzey Güney Quiz Night 19.00’da ve Aşk-ı Memnu Quiz Night 20.30’da, Congresium’da IMANY - Women Deserve Rage 21.00’de, Greyshake and Grey Sahne Comedy Club’da F.R.I.E.N.D.S Quiz Night 19.00’da, Quito Sahne’de Faili Meçhul 20.30’da, Route Sahnesi’nde Musti Kusti - Stand Up 20.00’de, Çağdaş Sanatlar Merkezi’nde Karma Karışık 20.00’de izlenebilecek. Tiyatro tarafında Çankaya Sahne’de İçimizdeki Şeytan 20.00’de, Mesafe Sahne’de Yasaklar 20.00’de sahnelenecek. TRT 2 Film Kuşağı’nda ise Çıldırış (The Jacket) 21.30’da ekrana gelecek.

30 Haziran Salı günü başkentte konser, quiz ve tiyatro trafiği daha da yoğunlaşıyor. Adabı Muhabet’te Seyit Yıldırım, Altı Üstü Bar’da Hikayeli Trivia Night 20.30’da, Atatürk Sanat Merkezi Kırmızı Salon’da Gençlik Türk Dünyası Müzik Dans Topluluğu Konseri 20.00’de, Çağdaş Sanatlar Merkezi’nde Operatic Pop - Faruk Vatan ile En Sevilen Aşk Şarkıları 20.00’de, Coffee Up Bahçelievler’de Kurtlar Vadisi Quiz Night 19.00’da ve Behzat Ç Quiz Night 20.30’da, Editör Dükkan’da Ankara Stand Up Gecesi 20.30’da, Fade Stage and Coffee’de Tuna Kalınsaz 20.30’da, Flora’da Latin Jazz, Gönye Cafe’de Karaoke Gecesi 21.00’de, Greyshake’te Harry Potter Quiz Night 19.00’da ve Yüzüklerin Efendisi Quiz Night 20.30’da, Haymatlos Mekan’da Terapi Stand Up 3’lü Şov 20.20’de, IF Performance Hall Tepe Prime’da Rap Night 21.00’de, IF Ankara Performance Hall Tunus’ta Hip Hop Night 21.00’de, Kahveyopya’da Behzat Çiçek ile Sıra Gecesi 20.30’da, Rasgele’de Sevcan Orhan, Yolkenarı’nda Can Üzüm sahne alacak. Tiyatro tarafında AKM Sahne Kızılay’da Fabrikada Cinayet 18.00’de, Bergüzar Konağı’nda Doğruluk mu Cesaret mi? 20.00’de, Bergüzar Sahne’de Haybeden Gerçeküstü Aşk 20.00’de, Çukurambar Kültür Sanat Merkezi’nde Bir İdam Mahkumunun Son Günü 18.00’de ve Bir Delinin Hatıra Defteri 20.00’de, Era Tiyatro Gösteri Merkezi’nde Bir Delinin Hatıra Defteri 20.00’de, Yaşar Kemal Kültür Merkezi’nde Oda No:648 20.00’de izleyiciyle buluşacak. Sinema tarafında Devlet Opera ve Balesi Büyük Tiyatro’da 101 Dalmaçyalı 19.00’da, L’avare Alice’te Gastro Sinema: Shrek 2 20.00-22.30, L’avare Sokak’ta Charlie & The Chocolate Factory 20.00-22.30, ODTÜ MD Vişnelik’te Poor Things 20.30’da gösterilecek. TRT 2 Film Kuşağı’nda Koloni (Tides) 21.30’da yayınlanacak.

Ankara etkinlik rehberi: Çarşamba ve perşembe günlerinde sahneler daha da hareketleniyor

1 Temmuz Çarşamba günü Ankara’da program daha da genişliyor. Altı Üstü Bar’da Trivia Night - Bilgi Yarışması 19.30’da ve Altı Üstü Stand Up Gecesi 20.30’da, Atatürk Sanat Merkezi Kırmızı Salon’da Tahsin Hasoğlu 20.30’da, Erimtan Arkeoloji ve Sanat Müzesi’nde Müzede Gün Batımı Konserleri: Şenay Ocak 20.00’de, Greyshake’te Yaprak Dökümü Quiz Night 19.00’da, IF Performance Hall Tepe Prime’da Enes Çebi 21.00’de, IF Ankara Performance Hall Tunus’ta Deniz Yıldız 21.00’de, Lola Kitchen and Bar’da Lola Küba Gecesi 21.00’de, Rabarba Terrace’ta Hey! Douglas 21.00’de, Rasgele’de Gökhan Namlı sahne alacak. Tiyatro tarafında Bergüzar Konağı’nda Kahvede Şenlik Var 20.30’da, Çayyolu Sahne’de Olağanüstü Bir Gece 20.30’da, Oran Açık Hava Sahnesi’nde 7 Kocalı Hürmüz Müzikali 21.00’de, L’avare Alice’te Gizemli Cinayet Yemeği: Pera’da Cinayet 20.30-23.30 sahnelenecek. Sinema tarafında CerModern Açık Hava Sahnesi’nde Napoli-New York 20.15’te, L’avare Sokak’ta Beauty and the Beast 20.00-22.30gösterimi yapılacak. TRT 2 Film Kuşağı’nda Percy 21.30’da ekrana gelecek.

2 Temmuz Perşembe günü Ankara etkinlik rehberi içinde hem konser hem stand-up hem tiyatro tarafında yoğunluk dikkat çekiyor. Altı Üstü Bar’da Kara Komedi Gecesi 20.30’da, Atatürk Sanat Merkezi Kırmızı Salon’da Özgür Turhan – Yepyenisi 20.30’da, DaDA’da Gözde Biçyap, Flora’da Wine Night in Flora, Greyshake’te Prens Quiz Night 19.00’da, Haymatlos Mekan’da Doğruluk Mu? Rezalet Mi? 20.30’da, Holly Stone’da Yavuzcan Çetin “Yavuz Çetin Şarkıları” 21.00’de, IF Ankara Performance Hall Tunus’ta Alef 21.00’de, Makka Ankara’da Eylem Çalı, Quito Sahne’de Off Campus Quiz Night 20.30’da öne çıkıyor. Tiyatro tarafında Bergüzar Sahne’de Haybeden Gerçeküstü Aşk 20.00’de, L’avare Alice’te Gizemli Cinayet Yemeği: Ankara Oteli 20.30-23.30 sahnelenecek. Sinema tarafında CerModern Açık Hava Sahnesi’nde Fransız Yazlık Sineması – Arenalar 20.15’te, L’avare Sokak’ta Shrek 2 19.00-21.30 ve 20.00-22.30 gösterilecek. TRT 2 Film Kuşağı’nda Yerdeniz Öyküleri 21.30’da yayınlanacak.

Ankara etkinlik bugün aramalarında öne çıkacak hafta sonu programı

3 Temmuz Cuma günü Ankara’daki kültür-sanat trafiği haftanın zirvesine çıkıyor. Altı Üstü Bar’da Memes Quiz Night 20.00’de, Altı Üstü Stand Up Gecesi 21.00’de ve Geç Saat Stand Up 22.30’da, Atatürk Sanat Merkezi Kırmızı Salon’da Ali Congun - Adliye Çayı 20.30’da, Avalon Ankara’da Samet Liçina 23.30’da, Bilkent Odeon’da Robert Plant with Saving Grace and Suzi Dian 21.00’de, Coffee Up Bahçelievler’de Trivia Night Bilgi Yarışması: Sanatco.Ankara 20.30’da, DaDA’da Dilan Baran, Editör Dükkan’da Burak Mert Tuzluk - Stand-up 20.00’de, Fade Stage and Coffee’de Mustafa Sağır Stand Up 20.00’de, Flora’da Oldies & Goldies Night, Greyshake’te Avrupa Yakası Dizisi Quiz Night 19.00’da ve GORA-AROG Quiz Time 20.30’da, Haymatlos Mekan’da Gxblin & Falle 21.21’de, Holly Stone’da Pınar Alkan ile Büyük 2000’ler Türkçe Pop Partisi 22.00’de, IF Performance Hall Tepe Prime’da 2000’ler Türkçe Pop Partisi 21.00’de, IF Ankara Performance Hall Tunus’ta Retro Türkçe Pop Partisi 21.00’de, Kite Ankara’da AEREA, Minnaa, İlayda B. Season Closing 23.59’da, Oran Açık Hava Sahnesi’nde Aleksandrov Rus Kızılordu Korosu ve Dans Topluluğu ile Hayko Cepkin 21.00’de, Pixel’de Redline Bounce&Techno 23.00’te, Route Sahnesi’nde Güneylerdeyiz - Yekpare Kalabalık 21.00’de sahne alacak. Tiyatro tarafında Düşkapanı Sanat Merkezi’nde Olmak Ya Da Olmamak 20.00’de, L’avare Alice’te Yemekli Tiyatro: Sevmekten Öldü Desinler 20.00-23.00, L’avare Sokak’ta Aşk Tüneli 20.30-23.00, Nergiz Kültür Merkezi’nde Ters Giden Aşk-ı Memnu 20.30’da sahnelenecek. Sinema tarafında CSO Ada Ankara’da Açık Hava Sineması - Babam ve Oğlum, ODTÜ MD Vişnelik’te Aşk ve Gurur 20.30’da izlenebilecek. TRT 2 Film Kuşağı’nda Vurgun 21.30’da yayınlanacak.

4 Temmuz Cumartesi günü Ankara etkinlik bugün aramalarında öne çıkacak en yoğun günlerden biri olacak. Altı Üstü Bar’da Trivia Night - Bilgi Yarışması 19.00’da, Atakule Çim Teras’ta Bir Yaz Akşamı w/Santi&Tuğçe 16.00’da, Atatürk Sanat Merkezi Mavi Salon’da Çakırcalı Destanı: Kanlı Miras 20.00’de, Bella Live’da Ersan Başbuğ 00.30’da, DaDA’da Ata Alabaş, Fade Stage and Coffee’de Nevzat Can Ünsal Tek Kişilik Stand Up 20.00’de, Flora’da Concert Night in Flora, Greyshake’te Mustafa Sağır - Stand Up 20.30’da, Holly Stone’da Son Feci Bisiklet 21.00’de, IF Performance Hall Tepe Prime’da Türkçe Pop Partisi 21.00’de, IF Ankara Performance Hall Tunus’ta 90’lar Türkçe Pop Partisi 21.00’de, Kulüp Müjgan’da Ezginin Günlüğü 21.00’de, Kült Kavaklıdere’de Buse Sinem İren 20.00’de, Kült Teras’ta Berk Karan – Dul 20.30’da, Lola Kitchen and Bar’da Lola Küba Gecesi 21.00’de, Rasgele’de Umut Kaplan, Route Sahnesi’nde Salih Tıraş 21.00’de ve Mosh Party 21.00’de, Social Street’te PentHouse Night! 20.00’de, Yolkenarı’nda Tolga Kaya 5+1 sahne alacak. Tiyatro tarafında AKM Sahne Kızılay’da Kraliçe Gülmek İstiyor 20.00’de, Bergüzar Sahne’de Haybeden Gerçeküstü Aşk 20.00’de, Karagöz Müzesi’nde Bir Aşk Hikayesi Meddah 19.00’da, L’avare Alice’te SHOWTIME 20.00-23.00, Tiyatro Kafe’de Küçük Bir Aşk Masalı 20.00’de sahnelenecek. Çocuk etkinliklerinde Bergüzar Sahne’de Pinokyo 17.00’de, Çayyolu Sahne’de Rapunzel 16.00’da ve Bloklarla Köy Macerası 18.00’de, Fade Stage and Coffe’de Gaia’nın Dünya Macerası 15.00’te, Karagöz Müzesi’nde Hokkabaz 14.30’da, Vesahne Panora’da Zaman Makinesi Dinozorlar & Barok Konser 15.00’te, Yeni Meydan Oda Tiyatrosu’nda Kukla Perisi ile Duygular 13.00’te çocuklarla buluşacak. Sinema tarafında Capital Country Club’ta The Fall Guy 21.00’de, CSO Ada Ankara’da Thor (2011), L’avare Sokak’ta Garfield 2 - İki Kedinin Hikayesi 14.00-16.30, Home Alone 17.30-20.00 ve Chef 20.00-23.00 gösterimleri yapılacak. TRT 2 Film Kuşağı’nda Kirazın Tadı 21.30’da yayınlanacak.

5 Temmuz Pazar günü haftanın finali de yoğun geçecek. Altı Üstü Bar’da Medcezir Quiz Night 19.00’da, Coffee Up Bahçelievler’de Trivia Night Bilgi Yarışması: Sanatco.Ankara 20.30’da, Holly Stone’da Ankara Üniversiteler Yıl Sonu Balosu 2026 19.00’da, IF Performance Hall Tepe Prime’da Cengiz Kaçan ile Popluyoruz 21.00’de, IF Ankara Performance Hall Tunus’ta Grunge Night: Spiral & Junkhead 21.00’de, Kült Kavaklıdere Yan Salon’da Celil Sadık ile Hieronymus Bosch 14.00’te, Oran Açık Hava Sahnesi’nde Gipsy Kings by Andre Reyes - Viva El Arte Tour 21.00’de, Tenedos’ta Lahit Events Presents: Aya Nocturna, Goetia & Elsoberro 20.00’de öne çıkıyor. Tiyatro tarafında Ve Sahne Panora & Kulis Sanat’ta Haybeden Gerçeküstü Aşk 20.00’de, L’avare Alice’te Napoli Gecesi 20.00-23.00sahnelenecek. Çocuk etkinliklerinde Çayyolu Sahne’de Pamuk Prenses ve Sihirli Ayna 18.00’de, Karagöz Müzesi’nde Hokkabaz 14.30’da, Vesahne Panora’da Pinokyo 15.00’te ve Alice Harikalar Diyarında 17.00’de izlenebilecek. Spor ve izleme etkinlikleri tarafında Atakule Green Terrace’ta Wimbledon Şampiyonası 15.00’te ve Formula 1 British Grand Prix 17.00’de takip edilebilecek. Sinema tarafında CSO Ada Ankara’da The Lion King / Aslan Kral (1994), L’avare Sokak’ta Charlie & The Chocolate Factory 17.30-19.30 ve Ratatouille 20.00-22.30, ODTÜ MD Vişnelik’te Ratatouille 20.30’da gösterilecek. TRT 2 Film Kuşağı’nda 6 Temmuz’a sarkan liste verilmediği için pazar programında yalnızca dosyada açık biçimde yer alan içerikleri baz alıyorum; listede 5 Temmuz için ayrı TRT 2 başlığı görünmüyor.

Ankara etkinlik rehberi içinde tiyatro sahneleri yine güçlü

Bu hafta Ankara’da tiyatro ve sahne gösterileri özellikle komedi ile müzikal tarafında öne çıkıyor. Atatürk Sanat Merkezi Kırmızı Salon’da Tahsin Hasoğlu, Özgür Turhan ve Ali Congun ile stand-up hattı öne çıkarken, AKM Sahne Kızılay’da Fabrikada Cinayet, Kraliçe Gülmek İstiyor ve farklı günlerdeki temsil programı dikkat çekiyor. Bergüzar Sahne ve Bergüzar Konağı, Haybeden Gerçeküstü Aşk, Doğruluk mu Cesaret mi? ve Kahvede Şenlik Var ile haftanın önemli tiyatro durakları arasında yer alıyor. Çukurambar Kültür Sanat Merkezi ve Era Tiyatro ise Bir İdam Mahkumunun Son Günü, Bir Delinin Hatıra Defteri ve Gece gibi oyunlarla tiyatro izleyicisine güçlü bir seçenek sunuyor.

Ankara etkinlik takvimi içinde sergiler ve açık hava sineması da dikkat çekiyor

Sergi tarafında Ankara’da ziyaret rotası bu hafta da güçlü. APNC Art Galery’de Sanat Dolu XVI Yıl sergisi 30 Haziran’a kadar, CerModern’de Hakan Esmer – Kıyıdan İçeriye 12 Temmuz 2026’ya kadar, Erimtan Arkeoloji ve Sanat Müzesi’nde Çekim Yasası 6 Eylül 2026’ya kadar, Esat Hâl Galeri’de Beygir Gücü yıl sonuna kadar, Esenboğa Havaalanı TAV Galeri’de Art in Flight / Uçuşta Sanat 24 Temmuz 2026’ya kadar, Fırça Sanat Galerisi’nde Ersin Burak’ın “Özgürlük Savaşçıları” 3 Temmuz 2026’ya kadar, Fikret Otyam Sanat Merkezi’nde Apocalypse 19 Temmuz 2026’ya kadar, Galeri Soyut / Çankaya’da Hatice Yazıcıoğlu Gürler’in “Vicdan ve Vicdanın Kabuğu” 24 Haziran 2026’ya kadar, Goethe-Institut Ankara’da Ankara’nın Suyuna Bak 10 Temmuz 2026’ya kadar, Kore Kültür Derneği’nde GILGGOT Grup Yelpaze Sergisi 31 Ağustos 2026’ya kadar, Nurol Sanat Galerisi’nde Aklımı Başımda Tutamıyorum Kitabından Bir Sergi 30 Haziran 2026’ya kadar, Timora Sanat’ta Belleğin Yansıması ve Yeni Yönler 26 Eylül 2026’ya kadar, Türk Amerikan Derneği’nde 6. TAD’lı Sanat Sergisi 30 Haziran 2026’ya kadar ziyaret edilebilecek.

Sinema tarafında ise açık hava ve gastro sinema programları öne çıkıyor. CerModern Açık Hava Sahnesi’nde 1 Temmuz’da Napoli-New York 20.15’te ve 2 Temmuz’da Arenalar 20.15’te, Capital Country Club’ta 4 Temmuz’da The Fall Guy 21.00’de, CSO Ada Ankara’da 3 Temmuz’da Babam ve Oğlum, 4 Temmuz’da Thor, 5 Temmuz’da The Lion King, L’avare Alice’te 30 Haziran’da Shrek 2 20.00-22.30, L’avare Sokak’ta 30 Haziran’da Charlie & The Chocolate Factory 20.00-22.30, 1 Temmuz’da Beauty and the Beast 20.00-22.30, 2 Temmuz’da Shrek 2 iki seans, 4 Temmuz’da Garfield 2, Home Alone ve Chef, 5 Temmuz’da Charlie & The Chocolate Factory ile Ratatouillegösterimleri yapılacak. ODTÜ MD Vişnelik’te 30 Haziran’da Poor Things 20.30’da, 3 Temmuz’da Aşk ve Gurur 20.30’da, 5 Temmuz’da Ratatouille 20.30’da açık hava sineması programı bulunuyor. Bu seçki, özellikle hafta sonu için Ankara etkinlik bugün aramalarında öne çıkabilecek alternatif sinema rotaları arasında yer alıyor.

