Silivri açıklarında iki gemi çarpıştı

Edinilen bilgilere göre kaza, 2 Eylül 2026 Çarşamba günü saat 03.00 sıralarında meydana geldi.

Silivri açıklarının yaklaşık 18 mil güneyinde, Kocaeli'den Aliağa'ya intikal eden Türk bayraklı ALSU isimli ticari gemi ile İskenderun Limanı'ndan Karadeniz Ereğli'ye seyreden Türk bayraklı TUĞBERK İMAMOĞLU isimli ticari gemi çarpıştı.

TUĞBERK İMAMOĞLU'ndaki 10 personelden haber alınamıyor

Çarpışmanın ardından ALSU isimli gemide herhangi bir hasar bulunmadığı öğrenildi.

Ancak TUĞBERK İMAMOĞLU isimli ticari gemide bulunan 10 personelle henüz iletişim kurulamadığı bildirildi.

Bölgedeki ekipler, gemi ve personeline ulaşmak için arama kurtarma çalışmalarını sürdürüyor.

Bölgeye çok sayıda ekip sevk edildi

İstanbul Valiliği tarafından yapılan açıklamada, kazanın ardından olay yerine çok sayıda deniz unsurunun sevk edildiği belirtildi.

Valilik açıklamasında, Kıyı Emniyeti ile Sahil Güvenlik Marmara ve Boğazlar Komutanlığı'na bağlı ekiplerin bölgeye gönderildiği, ayrıca sahil güvenlik helikopterlerinin de arama kurtarma çalışmalarına katıldığı bildirildi.

İstanbul Valiliği'nden açıklama

İstanbul Valiliği'nin açıklamasında şu bilgilere yer verildi:

"02.09.2026 Çarşamba günü saat 03.00 sıralarında Silivri açıklarının 18 mil güneyinde, Kocaeli'den Aliağa'ya intikal eden Türk bayraklı ALSU isimli ticari gemi ile İskenderun limanından Karadenizereğli'ye intikal eden Türk Bayraklı TUĞBERK İMAMOĞLU isimli ticari gemi çarpışmıştır."

02.09.2026 Çarşamba günü saat 03.00 sıralarında, Silivri açıklarında meydana gelen gemi çarpışmasına ilişkin basın açıklamamız… pic.twitter.com/hD9Z1qpSms

— TC İstanbul Valiliği (@TC_istanbul) September 2, 2026

Başaran Aksu'dan tutukluluğuna karşı açlık grevi

Bağımsız Maden-İş tarafından yapılan açıklamada, Başaran Aksu'nun tutukluluğunu protesto etmek ve tahliye talebini dile getirmek amacıyla açlık grevine başladığı belirtildi.

Sendika, Aksu'nun 7 gündür tutuklu bulunduğunu aktararak tutuklama kararının hukuka aykırı olduğunu savundu.

Bağımsız Maden-İş'ten sendikal haklar vurgusu

Sendikanın açıklamasında, Bağımsız Maden-İş'in 2018 yılından bu yana çeşitli maden işçilerinin hakları için eylem ve direnişler gerçekleştirdiği hatırlatıldı.

Açıklamada Soma, Uyar Madencilik, Ermenek, Balıkesir Balya, Fernas, Polyak, Özşen, Doruk ve ETİ Gümüş işçileri için yürütülen çalışmalar örnek gösterildi.

Sendika, sendikal hak ve özgürlüklerin Anayasa ve ilgili yasalarla güvence altında olduğunu, ancak uygulamada işçilerin örgütlenme ve eylem haklarının engellendiğini öne sürdü.

Gökay Çakır ve Başaran Aksu'nun tutuklandığı belirtildi

Bağımsız Maden-İş, Genel Başkan Gökay Çakır ile Örgütlenme Uzmanı Başaran Aksu'nun işçi eylemleri sırasında yaptıkları sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek tutuklandığını belirtti.

Sendika, her iki tutuklamanın da hukuka aykırı olduğunu savundu.

"Ya bu yasaları kaldırın ya da bizi derhal serbest bırakın"

Aksu'nun açlık grevine başlamasına ilişkin açıklamada, sendikal faaliyetlerin Anayasa ve ilgili yasalar kapsamında güvence altında olduğu vurgulandı.

Sendikanın açıklamasında şu ifadeler kullanıldı:

"Anayasa'ya göre, Türk Ceza Kanunu'na göre ve sendikalar yasasına göre bu tutuklamalar hukuksuzdur. Madem bu yasalar yürürlükte, o hâlde uygulayın. Ya bu yasaları kaldırın ya da bizi derhal serbest bırakın."

ABB avukatı Türkaslan: Belediyenin varlıklarına sahip çıkıyoruz

ABB avukatı Nadi Türkaslan, Ankara Adliyesi önünde yaptığı açıklamada, eski Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Melih Gökçek, ailesi, Beyaz TV, Osmanlıspor yöneticileri ve "ihaleye fesat karıştırdığı" öne sürülen bazı kişiler hakkında "suç örgütü" iddiasıyla suç duyurusunda bulunduklarını söyledi.

Türkaslan, suç duyurusunun 7 Ağustos'ta yapıldığını belirterek belediye varlıklarının korunmasına ilişkin sorumluluklarını yerine getirdiklerini savundu.

Türkaslan, "Belediye Kanunu'na göre belediye başkanı belediye malından sorumludur. Yani hem bunun kullanılmasından hem buna sahip çıkılmasından. Biz Sayın Mansur Yavaş adına belediyenin varlıklarına, illegal yollarla başkalarına gitmiş olan varlıklara sahip çıkıyoruz" ifadelerini kullandı.

Melih Gökçek'ten "suç örgütü" ifadesine tepki

Eski Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Melih Gökçek ise sosyal medya hesabından yaptığı açıklamayla Türkaslan'ın sözlerine tepki gösterdi.

Gökçek, ABB avukatının kendisi ve ailesi hakkında "Gökçekler suç örgütü" ifadesini kullandığını belirterek bu nitelendirmenin ağır bir suç isnadı olduğunu savundu.

Gökçek, siyasi saldırılarla ailesine yönelik iftira atılmasına ve itibarlarının hedef alınmasına sessiz kalmayacaklarını ifade etti.

Gökçek ailesi Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na başvurdu

Melih Gökçek, açıklamasında konuyla ilgili Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunduklarınıduyurdu.

Gökçek, söz konusu ifadelerin hukuk önünde hesabının sorulacağını belirterek, kendisi ve ailesine yönelik ithamların yargı önünde değerlendirilmesini istedi.

ABB tarafının suç duyurusunun ardından Melih Gökçek'in de açıklamada kullanılan ifadeler nedeniyle suç duyurusunda bulunduğunu duyurmasıyla tartışma yargıya taşındı.

ABB avukatı Türkaslan, belediyeye ait olduğu öne sürülen varlıkların takibi ve korunması amacıyla hareket ettiklerini belirtirken, Gökçek ise kendisi ve ailesine yönelik "suç örgütü" nitelemesinin kabul edilemez olduğunu savunuyor.

