Vatandaşlara uzlaştırma sistemi hakkında bilgi verildi

Uzlaştırma Haftası etkinlikleri kapsamında Ankara Adliyesi içerisinde özel bir bilgilendirme standı kuruldu. Görevliler tarafından standı ziyaret eden vatandaşlara uzlaştırma sisteminin işleyişi, hangi hukuki durumlarda bu yönteme başvurulabileceği ve sürecin avantajları detaylıca anlatılarak bilgilendirici broşürler dağıtıldı.

Uzlaştırma bürosu savcıları ve dernek yönetimi bir araya geldi

Etkinlik programı doğrultusunda adli kadro ile sivil toplum temsilcileri arasında da bir koordinasyon toplantısı yapıldı. Ankara Adliyesi Uzlaştırma Bürosunda görev yapan savcılar Veli Güney, Ayhan Ay ve Adil Acar; Ankara Uzlaştırmacılar Derneği Başkanı Medet Aykaç, dernek yönetim kurulu üyeleri ve sahada aktif görev yapan uzlaştırmacılarla buluştu.

Uzlaştırma yönteminin belirli suçlarda uygulandığı vurgulandı

Toplantıda sistemin etkinliğinin artırılmasına yönelik görüş alışverişinde bulunuldu. Sürecin hukuki niteliğine dair değerlendirmeler yapan Cumhuriyet Savcısı Veli Güney, uzlaştırmanın kanunda açıkça belirtilen belirli suç tiplerinde uygulanan alternatif bir çözüm yöntemi olduğunu vurguladı.

Savcı Güney, bu yöntemin temel felsefesinin taraflar arasındaki husumeti bitirerek toplumsal barışın kalıcı şekilde sağlanması olduğunu ifade etti.

Ankara Adliyesi'nin güncel verileri paylaşıldı

Uzlaştırma mekanizmasının yargı dünyasına sağladığı pratik faydalara değinen Savcı Veli Güney, bu yöntem sayesinde ceza mahkemelerinin üzerindeki ağır iş yükünün önemli ölçüde hafiflediğini kaydetti.

Davalar uzlaştırma ile kısa sürede sonuçlanabiliyor

Normal şartlar altında mahkeme salonlarında yıllarca sürebilecek nitelikteki pek çok davanın, uzlaştırmacılar eşliğinde günler veya haftalar gibi çok kısa sürelerde dostane bir şekilde sonuçlanabildiğini belirtti.

Ankara Adliyesi bünyesinde yürütülen çalışmalara dair resmi istatistiki verileri de paylaşan Güney, 2025 yılı uzlaştırma istatistikleri kapsamında toplam 24 bin 446 dosyanın Uzlaştırma Bürosu'na ulaştığını bildirdi.

12 bin 776 dosyada uzlaşma sağlandı

Bu dosyaların 22 bin 446'sının uzlaştırmacılara devredildiğini aktaran Güney, bu süreçlerin 9 bin 87'sinde tarafların el sıkışarak anlaştığını, 12 bin 776 dosyada ise taraflar arasında uzlaşma sağlanamadığını açıkladı.

Savcı Günay: “2 bin 315 dosyada ise süreç devam ediyor”

İçinde bulunulan döneme ait güncel verileri de aktaran Savcı Güney, "Bu yıl ise 22 Mayıs itibarıyla 9 bin 423 dosya büromuza gönderildi. 2 bin 533 dosyada uzlaşma sağlanırken, 3 bin 403 dosyada taraflar anlaşamadı. 2 bin 315 dosyada ise süreç devam ediyor" ifadelerini kullandı.

Açılışın ardından Rahmi M. Koç ve Semahat Arsel ile birlikte sergiyi gezen Yavaş, daha sonra Esat Hâl'de faaliyet gösteren dükkânları ziyaret ederek esnaf ve vatandaşlarla sohbet etti.

İnsanlığın ulaşım serüvenine tarihsel yolculuk

Türkiye'nin köklü kültür kurumlarından Rahmi M. Koç Müzesi'nin zengin koleksiyonundan seçilen özel parçaların yer aldığı "Beygir Gücü" sergisi, insanlığın ulaşım serüvenini ve motorlu taşıtların gelişim hikâyesini tarihsel bir perspektifle ele alıyor.

Sergide atların tarih boyunca ulaşım, yük taşımacılığı, sanat ve kültürde önemli roller üstlendiğine, beygir gücü kavramının ise mühendisliğin simgelerinden biri hâline geldiğine dikkat çekiliyor. Rahmi M. Koç'un atlara ve otomobillere olan ilgisiyle ortaya çıkan sergide, koleksiyondaki otomobiller ve at figürleri aracılığıyla sanat ve mühendislik geçmişle geleceği buluşturuyor.

Sergi ilk kez müzenin 30. yılında düzenlenmişti

"Beygir Gücü" sergisi ilk olarak Rahmi M. Koç Müzesi'nin 30. yılı kapsamında İstanbul'da düzenlenmiş ve sanatseverlerden yoğun ilgi görmüştü. Milattan önce 2. yüzyıldan günümüze atın sanat ve mühendislikteki yerini izleyen sergi, "Rahmi M. Koç Koleksiyonu'ndan At Figürleri" ve "Rahmi M. Koç Müzesi'nden Otomobil Hikâyeleri" olmak üzere iki ana başlık altında kurgulanmıştı.

31 Aralık'a kadar ücretsiz gezilebilecek

"Beygir Gücü" sergisi, 4 Haziran-31 Aralık 2026 tarihleri arasında Esat Hâl Galeri'de ücretsiz olarak ziyaret edilebilecek.

Eylül ayında hayata geçirilmesi planlanan okullara güvenlik paketini 24 Saat'e değerlendiren Eğitim-İş Genel Başkanı Kadem Özbay ve Eğitim Sen Genel Mali Sekreteri Ramazan Gürbüz, bakanlığın "güvenli okul iklimi" olarak sunduğu modelin pedagojik bir yıkıma yol açabileceğini belirterek çözümün güvenlik tedbirlerini artırmaktan ziyade okullardaki rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetlerinin artırılması gerektiğini işaret etti. Özbay, okul tuvaletlerine sabun ve tuvalet kağıdı gibi temel hijyen malzemelerinin sağlanmamasına rağmen maliyeti yüksek güvenlik ekipmanlarının "bağış" adı altında velilerden tahsil edildiğini ifade etti.

"Okul karakol değildir; silahlı güvenlik pedagojik kırılma yaratır"

Bakanlığın olaylar karşısında refleks olarak hemen "güvenlikçi" bir dile sığındığını belirten Eğitim Sen Genel Mali Sekreteri Ramazan Gürbüz, sorunun temelini üniformalı bir kişiyle çözebileceğini düşünmenin büyük bir hata olduğunu vurguladı. Gürbüz, şu uyarılarda bulundu:

"Okul kapısında bir polisin üniformasıyla, silahıyla görünüyor olması bile öğrencilerde farklı bir psikolojiye, travmatik kırılmalara yol açar. Elbette kritik okullarda eğitimli personelin girişi kontrol etmesi kaçınılmazdır. Ancak bu işi velileri ve öğrencileri ürkütmeden, pedagojik olarak kurgulamak gerekir. Çözümü iki güvenlik yerine üç güvenlik dikmekte aramak palyatif bir yanılgıdır."

Eğitim-İş Genel Başkanı Kadem Özbay da "Okul karakol ya da cezaevi değildir, okul okuldur" diyerek iktidarın pedagoji biliminden tamamen uzaklaştığını ifade etti. Okul sınırlarının tarikat, cemaat protokolleri ve yandaş vakıflarla kevgire çevrildiğini hatırlatan Özbay, şunları söyledi:

"Okul; öğretmenin ve öğrencinin birlikte olduğu, velinin bile elini kolunu sallayarak rastgele giremeyeceği özel bir eğitim alanıdır. Siz okulu önüne gelenin girebildiği bir yere dönüştüreceksiniz, sonra da kapısına silahlı adamlar dikip yüksek duvarlar öreceksiniz. Bakanlık 'mış gibi' yapıyor. Etrafa silahlı görevliler koyarak aslında sistemin çöküşünü ve yapısal sorunları görünmez kılmaya çalışıyor."