Başkentte 29 Haziran-5 Temmuz 2026 haftası, kültür-sanat gündeminin neredeyse her güne yayıldığı yoğun bir dönem olarak öne çıkıyor. Ankara etkinlik takvimi, Ankara etkinlik rehberi ve Ankara etkinlik bugün aramalarında öne çıkabilecek bu program; konser, tiyatro, stand-up, sergi, açık hava sineması, çocuk etkinlikleri ve festival başlıklarıyla Ankara’da dışarı çıkmak isteyenler için kapsamlı bir haftalık rota sunuyor.

Ekonomik güven endeksi haziranda yükseldi

Açıklanan verilere göre Ekonomik Güven Endeksi, mayıs ayında 97,2 seviyesinde bulunurken haziran ayında 98,9 seviyesine ulaştı. Böylece endekste aylık bazda yüzde 1,8 oranında artış gerçekleşti. Veriler, ekonomik güvenin sınırlı da olsa yukarı yönlü seyrettiğini ortaya koydu.

Tüketici güven endeksi artış gösterdi

Haziran ayında tüketici güven endeksi, bir önceki aya göre yüzde 2,5 artış kaydederek 87,9 seviyesine yükseldi. Tüketici tarafındaki bu artış, genel endeks içindeki yükselişi destekleyen kalemlerden biri oldu.

Reel kesim ve hizmet sektöründe yükseliş

İmalat sanayisini kapsayan reel kesim güven endeksi, haziran ayında yüzde 1 artarak 102 değerine çıktı. Hizmet sektörü güven endeksi ise yüzde 1,4 yükselişle 110,5 seviyesine ulaştı. Bu veriler, üretim ve hizmet alanlarında güvenin artış yönlü seyrettiğini gösterdi.

Perakende ve inşaat sektöründe son durum

Perakende ticaret sektöründe güven endeksi haziran ayında yüzde 0,3 artarak 112,8 değerini aldı. İnşaat sektörü güven endeksi ise yüzde 1,1 yükselişle 83 seviyesine çıktı.

Sektörel bazda tüm alanlarda artış görülmesine rağmen inşaat sektörünün diğerlerine göre daha düşük seviyede kaldığı kaydedildi.

Sivil havacılık ve tarım teknolojileri alanında çalışmalar yürüten emekli Tümgeneral Ateş Mehmet İrez, iklim değişikliği ve dijitalleşmenin tarımsal üretime etkilerini 24 Saat'e değerlendirdi

Gıdanın küresel ölçekte stratejik bir güç haline geldiğini belirten İrez, sahada atılması gereken adımları da sıraladı. İrez; tarımda dronların güvenli kullanımından verilerin korunmasına, yerli altyapının güçlendirilmesinden gençlerin sektöre kazandırılmasına kadar birçok noktaya dikkat çekti.

"TARIMSAL ÜRETİMDE KIRILGANLIK YALNIZCA REKOLTEYLE SINIRLI DEĞİL"

Bakan Yumaklı, tarımsal üretimi sınır güvenliği gibi bir “milli güvenlik meselesi” olarak tanımladı. Bir ülkenin gıda arzında kendi kendine yetebilmesi, o ülkenin bağımsızlığı ve güvenliği açısından tam olarak ne ifade ediyor?

Bahsettiğiniz “kendi kendine yeterlilik” başlı başına tartışmalı bir kavram; bu yüzden onu kesin bir sonuç gibi değil, üzerinde durulması gereken bir mesele olarak ele almakta yarar var. Gıdayı askerî, enerji ve ekonomik güvenliğin yanına dördüncü bir güvenlik sütunu olarak gören yaklaşım giderek güçleniyor; bizim de paylaştığımız ve savunduğumuz bir görüş bu. Artan nüfus, tarım alanlarındaki kayıplar ve iklim değişikliği gibi etkenler gıda arzını giderek zorluyor. Son yıllar somut biçimde gösterdi ki kendi halkını besleyemeyen ülke, gıda açısından dışa bağımlı ve dolayısıyla baskıya açık hale geliyor. Salgın döneminde uygulanan gıda ihracatı kısıtlamaları, Ukrayna Savaşı'nın Karadeniz tahıl koridorunu kesintiye uğratması, gübre ve enerji fiyat şokları gibi örnekler gıdanın bir pazarlık ve baskı aracına dönüşebileceğinin kanıtı.

Yine de yeterliliği yalnızca rekolte gibi çıktılarla ölçmek eksik kalır. Mesele yalnızca tohum, gübre, ilaç ve enerjide dışa bağımlılık değil; aynı zamanda mevcut toprağı ne kadar doğru ve koordineli kullandığımız. Doğru ürünü doğru yerde seçmek, suyu doğru yönetmek, daralan tarım arazisini verimli tutmak, çiftçiye ürün konusunda yol gösteren bir danışmanlık zemini kurmak, hepsi aynı denklemin parçası. Kısacası kırılganlık çoğu zaman dekarda değil; bir yanda girdi bağımlılığında, özellikle gübre, ilaç ve enerjide; diğer yanda kendi alanımızdaki üretimi ne kadar verimli ve koordineli yönettiğimizde saklı.

ZİRAİ İHA'LARDA EĞİTİM VE SERTİFİKASYON ADIMI

Türkiye’de bazı üreticiler tarlalarında ilaçlama yapmak için halihazırda İHA kullanıyor. Bakanlığın yeni strateji planında bahsettiği İHA ve yapay zeka entegrasyonu, şu an sahadaki mevcut uygulamalardan farklı olarak ne gibi yenilikler getirecek?

Bugün birçok üretici ilaçlama için zirai İHA, yani zirai insansız hava aracı (ZİHA) kullanıyor. Türkiye’de bu alanda henüz kurumsal bir yerli üretici olmadığı için araçların çoğu ithal. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün sınıflandırmasında bunlar İHA-1 ve İHA-2 kategorisine giriyor; sahada her iki sınıf da yaygın ve ticari ya da zirai kullanım için pilot sertifikası gerekiyor.

Sahada gözlemlediğim birkaç nokta tabloyu özetliyor. Dron; bugün ilaçlama, rekolte tahmini, hastalık takibi ve gübrelemede kullanılabiliyor. Örneğin, hastalığı tespit edip tarlanın yalnızca o bölgesini ilaçlamak çok daha az ilaç ve su demek. Ama çiftçi ürünüyle risk almak istemediği için çoğu zaman tarlanın tamamını, hatta gereğinden yüksek dozla ilaçlıyor. Bunun sonucu üründe pestisit kalıntısının yükselmesi oluyor. Buna bir de eğitim boşluğu ekleniyor: Operatör, dronu uçurmaya ilişkin lisansı alıyor ama bu lisans teknik ve sivil havacılık kurallarını kapsıyor. Zirai ilaçlamanın kurallarını, doğru dozu ve uygulamayı içeren bir tip eğitimi yok. Sahada bunun bedeli hatalı uygulama ve ürün yanması olarak ödendi.

Yeni vizyonun asıl katkısı tam burada, işin üstüne bir karar katmanı eklemek. Uydu ve sensör verisinden üretilen reçete haritalarıyla, tarlayı baştan sona aynı dozla ilaçlamak yerine doğru bitkiye doğru dozu vermek; yani daha az ilaç, daha az kalıntı, daha az su, daha yüksek verim. Üstelik bu mantık yalnızca ilaçlamayla sınırlı değil; aynı veri, ürün takibinden ürün planlamasına kadar uzanan daha geniş bir karar zeminine açılıyor.

Bir başka önemli boyut iş gücü. Tarımsal nüfus yaşlanırken ve kırsalda iş gücü bulmak zorlaşırken, zirai İHA’lar yalnızca ilaçlama aracı değil, azalan tarımsal iş gücünü telafi eden dijital üretim araçlarına dönüşüyor. Bir operatörün onlarca, hatta yüzlerce hektarı yönetebilmesi, uzun vadede tarımın sürdürülebilirliği açısından en az verimlilik artışı kadar önemli olacak.

Bu işin yapısal tarafında iki otorite birlikte çalışıyor: Tarım ve Orman Bakanlığı dronu zirai mücadele aracı olarak ruhsatlandırıp doz, meme tipi, uçuş hızı ve yüksekliği gibi parametreleri belirliyor; uçuş izni içinse Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü onayı gerekiyor. Bugün operatörlerin bir kısmı tam sertifikalı değil, platformlar ithal, kırsalda veri altyapısı yetersiz. Böyle bir ortamda yapay zekâ; sertifikasyon, operatör eğitimi ve veri altyapısı çözülmeden beklenen sonucu vermez, kısıtlı düzeyde kalır. Sertifikasyon, tip eğitimi, Emniyet Yönetim Sistemi, yerlileştirme ve dijital yönetim gibi süreçleri kapsayan bir yol haritası daha sağlıklı görünüyor.

HAVA SAHASI GÜVENLİĞİ İÇİN UTM SİSTEMİ ALTYAPISI

Gelecekte tarım arazilerinin üzerinde uçan zirai araç sayısının ciddi oranda artması bekleniyor. Alçak irtifadaki bu yoğun insansız hava trafiği, uçuş güvenliği açısından bir risk oluşturur mu ve bu süreç nasıl koordine edilmeli?

Bu operasyonlar genellikle 120 metrenin altında, kontrollü hava sahasının dışında yürüyor. Doğru tasarlanırsa yoğunluk artmadan sistemi kurma fırsatı var ve Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün bu yönde bir çalışması olduğunu biliyoruz. Ancak bir kontrol ve denetim mekanizması kurulmadan uçuşlar sürerse artan araç sayısıyla risk de büyür. Zirai dronlar çoğaldıkça aynı alçak irtifayı yangın ve ambulans helikopterleri gibi araçlarla paylaşmak zorunda kalacaklar. Özellikle görüş hattı dışındaki uçuşlarda çarpışma ve yakın geçiş riski hızla yükselir.

Mevcut durumu sade bir biçimde özetlemek gerekirse kayıt, uçuş izni ve hava sahası bölgeleri gibi hususları dikkate alan bugünkü uygulama görece seyrek operasyonlar için tasarlandı ve otomatik trafik bu çerçevenin sınırlarını zorluyor. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü bu alanda yeni bir yönerge yayımlamak üzere, o yürürlüğe girene kadar mevcut çerçeve geçerli.

Uygulanabilecek ve en uyumlu çözüm, gelişmiş ülkelerde takip edilen İnsansız Hava Trafiği Yönetimi (UTM), Avrupa’daki adıyla U-space. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü bu yönde adım atmış durumda, İHA trafiğine yönelik dijital bir vizyon geliştirdiğini paylaştı ve EUROCONTROL ile koordinasyon yürütüyor. Açıklamalardan anlaşıldığı kadarıyla bu dijital katman uzaktan kimliklendirme, coğrafi sınırlama, dinamik ayrışım ve pilotlu havacılıkla gerçek zamanlı eşgüdüm sağlayacak. Burada kritik olan zamanlama: Emniyet katmanının, yani operasyonel UTM altyapısının yoğunluk gelmeden kurulması. Sonradan yapılacak düzeltmelerle kalıcı çözüm sağlamak hem zor hem de maliyet açısından verimsizdir.

DİJİTAL TARIMDA VERİ GÜVENLİĞİ VE SAHİPLİĞİ RİSKİ

Yeni projeyle tarlalarımızdan, su kaynaklarımızdan ve uydulardan dijital ortama çok büyük veri akışı sağlanacak. Türkiye’nin stratejik tarım ve su haritalarını içeren bu dijital bilgilerin siber saldırılara karşı güvenliği nasıl sağlanmalı?

Veriye dayalı tarım, bugüne kadar ürettiğimizden çok daha kritik, değerli ve stratejik veri kümeleri üretecek. Toprak, su rezervi, verim ve ürün dağılımı verileri bir araya geldiğinde, ülkenin gıda üretim kapasitesini ve zayıf noktalarını gösteren bir harita ortaya çıkar. Bu kadar değerli bir veri doğal olarak hedef haline gelir. Tehditler de soyut değil: Verinin dışarı sızması, bozulması ya da fidye yazılımıyla rehin alınması ve hepsinden önemlisi ithal dronların tedarik zinciri riski ve bu dronlar tarafından üretilen hassas zirai bilginin imalatçı ülkeye akması.

Asıl mesele, toplanan verinin büyüklüğü ve niteliği. Zirai dron kullanımı arttıkça ürün, kullanılan ilaç, ilaçlanan dekar, kullanıcı ve çiftçi bilgisi birinci derece zirai veri oluşturacak. Bunların işlenmesi ile toprak kalitesindeki bozulma ya da ilaç kullanım örüntüleri gibi, en az kendisi kadar kıymetli ikincil veri ve analizler türetilebilecek. Yani değer yalnızca toplanan veride değil, ondan üretilen bilgide.

Bu veri yüksek riskli, stratejik bir varlık ve iyi korunması gerekiyor. Bunu hangi teknik yöntemle koruyacağı devletin sorumluluk alanı. Yalnızca şu dengeye işaret etmek uygun olur: Koruma, çiftçinin erişimini zorlaştırmayacak kadar kullanışlı ama sızmayı önleyecek kadar sıkı olmalı. Bir de teknik korumadan daha az konuşulan ama en az onun kadar önemli bir soru var: Bu veri kimin? Çiftçinin mi, platformu işleten şirketin mi, devletin mi? Kim erişiyor, kim işliyor, hangi kuralla paylaşılıyor? Veriyi güvenceye almak kadar, sahipliğini ve yönetimini netleştirmek de gerekiyor.

SU KRİZİNE KARŞI YAPISAL ALTYAPI ADIMLARI

Küresel iklim krizi ve kuraklık riski karşısında, yapay zeka destekli sistemlerle su kaynaklarının verimli kullanılması, olası su krizlerine karşı Türkiye’ye nasıl bir güvence sağlayacak?

Burada gerçek bir fırsat var ama önce zemini sayılarla ve kaynaklarıyla netleştireyim. Devlet Su İşleri ve Su Enstitüsü verilerine göre Türkiye, kişi başına yaklaşık 1.300 metreküp kullanılabilir suyla uluslararası ölçütlerde “su stresi” aralığında; suyun yaklaşık yüzde 80’i sulamada kullanılıyor. Meteoroloji verileri 2025 su yılında yağışların bir önceki yıla göre yaklaşık yüzde 29 azaldığını gösteriyor; Dünya Kaynakları Enstitüsü ise Türkiye’nin 2040’a kadar çok yüksek su stresi riskiyle karşılaşacağını öngörüyor. Suyun en çok harcandığı yer tarım olduğuna göre, çözüm de kazanç da orada aranmalı. Sensör verisi, buharlaşma-terleme modelleri ve kısıtlı sulama gibi yapay zekâ destekli hassas sulama yöntemleri, tarla düzeyinde su kullanımını kayda değer ölçüde düşürebilir. Bunu, su ve toprak kalitesine göre ürün seçimini destekleyen teşvikler tamamlar. Yine de bunun bir araç olduğunu, tek başına garanti olmadığını hatırlamak gerekir. Su alanında çalışanların ortak vurgusu şu: Kaybın büyük kısmı yapısal; açık kanallardaki iletim kayıpları, düşük sulama randımanı, fiyatlandırma ve tahsis gibi konular. Su Enstitüsü, yalnızca sulama randımanını yükseltmenin bile ciddi tasarruf sağlayacağını belirtiyor. Bu çerçevede yapay zekâ uygulamayı tarlada iyileştirir ama iletim kaybını ya da tahsisi tek başına çözmez. Teknolojinin vaadini tam vermesi, kapalı ve basınçlı sulama altyapısı ile su yönetişimindeki iyileşmeye bağlı görünüyor.

Bir de erişim boyutu var: Hassas sulamanın ürettiği arazi bazlı su bilgisini çiftçiye sade bir uygulamayla ulaştırmak, bu kazanımı en çok ihtiyaç duyan kesime, aile çiftçisine taşımanın en pratik yolu. Sonuçta az suyla üretebilmek artık bir verimlilik ayrıntısı değil, belirleyici bir yetenek.

SAVUNMA MODELİYLE TARIMDA YERLİLEŞME STRATEJİSİ

Türkiye, savunma sanayisinde yerli teknoloji üretimiyle önemli bir başarı yakaladı. Savunma sanayisindeki bu üretim modeli ve kurumsal tecrübe, tarım teknolojilerinin yerlileştirilmesi sürecine nasıl aktarılabilir?

Türkiye'nin savunmadaki başarısı; ASELSAN, TUSAŞ, ROKETSAN ve STM gibi şirketler çevresinde kurulan ekosistem, geniş bir KOBİ ağı, araştırma-geliştirmeyi tedarikle birleştiren disiplin, sistem mühendisliği ve sertifikasyon kültürüyle örnek alınabilecek bir model sunuyor. Tarıma asıl aktarılabilir olan da bu yöntem ve disiplin.

Tam burada çift kullanımlı (dual-use) teknoloji meselesine değinmek gerekir çünkü işin can alıcı noktası burada. Bugün dünyada teknoloji üretiminin ağırlık merkezi askerî araştırmadan sivil sektöre kaydı. Sivil alanda geliştirilen bir teknoloji kısa sürede savunma yeteneğine dönüşebiliyor, literatürde buna “spin-on” deniyor. Yani akış tek yönlü değil; yalnızca savunmadan tarıma değil, tarım, lojistik ya da görüntüleme için geliştirilen sivil bir sistem de savunmaya değer üretebiliyor. Bunun pratik sonucu ise savunma sanayimiz güçlü ama asıl kazanç bu teknolojinin sivil şirketlere de akması ve orada da desteklenmesiyle gelir. Çift kullanımlı teknoloji yalnızca kontrol edilecek bir risk değil, doğru yönetildiğinde güçlü bir avantaj. Bunun için de devletin yanında üniversiteleri, teknoloji girişimlerini ve yazılım şirketlerini içine alan, ekosistem temelli bir yaklaşıma ihtiyaç var.