Osman Gökçek'ten de açıklama

Melih Gökçek'in oğlu Osman Gökçek de ailesi hakkındaki iddialara ilişkin açıklama yaptı.

Osman Gökçek, babası ve ailesi hakkındaki iddiaların yargı önünde araştırılmasından yana olduğunu belirtti.

İHD Eş Genel Başkanı Cihan Aydın ile İHD Merkez Yürütme Kurulu üyesi ve İzmir Şubesi Eş Başkanı Ahmet Rodi Polat, cezaevinde Yıldırım ve Soyer'i ziyaret etti.

İHD heyeti Yıldırım ve Soyer'i ziyaret etti

Ziyaretin ardından İHD tarafından yapılan açıklamada, Mehmet Sait Yıldırım ve Mustafa Tunç Soyer'in cezaevi koşulları ile hukuki durumlarına ilişkin değerlendirmelere yer verildi.

Dernek, her iki isim için de tahliye çağrısında bulunarak yetkili kurumların gerekli adımları atmasını istedi.

Mehmet Sait Yıldırım'ın tahliyesi üçüncü kez ertelendi

İHD'nin açıklamasında, 75 yaşındaki Mehmet Sait Yıldırım'ın 30 yılı aşkın süredir cezaevinde bulunduğu belirtildi.

Yıldırım'ın koşullu salıverilme tarihinin 27 Şubat 2025 olmasına rağmen, tahliyesinin İdare ve Gözlem Kurulu tarafından üçüncü kez ertelendiği ifade edildi.

İHD, Yıldırım'ın son kurul görüşmesinin ardından kalp krizi geçirdiğini ve kalbine iki stent takıldığını aktardı.

Dernek, Yıldırım'ın sağlık durumu göz önünde bulundurularak tahliye edilmesi ve tedavisinin özgür koşullarda sürdürülmesi çağrısında bulundu.

İHD: Tutukluluk peşin cezaya dönüşmemeli

Açıklamada Mustafa Tunç Soyer'in tutukluluk süresine de dikkat çekildi.

Soyer'in tutukluluğunun 14 aya yaklaştığını belirten İHD, tutuklamanın istisnai bir koruma tedbiri olması ilkesiyle uzun süreli tutukluluğun bağdaşmadığını savundu.

İHD, Soyer'in kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı ile masumiyet karinesi gözetilerek serbest bırakılması ve yargılamanın tutuksuz devam etmesi gerektiğini belirtti.

İHD'den yetkili kurumlara çağrı

İHD açıklamasında Adalet Bakanlığı başta olmak üzere yetkili kurumlara çağrıda bulunuldu.

Açıklamada, Mehmet Sait Yıldırım'ın derhal tahliye edilmesi ve tedavisinin özgür koşullarda kesintisiz şekilde sürdürülmesi, Mustafa Tunç Soyer'in ise serbest bırakılması istendi.

İHD, tutukluluğun bir cezalandırma aracına dönüşmemesi gerektiğini vurgulayarak kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkının korunması çağrısını yineledi.

İran'dan ABD saldırılarına misilleme açıklaması

İran resmi haber ajansı IRNA'nın aktardığı yazılı açıklamada, ABD ordusunun İran'ın güneyinde çok sayıda noktayı hedef aldığı belirtildi.

Açıklamada, saldırıların düzenlendiği bölgeler arasında bazı sivil yerleşimlerin de bulunduğu öne sürüldü.

Devrim Muhafızları, ABD saldırılarına karşılık verileceğini bildirerek misillemenin "pişmanlık verici" olacağını ifade etti.

Hürmüz Boğazı'na ilişkin dikkat çeken mesaj

İran Devrim Muhafızları'nın açıklamasında Hürmüz Boğazı da öne çıkan başlıklardan biri oldu.

Saldırıların Hürmüz Boğazı'ndaki gerilimi daha da artırdığı belirtilen açıklamada, yabancı güçlerin boğaza müdahalesine karşı mücadele konusunda kararlılığın güçlendiği savunuldu.

Açıklamada, "Bu saldırılar, Hürmüz Boğazı'nın kilidini daha da sıkılaştırdı" ifadelerine yer verildi.

İran: ABD'ye ait MQ-9 düşürüldü

İran Devrim Muhafızları ayrıca İran ordusunun ABD'ye ait 50'nci MQ-9 tipi insansız hava aracını (İHA) düşürdüğünü öne sürdü.

İran tarafından ortaya atılan bu iddiaya ilişkin ABD tarafından henüz bir doğrulama ya da açıklama yapıldığı belirtilmedi.

Misillemenin ayrıntıları daha sonra açıklanacak

Devrim Muhafızları, İran'ın ABD saldırılarına yönelik misillemesinin ayrıntılarının ilerleyen süreçte paylaşılacağını bildirdi.

Kuzey ve doğu kesimlerde yağış bekleniyor

Meteoroloji'nin tahminlerine göre, Doğu Karadeniz kıyıları, Artvin, Ordu, Kars, Ardahan, Erzurum'un kuzey kesimleri ve Van'ın doğu çevrelerinde yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağış etkili olacak.

Yurdun diğer bölgelerinde ise havanın az bulutlu ve açık geçmesi bekleniyor.

Sabah saatlerinde sis ve pus görülecek

Günün ilk saatlerinde özellikle bazı bölgelerde görüş mesafesinin düşmesine neden olabilecek sis ve pus bekleniyor.

Marmara'nın doğusu, Trakya'nın batısı ve Bolu çevrelerinde sabah saatlerinde pus ve yer yer sis görüleceği tahmin ediliyor.

Sürücülerin özellikle sis görülen bölgelerde görüş mesafesinin azalmasına karşı dikkatli olması gerekiyor.

Hava sıcaklığında önemli değişiklik yok

Meteoroloji Genel Müdürlüğü, hava sıcaklıklarında önemli bir değişiklik beklenmediğini bildirdi.

Sıcaklıkların yurt genelinde mevsim normalleri civarında seyretmesi bekleniyor.

Rüzgar kuzeyli yönlerden esecek

Rüzgarın genel olarak kuzeyli yönlerden, yurdun güney kesimlerinde ise güneyli yönlerden hafif, zaman zaman orta kuvvette esmesi bekleniyor.

Meteoroloji'nin tahminlerine göre rüzgarda önemli bir kuvvetlenme öngörülmüyor.

BÖLGELERDE HAVA DURUMU

MARMARA
Parçalı ve az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor. Trakya'nın batı kesimlerinde sabah ilk saatlerde pus ve yer yer sis bekleniyor.

BURSA °C, 33°C
Parçalı ve az bulutlu

ÇANAKKALE °C, 33°C
Parçalı ve az bulutlu

İSTANBUL °C, 31°C
Parçalı ve az bulutlu

KIRKLARELİ °C, 33°C
Parçalı ve az bulutlu

EGE
Az bulutlu ve açık geçeceği tahmin ediliyor.