Okul girişleri için "Veysel Efendi" modeli önerisi

Bakanlığın gündemindeki "girişlerde çanta araması" ve "turnike" gibi uygulamaların pratik gerçeklerle uyuşmadığını belirten Kadem Özbay, yakın zamanda Kahramanmaraş, İstanbul ve Şanlıurfa’da yaşanan şiddet vakalarını örnek gösterdi. Şiddeti uygulayanların dışarıdan gelen yabancılar değil; okulun kendi öğrencisi, eski öğrencisi ya da velisi olduğunu vurgulayan Özbay, şöyle devam etti:

"İkili eğitimin yapıldığı, sabahın kör karanlığında dersin başladığı 1500-2000 kişilik bir okulda turnike koyup çanta aramak fiziksel olarak imkansızdır. Bu durum okullarda cezaevi havası yaratır. Elbette denetim olmalı. Bunu hep Hababam Sınıfı’ndaki 'Veysel Efendi' karakteri üzerinden anlatıyorum. Okul kapısında öğrencileri, aileleri tanıyan, okul iklimine uyumlu ve en önemlisi kadrolu bir görevli olur; elinde silah olan biri değil. Riskli mahallelerde güvenliği sağlamak İçişleri Bakanlığı'nın işidir; MEB'in görevi ise okula okul gibi bakmak, yerle bir edilen öğretmen otoritesini yeniden ayağa kaldırmaktır."

"Sınıfa kamera koymak George Orwell’ın 'Büyük Birader' zihniyetidir"

Bakanlığın "kamerasız okul kalmayacak" hedefi ve bu kapsamda sınıflara, öğretmenler odasına kamera konulması ihtimali de sendikaların ortak kırmızı çizgisi. Halihazırda en ufak bir durumda CİMER üzerinden asılsız ihbarlarla karşılaşan öğretmenlerin, kameralarla tamamen baskı altına alınacağını söyleyen Ramazan Gürbüz, şu ifadeleri kullandı:

"Sınıf içlerinin, öğretmenler odasının mahremiyeti vardır. Buralara kayıt cihazı koymak asla kabul edilemez. CİMER zaten öğretmeni itibarsızlaştırmanın, motivasyonunu kırmanın bir aracına dönüştü. Bakanlık yetkilileri bile bize günde ortalama 10 bin asılsız ihbar geldiğini itiraf ediyor. Bu sistem toplumu ajanlaştırma sistemidir. Kameralar sadece dış kapı ve bahçede güvenlik amaçlı olabilir; sınıfın içine girerse eğitim biter."

Sınıf içi ortamın pedagojik bir mahremiyet alanı olduğunu yaşamsal bir örnekle açıklayan Kadem Özbay ise iktidara eleştiriler yöneltti:

"İlkokulda bir çocuk alışma sürecinde sorunlar yaşayabilir. Deneyimli bir öğretmen diğer çocuklara hissettirmeden o çocuğu rencide etmeden süreci yönetir. Bu, öğretmenle öğrenci arasında kalması gereken mahrem bir süreçtir. Sınıfa kamera koymak, George Orwell’ın kitabındaki gibi toplumu korku ve itaat kültürüyle yönetmek isteyen, ülkeyi açık cezaevine çeviren zihniyetin ürünüdür. Eğer gözetlemek bu kadar doğru bir yöntemse, şeffaflık adına Cumhurbaşkanlığı ofisine, Milli Eğitim Bakanı’nın makam odasına kamera koysunlar."

"Kurulacak güvenlik sistemlerinin parası velilerden çıkacak"

Güvenlik sistemlerinin getireceği devasa bütçelerin yine velilerin sırtına yükleneceğini belirten sendika liderleri, devlet okullarının finansal olarak kaderine terk edildiğini söyledi. Okullarda sabun ve tuvalet kağıdı bile bulunmadığını, temizlik personelinin yetersiz olduğunu vurgulayan Ramazan Gürbüz, "Çocukların sağlıklı içme suyuna erişimi yok, kantinde su pahalı diye alamıyorlar. Aileler derin yoksulluktan dolayı beslenme çantasına bir öğün yemek koyamıyor. Çocuklar okula aç gidip aç geliyor. Devlet kendi okuluna sabun, temizlikçi, su bütçesi ayırmazken, turnikeyle kamerayla göz boyuyor" dedi.

Kadem Özbay ise okulların şimdiden velilere turnike ve güvenlik parası adı altında mesajlar atmaya başladığını belirtti:

"Okula bir top beyaz kağıdı, sınav tonerini, tuvalet kağıdını veliye aldıran bakanlık, turnikenin parasını mı ödeyecek? Tabii ki hayır. Okul yönetimi çaresizlikten veli başına 500'er lira toplayın diyor. Bugün devlet okullarında özel güvenlik ya da turnike görüyorsanız, parasını devlet değil veli ödüyordur. Günün sonunda durum şudur: Okul şirkete, veli finansöre, öğrenci müşteriye dönüştü. Çocuğun en yakın arkadaşıyla yarış atı gibi yarıştırıldığı, öğretmenin yalnızlaştırıldığı bu ortamı 'okul' olarak nitelendiremeyiz."

Çözüm psikolojik destek, okullarda sosyal, sportif ve kültürel faaliyetlerin artırılması

Bakanlığın polisiye önlemlerine karşı ortak bir duruş sergileyen Özbay ve Gürbüz, okullarda kalıcı ve huzurlu ortamın tesis edilebilmesi için acilen yapısal adımların atılması gerektiği konusunda birleşiyor. Sendika temsilcileri, TYP (Toplum Yararına Program) gibi geçici ve güvencesiz uygulamalar yerine, her okula okul kültürünü yakından tanıyan kadrolu kapı görevlileri ve kadrolu temizlik personelinin atanmasının hayati olduğunu vurguluyor.

Okullarda yüksek mevcut, şiddeti körüklüyor

Ayrıca, 1500-2000 kişilik devasa mevcutlarıyla okullarda şiddeti önlemenin imkansız olduğuna dikkat çekilerek, okul mevcutlarının 400-500 kişi aralığına düşürülmesi gerektiği ifade etti. Okullardaki rehber öğretmen sayılarının artırılması ve hazırladıkları pedagojik raporların yönetimlerce ciddiye alınması istenirken; riskli aileler ve çocuklar için Aile Bakanlığı ile kolluk güçlerinin koordineli bir takip mekanizması kurması gerektiği belirtiliyor.

Çocukların okulla aidiyet bağı kurabilmesi adına müfredatın ağırlaştırılmış yapısından çıkarılarak müzik, resim, tiyatro ve spor kulüplerinin yeniden canlandırılması, böylece riskli çocukların sosyal faaliyetlerle topluma kazandırılması gerektiği savunuluyor. Son olarak, tarikat, cemaat ve vakıflarla yapılan protokollere derhal son verilmesi çağrısında bulunan sendika temsilcileri; eğitimde özelleştirmenin durdurulmasını, devlet okulları ile özel okullar arasındaki uçurumun kapatılarak her çocuğa revir, sağlık hizmeti ve ücretsiz bir öğün yemeği de kapsayan eşit, parasız ve nitelikli bir eğitim hakkı sunulmasını talep ediyor.

Tam kapasite güvenlik paketi 1 milyon lirayı buluyor

Son dönemde devlet okullarında güvenlik standartlarının artırılması yönündeki talepler yoğunlaşırken, sektör temsilcilerinden edinilen bilgilere göre; dijital geçiş sistemleri, entegre kamera ağları ve fiziki güvenlik personeli istihdamı, okulun öğrenci kapasitesi ile fiziki büyüklüğüne göre eğitim bütçesine ciddi bir maliyet getiriyor.