Buradaki sorun, bu modeli tarıma uygularken karşılaşılacak zorluklar. Savunmada tek ve baskın bir müşteri var: Devlet, Savunma Sanayii Başkanlığı ve garantili alım. Tarımda tablo bambaşka; alan, büyük çoğunluğu aile işletmelerinden oluşan, milyonlarca dağınık ve fiyata duyarlı üreticinin alanı. İki yıllık MANA tecrübemde sahada gördüğüm de buydu. Bireysel çiftçi çoğunlukta ve büyük bölümü analiz ya da öngörüye dayanmadan, geleneksel yöntemlerle üretim yapıyor. Bu gerçek hem talebin neden kolay toparlanamadığını hem de yapay zekânın getireceği analiz katmanının neden aynı anda hem gerekli hem de benimsenmesi zor olduğunu birlikte açıklıyor.

Bu nedenle savunma sanayiinden talep modeli değil, yöntem aktarılmalı. Tarım teknolojisinin de kendi yönlendirici mekanizmasına ihtiyacı var: Talebi toparlayan, standardı koyan, araştırma-geliştirmeyi pazara bağlayan, savunmadaki başkanlığın oynadığı role benzer bir koordinasyon yapısı. Platform yeteneğimiz var; çoğu zaman eksik kalan kavram, yönetişim ve entegrasyon katmanı.

Somutlaştırmak gerekirse kurumsal işletmeler zaten kendi kârlılık ve verimlerini en üst düzeye çıkaracak tedbirleri alıyor; asıl boşluk, çoğunluğu oluşturan aile çiftçisinde. Önerim, Bakanlık eliyle çiftçinin telefonuna indirilebilecek sade bir karar destek uygulaması: Arazinin su stresi ve verimlilik durumunu, seçmeyi düşündüğü ürünlere göre olası rekolteyi ve fiyatı, hatta o ürünlerle arazinin uzun vadeli verimlilik sürekliliğini gösteren bir araç. Böylesi hem tarladaki verimi artırır hem de neyin, nerede, ne kadar ekileceğini ülke ölçeğinde akılcı kılar. “Yönlendirici mekanizma” dediğim şeyin çiftçiye dokunan en somut yüzü budur.

TARIMDA 'DERİN TEKNOLOJİ' VE YENİ KARİYER YOLLARI

Bakanlık, tarımdaki bu teknolojik dönüşümün genç neslin gayretiyle gerçekleşeceğini vurguluyor. Savunma alanında kendini kanıtlamış nitelikli genç insan kaynağını, tarım teknolojileri ve akıllı üretim alanına çekmek için nasıl bir teşvik modeli kurulmalı?

Türkiye, TÜBİTAK, TEKNOFEST, savunma sanayii ve üniversiteler üzerinden otonomi, yazılım ve sistem becerilerine sahip bir insan kaynağına sahip. Asıl soru, bu yeteneğin nereye aktığı. Yetenek üç şeyi izler: Prestij, problemin anlamı ve karşılık. Tarım çoğu zaman “düşük teknoloji” diye okunuyor; savunma ve teknoloji ise “yüksek teknoloji”. Bu algı kırılmadan yeteneğin tarıma akması zor.

Önerim, tarım teknolojisini çiftçilik olarak değil, otonomi, yapay zekâ, biyoteknoloji, su teknolojisi gibi hususların da dahil olduğu stratejik derin teknoloji olarak yeniden çerçevelemek. Pratik kaldıraçlar bellidir: Rekabetçi ücret, TÜBİTAK gibi kurumlar üzerinden ayrılmış araştırma-geliştirme fonları, tarım teknolojisine özel kuluçka ve girişim ekosistemi, üniversite-sanayi programları ve gıda ile su güvenliğini “bir mühendisin kariyerini adamaya değer bir problem” olarak sunmak. Burada da çift kullanımlı teknolojinin avantajı işliyor: Aynı genç yeteneğin hem savunmaya hem tarıma değer üretebileceği bir ekosistem, ikisini birden güçlendirir. Kısacası yeteneği çeken şey slogan değil; anlamlı problem, ciddi bütçe ve gerçek bir kariyer yolu.

"TÜRKİYE'NİN KONUMU UMUT VERİCİ"

Gelecekte otonom araçların, İHA’ların ve yapay zekanın yönetimde olduğu bir tarım ekosistemi öngörülüyor. Önümüzdeki 20–30 yıllık süreç dikkate alındığında, tarımdaki bu dijital dönüşüm ‘dünyadaki güç dengelerini ve ülkelerin kendi kendine yetebilme vizyonunu’ nasıl şekillendirecek?

Gıda üretimi giderek bir teknoloji alanına dönüşüyor. İklim değişikliği ekilebilir alanı ve suyu daralttıkça, az suyla ve az girdiyle daha çok üretebilmek stratejik bir güç haline gelecek. Gıda; enerji ve veri gibi, jeopolitik bir kaldıraca dönüşüyor. Tarım teknolojisi alanına özellikle otonomi, yapay zekâ, tohum ve genetik, su yönetimi, veri gibi hususlarda hâkim olan ülkeler dayanıklılık ve etki kazanacak, başkasının platformuna bağımlı kalanlar ise yeni bağımlılıklar devralacak.

Türkiye’nin konumu umut verici. Coğrafi ve iklimsel avantaj ile kanıtlanmış savunma-teknoloji tabanı bir araya geldiğinde, bölgesel bir tarım teknolojisi gücü olma potansiyeli var. Ama bir koşulla: Gıda ve gübredeki eski bağımlılığı; ithal platform, yabancı yapay zekâ ve bulut, dışa bağımlı tohum ve genetik gibi yeni bağımlılıklara taşımamak. Bunun anahtarı da sivil ile askerî teknolojiyi birbirine bağlayan çift kullanımlı akışı kendi ekosistemimiz içinde tutabilmek. Kapanışta şunu söylemek isterim: Geleceğin kendine yeterliliği yalnızca rekolteyle ya da tonajla değil, o üretimin arkasındaki teknolojiyi kimin kontrol ettiğiyle ölçülecek. Tarım teknolojisi kümesini elinde tutan, gıda özerkliğini de elinde tutacak. Asıl sınır çizgisi burada.

233 bin kişinin ücretsiz ulaşım hakkı otomatik uzatıldı

Sağlık Bakanlığı'nın Ulusal Engelli Veri Bankası ve e-Rapor sistemi üzerinden doğrulama sürecini yeniden başlatmasının ardından BELBİM, 433 bin 400 engelli İstanbulkart kullanıcısını inceledi.

Yapılan kontroller sonucunda rapor bilgileri doğrulanan 233 bin 128 kullanıcının ücretsiz ulaşım hakkı herhangi bir başvuruya gerek kalmadan otomatik olarak uzatıldı.

200 bin kullanıcıya SMS gönderildi

Sağlık Bakanlığı sistemlerinde rapor bilgileri doğrulanamayan 200 bin 272 kullanıcı ise SMS ile bilgilendirildi. Bu kişilerin ücretsiz ulaşım hakkının kesintiye uğramaması için güncel rapor numaralarını 30 Haziran 2026 tarihine kadar BELBİM'e iletmeleri gerekiyor.

Güncelleme nasıl yapılacak?

BELBİM'in açıklamasına göre kullanıcıların telefonlarının mesaj bölümüne ISTRPR yazıp bir boşluk bıraktıktan sonra T.C. kimlik numaralarını, ardından tekrar boşluk bırakarak rapor numaralarını yazıp 6235 numarasına SMS göndermeleri yeterli olacak.

30 Haziran'dan sonra ne olacak?

Güncelleme işlemi 30 Haziran'dan sonra da yapılabilecek. Ancak rapor bilgisi Sağlık Bakanlığı sistemlerinde doğrulanıncaya kadar ücretsiz ulaşım hakkı tanımlanmayacak ve bu süreçte toplu ulaşım kullanımları ücretli olacak.

SMS almayanların işlem yapmasına gerek yok

BELBİM, Sağlık Bakanlığı sistemlerinde rapor bilgileri doğrulanan ve ücretsiz ulaşım hakkı aktif olan kullanıcıların herhangi bir işlem yapmasına gerek olmadığını belirtti. Dolayısıyla SMS bildirimi almayan engelli İstanbulkart kullanıcıları mevcut haklarından kesintisiz yararlanmaya devam edecek.

Destek ALO 153'ten alınabilecek

Süreçle ilgili bilgi almak isteyen vatandaşlar, ALO 153 Çağrı Merkezi üzerinden destek alabilecek. Güncel duyurular ise İstanbulkart'ın resmi internet sitesi ve sosyal medya hesaplarından takip edilebilecek.

Öğrenciler, yaz okuluna katılarak başarısız oldukları dersleri tekrar alma, not ortalamalarını yükseltme veya mezuniyet süreçlerini hızlandırma imkânına sahip olacak.

AÖF Yaz Okulu Kayıt Süreci Başladı mı?

AÖF yaz okulu kayıtları, Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi üzerinden çevrim içi olarak gerçekleştiriliyor. Kayıt sürecinde öğrencilerin sistem üzerinden ders seçimi yapması ve ardından belirlenen ücretin ödenmesi gerekiyor.

Kayıt işlemleri, resmi takvime göre:

• Başlangıç: 29 Haziran 2026 – 10.00

• Bitiş: 3 Temmuz 2026 – 22.00

Bu tarihler arasında işlem yapmayan öğrencilerin yaz okuluna katılım hakkı bulunmuyor. Üniversite tarafından yapılan bilgilendirmede, sürenin kesin olduğu ve uzatma yapılmayacağı ifade ediliyor.

AÖF Yaz Okulu Ders Seçimi Nasıl Yapılıyor?

AÖF yaz okulu ders seçimi, öğrenci otomasyon sistemi üzerinden gerçekleştiriliyor. Öğrenciler, yaz okulunda almak istedikleri dersleri sistem üzerinden seçerek kayıt sürecini tamamlıyor.

Ders seçimi sürecinde:

• Öğrencinin başarısız olduğu dersler görüntüleniyor

• Kredi sınırına göre seçim yapılabiliyor

• Seçilen dersler ödeme adımına yönlendiriliyor

Ders seçimi tamamlanmadan ödeme işlemi yapılamıyor. Bu nedenle sürecin iki aşamalı olduğu belirtiliyor.

AÖF Yaz Okulu Ücreti ve Ödeme Yöntemleri

AÖF yaz okulu kapsamında öğrenciler, seçtikleri ders sayısına göre belirlenen ücreti ödemek zorunda. Ücretler her yıl üniversite yönetimi tarafından yeniden düzenleniyor.

Ödeme yöntemleri ise şu şekilde uygulanıyor:

• Kredi kartı ve banka kartı

• İnternet bankacılığı

• Mobil bankacılık

• Ziraat Bankası ATM’leri (kartlı/kartsız işlem)

Ödeme işlemi tamamlanmayan kayıtlar geçerli sayılmıyor. Üniversite, öğrencilerin son dakikaya bırakmadan işlemlerini tamamlaması gerektiğini özellikle vurguluyor.

AÖF Yaz Okulu Ne Zaman Başlayacak?

2026 yılı AÖF yaz okulu eğitim süreci 29 Haziran 2026 itibarıyla başlayacak. Yaz okulu, yoğunlaştırılmış bir eğitim programı olarak uygulanıyor ve yaklaşık 8 hafta sürüyor.

Takvime göre:

• Başlangıç: 29 Haziran 2026

• Bitiş: 22 Ağustos 2026 (sınav tarihi)

Bu süreçte öğrenciler çevrim içi ders içeriklerine erişim sağlayarak sınav hazırlıklarını sürdürüyor.

AÖF Yaz Okulu Sınav Tarihi Ne Zaman?

AÖF yaz okulu sınavı 22 Ağustos 2026 Cumartesi günü yapılacak. Sınav, Anadolu Üniversitesi tarafından belirlenen sınav merkezlerinde yüz yüze olarak uygulanacak.

Sınavla ilgili önemli noktalar:

• Tek oturumda gerçekleştirilir

• Tüm dersleri kapsayan değerlendirme yapılır

• Başarı notu doğrudan mezuniyet ortalamasına etki eder

Sınav sonuçlarının açıklanma tarihi ise üniversitenin akademik takvimi doğrultusunda daha sonra ilan edilecek.

AÖF Yaz Okulu Kimler İçin Geçerli?

Yaz okulu uygulaması, Açıköğretim Fakültesi öğrencilerine yönelik alternatif bir eğitim modeli olarak öne çıkıyor. Bu sistemden:

• Derslerinde başarısız olan öğrenciler

• Not ortalamasını yükseltmek isteyenler

• Mezuniyetini hızlandırmak isteyen öğrenciler

yararlanabiliyor.

AÖF Yaz Okulu Sürecinin Amacı

Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi, yaz okulu uygulamasıyla öğrencilere yıl içinde ek bir öğrenim fırsatı sunmayı amaçlıyor. Bu sistem sayesinde öğrenciler, normal dönemde tamamlayamadıkları dersleri kısa sürede telafi edebiliyor.

Yetkililer, yaz okulunun özellikle mezuniyet sürecini hızlandıran önemli bir akademik fırsat olduğunu belirtiyor.

AÖF Yaz Okulu Takvimi 2026

Özet takvim şu şekilde:

• Kayıt başlangıcı: 29 Haziran 2026 – 10.00

• Kayıt bitişi: 3 Temmuz 2026 – 22.00

• Eğitim süreci: 29 Haziran – 22 Ağustos 2026

• Sınav tarihi: 22 Ağustos 2026 Cumartesi

2026 AÖF yaz okulu kayıt tarihleri ve sınav takvimi, öğrenciler için kritik bir dönemi işaret ediyor. Kayıt sürecinin kısa olması nedeniyle öğrencilerin işlemlerini zamanında tamamlaması gerekiyor. Yaz okulu, hem akademik başarıyı artırmak hem de mezuniyet sürecini hızlandırmak isteyen öğrenciler için önemli bir fırsat olarak değerlendiriliyor.

Öte yandan rüzgarın, ülke genelinde kuzey ve kuzeydoğu yönlerden hafif, zaman zaman orta kuvvette esmesi bekleniyor. Marmara'nın güneybatısı ile Kuzey Ege kıyılarında ise rüzgarın yer yer kuvvetli etkili olacağı tahmin ediliyor.

Meteoroloji, kuvvetli rüzgar nedeniyle yaşanabilecek olumsuzluklara karşı vatandaşların tedbirli ve dikkatli olmaları gerektiğini vurguladı.

TÜİK verilerine göre, 15 yaş ve üzeri obez bireylerin oranı 2025 yılında yüzde 21,8’e, fazla kilolu bireylerin oranı ise yüzde 37,6’ya yükselirken; kadınların yüzde 24,8'inin, erkeklerin ise yüzde 18,7'sinin obez olduğu kaydedildi. Resmi verilere göre günde en az bir kez sebze veya salata tüketenlerin oranının yüzde 32,6’ya kadar gerilediği Türkiye, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) raporlarında da alarm vererek Avrupa'nın obezite oranı en yüksek ülkesi konumunda bulunuyor.

Obeziteyle mücadele eden çocuklar, aşırı zayıf çocukların sayısını geçti

Dünya Obezite Federasyonu'nun güncel verileri ve özellikle çocukluk çağı obezitesine yönelik projeksiyonları içeren 2026 Dünya Obezite Atlası raporu ise obezitenin küresel ölçüde artışını içeriyor. Rapora göre, dünya genelinde obeziteyle yaşayan çocukların sayısı, yetersiz beslenme nedeniyle aşırı zayıf olan çocukların sayısını tarihte ilk kez geride bıraktı. Çocukluk çağı obezitesinin küresel yaygınlığı yüzde 20'ye yaklaşırken, bu tırmanışın en hızlı olduğu bölgeler sanılanın aksine gelişmiş Batı ülkeleri değil, endüstriyel ve ucuz gıdaların hızla yayıldığı düşük ve orta gelirli ülkeler olarak sıralanıyor.

Yüksek tansiyon artık sadece yaşlılara mahsus değil

Raporda, yüksek Vücut Kütle İndeksi'ne bağlı olarak çocuklarda ve ergenlerde (5-19 yaş) erken yaşta ortaya çıkan kronik hastalık göstergelerine dair ilk kez bu kadar net projeksiyonlar sunuyor. Aşırı kiloya bağlı metabolik fonksiyon bozukluğu kaynaklı karaciğer yağlanması yaşayan çocuk sayısının küresel ölçekte hızla tırmandığı belirtilen raporda hipertansiyon, yüksek kan şekeri (hiperglisemi) ve yüksek trigliserid vakalarının çocuk yaş grubunda alarm verici düzeyde artacağı; yalnızca bu trend nedeniyle milyonlarca çocuğun erken yaşta kalp ve damar hastalıkları belirtileri göstermeye başladığı vurgulanıyor. Dünya genelinde fazla kilolu ve obez kategorisinde yer alan 200 milyondan fazla okul çağındaki çocuk, dünyadaki sadece 10 ülkede yoğunlaşmış durumda. Rapora göre Çin, Hindistan ve ABD bu listenin başını çekerken; Türkiye, Avrupa bölgesindeki liderliğinin yanı sıra çocuk nüfusundaki riskli tırmanış hızıyla federasyonun radarına giren ülkeler arasında yer alıyor. Federasyonun 161 ülkeyi kapsayan makro-ekonomik etki modellemelerine göre, obezite ve buna bağlı gelişen diyabet, kanser türleri, kalp hastalıkları dahil olmak üzere 28 kronik hastalığın küresel ekonomiye maliyeti de ele alındı. Mevcut eğilimlerin devam etmesi halinde, obezitenin küresel bazda ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hasılalarının (GSYH) yüzde 3'ünden fazlasını doğrudan eriteceği öngörülüyor. Bu ekonomik yükün, yüksek gelirli ülkelerde 4 kat artması beklenirken; altyapısı ve bütçesi yetersiz olan orta ve düşük gelirli ülkelerde 12 ila 25 kat arasında artış yaşanacağı öngörülüyor.

Obezite artık 'zengin ülke hastalığı' değil

Obeziteye neden olan sağlıklı besine erişme sorunu toplumları yeni bir kavramla tanıştırdı: "Çifte beslenme bozukluğu". Dünya Sağlık Örgütü’nün de küresel bir tehdit olarak işaret ettiği ‘çifte beslenme bozukluğu’ aynı ülkede, hatta aynı ailede yetersiz beslenme, gelişim geriliği, vitaminsizlik ile obezitenin aynı anda görülmesi olarak tanımlanıyor. Uluslararası araştırma kurumları ise küreselleşme ve endüstriyel gıda sistemlerinin etkisiyle obezitenin, eskiden "yüksek gelirli ülke sorunu" olarak görülürken artık düşük ve orta gelirli ülkelerde çok daha hızlı tırmandığını belirtiyor. Bunun başlıca sebebi ise kalitesiz ve ucuz ham maddeli gıdaların yaygınlaşmasıyla açıklanıyor.