DENİZLİ °C, 38°C
Az bulutlu ve açık

İZMİR °C, 36°C
Az bulutlu ve açık

MUĞLA °C, 37°C
Az bulutlu ve açık

UŞAK °C, 33°C
Az bulutlu ve açık

AKDENİZ
Az bulutlu ve açık geçeceği tahmin ediliyor.

ADANA °C, 38°C
Parçalı ve az bulutlu

ANTALYA °C, 39°C
Az bulutlu ve açık

BURDUR °C, 35°C
Az bulutlu ve açık

HATAY °C, 33°C
Parçalı ve az bulutlu

İÇ ANADOLU
Parçalı ve az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor.

ANKARA °C, 32°C
Parçalı ve az bulutlu

ESKİŞEHİR °C, 31°C
Parçalı ve az bulutlu

KONYA °C, 31°C
Parçalı ve az bulutlu

NEVŞEHİR °C, 27°C
Parçalı ve az bulutlu

BATI KARADENİZ
Parçalı bulutlu, sabah saatlerinde Bolu çevrelerinin puslu yer yer sisli geçeceği tahmin ediliyor.

BOLU °C, 30°C
Parçalı bulutlu, sabah saatlerinde puslu ve yer yer sisli

DÜZCE °C, 29°C
Parçalı bulutlu

SİNOP °C, 29°C
Parçalı bulutlu

ZONGULDAK °C, 26°C
Parçalı bulutlu

ORTA ve DOĞU KARADENİZ
Parçalı ve çok bulutlu, Doğu Karadeniz kıyıları ile Ordu ve Artvin çevrelerinin sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor.

AMASYA °C, 31°C
Parçalı bulutlu

RİZE °C, 28°C
Parçalı ve çok bulutlu, yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

SAMSUN °C, 28°C
Parçalı ve çok bulutlu

TRABZON °C, 28°C
Parçalı ve çok bulutlu, yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

DOĞU ANADOLU
Parçalı ve çok bulutlu, Kars, Ardahan ile Erzurum'un kuzey ve Van'ın doğu çevrelerinin yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı geçeceği tahmin ediliyor.

ERZURUM °C, 26°C
Parçalı ve çok bulutlu, kuzey kesimleri yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

KARS °C, 25°C
Parçalı ve çok bulutlu, yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

MALATYA °C, 32°C
Parçalı bulutlu

VAN °C, 26°C
Parçalı ve çok bulutlu, doğusu sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışlı

GÜNEYDOĞU ANADOLU
Parçalı ve az bulutlu geçeceği tahmin ediliyor.

DİYARBAKIR °C, 37°C
Parçalı ve az bulutlu

ANTEP °C, 37°C
Parçalı ve az bulutlu

MARDİN °C, 34°C
Parçalı ve az bulutlu

URFA °C, 38°C
Parçalı ve az bulutlu

Gürlek ve Floridis adli iş birliğini görüştü

Adalet Bakanı Akın Gürlek, Yunanistan Adalet Bakanı Yorgos Floridis ile gerçekleştirdiği görüşmeye ilişkin sosyal medya hesabından açıklama yaptı.

Gürlek, görüşmede iki ülke arasındaki adalet alanındaki iş birliğini değerlendirdiklerini belirterek, özellikle adli yardımlaşma, sınır aşan organize suçlarla mücadele ve suçluların iadesi konularının gündeme geldiğini ifade etti.

Sınır aşan organize suçlarla mücadele vurgusu

Uluslararası bağlantıları bulunan ve farklı ülkelerde yapılanan suç örgütleriyle mücadelede ülkeler arasındaki adli iş birliğinin önemine dikkat çeken Gürlek, Türkiye ile Yunanistan arasında güçlü ve kesintisiz bir iş birliğinin gerekliliğini vurguladı.

Gürlek, suç örgütleriyle etkin mücadelede adli makamlar arasındaki koordinasyonun önem taşıdığını belirtti.

Yunanistan'daki suç örgütü elebaşları için iade talebi

Görüşmenin öne çıkan başlıklarından biri ise suçluların iadesi oldu.

Adalet Bakanı Gürlek, Yunanistan'da bulunan çeşitli suç örgütü elebaşlarının Türkiye'ye iadesini talep ettiklerini açıkladı.

Gürlek, suçluların hangi ülkeye kaçarlarsa kaçsınlar adalet önüne çıkarılması konusunda kararlı olduklarını ifade etti.

"Adli iş birliğimizi daha ileriye taşıyacağız"

Gürlek, Türkiye ve Yunanistan adalet bakanlıkları arasındaki diyaloğun karşılıklı güven temelinde sürdürüleceğini belirtti.

Adalet Bakanı Gürlek, adli iş birliğinin somut ve kalıcı adımlarla daha ileri seviyeye taşınması konusunda kararlı olduklarını vurguladı.

Gürlek açıklamasında, "Suçluların nereye kaçarlarsa kaçsınlar adalet önüne çıkarılması konusunda kararlı olduğumuzu ifade ettik. Yunanistan'da bulunan çeşitli suç örgütü elebaşlarının ülkemize iadesini talep ettik" ifadelerini kullandı.

Bakan Gürlek'in sosyal medya hesabından yaptığı açıklamanın tamamı şöyle:

"Yunanistan Adalet Bakanı Sayın Yorgos Floridis ile video konferans yöntemiyle verimli bir görüşme gerçekleştirerek adalet alanındaki iş birliğimizi değerlendirdik.

Başta adli yardımlaşma olmak üzere, sınır aşan organize suçlarla mücadele ve suçluların iadesi konularını ele aldık.

Uluslararası bağlantıları ve farklı ülkelerde yapılanmaları bulunan suç örgütleriyle etkin mücadelede, ülkelerimiz arasında güçlü ve kesintisiz bir adli iş birliğinin önemini vurguladık.

Suçluların nereye kaçarlarsa kaçsınlar adalet önüne çıkarılması konusunda kararlı olduğumuzu ifade ettik. Yunanistan'da bulunan çeşitli suç örgütü elebaşlarının ülkemize iadesini talep ettik.

Bakanlıklarımız arasındaki diyaloğu karşılıklı güven temelinde sürdürecek, adli iş birliğimizi somut ve kalıcı adımlarla daha ileriye taşıyacağız."

Yunanistan Adalet Bakanı Sayın Yorgos Floridis ile video konferans yöntemiyle verimli bir görüşme gerçekleştirerek adalet alanındaki iş birliğimizi değerlendirdik.

Başta adli yardımlaşma olmak üzere, sınır aşan organize suçlarla mücadele ve suçluların iadesi konularını ele… pic.twitter.com/F9SrEz2vJr

— Akın Gürlek (@abakingurlek) September 1, 2026

İki şoför adliyeye sevk edildi

İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında, "rüşvete aracılık ettikleri" iddiasıyla gözaltına alınan kişilerin İl Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şubesi'ndeki işlemleri tamamlandı.