Turnike sistemlerinde fiyat 70 bin ile 450 bin lira arasında değişiyor

Okul giriş hatlarının kontrol altına alınması ve yabancı kişilerin binalara erişiminin engellenmesi amacıyla tercih edilen çelik turnike sistemleri ile öğrenci takip yazılımları (PDKS), ilk kurulumda tek seferlik bir yatırım maliyeti oluşturuyor. Öğrencinin giriş-çıkış anında veliye anlık SMS gönderen akıllı sistemlerin entegre edildiği bu alanda fiyatlar okulun ölçeğine göre değişiyor:

Tek bir ana giriş kapısı bulunan, yan yana iki kulvarlı standart bel turnikesi ile kartlı/barkodlu okuyucu sistemlerinin montaj, yazılım ve devreye alma dahil başlangıç maliyeti 70 bin TL ile 100 bin TL arasında seyrediyor.

Giriş-çıkış sirkülasyonunun yüksek olduğu, 4-5 kulvar barındıran, yüz tanıma veya parmak izi teknolojisiyle desteklenmiş, VIP/engelli geçiş kapısına sahip gelişmiş bulut tabanlı sistemlerde bu tutar 250 bin TL’den başlayıp 450 bin TL seviyelerine kadar tırmanabiliyor.

Kamera sistemleri 400 bin liraya kadar çıkıyor

Okul koridorları, idari katlar, dış cephe ve geniş okul bahçelerinin kesintisiz izlenebilmesi için kurulan yüksek çözünürlüklü (en az 5 MP) IP veya AHD kamera sistemlerinde, cihaz maliyetinin yanı sıra işçilik ve kablolama masrafları da bütçeyi doğrudan etkiliyor.

Küçük veya orta büyüklükteki okul binalarında kör noktaları kapatacak, gece görüş özelliğine sahip ve 1-2 aylık geriye dönük kayıt saklama kapasitesi sunan 16 kameralı temel bir altyapının teslim fiyatı 50 bin TL ile 85 bin TL aralığında bulunuyor. Çok binalı liseler veya geniş araziye yayılmış eğitim kampüsleri için 32 -64 kameraşı merkezi izleme odası (koordine merkezi), hareket takipli/yapay zeka destekli yüz tanıma özellikli ve yüksek depolama kapasiteli profesyonel IP sistemlerin kurulum maliyeti 150 bin TL ile 400 bin TL bandına ulaşıyor.

En yüksek gider: Özel güvenlik görevlisi istihdamı

Tek seferlik teknolojik yatırımların aksine, okulların en önemli ve sürdürülebilir harisını fiziki güvenlik personeli giderleri oluşturuyor. Milli Eğitim Bakanlığı bünyesindeki okullarda İŞKUR (TYP) projeleri haricinde, Okul Aile Birlikleri eliyle yapılan istihdamlarda 2026 yılı asgari ücret parametreleri (Net: ~28.075 TL, yalın işveren maliyeti: ~40.214 TL) baz alındığında iki farklı finansal tablo ortaya çıkıyor:

Okul yönetiminin asgari ücret üzerinden kendi bünyesine dahil ettiği tek bir personelin; maaş, SGK, yemek ve yol giderleri dahil aylık kuruma maliyeti 45 bin TL ile 50 bin TL (yıllık ortalama 550 bin - 600 bin TL) arasında değişiklik gösteriyor.

Güvenlik hizmetinin profesyonel bir firmadan faturalı olarak ihale veya sözleşme yoluyla satın alınması durumunda; şirketin kar marjı, personel kıyafeti, telsiz/teçhizat ve operasyonel giderleri faturaya yansıyor. Bu modelde tek bir personelin aylık faturası 60 bin TL ile 75 bin TL bandında kalırken, okulun gece-gündüz korunmasını kapsayan çift vardiyalı (2 personel) sistemlerde aylık sürekli maliyet 120 bin TL ila 150 bin TL seviyesine ulaşıyor.

"Bahçeli, Öcalan'la ittifak kuran bir siyasetçi olarak kiminle bayramlaşacağımıza karar veremez"

Bahçeli'nin açıklamalarını değerlendiren Özdağ, Zafer Partisi'nin siyasi tercihleri konusunda kimsenin yönlendirme yapamayacağını belirterek şu ifadeleri kullandı:

"Sayın Bahçeli, Öcalan'la ittifak kuran bir siyasetçi olarak Zafer Partisi'nin kiminle bayramlaşıp kiminle bayramlaşmayacağına karar veremez ve bayramlaşmayı da nifak olarak nitelendiremez. Esas nifak, Türk milletine ve Türk devletine karşı kurulan nifak, Sayın Bahçeli'nin Öcalan'a 'kurucu önder' demesidir. Esas nifak, Sayın Bahçeli'nin Öcalan için statü istemesidir. Esas nifak, Sayın Bahçeli'nin milli, üniter, laik Atatürk Cumhuriyeti yerine Öcalan'la birlikte kurulacak bir cumhuriyetin savunuculuğunu yapmasıdır. Sayın Bahçeli'nin yapması gereken Atatürk'ün çizgisine geri dönmektir. Sayın Bahçeli'nin yapması gereken, rahmetli Alparslan Türkeş'in söylediği gibi 'ne mozaiği ulan?' demektir. Mozaiğin konusu değildir ama Bahçeli bugün bırakın 'ne mozaiği ulan?' demeyi, Türkiye'yi mozaiklere parçalamanın mücadelesini vermektedir. Onun için Sayın Bahçeli'nin söyledikleriyle gerçekle uzaktan yakından ilgisi yoktur. Zafer Partisi, CHP içerisindeki bir kavganın değil, devletin ve demokrasinin tarafında, bunun mücadelesini vermektedir."

"CHP'de dışardan bir müdahale boyutu var"

Ümit Özdağ, CHP'de yaşananların "parti içi bir kavga mı, yoksa demokrasiye dışarıdan bir müdahale boyutu var mı?" sorusuna ise şu yanıtı verdi:

"Dışardan bir müdahale boyutu var. Ama partinin içinde iki farklı grubun olduğu ve bunlar arasında bir kavganın olduğu meselenin diğer boyutu"

"Türkiye mutlak butlana onaylanmışken bir mutlak çöküşün de yasal çerçevesi hazırlanıyor"

"Terörsüz Türkiye" sürecine de değinen Özdağ, şunları kaydetti:

"İktidar, terör örgütüyle 20 aydan beri sürdürdüğü müzakereleri yeni bir aşamaya taşıyor. Bu süreçte Sayın Bahçeli, PKK'nın eli kanlı terörist başı, bebek katili narkoterörist Öcalan'a 'kurucu önder' sıfatını yakıştırdı. Yine bu terörist başına, bu bebek katiline Türk devletiyle müzakere yapabileceği statü istedi. Herhalde Bahçeli bundan sonra partisinin çok kullandığı bir işaret vardır. Bu işaret, Bozkurt işaretidir. Bu işaret, 2 bin seneden beri Türklerin Avrasya bozkırlarında karşılaştıkları zaman uzaktan birbirlerini tanımak için yapmış oldukları işarettir; bir parti işareti değildir. Bozkurt, Türklüğün simgesidir. Herhalde Öcalan'la müzakere yapan, Öcalan'la yapmış olduğu müzakerelerde ona statü isteyen Sayın Bahçeli, bundan sonra kullanmış olduğu bozkurt işaretinin yerine bu işareti yaparak yola devam edecek. Bu daha yakışıyor artık size.

Öcalan için Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde komisyon kurdunuz. Üç milletvekilini İmralı'ya yolladınız, Öcalan'dan nasihat dinlettiniz. Sonra silah bırakıldı diye mangal partisi yaptınız. Ve sözüm ona PKK fesih kongresi yaptı. Ama hatırlayalım, o fesih bildirisinde bile Türk devletini Kürt soykırımcısı ilan etti. Lozan Antlaşması'nı ve 1924 Anayasası'nı reddetti ve devlet ve milletimizi bölmeyi hedef eden bir siyasi statü talebini ortaya koydu. Ve İmralı'daki cani için çalışma ofisi yapıldığı haberlerini aldık. Bu 20 aydan beri devam eden süreci milletimiz sessiz ama derin bir öfkeyle izlemeye devam ediyor. Aziz şehitlerimizin yakınları ve gazilerimiz, Türk milletinin onurunu ve gururunu kıran bu talihsiz süreci nefretle izliyor. Ve şimdi de bir çerçeve yasanın Meclis’e getirileceği söyleniyor. Pervin Buldan, 'bu yasanın önce Abdullah Öcalan'ın onayından geçeceğini' de ifade ediyor. Evet, Türkiye mutlak butlana onaylanmışken bir mutlak çöküşün de yasal çerçevesi hazırlanıyor. Medyada çıkan yazılara göre bu dokuz maddelik çerçeve yasada neler varmış, bakalım."