Küresel bir salgın haline gelen obezitenin toplumsal arka planını ve çözüm önerilerini Ankara Tabip Odası Yönetim Kurulu Üyesi Dr. Emel Sakınç Çağlar ve Derin Yoksulluk Ağı kurucularından Hacer Foggo 24 Saat’e değerlendirdi.

Türkiye’de obezite artışının temel nedenlerinden birinin gıda ve çevre üzerindeki denetim yetersizliği olduğunu belirten Çağlar, uluslararası gıda firmalarının Avrupa ülkelerindeki katı mevzuatlar sebebiyle uyguladığı standartları Türkiye’de esnettiğine dikkat çekti.

Yapay şekere karşı yasal kotalar yetersiz

Avrupa genelinde gıdalarda glukoz şurubu kullanım kotasının yüzde 3 ila yüzde 5 seviyelerinde sınırlandırıldığını aktaran Çağlar, Türkiye’de bu oranın yüzde 10 ile yüzde 24’lere kadar çıkabildiğini vurguladı. Nişasta bazlı şekerler ve yapay tatlandırıcıların geleneksel tatlılardan paketli abur cuburlara kadar tüm gıda zincirine sızdığını ifade eden Çağlar, yasal kotaların yetersizliği nedeniyle halkın kalitesiz kalorilere maruz bırakıldığını belirtti.

"Hamur işi tüketmek kültür değil, ekonomik zorunluluk"

Yüksek enflasyon ve alım gücündeki düşüşün beslenme alışkanlıklarını doğrudan bozduğunu ifade eden Dr. Çağlar, vücudun temel yapı taşı olan hayvansal ve bitkisel proteine erişimin asgari ücretli aileler için lüks haline geldiğini kaydetti.

Dar gelirli kitlelerin çocuklarının karnını doyurabilmek adına karbonhidrat ağırlıklı ucuz gıdalara ve glukoz şuruplu paketli ürünlere yöneldiğini belirten Çağlar, hamur işi tüketiminin bir "kültür" değil, ekonomik yetersizliklerin dayattığı bir zorunluluk olduğunu vurguladı. Çağlar, çocuklarda gözlenen bodurluk, zayıflık ve bağışıklık sistemi hastalıklarındaki artışın bu protein eksikliğiyle doğrudan ilişkili olduğunu ekledi. Çağlar, çocukların anne karnından itibaren yetersiz beslenip, büyürken yüksek yağlı, şekerli ve mikro besini zayıf ucuz gıdalara maruz kalmasının bu durumun ana nedeni olarak gösterdi.

Hareket dostu şehirler obezite ile mücadelede önemli

Sağlıklı yaşamın iki temel şartından birinin hareket etmek olduğunu hatırlatan Çağlar, mevcut kentleşme modelinin fiziksel aktiviteyi engellediğini ifade etti. Şehirlerde yürüyüş alanlarının ve en önemlisi güvenli bisiklet yollarının bulunmadığına dikkat çeken Çağlar, altyapı yetersizliği nedeniyle insanların çok kısa mesafeler için bile araç kullanmak zorunda kaldığını söyledi. Çağlar, bu durumun kas erimesine, biyolojik yaşın hızla artmasına ve kalp-damar hastalıklarını ortaya çıkmasına neden olduğunu işaret etti.

Kentli nüfus artarken taze gıda pahalanıyor

Türkiye nüfusunun yaklaşık yüzde 80’inin kentlerde yığıldığına işaret eden Dr. Çağlar, üretimi desteklemeyen tarım ve hayvancılık politikaları nedeniyle tarım yapması gereken kitlelerin büyükşehirlerde işçileştiğini belirtti. Artan lojistik, işçilik ve akaryakıt maliyetleri yüzünden üreticinin tarladaki ürününü dahi toplayamadığını ifade eden Çağlar, bu durumun taze gıdayı pahalılaştırırken, raf ömrü kimyasallarla uzatılmış ucuz endüstriyel gıdaların pazar payını artırdığını dile getirdi.

Çağlar , toplumda sosyo-ekonomik düzeyi yüksek kesimlerde dahi sağlık ve beslenme okuryazarlığının düşük olduğunu, bu durumun kitleleri agresif pazarlama tekniklerine ve takviye edici gıda sektörünün manipülasyonlarına açık hale getirdiğini sözlerine ekledi.

Obeziteye karşı flukoz ve früktoz uyarısı

Obezitenin bireysel çabayla çözülemeyecek kamusal ve politik bir problem olduğunu vurgulayan Çağlar, acilen atılması gereken adımları şu şekilde sıraladı:

“Gıda ürünlerindeki glukoz ve fruktoz şuruplarına katı kotalar getirilmeli. Avrupa’da olduğu gibi çocuk yaş gruplarına yönelik zararlı gıdaların satışı yasalarla engellenmeli. Tüketici bir ürünün güvenliğini düşünmek zorunda kalmamalı, devlet zararlı gıdayı en baştan piyasaya sokmamalı. Büyüme çağındaki çocukların et, süt, yumurta gibi hayvansal protein içeren besinlere kesintisiz ve ucuz erişimi bir devlet politikası haline getirilmeli, yaygın beslenme eğitimleri verilmeli. Şehirler araç odaklı olmaktan çıkarılıp insan odaklı hale getirilmeli. Güvenli ve entegre bisiklet yolları yapıldığı takdirde, hem şehir içi trafik yoğunluğu büyük oranda azalacak hem de toplumun hareket kabiliyeti artırılacaktır.”

Hacer Foggo: “Bir çocuk hem obezite hem de gelişim geriliği yaşayabiliyor”

Derin Yoksulluk Ağı kurucularından Hacer Foggo, Türkiye’de tırmanışa geçen obezite ve fazla kilo oranlarının sadece bir "yaşam tarzı" sorunu olmadığını; derin yoksulluk, gıda enflasyonu ve gıda güvencesizliği ile doğrudan bağlantılı toplumsal bir kriz olduğunu vurguladı. Beslenme alışkanlıklarındaki dönüşüme de değinen Foggo, günde en az bir kez sebze veya salata tüketenlerin oranının 2010 yılında yüzde 69,4 iken, 2025’te yüzde 32,6’ya gerilediğini ifade etti. Foggo bu düşüşün, artan gıda enflasyonunun sofralar üzerindeki olumsuz etkisini gösterdiğini belirtti. Derin yoksulluk yaşayan ailelerin bütçelerini koruyabilmek için protein, vitamin ve taze gıdalar yerine ucuz, yüksek kalorili ama besin değeri düşük işlenmiş gıdalara yönelmek zorunda kaldığını belirten Foggo, saha gözlemlerini şu sözlerle aktardı:

"Gıda fiyatları arttıkça sebze, meyve ve süt ürünleri tüketimi azalıyor; daha doyurucu olduğu için makarna, patates ve ekmek gibi karbonhidrat ağırlıklı gıdalara yönelim artıyor. Bu durum, yetersiz beslenme ve obezitenin aynı anda görüldüğü 'çifte yükü' derinleştiriyor. Bir çocuk aynı anda hem demir ve vitamin eksikliği ile gelişim geriliği yaşayıp hem de obez olabiliyor. Sahada bir evde fazla kilosu nedeniyle akran zorbalığına uğrayıp okula gitmek istemeyen bir çocuk görürken, diğer evde aynı yoksulluk koşullarında bodurluk ve aşırı zayıflık yaşayan çocuklarla karşılaşıyoruz. İkisi de aynı yapısal eşitsizliğin farklı sonuçlarıdır."

“Türkiye’de çocukluk çağı obezitesi verileri izlenmiyor”

Dünya Obezite Federasyonu 2026 yılı raporuna göre, Türkiye’de 5-19 yaş arasındaki yaklaşık 6,8 milyon çocuğun obezite riski taşıdığı açıkladı. Ancak Foggo, raporda Türkiye adına dikkat çekici bir eksiklik olduğunun altını çizerek “Türkiye, okullardaki beslenme hedefleri, obezite stratejileri ve çocukların okul yemeği alıp almadığına dair kritik verileri uluslararası veri setlerine bildirmedi. Bu durum, çocukluk çağı obezitesiyle mücadelede okul temelli politikaların yeterince izlenmediğini gösteriyor” dedi.

Türkiye, okullardaki beslenme hedefleri, obezite stratejileri ve çocukların okul yemeği alıp almadığına dair kritik verileri uluslararası veri setlerine bildirmedi. Bu durum, çocukluk çağı obezitesiyle mücadelede okul temelli politikaların yeterince izlenmediğini gösteriyor” dedi.

Obezite ile mücadele sosyal politikalarla mümkün

Çocukluk çağı obezitesine karşı Türkiye Okul Yemeği Koalisyonu üyesi olarak, tüm çocukları kapsayan evrensel ve ücretsiz okul yemeği programları acilen hayata geçirilmesi gerektiğini belirten Foggo, yoksul hanelerin protein, süt ürünleri, sebze ve meyveye düzenli erişimini sağlayacak mekanizmalar kurulması gerektiğini vurguladı . Güvenli kamusal oyun alanları yaygınlaştırılması gerektiğini ifade eden Foggo, ücretsiz spor olanakları ve yerel hizmetler güçlendirilmesi gerektiğini savundu. Foggo, obezitenin “bir eğitim, gelir dağılımı ve insan hakları meselesi” olduğunu belirterek, “Çocukluk çağı obezitesiyle etkili mücadele, ancak sağlıklı beslenmeyi bir hak olarak gören ve bu hakkı tüm çocuklar için güvence altına alan bütüncül sosyal politikalarla mümkün olacaktı” dedi.

"Erdoğan'ın açıklamalarını Trump yönetiminin gündemine taşıyacağız"

İsrail Başbakanlık Ofisi tarafından doğrulanan açıklamaya göre Netanyahu, kabine toplantısında yaptığı konuşmada Erdoğan'ın açıklamalarına değindi.

Netanyahu, "Erdoğan'ın İsrail devletinin yok edilmesi yönünde çağrı yapmadığı neredeyse bir gün bile geçmiyor. Bu sözleri çok ciddiye alıyoruz. Çünkü halkımızın tarihinden öğrendiğimiz bir şey varsa o da sizi yok etmek istediğini söyleyen birini ciddiye almanız gerektiğidir." ifadelerini kullandı.

İsrail basınında yer alan haberlere göre Netanyahu, Türkiye'den gelen açıklamaların bölgesel gelişmeler açısından önem taşıdığını savunarak, konuyu ABD yönetimiyle görüşeceklerini söyledi.

Ne olmuştu?

Gazze'de başlayan savaşın ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İsrail'i Gazze'de soykırım yapmakla suçlamış ve İsrailli yetkililer hakkında Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin verdiği tutuklama kararlarını memnuniyetle karşıladığını açıklamıştı.

Öte yandan, İçişleri Bakanlığı da bu ayın başlarında Kudüs'ün özgürleştirilmesine yönelik çağrıda bulunmuştu.

Maskat’ta ilk resmi toplantı gerçekleştirildi

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer yönetimine ilişkin Umman ile kurulan Ortak Komite’nin ilk toplantısının Maskat’ta düzenlendiğini açıkladı. Yarı resmi Tesnim Haber Ajansı’nın aktardığı bilgilere göre toplantı, iki ülke arasındaki iş birliği çerçevesinde gerçekleştirildi.

Garibabadi, Umman ziyareti kapsamında yapılan görüşmede İran-Umman Ortak Hürmüz Komitesi’nin ilk oturumunun tamamlandığını ifade etti.

Hürmüz Boğazı gündemi masaya yatırıldı

Toplantıda Hürmüz Boğazı’na ilişkin mevcut durumun ele alındığını belirten Garibabadi, deniz trafiği ve seyrüsefer düzenine dair başlıkların değerlendirildiğini söyledi. Görüşmelerde bölgedeki geçiş güvenliği ve işleyişe yönelik konuların öne çıktığı aktarıldı.

Kıyıdaş ülkelerin hakları ve mutabakat çerçevesi ele alındı

Görüşmede ayrıca “İslamabad Mutabakat Zaptı’nın 5. maddesi” ile kıyıdaş devletlerin hakları çerçevesinde boğazın gelecekteki yönetimine ilişkin değerlendirmeler yapıldı.

Tarafların, bölgedeki deniz yetki alanları ve yönetim mekanizmaları üzerine görüş alışverişinde bulunduğu bildirildi.

Bölgesel deniz yönetimi için iş birliği vurgusu

Kurulan Ortak Komite’nin, Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer düzeninin geliştirilmesi ve bölgesel iş birliğinin artırılması amacıyla çalışacağı ifade edildi.

Toplantının, iki ülke arasındaki denizcilik alanındaki temasların kurumsal bir çerçeveye taşınması açısından ilk adım olduğu belirtildi.

İzmir Su Kesintisi Hangi İlçeleri Etkiliyor?

İZSU’nun güncel duyurusuna göre 29 Haziran 2026 tarihinde İzmir su kesintisi şu ilçelerde uygulanıyor:

İzmir genelinde:

• Bergama

• Beydağ

• Bornova

• Dikili

• Kemalpaşa

• Kınık

• Konak

• Menderes

• Urla

Kesintilerin temel nedenleri arasında elektrik arızaları, pompa sistemlerinin devre dışı kalması ve altyapı yenileme çalışmaları yer alıyor.

Uzun Süreli Su Kesintisi Yaşanacak İlçeler

Bornova Su Kesintisi

Bornova ilçesinde:

• 12.20 – 17.30: Çamkule, Merkez, Serintepe, Zafer

Elektrik kaynaklı pompa arızası nedeniyle bölgede yaklaşık 5 saat su kesintisi uygulanacak.

Kemalpaşa Su Kesintisi

Kemalpaşa ilçesinde:

• 11.30 – 19.00: Atatürk, Soğukpınar

GDZ Elektrik bakım çalışması nedeniyle pompaların devre dışı kalması sonucu uzun süreli kesinti yaşanacak.

Dikili Su Kesintisi

Dikili ilçesinde:

• 16.00 – 20.00: Gazipaşa, İsmetpaşa, Salimbey

Elektrik kaynaklı arıza nedeniyle yaklaşık 4 saat su verilemeyecek.

Menderes Su Kesintisi

Menderes ilçesinde:

• 09.04 – 29 Haziran 00.00: Atatürk, İsmet İnönü, Kazımpaşa ve OSB bölgesi

• 17.05 – 19.05: Şaşal Mahallesi (basınç düşüklüğü)

Pompa arızası ve elektrik kaynaklı planlı çalışmalar nedeniyle gün boyu etkili kesintiler yaşanacak.

Urla Su Kesintisi

Urla ilçesinde:

• 11.26 – 17.58: Özbek, Rüstem, Torasan

Ana boru çalışması nedeniyle yaklaşık 7 saat su kesintisi uygulanacak.

Bergama ve Kınık’ta Arıza Kaynaklı Kesintiler

İZSU verilerine göre:

Bergama

• Fatih ve Gaziosmanpaşa mahalleleri: 2 saatlik ana boru arızası

Kınık

• Aşağı Mahallesi: Yeni Cami Caddesi’nde 2 saatlik su kesintisi

Konak’ta Kısa Süreli Su Kesintileri

Konak ilçesinde:

• 17.31 – 19.31: Ege ve Umurbey mahalleleri

Bölgesel çalışma nedeniyle yaklaşık 2 saatlik kesinti planlandı.

İzmir Su Kesintisi Neden Yapılıyor?

İZSU tarafından yapılan açıklamada kesintilerin temel nedenleri şu şekilde sıralandı:

• Ana içme suyu hatlarındaki arızalar

• Elektrik kaynaklı pompa devre dışı kalmaları

• Planlı bakım ve altyapı yenileme çalışmaları

Yetkililer, özellikle elektrik kesintilerinin su iletim sistemlerini doğrudan etkilediğini belirtti.

Sular Ne Zaman Gelecek?

29 Haziran 2026 planlı kesintilerinde suların büyük bölümünün:

• Arıza onarımının tamamlanmasının ardından

• Aynı gün içinde kademeli olarak

şebekeye verilmesi bekleniyor. Ancak bazı bölgelerde çalışmaların uzaması durumunda saatlerde değişiklik olabileceği ifade ediliyor.

Vatandaşlara Uyarı

İZSU, su kesintisi yaşanacak bölgelerde vatandaşlara şu uyarılarda bulundu:

• Su depolarının kontrol edilmesi

• Kesinti saatlerine göre kullanım planlaması yapılması

• Hassas cihazların korunması

• Gereksiz su tüketiminden kaçınılması

Ayrıca çalışmaların erken tamamlanması halinde suyun planlanandan önce verilebileceği belirtildi.

Geçtiğimiz hafta CHP'den de ayrılan Özdemir, 24 Haziran'da düzenlenen AKP Grup Toplantısı'nda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın taktığı rozetle AKP saflarına geçti.

Sosyal medya hesabını kapattı

Uzun yıllar özellikle hayvan hakları konusunda AKP'yi eleştiren Özdemir'in, bu paylaşımları yaptığı sosyal medya hesabını herhangi bir açıklama yapmadan kapatması da dikkat çekti.

Mezuniyet bilgisi tartışma yarattı

Sözcü'nün haberine göre, TBMM'ye sunduğu özgeçmişte mezun olduğu üniversite olarak "Conley Üniversitesi"ni gösteren Özdemir'in beyan ettiği eğitim kurumuyla ilgili dikkat çeken iddialar ortaya atıldı.

Haberde, söz konusu üniversitenin Türkiye dahil dünyanın birçok ülkesinde denklik taşımadığı, akademik kadrosunun bulunmadığı ve eğitim faaliyetlerinin yalnızca sisteme yüklenen PDF dosyaları üzerinden yürütüldüğü öne sürüldü.

YÖK'ün denklik vermediği iddia edildi

İddiaya göre, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) söz konusu diplomayı geçerli kabul etmiyor. Ancak mevcut mevzuata göre milletvekili seçilebilmek için üniversite mezunu olma şartı aranmadığından, bu durum milletvekilliği açısından hukuki bir engel oluşturmuyor.