Tutuklu Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin'in şoförü A.D. ile tutuklu başkan yardımcısı G.P'nin şoförü M.K., işlemlerinin ardından adliyeye sevk edildi.

M.K. tutuklandı, A.D.'ye ev hapsi

Adliyede hakimlik karşısına çıkarılan M.K. hakkında tutuklama kararı verildi.

A.D. hakkında ise ev hapsi şeklinde adli kontrol tedbiri uygulanmasına karar verildi.

Böylece soruşturma kapsamında gözaltına alınan iki şoförden biri tutuklanırken, diğeri adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı.

Ne olmuştu?

Seferihisar Belediyesi'ne yönelik "rüşvet" soruşturması kapsamında, aralarında Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin, Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit ile Seferihisar belediye başkan yardımcıları G.P., N.H. ve İ.K'nin de bulunduğu 25 kişi, 25 Haziran'da gözaltına alınmıştı.

Soruşturma kapsamında Yetişkin'in de aralarında bulunduğu 12 kişi tutuklanmıştı. İçişleri Bakanlığı da İsmail Yetişkin'in görevden uzaklaştırıldığını açıklamıştı.

Fuat Gümüş başkan vekili seçilmişti

Yetişkin'in görevden uzaklaştırılmasının ardından Seferihisar Belediye Meclisi'nde başkan vekilliği seçimi yapılmıştı.

Seçimde CHP'li meclis üyesi Fuat Gümüş, Seferihisar Belediye Başkan Vekili olarak seçilmişti.

Onur Yiğit görevine iade edilmişti

Soruşturma kapsamında gözaltına alınan Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit hakkında ise "ev hapsi" kararı verilmiş ve Yiğit görevden uzaklaştırılmıştı.

Onur Yiğit, daha sonra görevine iade edilmişti.

Şoförler 28 Ağustos'ta gözaltına alınmıştı

Soruşturmanın ilerleyen aşamasında, İsmail Yetişkin'in şoförü A.D. ile G.P'nin şoförü M.K. polis ekiplerince 28 Ağustos'ta gözaltına alınmıştı.

İki şoförün emniyetteki işlemlerinin tamamlanmasının ardından dosya adli makamlara taşındı. M.K. tutuklanırken, A.D. hakkında ev hapsi kararı verildi.

YÜRÜTME VE İDARE BÖLÜMÜ

YÖNETMELİKLER

– Maltepe Üniversitesi Ön Lisans-Lisans Eğitim Öğretim Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

– Ostim Teknik Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

– Toros Üniversitesi Yenilenebilir Enerji Teknolojileri Eğitimi Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

– Uşak Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

İLÂN BÖLÜMÜ

a - Yargı İlânları

b - Artırma, Eksiltme ve İhale İlânları

c - Çeşitli İlânlar

– T.C. Merkez Bankasınca Belirlenen Döviz Kurları ve Devlet İç Borçlanma Senetlerinin Günlük Değerleri

Söke trafik kazası Ankara Evleri Kavşağı’nda meydana geldi

Aydın trafik kazası, Söke ilçesindeki Ankara Evleri Kavşağı’nda meydana geldi. Berke Güneş’in kullandığı 09 ATB 758 plakalı motosiklet, S.S. idaresindeki 48 YN 082 plakalı otomobil ve M.A.S. yönetimindeki 09 TR 041 plakalı otomobille çarpıştı.

Üç aracın karıştığı kazada motosiklet sürücüsü Güneş ile motosiklette bulunan N.T. çarpışmanın etkisiyle yola savruldu. Aydın kaza ihbarının ardından bölgeye polis ve sağlık ekipleri yönlendirildi.

Sağlık görevlileri, olay yerindeki ilk müdahalenin ardından yaralıları ambulanslarla Söke Devlet Hastanesine kaldırdı.

Aydın trafik kazasında Berke Güneş hayatını kaybetti

Söke Devlet Hastanesinde tedavi altına alınan yaralılardan 18 yaşındaki Berke Güneş, doktorların müdahalesine rağmen yaşamını yitirdi. Kazada yaralanan N.T.’nin ise hastanedeki tedavisine başlandı.

Ajansın aktardığı bilgilerde N.T.’nin sağlık durumuna ilişkin ayrıntılı bir bilgi yer almadı.

Söke kaza soruşturması kapsamında sürücüler polis merkezine götürüldü

Söke trafik kazasının ardından polis ekipleri Ankara Evleri Kavşağı’nda inceleme yaptı. Kazaya karışan otomobillerin sürücüleri S.S. ile M.A.S., ifade işlemleri için polis merkezine götürüldü.

Üç aracın hangi koşullarda çarpıştığı ve kazanın kesin nedeninin, yürütülecek inceleme sonucunda netleşmesi bekleniyor. Özellikle motosikletlerin de karıştığı çok araçlı kazalarda çarpışmanın gelişimini belirlemek için araçların konumu ve olay yeri bulguları soruşturmanın önemli unsurları arasında yer alıyor.

Aydın’ın Söke ilçesindeki ölümlü trafik kazasıyla ilgili polis ekiplerinin incelemesi sürüyor.

Ümraniye kaza sonrası ekipler bölgeye sevk edildi

Kaza, Fatih Sultan Mehmet Mahallesi’nden geçen Şile Otoyolu’nun Çekmeköy yönünde meydana geldi. Sürücülerinin isimleri henüz öğrenilemeyen 34 NCB 494 plakalı cip ile 34 BU 9360, 34 DUK 145 plakalı otomobiller ve plakası belirlenemeyen bir başka otomobil çarpıştı.

Dört aracın karıştığı Ümraniye kaza ihbarının ardından bölgeye polis, itfaiye ve sağlık ekipleri yönlendirildi. Ekipler, otoyolda güvenlik önlemi alırken yaralılara sağlık görevlileri tarafından müdahale edildi.

Ümraniye trafik kazasında 3 yaralı hastaneye kaldırıldı

Zincirleme kazada yaralanan 3 kişi, olay yerinde yapılan ilk müdahalelerinin ardından ambulanslarla hastaneye sevk edildi. Yaralıların tedavilerine ilişkin ayrıntılı bilgi paylaşılmadı.

Polis ekiplerinin olay yerindeki incelemesinde, kazaya karışan 34 NCB 494 plakalı cipin sürücüsünün kaza sonrasında bölgeden ayrıldığı tespit edildi. Sürücünün bulunmasına yönelik polis çalışmasının sürdüğü belirtildi.

Şile Otoyolu’nda trafik bir süre yoğunlaştı

Ümraniye trafik kazası nedeniyle Şile Otoyolu’nun Çekmeköy istikametinde bir süre trafik yoğunluğu yaşandı. Kazaya karışan araçların bulunduğu noktada ekiplerin çalışması boyunca ulaşım kontrollü şekilde sağlandı.