Özdağ'dan Tom Barrack'a: "Bilmelidir ki Türkiye emlak değildir"

ABD Büyükelçisi Tom Barrack'ın açıklamalarına da tepki gösteren Özdağ, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Gerçekten Türkiye Cumhuriyeti Devleti'ni adeta tasfiye eden bir süreci yaşıyoruz. Ve yıkıcı ve bölücülerle Cumhuriyet'in nasıl kurulacağının hesabının yapıldığı, çalışmasının yapıldığı günlerden geçiyoruz. Ve bir de bugünlerde açık dış müdahalelerin olduğunu görüyoruz değerli arkadaşlar. Amerika Birleşik Devletleri'nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack. Bir iş adamı, emlakçı, Amerika'nın en meşhur gayrimenkulcülerinden birisi. Ama mesleki bir dezenformasyona sahip. Türkiye'yi de emlak zannediyor. Tom Barrack bilmelidir ki Türkiye emlak değildir. Türkiye, Türk milletinin vatanıdır. Mülkiyetini elde ettiğiniz emlaklar üzerinde alım satım yapabilirsiniz. Ama Türk milletinin vatanı üzerinde biz size hat çizdirmeyiz. Biz hattı Türk süngüsüyle zamanında çizdik zaten. Ve Dışişleri Bakanlığı'nın, Amerikan Büyükelçisi tarafından yapılan bütün bu açıklamalar karşısında neden bu kadar suskun kaldığını da büyük bir merakla Dışişleri Bakanlığı'na soruyoruz. Bir büyükelçi daha Türk milletinin egemenliğini ihlal etsin diye mi bekliyorsunuz? Daha ne yapmalı bir büyükelçinin, dikkatinin çekilmesi için? Dışişleri Bakanlığı'na davet edilip nota verilmesi için? Gerçekten çok zor ve inanılmaz günlerden geçtiğimizi görüyoruz."

11 yıllık MAVEN görevi resmen sonlandırıldı

Kurumun resmi internet sitesi üzerinden gerçekleştirilen yazılı açıklamada, Mars yörüngesinde 11 yılı aşkın bir süredir kesintisiz şekilde atmosfer araştırmaları yürüten MAVEN uzay aracı misyonunun resmi olarak sonlandırıldığı kamuoyuna duyuruldu.

Beklenmedik sinyal kaybının ardından arıza inceleme kurulu toplandı

Mars'ın atmosfer yapısını gözlemlemek amacıyla özel olarak tasarlanan MAVEN misyonunun sona ermesine yol açan teknik süreçlerin detayları da paylaşıldı.

NASA yetkilileri, yörüngedeki uzay aracından yaşanan beklenmedik bir sinyal kaybı neticesinde en son 6 Aralık 2025 tarihinde veri akışı sağlanabildiğini kaydetti. Bu tarihten itibaren araçla yeniden iletişim kurulamadığı aktarıldı.

NASA arıza inceleme kurulu oluşturdu

Mühendislerin aracı kurtarma yönündeki yoğun çalışmalarını teknik boyutuyla değerlendirmek ve sistemlerin muhtemel durumunu kesin olarak belirlemek amacıyla NASA bünyesinde bir arıza inceleme kurulu toplandı.

Kurtarma çalışmaları detaylı şekilde değerlendirildi

Yapılan detaylı incelemelerin ardından kurul, uzay aracının mevcut şartlar altında kurtarılamayacağına, bundan sonraki süreçte bilimsel araştırma faaliyetlerini yürütemeyeceğine ve Dünya'ya veri aktarım görevini yerine getiremeyeceğine kesin olarak karar verdi.

Derin Uzay Ağı yörüngedeki bozulmayı tespit etti

Uzay aracının kaybına ilişkin somut veriler, NASA'nın küresel iletişim altyapısı üzerinden elde edildi. NASA Derin Uzay Ağı (DSN) istasyonları, Mars’ın arkasından çıkış yaptığı esnada uzay aracının izlediği yörüngede ciddi bir bozulma meydana geldiğini sistemler üzerinden tespit etti.

MAVEN için resmi kapatma süreci başlatıldı

İnceleme kurulu, bu yörüngesel sapma ve mekanik durum nedeniyle MAVEN'in uzay boşluğunda kurtarılamaz bir konuma sürüklendiği sonucuna vardı.

Yaşanan bu durum üzerine, misyonun bugüne kadar elde ettiği tüm veri setini güvenli bir şekilde arşivlemek amacıyla standart prosedürlerin işletildiği ve MAVEN misyonu resmi kapatma sürecinin operasyonel olarak başlatıldığı bildirildi.

MAVEN 2014’te Mars’a ulaşmıştı

Uzay ajansının en başarılı projelerinden biri olan MAVEN, 2013 senesinde fırlatılmış ve uzun bir yolculuğun ardından 2014 yılında Mars'a ulaşarak gezegenin üst atmosfer katmanlarını incelemeye başlamıştı.

Araç, Güneş rüzgarlarının gezegen atmosferiyle olan etkileşimini gözlemleme görevini başarıyla yürüttü. MAVEN, bu birincil bilimsel misyonunun yanı sıra NASA'nın Mars yüzeyinde aktif olarak çalışan iki önemli keşif aracı Curiosity ve Perseverance için de kritik bir iletişim aktarma uydusu (röle uydusu) rolünü üstleniyordu.

Veriler Mars’ın atmosfer kaybını ortaya koydu

Gezegen bilimciler ve araştırmacılar, MAVEN'den gelen veriler ışığında Mars'ın milyarlarca yıllık süreç içerisinde atmosferinin çok büyük bir bölümünü Güneş kaynaklı radyoaktif etkiler nedeniyle kaybettiğini kanıtlamıştı.

Mars zamanla soğuk ve kurak bir gezegene dönüştü

Bilim insanları, yaşanan bu atmosfer kaybının geçmişte sıcak ve nemli bir ortama sahip olan Mars'ı zamanla bugünkü gibi soğuk, kurak ve çorak bir gezegene dönüştürdüğünü belirtiyor.

• Bulantı
• Kusma
• Şişkinlik
• Hazımsızlık
• Karın ağrısı
• Kabızlık
• Reflü şikayetlerinde artış