Özdemir veya ilgili kurumlardan söz konusu iddialara ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

İzmir Elektrik Kesintisi Hangi İlçeleri Kapsıyor?

Gediz Elektrik’in yayımladığı planlı kesinti programına göre 29 Haziran İzmir elektrik kesintisi şu ilçelerde uygulanacak:

İzmir genelinde;

• Aliağa

• Bayındır

• Bergama

• Bornova

• Buca

• Çeşme

• Çiğli

• Dikili

• Karabağlar

• Karaburun

• Kemalpaşa

• Kiraz

• Konak

• Menderes

• Menemen

• Narlıdere

• Ödemiş

• Torbalı

Kesintilerin büyük kısmı sabah saatlerinde başlayacak ve bazı bölgelerde akşam saatlerine kadar devam edecek.

Gün Boyu Elektrik Kesintisi Yaşanacak İlçeler

Gediz Elektrik’in açıklamasına göre bazı ilçelerde kesintiler daha uzun süreli olacak. Özellikle altyapı yenileme çalışmalarının yoğun olduğu bölgelerde elektrik kesintileri gün boyu sürecek.

Buca Elektrik Kesintisi

Buca ilçesinde 29 Haziran günü:

• 09.00 – 17.00: 29 Ekim Mahallesi

• 09.00 – 14.00: İnkılap Mahallesi

• Gece ve sabah erken saatlerde Fırat, Göksu ve Seyhan mahallelerinde kısa süreli kesintiler

Buca’da özellikle şebeke yenileme çalışmaları nedeniyle uzun süreli enerji kesintileri uygulanacak.

Çeşme Elektrik Kesintisi

Çeşme ilçesinde:

• 08.00 – 17.00: Germiyan, Ildır, Reisdere, Şifne

• 09.30 – 15.30: Altınyunus

Turizm sezonu öncesi yapılan şebeke iyileştirme çalışmaları kapsamında ilçede farklı zaman dilimlerinde kesintiler planlandı.

Menderes Elektrik Kesintisi

Menderes ilçesinde:

• 09.00 – 17.00: Çakaltepe, Çileme, İTOB OSB, Karakuyu, Tekeli Atatürk, Tekeli Fevzi Çakmak

Sanayi ve yerleşim bölgelerini kapsayan kesintilerin şebeke modernizasyonu kapsamında yapıldığı bildirildi.

Ödemiş Elektrik Kesintisi

Ödemiş ilçesinde:

• 09.00 – 17.00: Birgi, Beyazıtlar, Ertuğrul, Gereli, Kışla, Kurucuova, Mescitli, Ovakent, Türkönü

Bölgedeki kırsal hatlarda bakım çalışmaları nedeniyle uzun süreli kesintiler uygulanacak.

Karaburun Elektrik Kesintisi

Karaburun ilçesinde:

• 09.00 – 17.00: İskele Mahallesi

Deniz kıyısındaki hatlarda yapılacak bakım çalışmaları nedeniyle gün boyu enerji verilemeyecek.

İlçe İlçe 29 Haziran İzmir Elektrik Kesintisi Programı

Aliağa

• 09.00 – 15.00: Hacıömerli

Bayındır

• 10.00 – 13.00: Fırınlı, Karahalilli, Sadıkpaşa, Tokatbaşı

• 13.00 – 17.00: Çırpı Cami, İbrahimçavuş

Bergama

• 10.00 – 17.00: Kadıköy

Bornova

• 09.00 – 14.00: Atatürk, İnönü

Çiğli

• 08.00 – 12.00: Güzeltepe, Köyiçi, Şirintepe, Yakakent

Dikili

• 10.00 – 16.00: Salihler

Karabağlar

• 09.00 – 14.00: Bahar, Çalıkuşu, Şehitler

• 10.30 – 11.00: Basın Sitesi

Kemalpaşa

• 10.00 – 15.00: Nazarköy, Yukarıkızılca Merkez

Kiraz

• 09.30 – 17.00: Cumhuriyet, İstiklal, Şemsiler, Suludere

Konak

Konak ilçesinde gün boyunca kısa süreli kesintiler uygulanacak:

• 09.00 – 09.30: Çınarlı

• 09.30 – 10.00: Hurşidiye, Kurtuluş

• 10.00 – 10.30: Göztepe, Güzelyalı

• 12.00 – 12.30: Umurbey

• 14.00 – 14.30: Kahramanlar, Mimar Sinan

Menemen

• 10.00 – 12.00: Değirmendere, Emiralem Merkez

Narlıdere

• 09.00 – 14.00: Sahilevleri

Torbalı

Torbalı ilçesinde:

• 09.00 – 17.00: Özbey, Yeniköy, Kaplancık, Pancar

İzmir Elektrik Kesintisi Neden Yapılıyor?

Gediz Elektrik tarafından yapılan açıklamada kesintilerin temel nedeninin:

• Şebeke yenileme çalışmaları

• Bakım ve onarım faaliyetleri

• Altyapı güçlendirme çalışmaları

olduğu belirtildi. Çalışmaların tamamlanmasıyla birlikte elektrik arz güvenliğinin artırılması hedefleniyor.

Elektrikler Ne Zaman Gelecek?

29 Haziran 2026 planlı kesintilerinin büyük bölümünün:

• Sabah saatlerinde başlayıp

• Öğleden sonra ve akşam saatlerine kadar

kademeli şekilde sona ermesi bekleniyor. Ancak bazı bölgelerde çalışmaların durumuna göre elektrik verilme saatlerinde değişiklik olabileceği ifade ediliyor.

Vatandaşlara Uyarı

Yetkililer, planlı elektrik kesintisi yaşanacak bölgelerde:

• Elektronik cihazların korunması

• Buzdolabı ve hassas cihazların önlem alınarak kullanılması

• Günlük planlamaların kesinti saatlerine göre yapılması

konusunda uyarıda bulundu. Çalışmaların erken tamamlanması durumunda elektrik enerjisinin planlanandan önce verilebileceği de aktarıldı.

The Athletic'in haberine göre genç futbolcu, PSG Başkanı Nasser Al-Khelaifi ile futbol danışmanı Luis Campos'un yürüttüğü projeye büyük güven duyuyor. Ayrıca teknik direktör Luis Enrique'nin yönetiminde forma giymenin gelişimi açısından önemli bir fırsat olacağına inanıyor. Diomande'nin, Fransız devinde hem düzenli olarak büyük kupalar için mücadele edebileceğini hem de gelecekte Ballon d'Or yarışında söz sahibi olabileceğini düşündüğü belirtildi.

100 milyon euroluk teklif

Diomande için daha önce Liverpool'un da ciddi bir girişimde bulunduğu ve yaklaşık 100 milyon euro seviyesinde bir teklif hazırladığı ifade edildi. Ancak Leipzig yönetimi bu öneriyi kabul etmedi. Alman kulübünün bonservis beklentisini 130 milyon euro olarak belirlediği ve genç yıldızla yeni sözleşme imzalamak istediği aktarıldı.

Geçtiğimiz yaz Leganes'ten kadroya katılan ve 2030 yılına kadar sözleşmesi bulunan Diomande, geride kalan sezonda Bundesliga'da çıktığı 33 maçta 12 gol ve 8 asistlik katkı sağlayarak dikkat çekti. Genç oyuncu, Leipzig'in ligi üçüncü sırada tamamlayıp Şampiyonlar Ligi bileti almasına önemli rol oynadı.

Her iki kanatta da görev yapabilen Diomande, sezon boyunca yalnızca milli takım görevi nedeniyle bir lig maçını kaçırdı. Fildişi Sahili Milli Takımı'nın formasını da giyen genç yıldızın, Dünya Kupası son 32 turunda Norveç'e karşı sahada olması bekleniyor.

Transferin gerçekleşmesi ve Leipzig'in istediği bonservis bedelinin ödenmesi halinde Yan Diomande, Alman kulübü tarihinin en yüksek bedelle satılan futbolcusu olacak. Bu alandaki rekorlar daha önce Manchester City'ye 90 milyon euroya transfer olan Josko Gvardiol ile Manchester United'a 76,5 milyon euro karşılığında giden Benjamin Sesko'ya aitti.

Bu kapsamda Ankara’nın farklı ilçelerinde belirli saat aralıklarında elektrik kesintisi uygulanacağı bildirildi. Yetkililer, çalışmaların enerji altyapısının güçlendirilmesi amacıyla yapıldığını ve kesintilerin planlı şekilde ilerleyeceğini açıkladı.

Vatandaşlar ise özellikle Ankara elektrik kesintisi listesi, elektrikler ne zaman gelecek ve kesinti süresi konularını araştırmaya başladı.

29 Haziran Ankara Elektrik Kesintisi Hangi İlçeleri Kapsıyor?

BAŞKENTEDAŞ tarafından paylaşılan güncel bilgilere göre 29 Haziran 2026 tarihinde Ankara genelinde çok sayıda ilçe planlı kesinti programına dahil edildi.

Öne çıkan ilçeler arasında:

• Akyurt

• Ayaş

• Beypazarı

• Çankaya

• Keçiören

Bu ilçelerde farklı saat dilimlerinde şebeke iyileştirme ve bakım çalışmaları nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Akyurt Elektrik Kesintisi Programı

Akyurt ilçesinde 29 Haziran 2026 tarihinde gün içinde farklı zaman aralıklarında kesintiler planlandı.

• Çelikli ve Büğdüz çevresinde sabah saatlerinde bakım çalışması

• Aynı bölgede öğleden sonra ikinci etap şebeke çalışması

Yetkililer, kesintilerin kısa süreli aralıklarla uygulanacağını belirtti.

Ayaş Elektrik Kesintisi Detayları

Ayaş ilçesinde de 29 Haziran günü iki farklı zaman diliminde kesinti yapılacak.

• Başayaş bölgesinde sabah saatlerinde şebeke iyileştirme çalışması

• Gün içinde ikinci etap planlı bakım çalışması

Kesintilerin bölgesel olarak uygulanacağı ve tüm ilçeyi kapsamayacağı ifade edildi.

Beypazarı Elektrik Kesintisi (En Uzun Süreli Kesinti)

29 Haziran 2026 Ankara elektrik kesintisi programında en uzun süreli kesintilerden biri Beypazarı ilçesinde yaşanacak.

BAŞKENTEDAŞ verilerine göre:

• Sabah 09.00 – 17.00 arasında geniş kapsamlı şebeke çalışması yapılacak

• Birden fazla mahalle ve sokak kesintiden etkilenecek

• Çalışmaların gün boyu sürmesi planlanıyor

Etkilenen bölgeler arasında Gülveren, Sakarya, Gazi, Pınarbaşı, Cumhuriyet ve çevre sokaklar yer alıyor.

Çankaya Elektrik Kesintisi Programı

Ankara’nın merkez ilçelerinden Çankaya da 29 Haziran elektrik kesintisinden etkilenen bölgeler arasında bulunuyor.

Kesinti saatleri:

• Sabah 09.15’ten itibaren başlayan bakım çalışmaları

• Öğle ve öğleden sonra farklı sokaklarda kademeli kesintiler

• Bazı bölgelerde akşam saatlerine kadar süren şebeke iyileştirme işlemleri

Özellikle Mevlana, Karahasanlı ve çevre mahallelerde kesinti yaşanacağı bildirildi.

Keçiören Elektrik Kesintisi

Ankara’nın en yoğun nüfuslu ilçelerinden Keçiören de planlı kesinti programına dahil edildi.

• Sabah saatlerinde kısa süreli kesintiler

• Öğleden sonra bazı mahallelerde bakım çalışmaları

• Akşamüstü yeniden enerji verilmesi planlanıyor

Keçiören’de özellikle şebeke yenileme ve altyapı güçlendirme çalışmaları öne çıkıyor.

Ankara Elektrik Kesintisi Ne Zaman Bitecek?

BAŞKENTEDAŞ tarafından yapılan açıklamaya göre 29 Haziran 2026 Ankara elektrik kesintilerinin büyük bölümü gün içerisinde tamamlanacak.

• Çoğu bölgede kesintiler 09.00 – 18.00 saatleri arasında değişiyor

• Bazı ilçelerde çalışmaların akşam saatlerine sarkabileceği belirtiliyor

• Elektriklerin kademeli olarak şebekeye verileceği ifade ediliyor

Yetkililer, çalışmaların planlanan sürede tamamlanması halinde elektrik arzının normale döneceğini açıkladı.

BAŞKENTEDAŞ Elektrik Kesintisi Açıklaması

BAŞKENTEDAŞ tarafından yapılan bilgilendirmede, kesintilerin tamamen şebeke iyileştirme ve bakım çalışmalarıkapsamında planlandığı belirtildi.

Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

• Elektrik altyapısının güçlendirilmesi

• Arıza risklerinin azaltılması

• Daha stabil enerji iletimi sağlanması

Çalışmalar süresince vatandaşların tedbirli olması ve planlamalarını kesinti saatlerine göre yapmaları istendi.

Ankara Elektrik Kesintisi Nasıl Sorgulanır?

Vatandaşlar Ankara’da yaşanan planlı elektrik kesintilerini BAŞKENTEDAŞ’ın resmi duyuru kanalları üzerinden takip edebiliyor.

Sorgulama ekranında:

• İlçe bilgisi

• Mahalle listesi

• Kesinti başlangıç saati

• Tahmini bitiş zamanı

• Çalışma nedeni

detaylı şekilde görüntülenebiliyor.

Ankara’da Elektrikler Kademeli Olarak Verilecek

29 Haziran 2026 Ankara elektrik kesintisi programına göre başkent genelinde planlı çalışmalar gün boyunca devam edecek. Elektriklerin, çalışmaların tamamlanmasının ardından kademeli olarak yeniden verilmesi bekleniyor. BAŞKENTEDAŞ, kesintilerin enerji altyapısının güçlendirilmesi için zorunlu olduğunu vurguladı.

"Yurt dışı seyahatim önceden planlanmıştı"

Sosyal medya platformu X üzerinden açıklama yapan Deniz Göktaş, turnesini ve kurgu çalışmalarını tamamladıktan sonra arkadaşlarının yanına tatile gittiğini ifade etti.

Paylaşımında, "Bütün yıl hayal ettiğim gibi turnem ve kurgu biter bitmez arkadaşlarımın yanına 3 tişört 3 boxerla tatile geldim" diyen Göktaş, seyahatinin farklı anlamlar yüklenerek kamuoyuna servis edilmesine tepki gösterdi.

Bedelli askerlik detayını paylaştı

Hakkındaki iddialara yanıt veren Göktaş, 22 Haziran'da bedelli askerlik ücretini ödediğini de belirtti.

"İstihbarat haberi gibi paylaşanlar 22 Haziran'da yüklü bir bedelli askerlik ücreti ödediğimi de görürler. Uzun yıllar ülkede olacağım." ifadelerini kullanan komedyen, Türkiye'den ayrılma gibi bir planının olmadığını vurguladı.

"Gerekirse ilk uçakla dönerim"

Deniz Göktaş, Türkiye'de bulunmasını gerektirecek herhangi bir gelişme yaşanması halinde ilk uçakla geri döneceğini belirtti.

Paylaşımını esprili bir dille tamamlayan Göktaş, "Türkiye'de olmamı gerektiren bir durum olursa ilk uçakla döneceğim, tişört sayısı zorluyor" ifadelerini kullandı.

Göktaş'ın paylaşımı şöyle:

"Merhabalar, bütün yıl hayal ettiğim gibi turnem ve kurgu biter bitmez arkadaşlarımın yanına 3 tişört 3 boxerla tatile geldim. Bilmiyorum seyahat etmem ayıp bir şey mi ama istihbarat haberi gibi paylaşanlar 22 Haziran’da yüklü bir bedelli askerlik ücreti ödediğimi de görürler, uzun yıllar ülkede olacağım :) Türkiye’de olmamı gerektiren bir durum olursa ilk uçakla döneceğim, tişört sayısı zorluyor."

merhabalar,
bütün yıl hayal ettiğim gibi turnem ve kurgu biter bitmez arkadaşlarımın yanına 3 tişört 3 boxerla tatile geldim. bilmiyorum seyahat etmem ayıp bir şey mi ama istihbarat haberi gibi paylaşanlar 22 haziran’da yüklü bir bedelli askerlik ücreti ödediğimi de görürler,…

— Deniz Göktaş (@idgoktas) June 28, 2026

Ne olmuştu?

Deniz Göktaş, 1 Haziran'da Harbiye Cemil Topuzlu Açık Hava Tiyatrosu'nda sahnelediği "Ölü Deniz" adlı stand-up gösterisinin ardından bazı sosyal medya hesapları ile çeşitli çevreler tarafından hedef gösterilmiş, bunun ardından yurt dışına çıktığı yönünde iddialar ortaya atılmıştı.

Göktaş ise yaptığı açıklamayla bu iddiaların gerçeği yansıtmadığını ve seyahatinin yalnızca tatil amaçlı olduğunu dile getirdi.

29 Haziran ASKİ Ankara Su Kesintisi Hangi İlçelerde Var?

ASKİ'nin yayımladığı arıza programına göre 29 Haziran Pazartesi günü Ankara'da plansız su kesintisinin uygulandığı ilçe Beypazarı oldu.

Kurum tarafından yapılan açıklamada, kesintinin içme suyu şebeke hattında meydana gelen arıza nedeniyle gerçekleştirildiği ifade edildi. Çalışmaların tamamlanmasının ardından bölgeye yeniden su verilmesi planlanıyor.

Beypazarı Su Kesintisi Neden Yaşanıyor?

ASKİ'nin paylaştığı bilgilere göre Beypazarı ilçesi İstiklal Mahallesi Çınar Sokak'ta bulunan Ø110 PE içme suyu hattında arıza meydana geldi.

Söz konusu arıza nedeniyle bölgede plansız su kesintisi uygulanmaya başlandı. Ekipler arızanın giderilmesi için bakım ve onarım çalışmalarını sürdürüyor.

Beypazarı'nda Sular Ne Zaman Gelecek?

ASKİ tarafından yayımlanan programa göre su kesintisine ilişkin bilgiler şu şekilde açıklandı:

ASKİ, çalışmaların planlanan sürede tamamlanması halinde bölgeye saat 15.00 itibarıyla yeniden su verilmesinin hedeflendiğini bildirdi.

Su Kesintisinden Hangi Mahalleler Etkileniyor?