Hasarlı araçların yoldan kaldırılmasının ardından Çekmeköy yönündeki trafik akışı normale döndü. Polis ekiplerinin zincirleme kazanın oluş şekline ilişkin incelemesi sürüyor.

Kayseri bıçaklı kavga Selçuklu Mahallesi’nde yaşandı

Kayseri bıçaklı kavga olayı, Melikgazi ilçesine bağlı Selçuklu Mahallesi Bölükbaşı Caddesi’nde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, akraba oldukları öğrenilen F.K. ile S.K. arasında henüz bilinmeyen nedenle tartışma başladı.

Kısa sürede büyüyen tartışma kavgaya dönüştü. Kavga sırasında S.K., akrabası F.K.’yi bıçakla karnından yaraladı. Ağır yaralanan F.K. için sağlık ekiplerinden yardım istendi.

Melikgazi bıçaklı kavga sonrası yaralı hastaneye kaldırıldı

Olay yerine gelen sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından F.K., Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine kaldırılarak tedavi altına alındı. Ajansın aktardığı bilgilere göre yaralının durumunun ağır olduğu belirtildi.

Melikgazi bıçaklı kavga olayının ardından bölgeden kaçan S.K.’nin yakalanması için polis ekipleri çalışma başlattı. Şüpheli, ekiplerin yürüttüğü çalışma sonucu kısa süre içinde yakalandı.

Kayseri’de yaşanan olayın çıkış nedeninin belirlenmesine yönelik inceleme sürerken, tartışmanın hangi nedenle başladığına ilişkin henüz ayrıntılı bilgi paylaşılmadı. Olayla ilgili adli sürecin, yapılacak inceleme ve alınacak ifadelerin ardından şekillenmesi bekleniyor.

Tekinoğlu hakkında, “bir kimseyi fuhuşa teşvik etmek veya yaptırmak, aracılık etmek veya yer temin etmek” ve “suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklamak” suçlamalarıyla işlem başlatıldığı belirtildi.

Danışmanının tutuklanmasının ardından açıklama yapan Cemal Enginyurt, Tekinoğlu’nun yaklaşık 10 ay önce gerekli prosedürlerin tamamlanmasının ardından yanında göreve başladığını ifade etti.

Enginyurt açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

"Danışmanım Cem Tekinoğlu, 10 ay önce tüm prosedürler tamamlanarak yanımda göreve başlamıştır. Hakkında ki iddialar nedeniyle tutuklandı. Adalet önünde aklanacağına inanıyorum. Fakat bu süreçte Kamuoyunun hassasiyetini de dikkate alarak Danışmanlık görevini iptal ediyorum. Adalet herkese lazım. En kısa zamanda aklanmasını temenni ediyorum"

ABD ordusu, İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki hedefleri ve Devrim Muhafızları Ordusu'na saldırı başlattığını duyurdu. İran devlet televizyonu, Kirman eyaletindeki Ciroft Havaalanı'nın da hedef alındığını ve Hürmüz'deki Keşm Adası'nın yanı sıra Bender Abbas ve Sirik ile Sistan-Beluçistan'a bağlı Çabahar ve Kunarek kentleri çevresinde de patlamalar olduğunu bildirdi.
İran Devrim Muhafızları, "ABD yeni saldırılarından pişman olacak, onları ağır bir ceza bekliyor" karşılığı verirken, ABD Başkanı Donald Trump da "Hürmüz Boğazı yakınlarındaki İran hedeflerine saldırılar düzenleniyor. İran bu son derece haklı saldırıya misilleme yaparsa, çok daha sert ve çok daha yüksek düzeyde yeniden vurulacak" dedi. İran basını, Trump'ın açıklamasından bir süre sonra İran ordusunun ABD saldırılarına füze ve insansız hava araçlarıyla misillemede bulunulduğunu duyurdu.

Öte yandan Hürmüzgan Vali Yardımcısı Ahmed Nefisi, ABD'nin Sirik ilçesine bağlı Kuheştek kentinde düğün töreni düzenlenen bir konutu vurması sonucu ilk belirlemelere göre en az 2 kişinin öldüğünü ve 50 kişinin yaralandığını bildirdi. Yaralılar çeşitli hastanelere sevk edildi.

ABD'nin saldırılarının ardından Ürdün teyakkuza geçti

ABD'nin İran'a yönelik saldırılarını başlatmasının ardından Ürdün de teyakkuza geçti. Ürdün’ün Mafrak kentinde cep telefonlarına uyarı mesajları gönderildiği bildirildi.

Soruşturmaya konu konuşmasında, şiddet ve çatışma isteyenlere karşı Suriye devletinin sağduyulu davrandığını anlatmak istediğini ifade eden Öztürk, sözlerinin bazı çevreler tarafından çarpıtıldığını bildirdiğini aktardı.

Öztürk, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

"Bugün Samandağ Cumhuriyet Savcılığı’nın talebi üzerine İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı'na giderek ifademi verdim. İfademde, 30 yıllık gazetecilik hayatımda hiçbir zaman şiddeti savunan, halkı kin ve nefrete sevk eden tek satır cümlem olmadığını, söz konusu konuşmamda şiddet ve çatışma isteyenlere karşı Suriye devletinin aklıselimle davrandığını anlattığımı söyledim. Buna rağmen, art niyetli çevrelerin sözlerimi çarpıtarak başlattığı kampanya nedeniyle durumu yanlış anlayan, üzülen, travmaları tetiklenen iyi niyetli Alevi, Nusayri kardeşlerim varsa onlardan da özür dilediğimi söyledim. Katliam çağrısı yaptığım iddialarını şiddetle reddettim ve adliyeden ayrıldım. Bu vesileyle bir konuyu netleştirmek isterim.

Beni tanıyan herkes bilir ki nezaketimi, saygımı ve sağduyumu en zor zamanlarda bile korumaya çalışan biriyim. Hakkımda açılmış tek bir hakaret, kin ve nefrete teşvik davası dahi yoktur. Çok netameli, riskli, zorlu konuları yıllardır canlı yayınlarda özenle anlatıp, yazıp halkı bilgilendirmeye çalışıyorum. İnsanım, tabi ki bazen meramımı doğru anlatamamış olabilirim. Ancak niyetimin, hissiyatımın, sağduyumun sorgulanmasını ve çarpıtılmasını asla kabul etmem. 5 gündür belli bir çevre tarafından linç ediliyorum. Aileme, çocuklarıma, inancıma yönelik hakaretler, küfürler tahammül edilemez boyutlara ulaştı. Nereden cesaret aldığını bilmediğim kişilerin tehditleri sürekli devam etti.