gibi sindirim sistemi belirtileri görülebiliyor.
Kilo verme sürecinde gözden kaçan konulardan biri de safra kesesi sağlığı oluyor. Özellikle kısa sürede gerçekleşen hızlı kilo kayıplarında safra taşı oluşma riskinin artabildiği biliniyor.
Doç. Dr. Halil Genç, hızlı kilo kaybının yalnızca yağ dokusunu değil, metabolik dengeyi de etkilediğini belirterek şu bilgileri paylaşıyor:
"Kontrolsüz ve hızlı kilo kayıplarında safra kesesi fonksiyonlarında değişiklikler görülebilir. Bu durum bazı bireylerde safra taşı oluşumu riskini artırabilir. Karın ağrısı, mide bulantısı veya sindirim problemleri yaşayan kişilerin bir uzmana danışması önemlidir."
Pankreas Sağlığı Açısından Dikkatli Olunmalı
Pankreas, sindirim sisteminin en önemli organlarından biri olarak görev yapıyor. Bu nedenle pankreas hastalığı öyküsü bulunan bireylerde tedavi planlaması daha dikkatli yapılması gereken konular arasında yer alıyor.
Doç. Dr. Halil Genç, özellikle daha önce pankreatit geçirmiş bireylerin veya ailesinde pankreas hastalıkları bulunan kişilerin tedavi öncesinde ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini belirterek şunları söylüyor:
"Her hastanın risk profili farklıdır. Özellikle pankreas hastalığı öyküsü bulunan bireylerde kullanılacak tedaviler mutlaka hekim değerlendirmesi sonrasında planlanmalıdır."
Hızlı kilo verme sürecinde yetersiz protein alımı, düşük lif tüketimi ve düzensiz beslenme alışkanlıkları bağırsak hareketlerinde değişikliklere neden olabiliyor. Bu durum bazı kişilerde kabızlık, bazı kişilerde ise bağırsak düzeninde farklılıklar şeklinde ortaya çıkabiliyor.
Uzmanlar, kilo verme sürecinde yalnızca kalori hesabına odaklanmanın yeterli olmadığını; yeterli protein, lif, vitamin ve mineral alımının da korunması gerektiğini vurguluyor.
Mucize Çözüm Olarak Görülmemeli
Doç. Dr. Halil Genç, kilo verme amacıyla kullanılan ilaçların tek başına kalıcı sonuç sağlamayacağını vurgulayarak sözlerini şöyle tamamlıyor:
"Bu tedaviler bazı hastalarda önemli faydalar sağlayabilmektedir. Ancak yaşam tarzı değişiklikleriyle desteklenmediğinde kalıcı başarı elde etmek zorlaşabilir. Sağlıklı beslenme alışkanlıkları, düzenli fiziksel aktivite ve hekim takibi, kilo yönetiminin temel unsurları olmaya devam etmektedir. Tedavi kararları kişiye özel olarak verilmeli ve kontrolsüz kullanımından kaçınılmalıdır."

Saat 13.00’te başlayan toplantıya eski Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu da katılarak açılışı yaptı.

Toplantıda ilk gündem maddesi olarak YDK Başkanlığı seçimi ele alındı ve yeni görev dağılımı netleşti.

YDK Başkanlığına Mahir Polat seçildi

Yapılan oylama sonucunda CHP Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığı’na Mahir Polat getirildi. Başkan yardımcılığı görevine Ahmet Ersen Özsoy, sekreterliğe ise Sezgin Kaya seçildi.

Yeni yönetim, kurulun yeniden yapılandırılması sürecinde ilk resmi adımı atmış oldu.

İlk toplantıda disiplin dosyaları görüşülmedi

Yapılan ilk oturumda herhangi bir disiplin dosyasının gündeme alınmadığı belirtildi. Kurulun önümüzdeki toplantılarda dosya bazlı değerlendirmelere başlaması bekleniyor.

CHP Yüksek Disiplin Kurulu 15 asil üyeden oluşuyor

CHP tüzüğü ve disiplin yönetmeliği kapsamında görev yapan Yüksek Disiplin Kurulu, toplam 15 asil üyeden oluşuyor. Parti içindeki en üst disiplin organı olarak faaliyet gösteriyor.

İlk toplantı, en yaşlı üye sıfatıyla Garip Erdoğan başkanlığında gerçekleştirildi.

YDK’nin görev ve sorumlulukları neler?

CHP Yüksek Disiplin Kurulu, parti içi disiplin süreçlerinin yürütülmesinden sorumlu en yetkili organdır.

Temel olarak; parti tüzüğüne veya programına aykırı davranışların incelenmesi, parti suçu iddialarına yönelik disiplin soruşturmalarının yürütülmesi, gerekli durumlarda ihraç dahil disiplin cezalarının değerlendirilmesi gibi görevleri bulunuyor.

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

İspanya UNIFIL saldırılarını şiddetle kınadı

İspanya Dışişleri Bakanlığı tarafından yayımlanan resmi yazılı açıklamada, İspanya hükümeti, Lübnan'da konuşlu bulunan Miguel de Cervantes Üssü'nde UNIFIL'e yönelik gerçekleştirilen saldırıları şiddetle kınadığını duyurdu.

Madrid yönetimi, bölgedeki tüm aktörlere uluslararası hukuka uyma ve barışı tesis etme çağrısında bulundu.

Sırp ve İspanyol askerlerini hedef alan saldırı için soruşturma talebi

Geniş yankı uyandıran askeri hareketliliğin detaylarına ilişkin bakanlık tarafından paylaşılan verilerde, üsse düzenlenen bombardımanın bilançosu da aktarıldı.

UNIFIL saldırısı neticesinde görevli bir Sırp barış gücü askerinin yaşamını yitirdiği, aralarında iki İspanyol askeri personelinin de yer aldığı çok sayıda askerin ise yaralandığı bildirildi.

Yaşanan bu can kayıpları ve yaralanmaların ardından Dışişleri Bakanlığı metninde şu ifadelere yer verildi:

"Saldırı soruşturulmalı ve sorumlular hesap vermeli”

"Saldırı soruşturulmalı ve sorumlular hesap vermeli. Hükümet, kurbanların ailelerine ve sevdiklerine, ayrıca Sırbistan hükümeti ve halkına en derin taziyelerini sunar. İspanya, aşırı şiddet koşulları altında gerçekleştirilen UNIFIL birliğinin özverili ve fedakar çalışmalarını bir kez daha takdir eder."

BM 1701 sayılı karara uyulması çağrısı yapıldı

Açıklamanın devamında, Birleşmiş Milletler'in (BM) 1701 sayılı kararına ve Lübnan ile İsrail yönetimi arasında sağlanan ateşkes anlaşması maddelerine tam anlamıyla sadık kalınması talep edildi.

Uluslararası insancıl hukuka saygı vurgulandı

Uluslararası insancıl hukuka saygı gösterilmesinin önemine dikkat çekilen metinde, uluslararası barış gücü askerlerinin can güvenliğinin mutlak surette korunması gerektiği belirtildi.

Ayrıca bölgedeki istikrarın sağlanması için vazgeçilmez bir unsur olan Lübnan Devleti'nin egemenlik haklarına ve toprak bütünlüğüne eksiksiz saygı gösterilmesi çağrısı yinelendi.

Madrid'in, Lübnan hükümetinin ülke içindeki güç kullanım tekelini yeniden eline alabilmesi adına attığı cesur adımları desteklemeyi sürdüreceği kararlılıkla vurgulandı.

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'den ateşkes ve istikrar vurgusu

Yaşanan bu kritik sınır gelişmesine dair İspanya Başbakanı Pedro Sanchez de şahsi sosyal medya hesabı üzerinden önemli değerlendirmelerde bulundu. Amerika Birleşik Devletleri merkezli X platformundaki resmi hesabı üzerinden bir paylaşım yapan Başbakan Sanchez, sahadaki duruma ilişkin doğrudan şu ifadeleri kullandı:

“Umarız tüm taraflar ilan edilen ateşkesi tam olarak yerine getirir”

"Dün gece Lübnan'daki çatışmalar, İspanyol Miguel de Cervantes Üssü'ne dört havan topu saldırısıyla sonuçlandı. Bir Sırp barış gücü askeri öldü ve iki İspanyol askeri yaralandı.

Şiddeti net bir şekilde kınıyoruz ve Birleşmiş Milletler bayrağı altında barışı savunmak için hayatlarını riske atanlara tam desteğimizi sunuyoruz. Umarız tüm taraflar dün ilan edilen ateşkesi tam olarak yerine getirir ve düşmanlıklar sona erer. Barış tek gelecektir."

Türkiye'nin bu kulvarda yüksek bir potansiyel barındırdığına dikkat çeken Sobacı, şöyle konuştu:

"Güçlü dijital altyapısı ve dinamik yetenek havuzuyla Türkiye, bu küresel dalgaya liderlik etmek için benzersiz bir konuma sahip. Küresel bir hiper ölçekleyiciden gelecek olan ve geçtiğimiz yıl duyurulan yerel Google Cloud bölgemiz, bu dijital geleceğin temel yapı taşını oluşturacak."