Resmi açıklamaya göre su kesintisinden etkilenen bölgeler şunlar oldu:

• İstiklal Mahallesi

• Çınar Sokak

• Çınar Sokak çevresindeki aboneler

ASKİ ekiplerinin arızayı en kısa sürede gidermek amacıyla çalışmalarını aralıksız sürdürdüğü bildirildi.

ASKİ'den Resmi Açıklama Geldi

ASKİ tarafından yapılan açıklamada, Beypazarı İstiklal Mahallesi Çınar Sokak içerisinde bulunan Ø110 PE içme suyu hattında oluşan arızanın giderilmesi amacıyla ekiplerin sahada görev yaptığı belirtildi.

Kurum, çalışmaların tamamlanmasının ardından suyun şebekeye kontrollü ve kademeli şekilde yeniden verileceğini duyurdu.

Ankara'da Sular Saat Kaçta Gelecek?

Mevcut programa göre Beypazarı'nda suyun 29 Haziran Pazartesi günü saat 15.00'e kadar yeniden verilmesi planlanıyor.

ASKİ, onarım çalışmalarının saha koşullarına bağlı olarak planlanan süreden önce tamamlanabileceği gibi teknik gereklilikler nedeniyle uzayabileceğini de belirtiyor. Bu nedenle vatandaşların güncel duyuruları takip etmeleri öneriliyor.

ASKİ Su Kesintisi Sorgulama Nasıl Yapılır?

Ankara genelindeki planlı ve arıza kaynaklı su kesintileri ASKİ'nin resmi arıza sorgulama sistemi üzerinden anlık olarak yayımlanıyor.

Vatandaşlar sistem üzerinden;

• İlçe bilgisi,

• Mahalle bilgisi,

• Kesinti nedeni,

• Arıza başlangıç saati,

• Tahmini su verilme zamanı,

• Güncel çalışma durumu

bilgilerine ulaşabiliyor.

Özellikle arıza kaynaklı kesintilerde onarım süreci devam ettikçe tahmini bitiş saatlerinde güncelleme yapılabiliyor. Bu nedenle ASKİ'nin resmi duyurularının takip edilmesi önem taşıyor.

29 Haziran 2026 itibarıyla ASKİ'nin yayımladığı resmi programa göre Ankara'da Beypazarı ilçesinde içme suyu hattında meydana gelen arıza nedeniyle plansız su kesintisi uygulanıyor. Kesintiden İstiklal Mahallesi Çınar Sokak ve çevresi etkilenirken, ekiplerin arızayı gidermek için sahadaki çalışmaları devam ediyor. Kurumun paylaştığı programa göre suyun saat 15.00 itibarıyla yeniden verilmesi planlanıyor.

Çalışanlar, yapay zekâ ve otomasyon yatırımlarının iş güvencelerini tehdit ettiğini savunurken, yeni teknolojilere ilişkin alınacak kararlarda söz sahibi olmak istiyor.

Sendika: "Robotlar iş güvencemizi tehdit ediyor"

Financial Times'ın haberine göre, Kore Metal İşçileri Sendikası'na bağlı Hyundai çalışanları, şirketin otomasyon ve yapay zekâ yatırımlarının çalışanların geleceğini doğrudan etkilediğini belirterek müzakere talep etti.

Sendika üyelerinden biri gazeteye yaptığı açıklamada, "Robotlar nedeniyle iş güvencemiz konusunda endişeliyiz. Robotların giderek daha becerikli hâle geldiğini gösteren haberler ve videolar çalışanları gelecek konusunda tedirgin ediyor." ifadelerini kullandı.

İşçiler yüksek performans primi de talep ediyor

Sendikanın talepleri yalnızca iş güvencesiyle sınırlı değil. Çalışanlar ayrıca Hyundai'nin yıllık kârının yaklaşık üçte birine denk gelen performans priminin dağıtılmasını istiyor. Financial Times'ın hesaplamasına göre bu talep kabul edilirse yaklaşık 73 bin çalışanın her biri ortalama 27 bin dolar prim alabilecek.

Hyundai 25 bin insansı robot kullanmayı hedefliyor

Hyundai, ocak ayında bağlı şirketi Boston Dynamics tarafından geliştirilen Atlas insansı robotlarının 2028 yılında ABD'nin Georgia eyaletindeki fabrikasında görev yapacağını açıklamıştı.

Ancak şirket mayıs ayında yatırımcılara yaptığı sunumda planlarını büyüttüğünü duyurarak, gelecekte üretim tesislerinde 25 binden fazla insansı robot kullanmayı hedeflediğini bildirdi.

"Anlaşma olmadan tek bir robot bile çalışmayacak"

Hyundai sendikası ise daha önce yaptığı açıklamada, çalışanlarla anlaşmaya varılmadan fabrikalarda yeni nesil robotların kullanılmasına izin vermeyeceklerini duyurmuştu.

Şirket ise otomasyon yatırımlarının insanların yapmak istemediği ağır, tehlikeli ve tekrarlayan işleri üstleneceğini savunuyor. Sendika ise bunun uzun vadede istihdam kayıplarına ve "istihdam şoklarına" neden olacağını öne sürüyor.

Son tam kapsamlı grev 2018 yılında yapıldı

Hyundai'de son yıllarda ücret görüşmeleri sırasında zaman zaman grev tehdidi gündeme gelse de taraflar çoğunlukla masada uzlaşmaya vardı. Şirkette gerçekleştirilen son tam kapsamlı grev ise 2018 yılında yaşandı.

Samsung primleri beklentiyi artırdı

İşçilerin yüksek prim talebinde, Güney Kore'nin diğer teknoloji ve üretim şirketlerinde çalışanlara verilen yapay zekâ kaynaklı kâr primlerinin de etkili olduğu belirtiliyor. Özellikle Samsung çalışanlarının elde ettiği yüksek primler, Hyundai çalışanlarının beklentilerini yükseltti.

Daelim Üniversitesi Otomotiv Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Kim Pil-soo ise Financial Times'a yaptığı değerlendirmede, sendikanın taleplerinin tamamının gerçekleşmesinin zor olduğunu ancak Samsung örneğinin çalışanlarda "eşitsizlik" hissi oluşturduğunu söyledi.

İnsansı robotlar dünya genelinde yaygınlaşıyor

İnsansı robotlar yalnızca otomotiv sektöründe değil, farklı alanlarda da kullanılmaya başlandı. Japan Airlines, Tokyo'daki Haneda Havalimanı'nda bagaj taşıma süreçlerinde insansı robotları devreye alacağını açıklarken, Çin'in devlet posta şirketi de posta ayrıştırma işlemlerinde robotlardan yararlanıyor.

Otomotiv sektöründe ise BMW, Leipzig fabrikasında insansı robotları test ediyor. Şirket yöneticileri bu teknolojiyi otomotiv üretiminin geleceği olarak değerlendiriyor.

Güney Mahallesi Dere Sokak'ta bulunan yurtta kalan Demirelöz'den bir süre haber alamayan arkadaşları, odasına girdiklerinde genç öğrenciyi hareketsiz halde buldu. İhbar üzerine olay yerine polis ve sağlık ekipleri sevk edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı incelemede Demirelöz'ün hayatını kaybettiği belirlendi. Genç öğrencinin cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla Zonguldak Atatürk Devlet Hastanesi morguna kaldırıldı.

Edinilen bilgilere göre Demirelöz'ün kısa süre içinde ev kiralayarak yurttan ayrılmayı planladığı, bu nedenle eşyalarını toplamak için yurda geldiği öğrenildi.

Demirelöz'ün ölümü, son günlerde öğrenci yurtlarında yaşanan benzer olayları yeniden gündeme taşıdı. Son iki haftada Mardin Artuklu Üniversitesi öğrencisi Muhammed B.G. (21) kaldığı KYK yurdunda, Burdur'da Zehra Kaçar KYK yurdunun 6. katından düşerek, Kırklareli'nde Halil İbrahim Gökşen yaşamına son vererek ve İzmir'de Ege Üniversitesi öğrencisi Zeynep Dicle Çalışır yurt odasında ölü bulunarak hayatını kaybetmişti. Tuğçenaz Demirelöz'ün ölümüyle birlikte son iki haftada öğrenci yurtlarında yaşamını yitiren öğrenci sayısı beşe yükseldi.

Yapılan düzenlemeler; ilaç listelerinden SMA tedavi süreçlerine, evde sağlık hizmetlerinden tıbbi cihaz geri ödemelerine kadar geniş bir alanı kapsıyor.

İlaç listeleri ve fiyatlandırmada güncelleme

Yeni düzenleme kapsamında EK-4/C ilaç listesi yeniden ele alındı. Listede yer alan çok sayıda ilacın fiyatı güncellenirken, bazı ürünlerin barkod ve isim bilgilerinde değişiklik yapıldı.

Maliyet gerekçesiyle bazı ilaçlar sistemden çıkarılırken, yerine yeni ilaçlar dahil edildi. Düzenlemede MeCasermin, amifampridin, pegaspargase, flekainid asetat, tetrabenazin, dapson, kolşisin ve rufinamid gibi ilaçların kayıtlarında da revizyon gerçekleştirildi.

SMA tedavi kriterleri yeniden tanımlandı

Tebliğde yer alan 4.2.49 numaralı SMA düzenlemesi de güncellendi. Spinal Musküler Atrofi (SMA) hastalarının tedaviye erişiminde kullanılan nusinersen sodyum ve risdiplam için geri ödeme ve kullanım kriterleri yeniden düzenlenerek uygulama esasları değiştirildi. Böylece tedavi süreçlerine ilişkin şartlar yeniden tanımlanmış oldu.

Tanı ve tedavi işlemlerine yeni uygulamalar eklendi

Hizmet Başı İşlem Puan Listesi ile Tanıya Dayalı İşlem Puan Listesi genişletildi.

Yeni eklenen işlemler arasında sezaryen sonrası vajinal doğum, polisomnografi, çoklu uyku latansı testi, tanısal kolanjioskopi, biyopsi, lazer litotripsi, Actinyum-225 PSMA tedavisi, kriyobiyopsi uygulamaları, bronşiyal termoplasti, kardiyopulmoner egzersiz testi, ekshale nitrik oksit testi ve pulsed field ablasyon gibi birçok ileri tıbbi işlem yer aldı.

İşlem kapsamı ve faturalandırma kuralları değişti

Yeni eklenen işlemlerin hangi sağlık kuruluşlarında yapılabileceği yeniden düzenlendi. Ayrıca işlem puanları, sağlık kurulu raporu zorunlulukları ve faturalandırma süreçleri de güncellendi. Böylece sağlık hizmetlerinin geri ödeme altyapısında yeni bir sistematik oluşturuldu.

Evde sağlık hizmetlerinde yeni düzenleme

Evde sağlık hizmetlerine ilişkin SUT hükümleri de revize edildi. Fizik tedavi ve rehabilitasyon uygulamaları, seans süreleri, rapor şartları ve pulmoner rehabilitasyon hizmetleri yeniden tanımlandı. Ayaktan ve yatarak tedavi süreçlerinde geri ödeme kuralları da güncellenerek kapsam genişletildi.

Tıbbi malzemelerde geri ödeme güncellemesi

Kardiyoloji, kalp ve damar cerrahisi, girişimsel radyoloji ve omurga cerrahisinde kullanılan çok sayıda tıbbi malzemenin SUT kapsamındaki geri ödeme bedelleri yeniden belirlendi. Koroner stentler, kateterler, kalp pili sistemleri ve omurga cerrahisinde kullanılan çeşitli ekipmanlar için yeni fiyatlandırmalar tebliğe eklendi.

Yürürlük takvimi açıklandı

Düzenlemenin bazı maddelerinin yayımlanmasını takip eden beş gün içinde yürürlüğe gireceği, bazı maddelerin ise tebliğde belirtilen tarihlerde uygulanmaya başlanacağı bildirildi.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

Horlama boşanma sebebi olarak kabul edilebiliyor

Horlamanın sanıldığından çok daha ciddi sonuçları olduğunu anlatan Prof. Dr. Mustafa Gerek, “Horlama çevreyi rahatsız eden, kişinin çoğunlukla farkında olmadığı çok ciddi bir sosyal problem. Erkeklerde daha sık, kadınlarda daha az görülüyor ama menopoz sonrası kadınlarda da horlama problemi artıyor. Yargıtay horlamayı boşanma sebebi olarak kabul ediyor” dedi.

Horlamanın yaşam kalitesini bozan, sağlığı olumsuz etkileyen önemli sorunların ve hastalıkların habercisi olabileceğini vurgulayan Gerek, bu nedenle horlamanın hafife alınmaması gerektiğini söyledi.

Horlamanın özellikle yumuşak damak başta olmak üzere ağız ve burundan birlikte nefes alma sırasında yumuşak damağın dalgalanmasıyla ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Ama sadece yumuşak damak değil, ses teli seviyesine kadar hava yolundaki her türlü darlık ve problem gürültülü uyumaya yani horlamaya sebep olabilir” diye konuştu.

Uyku apnesinin hava yolunun tıkanmasına bağlı olarak ortaya çıktığını belirten Gerek, “Uyku apnesi solunum çabasına rağmen 10 saniye ya da daha fazla süreyle nefes alamama durumudur. Burada özellikle yumuşak damak ve dil çok önemli rol oynar” dedi.

Prof. Dr. Gerek, hastalığın oluşum mekanizmasını şöyle anlattı:

“Eğer uyku apnesi 20-25 saniye civarında sürerse kandaki oksijen düzeyi düşmeye başlar. Karbondioksit düzeyi artmaya başladığında vücut kendini uyandırır, uyku yüzeysel hale gelir, kas gücü tekrar yerine gelir ve hava yolu açılarak solunum devam eder. Bu durum gece boyunca defalarca tekrarlanabilir. Eğer bu durum bir saat içinde 5’ten fazla tekrarlıyorsa buna uyku apnesi diyoruz.”

Cep telefonuyla bile tespit edilebiliyor

Uyku laboratuvarlarının uyku apnesini en ideal biçimde değerlendiren merkezler olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, “Günümüzde cep telefonlarına yüklenen basit programlar bile uyku sırasında horlamayı, nefes alışverişini ve uykuda solunum durmasıyla ilgili kabaca bilgi verebiliyor. Ancak ideal olan, uyku laboratuvarlarında 50-60 parametreyi aynı anda değerlendirerek uyku bozukluklarına tanı konulmasıdır” dedi.

Uyku apnesinin uyku bozuklukları içerisinde yer alan önemli bir sorun olduğunu belirten Gerek, bir saat içindeki solunum durmalarının sayısı ve süresine göre hastalığın derecelendirildiğini söyledi.

Uyku insan yaşamında vücudun yenilendiği çok önemli bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, kaliteli uykunun sağlığı olumlu etkilediğini, uyku bozukluklarının ise çok farklı hastalıklara yol açabileceğini ifade etti.

“Uyku apnesi belirli bir düzeye geldiğinde sabahları baş ağrısıyla uyanma, yorgun uyanma, dikkat eksikliği, konsantrasyon güçlüğü ve hafızayla ilgili çok önemli sorunlar ortaya çıkabiliyor” diyen Gerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Uyku apnesi sorunu olanlar iş hayatında öğleden sonra uyuklamaya başlayıp verimsiz hale gelebiliyor. Araç kullananlarda gündüz ortaya çıkan trafik kazalarının çok önemli sebeplerinden birisi uyku apnesi. Bu hastalar dinlenemediği için dikkatleri dağılıyor. Trafik ışıklarında beklerken bile uyuyan hastalar var.”

”Uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi”

Yaşam biçiminin de uyku apnesi üzerinde etkili olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, alkol kullanımı, sigara ve tok karnına uyumanın uyku sağlığını bozduğunu söyleyerek, “Bu faktörler uyku apnesi ile bir araya geldiğinde çok daha şiddetli sonuçlar ortaya çıkabiliyor” dedi.

Uyku apnesinin kalp sağlığıyla doğrudan bağlantılı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi süreleri uzunsa kalpte yavaşlama meydana geliyor. Bazı uykuda ölümlerin temel sebebi uyku apnesi” dedi.

Uyku apnesinin son yıllarda kardiyoloji kliniklerinin de özel olarak üzerinde durduğu bir konu haline geldiğini belirten Gerek, kalp hastalıklarının önemli bir bölümünün altında uyku apnesinin bulunabildiğini ifade etti.

Uyku apnesinin önlenebilir ve tedavi edilebilir bir rahatsızlık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Uyku apnesi kader değil. Uyku apnesi önlenebilir ve tedavi edilebilir bir durum” dedi.

“Uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar”

Çocukluk dönemindeki problemlerin ilerleyen yaşlarda uyku apnesine zemin hazırlayabileceğini belirten Prof. Dr. Gerek, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Çocuğunuzun ileride uyku apnesi olmasını istemiyorsanız çocuk yaş grubunda uykusunda tıkanması, horlaması, gece terlemesi varsa, geniz eti ve bademcik büyüklüğü gibi problemler varsa lütfen bunu en erken yaşta tedavi ettirin. İleri yaştaki uyku apnesi çocukluk dönemindeki sorunların tedavisiyle engellenebilir. Hatta benim bir aforizmam var; uyku apnesinin tedavisi çocuk yaş grubunda başlar.”

Çocukların uyku sırasında nefes alıp verdiğinin duyulmaması gerektiğini belirten Gerek, “Bebek gibi uyuyor benzetmesi sağlıklı bir havayolunun en önemli göstergesidir” dedi.

Erişkin yaşlarda günlük yorgunluklar ve farklı nedenlerle uyku kalitesinde bozulmalar meydana gelebildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, eşlerin dikkatli olması gerektiğini söyledi.

“Eğer eşiniz uykuda terliyorsa, üstünü çok açıyorsa, nefesi duruyorsa mutlaka bir kulak burun boğaz hekimine ya da uyku bozukluklarıyla ilgilenen bir uzmana başvurun. En azından uyku apnesi var mı yok mu diye test yaptırmaları ve muayene olmaları çok önemli” diyen Gerek, tedavinin son derece yüz güldürücü sonuçlar verdiğini belirtti.

Uyku apnesi ve horlama tedavisinde öncelikle laboratuvar ortamında tanı konulmasının hedeflendiğini belirten Prof. Dr. Gerek, bunun mümkün olmadığı durumlarda eşlerden video kaydı istediklerini söyleyerek, “Horlayan eşin videosunu izleyerek uyku sırasındaki tıkanmalar ya da nefes alışveriş biçimi değerlendirilebiliyor ve uyku apnesi olup olmadığı konusunda önemli fikir veriyor” dedi.