Ahlaka, dine, inanca, hukuka sığmayan paylaşımları yapanlar hakkında hukuki işlemlerin yapılması için yargıya başvurdum. Bu hadsiz, cüretkar ve art niyetli kişiler için yargımızın gereğini yapacağına inanıyorum. Gelişmeleri iyi takip edenlerin meselenin 'Kemal Öztürk' olmadığını anladıklarını memnuniyetle görüyorum. Asıl hedef Terörsüz Türkiye ve Terörsüz Bölge süreci, bunu yönetenler, sahip çıkanlar ve medyada savunanlardır. Benim üzerimden süreci yıpratmak ve savulmaz kılmak için yapılmış bir kampanyanın başarısız olacağı da anlaşılmaya başlanmıştır. Bu süreçte olaylardan habersiz, iyi niyetli, ülkesine, devletine bağlı Alevi, Nusayri vatandaşlarımızın hukuklarına zarar gelmemesi, üzülmemeleri için özen gösterilmesini özellikle istirham ederim.

Onların varlığını ve duygularını istismar eden art niyetli kişilerle bu vatandaşlarımızın ayrı tutulması sürecin selameti için ehemmiyet taşımaktadır. Bu süreçte bana destek olan aileme, devlet büyüklerimize, avukatlarıma, meslektaşlarıma, dostlarıma, okur ve takipçilerime şükranlarımı sunuyorum. Bugünden itibaren güçlü Türkiye, terörsüz Türkiye ve terörsüz bölge sürecini daha bir azimle ve istekle savunmak için çalışacağımın özellikle bilinmesini isterim."

Almanya'daki Leipzig-Halle Havalimanı'nda 4 Ağustos'ta patlayıcı düzenek içerdiği değerlendirilen bir insansız hava aracının (İHA) bulunmasının ardından NATO'nun Berlin ile tam dayanışma içinde olduğunu kaydeden Rutte, olayı "hibrit saldırı" olarak niteledi ve Rusya'yı sorumlu tuttu.

Rutte, "Kanıtlar açık. Almanya'nın buna yönelik açıkladığı önlemleri memnuniyetle karşılıyorum." ifadelerini kullandı.

NATO'nun her türlü tehdide karşı caydırma ve savunma yeteneğini güçlendirmeye devam edeceğini vurgulayan Rutte, "Rusya'nın bizi korkutma, birliğimizi ve Ukrayna'yı destekleme isteğimizi baltalama girişimleri boşunadır ve başarısız olacaktır. Ukrayna'ya desteğimiz gibi NATO'nun kolektif savunmasına olan bağlılığımız da sarsılmazdır" değerlendirmesinde bulundu.

Leipzig-Halle Havalimanı'nda İHA bulunmuştu

Almanya'daki Leipzig-Halle Havalimanı'nda 4 Ağustos'ta Ukrayna'ya ait bir nakliye uçağının yakınında patlayıcı düzeneği içerdiği değerlendirilen İHA bulunmuştu.

ABD istihbaratı, bulunan patlayıcı yüklü İHA'nın özelliklerinin, Rus askeri istihbaratına "özgü" olduğunu iddia etmişti.

Almanya olay nedeniyle Rusya'yı suçlamış, bugün Bonn'daki Rus Başkonsolosluğunun 18 Eylül itibarıyla kapatılması, Berlin'deki Rus Evi ile ilgili sözleşmenin feshedilmesi gibi tedbirler açıklamıştı.

Transferin mali detayları da Kamuyu Aydınlatma Platformu’na (KAP) yapılan bildirimle kamuoyuyla paylaşıldı. Buna göre Galatasaray, Deniz Gül’ün bonservisi için Porto’ya toplam 10 milyon Euro ödeyecek. Anlaşmada ayrıca oyuncunun gelecekteki satışından elde edilecek kârın yüzde 10’unun Porto’ya aktarılması yönünde madde bulunuyor.

Sarı-kırmızılı ekip, Deniz Gül ile 2026-2027 sezonundan itibaren geçerli olmak üzere 5 yıllık sözleşme imzaladı. Genç futbolcuya sözleşmesi kapsamında her sezon için net 1,5 milyon Euro garanti ücret ödeneceği belirtildi.

Galatasaray’ın KAP’a yaptığı açıklama şu şekilde:

"Profesyonel futbolcu Deniz Daniel Gül’ün transferi konusunda, oyuncunun kulübü Futebol Clube Do Porto-Futebol,SAD ile anlaşmaya varılmıştır.
Bu kapsamda, futbolcunun kulübüne toplam 10.000.000 Euro tutarında transfer bedeli ödenecektir. Ayrıca, futbolcunun bir sonraki satışından elde edilecek kârın %10’luk bölümü Futebol Clube Do Porto-Futebol,SAD kulübüne ödenecektir.
Futbolcu ile 2026-2027 sezonundan itibaren geçerli olmak üzere 5 yıllık sözleşme imzalanmıştır. Yapılan anlaşmaya göre, futbolcuya; her sezon için net 1.500.000 Euro garanti ücret ödenecektir.

Kamuoyuna saygıyla duyurulur."

Gökçek, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş’ın bugün kendisi hakkında suç duyurusunda bulunmasına da değindi. Yavaş’ın daha önce kamuoyu önünde çeşitli ithamlarda bulunduğunu savunan Gökçek, suç duyurusuyla birlikte bu iddiaların yargı önünde ortaya konulacağını belirtti.

Gökçek, “Eğer kendisinin iddialarında haklılık payı olduğu tespit edilirse, adaletin vereceği karara sonuna kadar saygı duyacağım” dedi.

Ağırel ve Yavaş hakkında açtığı davalara da değindi

Gazeteci Murat Ağırel’in kendisi hakkında açtığı davaların “tamamının aleyhine sonuçlandığını” öne süren Gökçek, kendisinin Ağırel hakkında açtığı davaların ise devam ettiğini belirtti.

Gökçek, bu davaların sonucunda Ağırel aleyhine karar çıkması halinde, Ağırel’den de “aynı saygı ve olgunluğu” göstermesini beklediğini ifade etti.

Mansur Yavaş hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na kendisi tarafından çok sayıda suç duyurusunda bulunulduğunu da belirten Gökçek, bu süreçlerin herhangi birinde Yavaş aleyhine karar verilmesi durumunda aynı tutumun Yavaş tarafından da gösterilmesini istedi.

Gökçek'in sosyal medya paylaşımı şu şekilde:

"Değerli kamuoyu,

Son zamanlarda babam ve ailem hakkında ortaya atılan iddialar nedeniyle Ankara Cumhuriyet Başsavcılığımızın soruşturma başlatmış olmasından büyük bir memnuniyet duyduğumu ifade etmek isterim. Yargı önünde verilecek her türlü karara saygım tamdır. Çünkü ancak bu şekilde kimin doğru söylediği, hangi iddiaların gerçeği yansıttığı ortaya çıkacaktır.