Türkiye ekonomisinde üçlü getiri potansiyeli bulunuyor

Zirvede, PwC firması tarafından hazırlanan "Kamu için Yapay Zeka" raporunun Türkiye odaklı sonuçları ilk kez katılımcılarla paylaşıldı. Analiz sonuçlarına göre, yapay zeka teknolojilerinin kamu sektöründe öncü bir yaklaşımla entegre edilmesi 2035 yılına kadar Türkiye ekonomisinde üçlü bir yapay zeka getirisi sağlama potansiyeli taşıyor. Rapordaki tahminler doğrultusunda, kamuda bu teknolojilerin benimsenmesiyle bütçe açığında yüzde 12 seviyesine varan bir daralma, kamu yönetimindeki üretkenlik oranlarında yüzde 3'e yakın bir artış yaşanabilir. Aynı zamanda Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) verilerinde yüzde 3, hane halkı gelir düzeyinde ise yüzde 2'ye kadar yükseliş imkanı öngörülüyor.

google.org tarafından iki stratejik projeye 2 milyon dolarlık destek verilecek

Etkinlikte aktarılan detaylara göre, google.org tarafından tahsis edilen 2 milyon dolarlık yeni finansal kaynak, toplumsal fayda ekseninde yürütülen iki önemli çalışmaya finansal ve teknik katkı sağlayacak. Bu kapsamda fonlanacak ilk çalışma, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsünden Doç. Dr. Çağrı Diner'in yürütücülüğünü üstlendiği deprem izleme projesi oldu. Google Cloud kredilerini de bünyesinde barındıran bu girişimle, enstitünün ulusal sismik ağ yapısının modüler bir yapay zeka algoritması vasıtasıyla otomatik hale getirilmesi, deprem izleme faaliyetleri ile erken uyarı mekanizmalarının hız ve hassasiyet yönünden geliştirilmesi planlanıyor.

Sağlık alanında erken teşhis çalışmalarına odaklanan ikinci çalışma ise Yapay Zeka Ekosistemi Derneği tarafından yürütülen "Türk-Ses" projesi olarak açıklandı. Gazi Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümünden Prof. Dr. Şeref Sağıroğlu'nun yönetimindeki proje, insan sesi ve solunum biyobelirteçlerini inceleyen açık kaynak kodlu bir yapay zeka platformu geliştirmeyi amaçlıyor. Bu sistem vasıtasıyla başta Alzheimer olmak üzere çeşitli nörobilişsel rahatsızlıkların erken safhada belirlenmesi ve risk analizlerinin yapılması hedefleniyor.

Kamu için yapay zeka yol haritası üç temel stratejik sütun üzerine kuruldu

Açıklanan bu son bütçe ile birlikte, google.org'un 2016 yılından bu yana Türkiye'deki kar amacı gütmeyen organizasyonlara aktardığı toplam yardım miktarı 69 milyon dolara ulaştı. Söz konusu finansmanın 7 milyon dolardan fazlasını nakdi kaynaklar, 61 milyon dolardan büyük kısmını ise ayni yardımlar oluşturdu.

Şirketin duyurduğu "Kamu için Yapay Zeka" yol haritası; kamuda bilinçli yapay zeka entegrasyonu, inovasyonu destekleyen politikalar ve geniş ölçekli yetkinlik kazandırma olmak üzere üç ana başlık altında şekilleniyor. Strateji belgesinde bulut teknolojisi odaklı yaklaşımlar, modern veri saklama altyapıları ve süreci destekleyici yasal düzenlemeler kritik faktörler şeklinde listeleniyor. Yapay zekanın sorumlu şekilde yaygınlaşması adına kamu çalışanları ve yöneticilerine yönelik uzmanlık eğitimleri planlayan Google, sonraki aşamalarda siber güvenlik, lojistik ve eğitim alanlarında bulut çözümlerini büyüterek dijital güveni artırmayı ve ihracat rekabetine katkı sunmayı amaçlıyor.

TRILC hisselerinde kurumsal fonlar ve ortaklar paylarını sıfırladı

Mülkiyet yapısındaki değişim incelendiğinde, kurumsal fonların ve yönetim kurulu üyelerinin firmadan çıkış yaptığı görülüyor. Yönetim Kurulu Başkanı M. Berat Battal, Şubat 2024 tarihinde 22.376.286 lotun borsada işlem gören niteliğe dönüştürülmesi talebiyle başvuruda bulundu ancak Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) bu talebi reddetti. Ardından Pardus Portföy Yönetimi A.Ş., Aralık 2024 döneminde 9.561.529 lot blok hisse satışı yaptı. Kurumsal fon, tek seferde %6,25 olan pay oranını yüzde 0,34 seviyesine indirerek süreçten yaklaşık 1,5 yıl önce ayrıldı. Veriler, TRILC hisselerindeki riskin kademeli olarak küçük yatırımcıya geçtiğini ortaya koyuyor. Yönetici Mehmet Berat Battal, Mart ve Kasım 2025 tarihlerinde 8.37 milyon lot imtiyazlı payı holding bünyesine katarken, daha sonra 21.63 milyon lot hissenin borsada satışını yaparak yüksek miktarda nakit çıkışı sağladı.

Temerrüt öncesinde milyarlık satışlar yapıldı ve piyasaya karşılıksız çek yazıldı

Genel Müdür Yunus Emre Battal, şirketin finansal sıkışıklığının derinleştiği süreçte, 8 ile 11 Mayıs 2026 tarihleri arasında 120.167.793 lot hisse satışı gerçekleştirdi. Bu işlemlerle kendi payını yüzde 0 seviyesine indirerek sıfırlayan yönetici, firmadan 440 Milyon TL nakit çıkışı elde etti. Türk İlaç ve Serum Sanayi A.Ş. ise bu satışlardan sadece 9 gün sonra, 20 Mayıs tarihinde piyasaya karşılıksız çek yazdırmaya başladı. Satış faaliyetlerinin temerrüt gününün hemen öncesinde yapılması dikkat çekti.

Yüksek faiz ve ihale vadeleri finansman genel dengesini bozdu

Şirketin nakit akışındaki bozulmada, Devlet Malzeme Ofisi (DMO) ve Sağlık Bakanlığı üzerinden kazanılan milyarlık ihalelerin işletme sermayesini kurutması etkili oldu. Mart 2026 döneminde imzalanan 230M TL+KDV tutarındaki ihalenin ödeme vadesinin 6 ile 12 aya uzaması şirketin likidite havuzunu daralttı. Yüksek faiz oranlarının etkisiyle bilançoda çevrilemez bir borç sarmalına giren şirket, 2025 yılında yüksek finansman giderleri nedeniyle 622,6 Milyon TL net zarar açıkladı. 2026 yılının ilk çeyrek verilerine göre, şirketin 1 yıl içinde ödemekle yükümlü olduğu kısa vadeli borçları 5,57 Milyar TL sınırını geçti. Toplam dönen varlıkların 5,53 Milyar TL'de kalması net işletme sermayesini negatif bölgeye taşıdı. Muhasebe departmanı, yaşanan 90,8M TL tutarındaki enflasyon muhasebesi zararını dengelemek amacıyla duran varlıkları yeniden değerleme yöntemiyle 1,95 Milyar TL seviyesine yükseltti.

Fiili dolaşım oranı yükseldi ve kredi notu cc seviyesine geriledi

Şirketin finansal yapısındaki sistematik zafiyet, mülkiyetin tamamen kuruculardan bağımsız yatırımcılara geçmesine neden oldu. Türk İlaç ve Serum Sanayi'nin halka arz edildiği 2021 yılında %30,40 olan fiili dolaşım oranı, konkordato kararının verildiği Haziran 2026 itibarıyla %73,20 noktasına ulaştı. Net banka borcu 1,98 Milyar TL olarak hesaplanan TRILC hisseleri için derecelendirme kuruluşları kredi notunu CC (TR) sınırına kadar indirdi. Şirket yönetimi bu süreçte yapılan bedelsiz sermaye artırımları ile toplam hisse adedini 1 milyarın üzerine çıkardı. Bağımsız denetim şirketi ise finansal sıkışıklık öncesinde, Şubat 2026 tarihinde şirketin mali tablolarına olumlu görüş bildirmişti. Gelinen noktada milyarlarca liralık borç ve enkaz sıradan yatırımcıların üzerinde kalmış durumda.