Prof. Dr. Gerek, detaylı muayenenin ardından hastaya özel tedavi planlaması yapılması gerektiğini söyledi.

Horlama tedavisinde çoğu zaman cerrahinin ön plana çıktığını belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, burun tıkanıklığı, damak sarkıklığı gibi problemlerin cerrahi yöntemlerle giderilebildiğini söyledi.

Ancak horlamanın tamamen ortadan kalkacağının garanti edilemeyeceğini belirten Prof. Dr. Mustafa Gerek, yorgunluk, alkol, antidepresanlar, kas gevşeticiler ve yatış pozisyonunun da horlamayı etkileyebildiğini ifade ederek “Uyku hijyenine uygun düzenlemeler horlamayı yüzde 85 oranında azaltabilir” dedi.

“Damat adayları evlilik öncesi tedavi arıyor”

Horlamanın sosyal hayatı da etkilediğini belirten Prof. Dr. Gerek, “Evlenecek çiftlerden özellikle damat adayları evlilik öncesi horlama sorununu gidermek için tedavi arayışına gidebiliyor” dedi.

Uyku apnesi tedavisinde PAP adı verilen pozitif basınçlı cihazların önemli bir yer tuttuğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu cihazların ayarlarının uyku laboratuvarlarında hastaya özel olarak yapıldığını söyleyerek şunları kaydetti:

“Bu cihazların ayarları uyku laboratuvarında hastaya uygun biçimde düzenlenir. Cihazla birlikte uyku apnesinin kaybolup kaybolmadığına bakılır ve hastaya uygun biçimde yeniden düzenlenir. Hasta uyum gösterdiği takdirde uyku apnesi tedavisindeki öncelikli tercih bu cihazların kullanılmasıdır”

Burunlarında ciddi kemik eğriliği bulunmayan, damaklarında aşırı sarkma olmayan ve bademcikleri çok büyük olmayan hastaların bu cihazlarla rahatlıkla uyuyabildiğini belirten Gerek, tedavide en önemli unsurun hastanın cihaza uyum sağlaması olduğunu söyleyerek, “Bu cihazlar eskiden çok daha büyük ve taşınması daha zor cihazlardı. Günümüzde ise neredeyse bir gözlük kabı büyüklüğünde, nemlendirme özelliği olan yeni nesil cihazlar kullanılıyor” diye konuştu.

Uyku apnesi tedavisinde ağız içinde kullanılan ve kişiye özel ölçülerle hazırlanan apareylerin de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, bu sistemlerin dili öne doğru çekerek hava yolunu açık tutmayı amaçladığını söyledi.

Ancak bu apareylere uyumun her zaman kolay olmadığını belirten Gerek, “Özellikle öğürme refleksi güçlü olan kişilerde kullanımı zor olabiliyor. Ayrıca çene ekleminde ağrılara da yol açabiliyor” dedi.

Uyku apnesinde cerrahi tedavi hastaya göre planlanıyor

Uyku apnesi tedavisindeki bir diğer seçeneğin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Gerek, her hastanın ihtiyacına göre farklı yöntemlerin uygulanabildiğini söyledi.

Burunda sorun varsa buruna yönelik, damakta sarkma varsa damağa yönelik, bademcik büyüklüğü varsa bademciklere yönelik cerrahilerin uygulanabildiğini belirten Gerek, dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerin de uyku apnesine yol açabildiğini ifade ederek “Çocukluk döneminde bademcik ameliyatı olmuş kişilerde bile dil kökündeki lenfoid dokular büyüyerek hava yolunda darlığa neden olabilir. Bazen de epiglot kapağında deformasyonlar görülebilir. Bunların her biri için farklı cerrahi seçenekler bulunuyor” dedi.

Robotik cerrahi ve dil kökü implantları dikkat çekiyor

Robotik cerrahinin özellikle dil kökü ve epiglot bölgesindeki problemlerde kullanılabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, dil kökündeki yağ fazlalığını azaltan ve dokuları temizleyen yöntemlerin başarılı sonuçlar verdiğini söyledi.

Ayrıca damak seviyesinde klasik ameliyatların yanı sıra sütürlerle damağı asma tekniklerinin de uygulanabildiğini belirten Gerek, yeni geliştirilen implant teknolojilerine de dikkat çekerek şöyle konuştu:

“Ülkemizde henüz deneysel seviyede uygulanan yöntemlerle dil köküne yerleştirilen implantlar bulunuyor. Uyku sırasında nefes durduğunda bu implantlar ilgili kası uyararak hava yolunun açılmasını ve yeniden nefes alınmasını sağlayabiliyor.”

Bu tedavilerin Amerika Birleşik Devletleri’nde üç farklı firma tarafından uygulandığını belirten Gerek, Türkiye’de de deneysel çalışmaların sürdüğünü ancak maliyetlerinin oldukça yüksek olduğunu ifade etti.

Uyku apnesi tedavisinde zayıflama iğneleri de kullanılıyor

Uyku apnesinde kilo kontrolünün büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Gerek, “Avrupa’da obezite sıralamasında Türkiye ilk sırada yer alıyor. Bu nedenle hastalarımızın öncelikle kilo vermesini istiyoruz” dedi.

Uyku apnesinin tıbbi tedavisinde kullanılan zayıflama iğnelerinin FDA onayı aldığını belirten Gerek, “Hastalar yüzde 10 kilo kaybederse uyku apnesinde belirgin düzelmeler görülebiliyor” diye konuştu.

Ancak bu ilaçların mutlaka endokrinoloji uzmanı kontrolünde kullanılması gerektiğini vurgulayan Gerek, “Hiç kimse gidip eczaneden bu ilaçları doğrudan alıp kullanmamalı” uyarısında bulundu.

Zayıflar da horluyor

Horlamanın yalnızca kilolu kişilerde görüldüğü düşüncesinin doğru olmadığını belirten Prof. Dr. Gerek, “Zayıf kişilerde de horlama görülebilir” dedi.

Bu kişilerde horlamanın en sık nedenlerinin burun kemiği eğriliği, damak sarkması ve bademcik büyüklüğü olduğunu belirten Gerek, uygun ameliyatlarla bu sorunların giderilebildiğini söyledi.

Bazı meslek gruplarında uyku testi zorunlu

Özellikle şoförler ve teknik cihaz kullanan kişiler için kaliteli uykunun hayati önem taşıdığını belirten Prof. Dr. Gerek, uyku apnesi tanısı alan bazı kişilerin ehliyet yenileme sürecinde tedavi olduklarını belgelemek zorunda kaldıklarını söyleyerek “Özellikle kritik işler yapanların kaliteli uyuması çok önemli” dedi.

Uzmanından uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Gerek programın sonunda horlama ve uyku apnesiyle ilgili şu uyarılarda bulundu:

• Uyku kalitenize dikkat edin.
• Uyuduğunuz ortamın sıcaklığına, karanlığına ve sessizliğine önem verin.
• Horluyorsanız bu gerçeği kabul edin ve tedavi olun.
• Eşiniz sizi horladığınız için uyarıyorsa mutlaka çözüm arayın.

Uyku apnesinin tedavi edilmediğinde yaşam süresini kısaltabildiğini belirten Prof. Dr. Gerek, sözlerini şöyle tamamladı:

”Uyku apnesi kader değildir. Tedavi edilebilir, kontrol edilebilir bir rahatsızlıktır ve tedavisi hayat kurtarır. Uyku apnesi ile yaşamaya devam edilirse kalp hastalığı, yüksek tansiyon gibi ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Son dönemde kardiyoloji klinikleri de uyku apnesine çok önem veriyor. Çünkü kalp hastalıklarının pek çoğu uyku apnesi sebebiyle ortaya çıkabiliyor.”

”Uyku insan sağlığı açısından çok önemli. Uyku apnesi hayatımızı doğrudan etkiler çünkü ömrümüzün üçte biri uykuda geçiyor. Hayatımızda uykunun çok özel bir yeri var.”

Prof. Dr. Sönmezer ülkemizdeki nüfus artış hızının endişe verici biçimde azaldığını söyledi.

Türkiye’de nüfus artış hızındaki düşüş alarm veriyor

Toplum nüfusunun kendini yenileyebilmesi için doğurganlığın aile başına 2,1 çocuk olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, Türkiye’de bu oranın son yıllarda yaklaşık 1,5’e kadar gerilediğine dikkat çekti.

Nüfus artış hızındaki düşüşün temel nedenleri arasında ekonomik kaygılar, kariyer planlamaları ve çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesinin bulunduğunu ifade eden Sönmezer, modern toplumlarda ilk anne olma yaşının giderek yükseldiğini söyleyerek şunları kaydetti:

”Çocuk yapmak isteyenler de daha geç yaşlarda çocuk sahibi olmak istiyor. İlk çocuk doğurma yaşı modern dünyada, batı dünyasında sosyo ekonomik düzey yükseldikçe çok ileri yaşlara geliyor, sonra da insanlar tek çocukla kalıyorlar. İlk anne olma yaşı 20’lerden 35 e kadar çıktı.”

Doğurganlığın korunması her geçen gün daha önemli hale geliyor

Geç yaşta yapılan evlilikler, çocuk sahibi olmanın ileri yaşlara ertelenmesi ve genç yaşlarda görülen kanser vakalarındaki artış nedeniyle doğurganlığın korunmasının günümüzde her zamankinden daha önemli hale geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, kanser başta olmak üzere doğurganlığı olumsuz etkileyebilecek tedavilere başlamadan önce yumurta, sperm ve yumurtalık dokusunun dondurulması sayesinde hastaların ilerleyen yıllarda çocuk sahibi olabildiğini söyledi.

Kadınların belirli bir yumurta rezervi ile dünyaya geldiğini belirten Prof. Dr. Sönmezer, yaş ilerledikçe hem yumurta sayısının hem de yumurta kalitesinin azaldığını ifade etti. Sönmezer, “Kadın gebe kaldığında ya da doğum kontrol hapı kullandığında adet görmese bile yumurta rezervi azalmaya devam eder. Yaş ilerledikçe gebelik elde etmek zorlaşırken anormal gebelik riski de artar” diye konuştu.

Yumurta, sperm ve yumurtalık dokusu dondurulabiliyor

Kanser tedavilerindeki gelişmeler sayesinde hastaların yaşam sürelerinin uzadığını ancak uygulanan tedavilerin doğurganlığı olumsuz etkileyebildiğini belirten Sönmezer, bu nedenle doğurganlığın korunmasının tedavi sürecinin önemli bir parçası haline geldiğini söyledi.

Yumurta hücresi, sperm ve yumurtalık dokusunun eksi 196 derecede sıvı nitrojen içerisinde uzun yıllar saklanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, “Dondurma işlemi yapıldığında adeta zamanı durdurmuş oluyoruz. Örneğin 20 yaşında yumurtalarını donduran bir kadın, yıllar sonra anne olmaya karar verdiğinde 20 yaşındaki yumurtalarının kalitesiyle gebelik elde edebiliyor” dedi.

Prof. Dr. Sönmezer çocuk ve genç hastalarda karından yapılan işlemle doğurganlığı koruyarak Türkiye’de bir ilke imza attı.

Doğurganlığı koruyucu yöntemlerin yalnızca yetişkinlerde değil çocuk hastalarda da uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Murat Sönmezer, özellikle lösemi nedeniyle kök hücre nakli planlanan çocuklarda yumurtalık dokusunun dondurulmasının büyük önem taşıdığını söyledi.

Kanser dışında talasemi, bazı böbrek hastalıkları, sistemik lupus eritematozus, bazı kan hastalıkları ve genetik hastalıklarda da doğurganlığın korunabildiğini ifade eden Sönmezer, “Kanser ya da kanser dışı herhangi bir nedenle doğurganlığını kaybetme riski bulunan hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini koruyabiliyoruz” dedi.

Prof. Dr. Murat Sönmezer, yumurta toplama işleminin standart olarak vajinal yoldan gerçekleştirildiğini belirterek, özellikle çocuk hastalar ve genç kızlarda bu yöntemin aileler ve hastalar tarafından her zaman tercih edilmediğini, bazı hastaların ise işlem nedeniyle çekinceler yaşayabildiğini belirtti.

Bu ihtiyaçtan yola çıkarak yıllar önce yumurtalıklardaki yapışıklık nedeniyle karından yumurta toplamak zorunda kaldığı bir hastasına uyguladığı yöntemi geliştirdiğini anlatan Sönmezer, daha sonra bu tekniği doğurganlığını korumak isteyen genç hastalarda kullanmaya başladığını söyledi. Türkiye’de ilk kez karından yumurta toplama işlemini gerçekleştiren Prof. Dr. Murat Sönmezer, bugüne kadar yaklaşık 800 çocuk ve genç hastada bu yöntemi başarıyla uyguladığını belirterek, bu alanda dünyadaki ilk bilimsel yayınlardan birine de imza attığını ifade etti.

Sönmezer, karından yumurta toplama yönteminin özellikle doğurganlığını kaybetme riski bulunan çocuklar ve genç kadınlar için önemli bir alternatif olduğuna dikkat çekti.

Çiftler evlenir evlenmez test yaptırmalı

Çocuk sahibi olmayı hemen düşünmeseler bile evlenen çiftlerin doğurganlık durumlarını değerlendirmesi gerektiğini vurgulayan Sönmezer, kadınların AMH testiyle yumurtalık rezervlerini, erkeklerin ise sperm analiziyle üreme potansiyellerini öğrenebileceğini söyleyerek “Bugün düşük yumurtalık rezervine sahip bir kadın doğal yollarla gebe kalabilir. Ancak birkaç yıl sonra bu şansını tamamen kaybedebilir. Bu nedenle çiftlerin durumlarını erken dönemde bilmeleri çok önemli” diye konuştu.

Kadında basit bir AMH testi, erkekte ise sperm analizi ile olası sorunların önceden tespit edilebildiğini belirten Sönmezer, çocuk sahibi olmayı ileriki yıllara bırakmayı planlayan çiftlerin de bu testleri yaptırmasının önemli olduğunu söyledi.

Sigara, kilo ve stres doğurganlığı etkiliyor

Yaşam tarzının doğurganlık üzerinde önemli etkileri bulunduğunu belirten Sönmezer, sigara kullanımı, sağlıksız beslenme, fazla kilo ve stresin hem kadınlarda hem erkeklerde üreme kapasitesini olumsuz etkilediğini söyledi.

Bir adet döneminde doğal yolla gebelik elde etme ihtimalinin yaklaşık yüzde 20 olduğunu belirten Sönmezer, düzenli adet gören kadınlarda yumurtlama döneminin doğru hesaplanmasının gebelik şansını artırabileceğini ifade etti.

Düzenli adet görmenin tek başına doğurganlığın normal olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Sönmezer, kadınların belirli aralıklarla yumurtalık rezervlerini kontrol ettirmeleri gerektiğini söyledi.

Yardımcı üreme tekniklerinde başarı oranları yükseldi

Yumurta dondurma işlemlerinde kullanılan vitrifikasyon adı verilen hızlı dondurma yönteminin başarı oranlarını önemli ölçüde artırdığını belirten Sönmezer, günümüzde dondurulmuş ve çözülmüş yumurtalarla elde edilen gebelik oranlarının taze yumurtalarla elde edilen sonuçlara oldukça yaklaştığını söyledi.

Polikistik over sendromu gibi düzensiz adet gören kadınlarda yumurtlama takibi, zamanlanmış ilişki ve aşılama yöntemlerinin uygulanabildiğini belirten Sönmezer, aşılama tedavisinin genellikle üç denemeye kadar sürdürüldüğünü, sonuç alınamaması halinde tüp bebek tedavisine geçildiğini ifade etti.

Çocuk sahibi olmakta güçlük yaşayan çiftlerin umutsuzluğa kapılmaması gerektiğini belirten Sönmezer, “Bugün yardımcı üreme tekniklerinde elde edilen başarı oranları geçmişe göre çok daha yüksek. Zamanlanmış ilişki, aşılama ve tüp bebek uygulamaları sayesinde çok sayıda çift çocuk sahibi olabiliyor” dedi.

Yüksek riskli kadinlarda meme taramasına erken başlanmalı

Meme kanseri taramasında mamografinin altın standart yöntem olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, bu yöntemin dünyada en fazla bilimsel çalışmaya konu olmuş görüntüleme sistemi olduğunu ifade etti.

Kadınların 40 yaşından sonra yılda bir kez mamografi yaptırması gerektiğini belirten Taşkın, çekilen görüntülerin mutlaka saklanmasını ve sonraki yıllardaki tetkiklerle karşılaştırılmasını önerdi. Taşkın, böylece memedeki çok küçük değişikliklerin daha erken fark edilebildiğini söyledi.

BRCA1 veya BRCA2 gen mutasyonu taşıyan ya da ailesinde yoğun meme ve yumurtalık kanseri öyküsü bulunan kadınların yüksek risk grubunda yer aldığını belirten Taşkın, bu kişilerde mamografinin yanı sıra meme ultrasonografisinin de takip programına eklenmesi gerektiğini ifade etti.

Yüksek riskli kadınlarda taramaların ailede görülen ilk meme kanseri vakasından 10 yıl önce başlatıldığını belirten Taşkın, “Ailede 35 yaşında meme kanseri görüldüyse, takiplerin 25 yaşında başlaması gerekir” dedi.

Meme kanseri her zaman kitle olarak ortaya çıkmıyor

Meme kanserinin her zaman ele gelen bir kitle şeklinde ortaya çıkmadığını belirten Prof. Dr. Taşkın, özellikle erken evrede mikron düzeyindeki değişikliklerin görüntüleme yöntemleriyle saptanabildiğini söyledi.

Bu nedenle hiçbir şikâyeti olmayan kadınların da düzenli kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurgulayan Taşkın, genç yaşta ve yoğun meme dokusuna sahip kadınlarda mamografinin tek başına yeterli olmayabileceğini, bu durumlarda ultrasonografinin önemli katkı sağladığını kaydetti.

15 dakikalık biyopsi tedavinin yol haritasını çiziyor

Görüntüleme sırasında şüpheli bir bulgu tespit edildiğinde biyopsinin büyük önem taşıdığını belirten Taşkın, ultrason eşliğinde yapılan meme biyopsilerinin hazırlık süreciyle birlikte yaklaşık 15 dakikada tamamlanabildiğini söyledi.

Doğru yapılan biyopsinin cerrahi planlamaya rehberlik ettiğini vurgulayan Taşkın, birçok hastada tek cerrahi girişimle başarılı sonuçlar alınabildiğini ifade etti.