Ayrıca bugün Sayın Mansur Yavaş’ın şahsım hakkında suç duyurusunda bulunmuş olmasından da memnuniyet duyuyorum. Bugüne kadar, dokunulmazlığımın bulunmadığı dönemler de dahil olmak üzere, hakkımda kamuoyu önünde çeşitli ithamlarda bulunan ve dava açmayan Sayın Yavaş’ın bu iddialarını artık yargı önünde ortaya koyacak olmasını önemli ve değerli buluyorum. Böylelikle ben de kimin doğru, kimin yanlış söylediğinin hukuk önünde ortaya çıkacağına inanıyorum. Eğer kendisinin iddialarında haklılık payı olduğu tespit edilirse, adaletin vereceği karara sonuna kadar saygı duyacağım.

Sayın Murat Ağırel’in bugüne kadar şahsım hakkında açtığı davaların tamamı aleyhine sonuçlanmıştır. Buna karşılık benim kendisi hakkında açtığım davalar halen devam etmektedir. Bu davaların sonucunda Sayın Ağırel’in aleyhine bir karar çıkması halinde, benim göstereceğim saygı ve olgunluğun aynısını kendisinin de göstermesini bekliyorum.

Aynı şekilde Sayın Mansur Yavaş hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığımıza tarafımdan yapılan çok sayıda suç duyurusu bulunmaktadır. Bu süreçlerin herhangi birinde kendisi aleyhine bir karar verilmesi halinde de aynı olgunluğu göstermesini bekliyorum.

Ben Adalet ve Kalkınma Partisi’nin bir milletvekiliyim. Partimizin isminde de yer aldığı üzere, adalet bizim için en temel değerlerden biridir. Adalet; siyasi partiye, makama, maddi güce veya kişinin konumuna göre değişmemelidir. Herkes için eşit şekilde uygulanmalıdır.

Hiç kimse yargılanmaktan kaçmamalıdır. Ben şahsımla ve ailemle ilgili iddiaların yargı önünde sonuna kadar araştırılmasından yanayım.

Saygılarımla"

CHP Genel Merkezi'nden il başkanlıklarına gönderilen yazıda, Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği’nin 21. maddesine dikkat çekildi.

Yazıda, komisyonda görev yapan bir üyenin bağlı olduğu siyasi partiden istifa etmesi halinde komisyon üyeliğinin de sona ereceği belirtilerek, "İstifa nedeniyle boşalan komisyon üyeliği için görev süresinin kalan kısmını tamamlamak üzere aynı siyasi partiden yeni bir üye seçilmesi gerekmektedir" denildi.

CHP’den istifa eden bir belediye meclis üyesinin ihtisas komisyonundaki üyeliğinin sona ermesi durumunda, yerine başka bir partiden üye seçilmemesi gerektiği vurgulanan yazıda, yeni üyenin CHP’li belediye meclis üyeleri arasından seçilmesi gerektiği ifade edildi.

İl ve ilçe başkanlıklarının söz konusu komisyon üyesi seçimlerini yakından takip etmeleri istenen yazıda, yönetmeliğe aykırı şekilde boşalan CHP kontenjanına başka bir siyasi partiden üye seçilmesi durumunda gerekli hukuki ve idari başvuruların zaman geçirilmeden yapılması talimatı verildi.

Şükran Soner adına 2 Eylül 2026 Çarşamba günü saat 11.30’da Cumhuriyet Gazetesi’nde bir tören gerçekleştirilecek. Törenin ardından Soner’in cenazesi, öğle namazı sonrasında Şişli Camisi’nden alınarak Eyüpsultan Mezarlığı’na götürülecek ve burada toprağa verilecek.

TGC’den başsağlığı mesajı

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC), 60 yıl boyunca gazetecilik mesleğini sürdüren Şükran Soner’in vefatının ardından cenaze programını duyurdu.

TGC Yönetim Kurulu tarafından yayımlanan başsağlığı mesajında şu ifadelere yer verildi:

“Değerli önceki Onur Kurulu Üyemiz Şükran Soner’in vefat ettiğini öğrenmenin üzüntüsü içindeyiz. Başarıyla uzun yıllar gazeteci ve yazar olarak mesleğine hizmet eden Şükran Soner’i hiç unutmayacağız. Ailesine ve basın topluluğumuza baş sağlığı ve sabır diliyoruz.”

Şükran Soner kimdir?

1946 yılında Yugoslavya’da dünyaya gelen Şükran Soner, gazeteciliğe 1966 yılında Cumhuriyet Gazetesi’nde başladı. Meslek hayatının büyük bölümünü Cumhuriyet’te sürdüren Soner, gazetenin yazarı olmasının yanı sıra Cumhuriyet Vakfı Yönetim Kurulu Üyeliği görevinde de bulundu.

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti’nde üç dönem Onur Kurulu Üyesi olarak görev yapan Soner, Türkiye Gazeteciler Sendikası’nda ise Genel Sekreterlik ve Genel Başkanlık görevlerini üstlendi.

Ekonomik Toplumsal Tarih Vakfı ile İnsan Hakları Derneği’nin kurucuları arasında yer alan Soner, bu kuruluşlarda yönetim kurulu üyeliğini de sürdürdü.

Gazetecilik yaşamının son döneminde Cumhuriyet gazetesinde “İşçinin Evreninden” başlıklı köşesinde yazılarını kaleme alan Soner’in yayımlanmış eserleri arasında Bizim 68’liler, Düşler Kuruyorum & Biz de Çocuktuk, İşçiyim Haksızım ve Göçün Göbeğinde bulunuyor.

Bir çocuk annesi olan Şükran Soner, 2016 yılında Türkiye Gazeteciler Cemiyeti’nin Burhan Felek Basın Hizmet Ödülü’ne layık görüldü. Soner ayrıca Sürekli Basın Kartı sahibiydi.

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu ”Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programına konuk olan Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ekmel Tezel, meme kanseri tedavisindeki güncel yaklaşımları anlatarak erken tanı, kişiye özel tedavi ve yaşam kalitesini koruyan cerrahi yöntemlerin önemine dikkat çekti.

Kanal içi kanserlerde başarı oranı yüzde 100’e yaklaşıyor

Yaş ilerledikçe meme kanseri görülme sıklığının arttığını belirten Prof. Dr. Tezel, son yıllarda mamografi ve diğer görüntüleme yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde kanal içi kanserlerin daha sık tespit edildiğini söyledi.

Prof. Dr. Tezel, “Kanal içi kanser evre 0 (sıfır) olarak kabul ettiğimiz, duktal karsinoma in situ dediğimiz, tümör hücrelerinin henüz süt kanalları içinde hapsolduğu ve çevre dokulara yayılmadığı durumdur” dedi.

Bu evrede yakalanan hastalarda tedavinin oldukça başarılı olduğunu belirten Tezel, “Kanal içi kanserlerin tedavisi çok daha kolaydır ve hayatta kalma ihtimali neredeyse yüzde 100’dür” ifadelerini kullandı.