Soykan, 'önemli' bir belediye başkanının Kılıçdaroğlu tarafından ziyaret edildiğini ve bu görüşmede “itirafçı ol, İBB davasını büyüt” yönünde bir teklif yapıldığını öne sürdü.

Soykan, söz konusu belediye başkanının kimliğini, onay alınmadığı gerekçesiyle açıklamadığını ifade etti.

Kılıçdaroğlu cephesinden yalanlama

İddiaların ardından Sözcü gazetesine konuşan Kılıçdaroğlu’nun basın danışmanı Atakan Sönmez, açıklamaların gerçeği yansıtmadığını belirtti.

Sönmez, gazeteci Timur Soykan hakkında Kılıçdaroğlu adına suç duyurusunda bulunacaklarını açıkladı.

Soykan’dan yanıt: “Haberimin arkasındayım”

Suç duyurusu açıklamasının ardından gazeteci Timur Soykan da sosyal medya hesabından bir açıklama yaptı. Soykan, haberinin doğruluğundan şüphe duymadığını belirterek, haber kaynağını basın etiği gereği açıklamayacağını ifade etti.

Sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Soykan, "Kılıçdaroğlu hakkımda suç duyurusunda bulunmuş. Haber kaynağımı basın etiği gereği açıklamayacağım. Umarım Silivri Cezaevi’nde tutuklu Belediye Başkanı, Kılıçdaroğlu’nun teklifini açıklayacaktır. Haberin doğruluğundan şüphem yok" ifadelerini kullandı.

Kılıçdaroğlu hakkımda suç duyurusunda bulunmuş. Haber kaynağımı basın etiği gereği açıklamayacağım. Umarım Silivri Cezaevi’nde tutuklu Belediye Başkanı Kılıçdaroğlu’nun teklifini açıklayacaktır. Haberin doğruluğundan şüphem yok. https://t.co/kCjhan1Rjy

— Timur Soykan (@timursoykan) June 4, 2026

Rusya Dijital Kalkınma Bakanı Apple’ı eleştirdi

St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu (SPIEF) kapsamında basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Şadayev, ulusal mesajlaşma uygulaması MAX'a kısıtlama getirilmesi sürecine ilişkin eleştirilerde bulundu.

Bakan Şadayev, Apple firmasının söz konusu uygulamayı App Store mağazasından herhangi bir somut gerekçe sunmadan kaldırdığını ifade etti.

Milyonlarca iOS kullanıcısının ulusal uygulamaya erişimi sınırlandırıldı

Rusya Federasyonu genelinde yerli yazılımlara geçiş sürecinde büyük öneme sahip olan uygulamanın güncel verilerini paylaşan Şadayev, kısıtlama kararının etki boyutuna dikkat çekti.

Yerli yazılım MAX kullanıcı sayısı verilerinin günlük bazda 60 milyonu aştığını belirten Şadayev, bu kitlenin yaklaşık yüzde 25 ile 30'luk bölümünün iOS işletim sistemine sahip akıllı cihazları kullandığını dile getirdi.

Bakan Şadayev, engelleme kararının ardından yaşanan mağduriyeti şu sözlerle aktardı:

20 milyondan fazla kullanıcının ulusal mesajlaşma uygulamasına erişim engeli getirildi

"Apple, bu kararla iPhone ve iPad kullanan 20 milyondan fazla kullanıcının ulusal mesajlaşma uygulaması MAX’a erişimini herhangi bir açıklama yapmadan sınırlandırdı."

Rusya kamu kurumlarında hızla yayılan yerli yazılım engellendi

Teknoloji pazarında yaşanan bu son krizin arka planında, Rusya'nın ülke genelinde uyguladığı sıkı siber güvenlik politikaları yer alıyor.

Ülke sınırları içerisinde güvenlik zafiyetlerini önlemek ve dolandırıcılık faaliyetleriyle mücadele etmek amacıyla WhatsApp ve Telegram gibi küresel ölçekli mesajlaşma ağları daha önce tamamen engellenmişti.

Bu yasakların ardından, geçen sene piyasaya sürülen yerli mesajlaşma uygulaması MAX, kısa sürede büyük bir ivme kazandı.

Kızıltepe silahlı kavga Ersoylu Mahallesi’nde yaşandı

Olay, Kızıltepe ilçesine bağlı Ersoylu Mahallesi’nde meydana geldi. İki grup arasında henüz belirlenemeyen bir nedenle tartışma çıktı. Tartışmanın büyümesi üzerine olay silahlı kavgaya dönüştü.

Silah seslerini duyanların ihbarı üzerine bölgeye 112 Acil Sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. Ekipler, olay yerinde güvenlik önlemi alırken sağlık görevlileri yaralılara ilk müdahaleyi yaptı.

Mardin silahlı kavga haberinde yaralılar hastanelere kaldırıldı

Kızıltepe’de yaşanan silahlı kavgada H.Ç. (42), Ş.Ç. (53), M.A.S. (30) ve M.A.S. (32) yaralandı. Yaralılar, sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından kentteki çeşitli hastanelere sevk edildi.

Hastaneye kaldırılan yaralılardan 32 yaşındaki M.A.S., doktorların tüm müdahalesine rağmen hayatını kaybetti. Olay, Mardin cinayet ve Kızıltepe cinayet başlıklarıyla bölgede geniş yankı uyandırırken, diğer yaralıların tedavilerinin sürdüğü öğrenildi.

Son dakika Kızıltepe cinayet soruşturması başlatıldı

Polis ekipleri, silahlı kavganın yaşandığı bölgede inceleme yaptı. Olayın çıkış nedeni, kavgaya karışan kişilerin bağlantıları ve silahların kimler tarafından kullanıldığı yapılacak soruşturmayla netleşecek.

Mardin’de son dakika gelişmesi olarak duyurulan olayın ardından mahallede güvenlik önlemleri artırıldı. Kızıltepe silahlı kavga dosyasında delil incelemesi ve görgü tanıklarının beyanları doğrultusunda soruşturma sürüyor.

Bu yargısal gelişmenin ardından İstanbul Barosu Kadın Hakları Merkezi, karara tepki gösteren bir açıklama yayımladı.

"Karar Anayasa'nın eşitlik ilkesine aykırı"

İstanbul Barosu Kadın Hakları Merkezi tarafından yapılan açıklamada, alınan iptal kararının anayasal ilkelerle çeliştiği ileri sürülerek şu ifadelere yer verildi:

"AYM'NİN yoksulluk nafakasına ilişkin iptal kararı, Anayasa'nın 10. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkesine aykırıdır. Kadınların yüz yıldan fazla süren mücadelelerle kazandığı hakların, iktidarın siyasi hamleleriyle geri alınmasını kabul etmiyoruz. Nafaka düzenlemesi; evlilik içinde uğradığı haksızlıklar ve ailenin bakım yükü nedeniyle istihdamdan dışlanan, yoksullaşan ve şiddete uğrayan kadınların bu döngüden çıkabilmesinin güvencesidir. Yapılmak istenen; kadınların şiddet dolu ailelere mahkum edilmesi, yoksullaştırılarak devlet tarafından karşılanmayan tüm bakım yükünü üstlenmeye razı edilmesidir. Bu plana razı olmayacağız!"

"Süresiz nafaka mağduriyeti gerçek dışı bir söylem"

Açıklamada, süresiz nafaka nedeniyle erkeklerin mağdur olduğu yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı ve mevcut hukuk sisteminde zaten gerekli mekanizmaların bulunduğu belirtilerek deklarasyona şöyle devam edildi:

"Mahkemelerce hükmedilen nafakanın tamamen kaldırılması, miktarının indirilmesi gibi bir hukuki yol zaten mevcutken, 'süresiz nafakanın mağduriyet yarattığı' iddiası iktidar tarafından kurgulanmış gerçek dışı bir söylemdir."