Yeni nesil görüntüleme yöntemleri erken tanıyı güçlendiriyor

Son 10 yılda radyolojide çok önemli gelişmeler yaşandığını belirten Prof. Dr. Füsun Taşkın, gelişen ultrason teknolojileri sayesinde iyi ve kötü huylu oluşumların daha hızlı ve güvenilir biçimde ayırt edilebildiğini söyledi.

Dijital mamografiyle birlikte kullanılan tomosentez teknolojisinin memeden kesitsel görüntüler alınmasını sağladığını belirten Taşkın, özellikle yoğun meme dokusunda gizlenebilen oluşumların daha kolay tespit edilebildiğini ifade etti.

Kontrastlı mamografi MR’a alternatif olabiliyor

Kontrastlı mamografinin son yılların en önemli gelişmelerinden biri olduğunu belirten Prof. Dr. Taşkın, damardan verilen kontrast madde sayesinde şüpheli bölgelerin çok daha ayrıntılı değerlendirilebildiğini söyledi.

Bu yöntemin özellikle meme başı akıntısı olan, eline kitle gelen, muayenede şüpheli bulgu saptanan veya yüksek risk grubunda bulunan kadınlarda kullanıldığını belirten Taşkın, bazı hastalarda meme MR’ına olan ihtiyacı da ortadan kaldırabildiğini ifade etti.

Ameliyat olamayan hastalarda yeni tedavi seçeneği

Meme kanseri tespit edildiğinde tümörün yanı sıra karşı meme ve koltuk altı lenf bezlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Taşkın, doğru evrelemenin tedavi başarısında kritik rol oynadığını söyledi.

Yaş veya ek hastalıklar nedeniyle ameliyat edilemeyen bazı hastalarda tümörün dondurularak tedavi edilmesine olanak sağlayan yöntemlerin uygulanabildiğini belirten Taşkın, bu yaklaşımın uygun hastalarda hem hızlı iyileşme hem de kozmetik avantajlar sunduğunu kaydetti.

Programda kadınlara çağrıda bulunan radyoloji uzmanı Prof. Dr. Füsun Taşkın, “Memede çözümsüz kalan bir sorun yok. Meme kanseri erken tanındığında en başarılı şekilde yönetilebilen ve tedavi edilebilen kanser türlerinden biridir. Bu nedenle düzenli kontroller ihmal edilmemelidir” dedi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Kent genelinde özellikle kırsal bölgelerde bulunan tarım arazilerinde ekimi yapılan ayçiçekleri, güneşle birlikte yön değiştiren yapıları ve canlı renkleriyle dikkat çekiyor. Sarı ve yeşilin uyumuyla oluşan manzara, bölgeyi adeta açık hava stüdyosuna dönüştürdü.

Sarıçam ormanlarıyla çevrili Sarıkamış, bozayı, kurt, tilki, yeşilbaş ördek ve angut gibi birçok yaban hayvanı türü için hem üreme hem de barınma alanı sunuyor. Bölgede yağmurların ardından oluşan Hamamlı Düzü’ndeki sulak alanlar, özellikle su kuşları için önemli bir yaşam merkezi haline geliyor.

Doğu Anadolu Bölgesi’nin önemli hayvancılık merkezlerinden biri olan Iğdır’da, uzun ve yağışlı geçen kış mevsiminin ardından yüksek kesimlerdeki otlaklar yeniden canlandı. Özellikle Zor Dağı etekleri ile Bendemurat, Örüşmüş, Alibey ve Mezra köylerindeki yaylalar, baharın gelişiyle birlikte adeta yeşil bir örtüye büründü.

Edinilen bilgilere göre olay, Nusaybin Devlet Hastanesi mevkiinde meydana geldi. Sürücüsünün kimliği ve aracın plakası henüz öğrenilemeyen tır, seyir halindeyken dorsesinden yükselen dumanları fark etti. Durumu hızla değerlendiren sürücü, aracı yol kenarına çekerek olası bir facianın önüne geçmeye çalıştı. Ardından çekici kısmı dorseden ayırarak yangının yayılmasını engellemeye yönelik kritik bir müdahalede bulundu.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu “Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programında lenfödemle ilgili soruları Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Pınar Borman yanıtladı.

Prof. Dr. Borman, lenfödemin proteinden zengin sıvının dokularda birikmesiyle ortaya çıktığını belirterek, “Bu ilerleyici bir hastalık. Zamanla dokularda sertleşme, fibrozis ve yağ dokusu artışı gelişiyor. İleri dönemlerde halk arasında ‘fil ayak’ ya da ‘fil kol’ olarak tarif edilen tablo ortaya çıkabiliyor” dedi.

Doğumsal lenfödemde erken tanı büyük önem taşıyor

Lenfödemin doğuştan gelen tiplerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Borman, bazı çocuklarda belirtilerin yenidoğan döneminde, bazılarında ise ergenlik ya da yetişkinlik döneminde ortaya çıkabildiğini söyledi.

“Yenidoğan döneminde ayağın üst kısmındaki şişlikler önemli bir işaret olabilir. Çocukluk çağında kollarda ve bacaklarda görülen asimetrik şişliklerin lenfödem olabileceği düşünülmeli” diyen Borman, Türkiye’de doğumsal lenfödem tanısında hâlâ gecikmeler yaşandığını ifade etti.

Çocukluk çağındaki şişliklerin zaman zaman romatizmal hastalıklarla karıştırıldığını belirten Borman, ailelerin hangi uzmana başvuracağını bilmediklerini belirterek, “Bu hastaların fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanlarına yönlendirilmesi gerekiyor. Çünkü erken tanı konulduğunda yalnızca masaj, egzersiz ve düzenli takip ile bile çok başarılı sonuçlar alınabiliyor” dedi.

Kanser tedavileri sonrası ortaya çıkabiliyor

Lenfödem yalnızca doğumsal nedenlerle gelişmiyor. Özellikle kanser cerrahileri sonrası lenf nodlarının alınması ve radyoterapi uygulanması lenfödem riskini artırıyor. Bunun yanı sıra obezite, varisler, travmalar ve yaralanmalar da hastalığın nedenleri arasında yer alıyor.

Prof. Dr. Pınar Borman, özellikle rahim, yumurtalık ve meme kanseri gibi ameliyatlarda lenf nodlarının alınmasının bazen kaçınılmaz olduğunu belirterek, “Bu hastaların tedavi öncesinde fizik tedavi uzmanları tarafından değerlendirilmesi çok önemli. Riskleri bilir ve gerekli önlemleri erken dönemde alırsak lenfödemin ilerlemesini önleyebiliyoruz” diye konuştu.

Obezite ve lipödem ile karıştırılıyor

Lenfödemin en sık obezite ve lipödem ile karıştırıldığı belirtiliyor. Özellikle kilolu bireylerde tanının gecikebildiğini ifade eden uzmanlar, bazı hastalarda lenfödem, varis ve lipödemin birlikte görülebildiğini söylüyor.

Hastalığın erken belirtileri arasında tek taraflı şişlikler öne çıkıyor. Kollardaki takıların sıkması, kıyafetlerin bir kol ya da bacakta dar gelmesi, gün içinde ağırlık hissi oluşması ya da ayakkabının tek ayağı sıkması erken belirtiler arasında yer alıyor. Hastalık ilerlediğinde ise gözle görülür asimetri ve belirgin şişlik ortaya çıkıyor.

Prof. Dr. Borman, lipödem ile lenfödem arasındaki farkı da anlatarak, “Lipödemde el ve ayaklar genellikle tutulmaz ve tablo daha simetriktir. Sosyal medyada bu konuda çok fazla yanlış bilgi dolaşıyor. Her şişlik ya da kilo problemi lipödem değildir” ifadelerini kullandı.

Lenfödemde proteinden zengin sıvı biriktiği için enfeksiyon riski artıyor, en küçük travmalar bile ciddi sorunlara yol açabiliyor. Kaşıma, çizilme, yanlış tırnak kesimi ya da sivrisinek ısırığı bile enfeksiyona neden olabiliyor.

“Hastalarımıza cilt bakımı konusunda ayrıntılı eğitim veriyoruz” diyen Prof. Dr. Borman, hastaların yaralanmalardan korunmaları, ciltlerini düzenli takip etmeleri ve gerektiğinde yara bakımı ile bandajlamayı doğru uygulamaları gerektiğini belirtti.

Lenfödemin hayat boyu takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu ifade eden Borman, hastaların düzenli egzersiz yapmaları, kilo kontrolünü sağlamaları ve bası giysilerini düzenli kullanmalarının tedavinin temel parçası olduğunu söyledi.

Akdeniz diyeti öneriliyor

Lenfödem ve lipödemde inflamasyonun önemli rol oynadığını belirten uzmanlar, bu nedenle Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini ifade ediyor.

Omega-3 içeren besinler, vişne, pancar, kırmızı meyveler, ceviz, badem, fındık, zeytin ve zeytinyağı gibi antiinflamatuar besinlerin önerildiğini belirten Prof. Dr. Borman, rafine şeker, beyaz un, paketli ve hazır gıdalardan ise uzak durulması gerektiğini söyledi.

“Kinoa, avokado ve chia tohumu gibi besinler de destekleyici olabilir ancak bizim Anadolu mutfağımızda zaten çok değerli antiinflamatuar besinler var” diyen Borman, tedavide hastanın sürece aktif katılımının başarıyı doğrudan etkilediğini vurguladı.

Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Aslan “Erkek çocuklarının aşırı yüceltilmesi narsisistik kişilik özelliklerini artırabiliyor” dedi.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, narsisizmi; empati yapma becerisinin düşük olması, kendisini daha yüksekte görme eğilimi, yüksek ego, yakın çevreyi yönetme ve kullanma isteği, çok başarılı ve çok zeki olduğuna inanma ve bunu sürekli duyma ihtiyacı olarak tanımladı.

Narsisizmin temeli çoğunlukla çocukluk yıllarına dayanıyor

Her çocuğun dünyaya farklı bir mizaçla geldiğini belirten Aslan, bazı çocukların daha dışa dönük, bazılarının ise daha çekingen olabildiğini söyledi. Çocuğun mizacının üzerine yetiştiği çevre, aldığı eğitim ve bulunduğu ortamların eklenmesiyle kişilik yapısının oluştuğunu ifade eden Aslan, kişiliğin 12-13 yaşlarında şekillenmeye başladığını, oturmasının ise 20’li yaşların ortalarına kadar sürebildiğini belirtti.

İnsanların var olan mizaçlarının üzerine hayatta kalma becerilerini stratejik olarak geliştirdikleri süreçte kişilik yapısının oluştuğunu vurgulayan Aslan, çocukluk dönemindeki yaşantıların narsisistik savunmaları tetikleyebileceğini söyledi

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin sürekli pohpohlanmak istediğini belirten Aslan, “Narsisizmi genellikle genç yaşlardan itibaren süregelen bir örüntü, bir patern olarak ifade ediyoruz. Bu yapı içinde kişi kendi çıkarlarını ön planda tutuyor. Karşısındaki insanın ihtiyaçlarına ve duygularına gerçek anlamda empati yapmıyor ya da empati yapıyormuş gibi davranıp yüzeysel bir yaklaşım sergiliyor. Sürekli kendi ihtiyaçlarını önceleyen bir yapıdan söz ediyoruz” dedi.

İnsanların yaşamlarında bu özellikleri taşıyan bireylerle karşılaştıklarında yaşadıkları sorunları ifade etmek ve içlerini dökmek için sosyal medyayı kullandıklarını belirten Aslan, bu nedenle narsisizmle ilgili çok sayıda paylaşımın gündeme geldiğini söyledi.

Aşırı ezilen de aşırı pohpohlanan da narsisistik özellikler geliştirebilir

Çocukluk döneminde çok ezilen, zorbalığa uğrayan ya da değersiz hissettirilen bireylerin bununla baş etmek için kendilerini güçlü ve üstün göstermeye çalışabildiğini belirten Aslan, “Kötü ya da yetersiz hissettirmemek için çok sağlam ve güçlü görünmeye çalışmak, zamanla büyüklenmeci yani narsisistik mekanizmaları devreye sokabiliyor” dedi.

Bunun tam tersine sürekli övülen, hep alan, hep verilen, adeta cam fanus içinde büyütülen çocuklarda da narsisistik kişilik özelliklerinin gelişebildiğini belirten Aslan, “Çocuğa olduğundan çok daha akıllı, çok daha özel, çok daha yetenekli olduğu duygusunun sürekli verilmesi ilerleyen yıllarda narsisistik bir yapı oluşturabiliyor” diye konuştu.

Narsisistik bireyler büyük çöküşler yaşayabiliyor

Narsisistik özellikler taşıyan bireyler zaman zaman ağır depresif süreçler yaşayabiliyor. Özellikle uzun süren ve tedaviye dirençli depresyon vakalarının bir bölümünde narsisistik kişilik örüntüleri görülebiliyor.

Prof. Dr. Aslan dışarıdan güçlü ve özgüvenli görünen narsisistik yapının aslında kırılgan bir benlik algısı, yoğun onay ihtiyacı, mükemmeliyetçilik ve eleştiriye karşı aşırı hassasiyet barındırdığını belirtti. Aslan, sürekli takdir bekleme, başarısızlığı kabullenememe ve değersizlik hissini bastırmak için “üstün görünme” çabasının zamanla yalnızlık, öfke, tükenmişlik ve depresif belirtilere yol açabileceğini ifade etti.

Özellikle yaş ilerledikçe sosyal ilişkilerde yaşanan kırılmalar, statü kaybı, terk edilme ya da beklenen ilgiyi görememe gibi durumlar ağır depresif süreçleri tetikleyebiliyor.

Narsisizm özellikleri taşıyan bireyler yardım istemeyi zayıflık olarak görebildikleri için psikolojik destek süreçlerine de direnç gösterebiliyorlar.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, “Bu kişiler zaman zaman çok büyük çöküşler yaşayabiliyorlar. Çünkü kendi kurguladıkları dünya istedikleri gibi gitmediğinde dibe vurdukları dönemler olabiliyor. Genellikle de yardım almak için uzmana başvurdukları dönemler bu çöküş süreçleri oluyor. Kendilerini çok iyi hissettikleri, bulutların üzerinde olduklarını düşündükleri dönemlerde yardım alma ihtiyacı hissetmiyorlar” ifadelerini kullandı.

Bazı mesleklerde sonradan gelişen narsisizm görülebiliyor

Programda bazı bireylerde narsisistik özelliklerin sonradan da gelişebileceği ifade edildi. Özellikle sahne sanatları gibi göz önünde olunan, popülerlik ve güçle beslenen mesleklerde bulunan bireylerin çevrelerinden sürekli yoğun ilgi ve övgü gördüklerini belirten Aslan, bunun zamanla “ikincil narsisizm” olarak tanımlanan bir davranış kalıbına dönüşebildiğini söyledi.

Aslan, “Bu kişilerle yakın ilişki kurulduğunda aslında özel hayatlarında tamamen farklı bir yapı görülebiliyor. Çünkü burada çocukluktan gelen bir yapıdan değil, sonradan oluşmuş bir davranış örüntüsünden söz ediyoruz” dedi.

Narsisizm erkeklerde daha sık görülüyor

Programın dikkat çeken başlıklarından biri de narsisizmin erkeklerde daha sık görülmesi oldu. Erkek çocuklarının büyütülme biçiminin bu durum üzerinde etkili olabileceğini belirten Aslan, “Bazı anneler erkek çocuklarını aşırı yücelterek büyütebiliyor. Erkek oldukları için her şeye hakları varmış gibi davranıldığında bu durum bir patolojiye dönüşebiliyor” ifadelerini kullandı.

Bunun aksine kız çocuklarına daha baskıcı ve sınırlayıcı yaklaşımlar gösterilebildiğini belirten Aslan, toplumda erkekliğin güç üzerinden kışkırtılmasının narsisistik eğilimleri artırabildiğini söyledi. Kadınların zaman zaman erkek çocuklarını kendileri için bir güç unsuru olarak görebildiğini belirten Aslan, bunun erkek çocukları üzerinde de ciddi bir baskı oluşturduğunu ifade etti.

Güçlüye uyumlu, güçsüze baskıcı davranabiliyorlar

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin toplum içinde bu yönlerini kamufle edebildiklerini belirten Aslan, özellikle aile içinde daha baskıcı tutumlar sergileyebildiklerini söyledi.

Bu bireylerin kendilerinden güçlü gördükleri kişilere karşı daha uyumlu davranabildiğini ifade eden Aslan, kendilerinden güçsüz gördükleri kişilere karşı ise daha baskıcı, zaman zaman sadist ve zalimce tavırlar sergileyebildiklerini belirtti.

“İnsanları etiketlemek yerine iletişim kurmak gerekiyor”

Programda son olarak sosyal medyada sıkça kullanılan “narsist”, “borderline” gibi etiketlerin gelişigüzel kullanılmasının yanlış olduğuna dikkat çekildi. Özellikle eşler arasında yaşanan tartışma ve boşanma süreçlerinde kişilerin birbirlerini psikiyatrik tanılarla suçlamasının sağlıklı olmadığı vurgulandı.

Prof. Dr. Aslan, “İnsanlarla ve eşlerle sağlıklı iletişim kurabilmek için etiketleme yapmak yerine bize yapılan davranışları ve bunun bizde oluşturduğu duyguları konuşmak gerekiyor” dedi.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!

Milyonlarca SSK ve Bağ-Kur emeklisi, Ramazan Bayramı öncesi ödenecek ikramiyenin 2026’da ne kadar olacağını merak ediyor. Son olarak 4 bin TL’ye yükseltilen bayram ikramiyesinde yeni bir artış yapılıp yapılmayacağı ve olası zam oranı, emeklilerin gündeminde ilk sırada yer alıyor. Özellikle maaş zamlarının ardından gözler, açıklanacak yeni ikramiye tutarına çevrildi.

Transfer dönemleri, Süper Lig’de sadece kadroları değil gündemi de değiştiriyor. Kulüplerin milyonlarca euro ödeyerek kadrosuna kattığı yıldızlar; hem rekabetin seviyesini yükseltiyor hem de tartışmaları beraberinde getiriyor. Bu dosyada, en pahalı transferler Süper Lig tarihine geçen isimleri tek listede topladık. İşte Süper Lig en pahalı transferler sıralaması ve her bir hamlenin kısa hikâyesi…