Memeyi koruyan cerrahiler ön planda

Kanal içi kanserlerin çoğunlukla mamografide görülen mikrokalsifikasyonlar sayesinde saptandığını belirten Prof. Dr. Tezel, hastalığın yaygınlığına göre farklı cerrahi yöntemlerin tercih edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Kireçlenme yalnızca sınırlı bir bölgede ise memeyi koruyarak sadece o alanı çıkarıyoruz ve sonrasında radyoterapi uyguluyoruz. Eğer yaygın bir tutulum söz konusuysa memenin iç dokusunu boşaltıp protez yerleştiriyoruz. Bu durumda çoğu zaman radyoterapiye ihtiyaç kalmıyor.”

Meme kanseri riskini artıran ve azaltan faktörler

Meme kanseri gelişiminde kadın olmak, yaşın ilerlemesi, erken adet görmek, geç menopoza girmek ve ailesel yatkınlık gibi değiştirilemeyen risk faktörlerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzının da önemli rol oynadığını vurguladı.

Beslenme alışkanlıkları, sigara ve alkol kullanımı ile dışarıdan alınan hormonların riski etkileyebildiğini ifade eden Tezel, östrojen hormonunun meme kanserinde önemli bir etken olduğuna dikkat çekti.

Menopoz döneminde kullanılan hormon replasman tedavilerinin mutlaka meme kontrolleri yapıldıktan sonra başlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tezel, tedavi süresinin uzamasının riski artırabildiğini söyleyerek, “Menopoz semptomlarının kontrolü için yaklaşık iki yıllık kullanım çoğu zaman yeterli oluyor. Ancak bu süre beş yıl ve üzerine çıktığında meme kanseri riski artabiliyor” ifadelerini kullandı.

Doğum kontrol hapları konusunda da benzer bir durumun söz konusu olduğunu belirten Tezel, uzun süreli kullanımın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Meme kanserinde tedaviler artık tümörün kimliğine göre belirleniyor

Meme kanseri cerrahisinde son 30 yılda önemli değişimler yaşandığını belirten Prof. Dr. Tezel, son 10 yılda ise tedavilerin çok daha kişiselleştiğini söyledi.
Daha önce moleküler alt tiplere göre değil de anatomik evrelere göre hastalara cerrahi tedavi, kemoterapi, ışın tedavisi önerildiğini belirten Prof. Dr. Ekmel Tezel şunları kaydetti:

“Şimdi artık moleküler alt tipleri de işin içine kattık. Tümör çok küçük, koltuk altında bir metastaz varken eğer bu östrojene duyarlı bir tümör ve çoğalma hızı düşükse mesela ameliyattan çok büyük fayda görüyor. Eğer östrojen negatif ve akıllı ilaçtan fayda görecek yani HER2 reseptörü pozitifse onu hiç bir şekilde ameliyat etmeyip önce ilaç tedavisine, kemoterapiye gönderiyoruz. Üçlü negatif dediğimiz tümör tipi ise çoğu kez artık koltuk altı durumuna da bakmaksızın, öncelikle kemoterapi ile başlıyoruz tedaviye.”

Prof. Dr. Ekmel Tezel meme kanserinde kişiye özel tedavilerin önemini vurguladı. Östrojen duyarlı ve çoğalma hızı düşük tümörlerde cerrahinin büyük fayda sağladığını belirten Tezel, bazı tümör tiplerinde ise ameliyatın ilk seçenek olmaktan çıktığını ifade etti.

Özellikle genç hastalarda uygulanan bu yeni tedavi yaklaşımlarının önemli avantajlar sağladığını belirten Prof. Dr. Tezel, şöyle konuştu:

“Bu özellikle genç hastalarda görülen bir durum; bu meme kaybıyla sonlanmadığı gibi bu tedavi yöntemi daha da iyisi koltuk altındaki lenf bezlerini korumuş oluyoruz.''

''Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak o yüzden her hastaya özel değerlendirme ile kişiye özel tedavi planlaması yapıyoruz.”

Ameliyat öncesi işaretleme teknikleri başarıyı artırıyor

Meme kanseri cerrahisinde ameliyat öncesi yapılan işaretlemelerin cerrahi başarısını artırdığını belirten Prof. Dr. Tezel, tümör ve gerekli durumlarda lenf bezlerinin marker adı verilen özel işaretleyicilerle belirlenebildiğini söyledi.

Bazı hastalarda mamografi eşliğinde tel ile işaretleme de yapıldığını anlatan Tezel, bu yöntem sayesinde çıkarılacak dokunun sınırlarının çok daha doğru belirlenebildiğini ifade etti.

Modern meme cerrahisinin en önemli amaçlarından birinin gereksiz doku çıkarımını önlemek olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, ameliyat sırasında uygulanan sentinel lenf nodu biyopsisinin bu konuda önemli avantajlar sağladığını söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ameliyat sırasında özel bir boya veriyoruz. Boyanın ulaştığı ilk lenf bezlerini çıkarıp patologlarımız değerlendiriyor. Böylece tüm lenf bezlerininin tamamını almak zorunda kalmadan cerrahinin sınırlarını belirleyebiliyoruz.”

Amaç sadece hayatı uzatmak değil, yaşam kalitesini de korumak

Meme kanseri tedavisindeki temel hedefin yalnızca hastalığı ortadan kaldırmak olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Tezel, yaşam kalitesinin korunmasının da en az tedavinin başarısı kadar önemli olduğunu söyleyerek, “Meme kanseri tedavisinde amacımız hem daha uzun hem de daha kaliteli bir hayat sunmak. Bu nedenle her hastayı ayrı değerlendiriyor ve kişiye özel tedavi planı oluşturuyoruz” diye konuştu.

“Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemiz”

Tedavinin yalnızca cerrahi ve ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Prof. Dr. Tezel, hasta-hekim iletişiminin önemine dikkat çekerek, “Bizi korkutan hastalık değil, hastalık hakkındaki düşüncemizdir. Tedaviye başlamadan önce hastanın duygu durumunu anlamak, kaygılarını dinlemek ve onu sürece hazırlamak son derece önemlidir” diye konuştu.

Tedavi sonrasında ilk 2-3 yıl altı ayda bir, daha sonra ise yılda bir kontrolün yeterli olduğunu belirten Prof. Dr. Tezel, yaşam tarzı değişikliklerinin de nüks riskini azaltabileceğini söyledi.

Düzenli yürüyüş yapmak, aktif kalmak, yoga ve pilates gibi hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama sağlayan aktivitelerle ilgilenmek ve sosyal yaşamı sürdürmenin önemine dikkat çeken Tezel, hastaların yalnızca hastalık üzerine konuşulan ortamlarda bulunmak yerine farklı sosyal faaliyetlere katılmalarını önerdi. Tezel, “Ameliyatlar nasıl kişiye göre planlanıyorsa, ameliyat sonrası yaşam değişiklikleri de kişinin karakterine, beklentilerine ve yaşam biçimine göre planlanmalıdır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Tezel, gelecekte meme kanseri tedavisinde medikal tedaviler ve genetik temelli uygulamaların daha da ön plana çıkacağını belirterek, kişiye özel tedavi anlayışının giderek güçleneceğini sözlerine ekledi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!