Yerel mahkemelere uyarı: "Geri dönülmez sonuçlar doğuracaktır"

Baro, mevcut hukuki atmosferi eleştirerek boşanma davalarına bakan yerel mahkemelere yönelik bir çağrı yapıldı:

"AYM kararlarının iktidarın politikalarına göre bazen zorunlu, bazen zorunlu değilmiş gibi yorumlandığı bu hukuk dışı ortamda yerel mahkemeleri uyarıyoruz: Anayasa'nın 17. maddesinde yer alan, kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkı kapsamında bulunan ve kadınların insanlık onurunu koruyan bu temel hükme aykırı bir düzenlemenin uygulanması, geri dönülmez sonuçlar doğuracaktır. Haklarımızdan ve hayatlarımızdan vazgeçmiyoruz!"

Dünya genelinde ülkelerin güç dengelerini belirleyen kriterlerin değişmeye başladığına dikkat çeken Yumaklı, bilgiyi üreten, mevcut veriyi yöneten ve teknolojiyi doğru biçimde yönlendiren ülkelerin geleceğe yön vereceğini vurguladı.

Yumaklı, "Gıda güvenliğinin, stratejik bağımsızlığın, çevresel sürdürülebilirliğin ve milli güvenliğin en önemli parçası tarımsal üretimdir. Bugün birçok ülkenin de bunu bir milli güvenlik meselesi olarak ele almasının temel sebebi budur" dedi.

Küresel nüfus artarken iklim değişikliğinin etkilerini de yakından gözlemlediklerini ifade eden Yumaklı; daha az su ve girdi kullanarak, düşük maliyetle daha kaliteli, verimli ve sürdürülebilir bir üretimin ortaya konulması gerektiğini belirtti.

Akıllı üretim modelleri AI Tomorrow Summit 2026 zirvesinde anlatıldı

Yapay zeka teknolojilerinin tarım sektörünün geleceğini yeni baştan inşa edecek stratejik bir unsur olduğunu belirten Yumaklı, günümüzde bu teknolojinin tarım ve hayvancılık alanındaki pek çok operasyonu yürüttüğünü bildirdi. Milyonlarca verinin saniyeler içinde işlenerek karar desteği sağlanabildiğini ifade eden Yumaklı, teknolojinin verimlilik, kalite ve sürdürülebilirlik için en önemli anahtar olduğunu söyledi.

Türkiye'nin tarımsal üretim potansiyeliyle dünyadaki en avantajlı ülkeler arasında yer aldığını belirten Yumaklı, şöyle konuştu:

"Aynı anda 4 mevsimi yaşayabilen çok eşsiz bir coğrafyadayız. Kültürümüz, sahip olduğumuz biyolojik çeşitlilik, üretim anlamında yüzyıllara dayanan tecrübemiz çok önemli fırsatlar sunmaktadır. 86 milyon vatandaşımızın gıda güvenliğini sağlarken yüzlerce farklı ürünü üreticilerimizin emekleriyle ihraç ediyoruz. Bu yeni dönemin başarısı yalnızca üretmekten değil, akıllı üretmekten geçiyor. Dolayısıyla bu anlamda hedeflerimizi belirlemiş olduk. Bu topraklarda oluşan bilgiyi, tecrübeyi, sahip olduğumuz varlığı yapay zeka ve dijital teknolojilerle buluşturmak da bizim en önemli sorumluluklarımızdan biri."

Bakanlık projeleri ve AI Tomorrow Summit 2026 eylem planı detayları

Gençlerin tarımdaki dijital dönüşüm hamlesine yön verecek nesil olduğuna inandığını aktaran Yumaklı; TEKNOFEST bünyesinde görülen coşkunun, üniversitelerdeki akademik çalışmaların ve genç girişimcilerin projelerinin geleceğe dair umut verdiğini söyledi.

Bununla birlikte, Yumaklı, kurum olarak tarımda yerli ve milli teknoloji hamlesi konusundaki kararlılıklarını sürdürdüklerini belirtti.

Sektörel planlamalara dair konuşan Yumaklı, şu bilgileri paylaştı:

"Bu doğrultuda, Yapay Zeka ve Dijital Tarım Teknolojileri Araştırma Merkezini kurduk. Tarım ve orman sektöründe Yapay Zeka Destekli Dijital Dönüşüm Strateji Belgesi ve Eylem Planı'mızı da hazırladık. Bu belgeyle veriye dayalı yönetim anlayışını güçlendirmeyi, dijital dönüşüm kapasitemizi artırmayı hedefliyoruz. Yapay zeka uygulamalarını yaygınlaştırmayı ve sektörümüzü geleceğe daha güçlü bir şekilde hazırlamayı hedefliyoruz. Bu belgeyi de en kısa zamanda paylaşacağız. Türkiye olarak değişimi izleyen değil, yöneten olacağız. Bunu da ilgi duyan bu ülkenin genç evlatlarının gayretiyle, çabasıyla gerçekleştireceğiz."

Zirvedeki hitapların tamamlanmasının ardından, AIPA Başkanı Zafer Küçükşabanoğlu tarafından Bakan Yumaklı'ya yapay zeka aracılığıyla tasarlanan özel bir tablo takdim edildi.

"Hedef 1 milyon 500 bin ton üretime ulaşmak"

Fındıkta geleneksel yöntemlerin dışına çıkılarak verimliliğin artırılması gerektiğini ifade eden TTB Başkanı Eyyüp Ergan, dünyada fındık yetiştiriciliğine olan talebin arttığına dikkat çekti. Ergan, üretim hedeflerine ilişkin şu planlamaları aktardı:

"Yaşlı bahçelerin sökülüp farklı sistemlerle yeniden dikilmesi, makineli tarımla maliyetlerin düşürülmesi, hastalık ve zararlılarla bilinçli mücadele yapılması, dönümde verimin ortalama 100 kilogramlardan iki katına çıkarılması ve sahip olduğumuz 750 bin hektarlık bahçelerde son yılların ortalaması olan 600-700 bin ton yerine 1 milyon 500 bin tonlara ulaşılması hedeflenmektedir. Türkiye'nin, dünyadaki tüm ülkelere daha fazla fındık satarak yılda 2 milyar dolar değil, 4-5 milyar dolar döviz kazanması gerektiğini her zaman savunduk. Bunlara katkı sağlayacak irili ufaklı 25 projeyi borsamız hayata geçirmiştir."

Ergan ayrıca, fındık tüketimini artırmak amacıyla ağustos ayının ikinci haftasının "Dünya Fındık Haftası" olarak kutlanması yönünde adımlar atıldığını, Trabzonspor ile iş birliği yapılarak kulübün resmi yiyeceği "Finduk" projesinin başlatıldığını ve fındıklı ekmek kampanyası düzenlendiğini hatırlattı.

"Kahverengi kokarcayla mücadele topyekun olmalı"

Fındık tarımını tehdit eden hastalıklara ve zararlılara karşı borsanın uzun süredir faaliyette olduğunu belirten Ergan, küllenme hastalığını ilk fark eden kurum olduklarını söyledi. Günümüzde fındığın en büyük tehdidi olarak görülen kahverengi kokarca zararlısına da değinen Ergan, şunları kaydetti:

"Kahverengi kokarcayla mücadeleyi gündeme getirip 10 yıl önce başlatan da borsamız olmuştur. Bu zararlıyla mücadelenin ancak topyekun bir çalışmayla mümkün olabileceğini de ayrıca belirtmek istiyorum. Söz konusu fındık olduğunda, her alanda ve her aşamada Trabzon Ticaret Borsası tarafından ele alınmayan bir çalışma, uygulanmayan bir proje yok gibidir."

Çay, Türk somonu ve coğrafi işaretli ürünler gündemde

Borsa olarak yalnızca fındık odaklı çalışmadıklarını, kalkınmayı bir bütün olarak gördüklerini dile getiren Eyyüp Ergan, çay sektöründeki sorunların giderilmesi ve sağlıklı bir piyasa oluşması için çaba gösterdiklerini ifade etti.

Bölgedeki diğer ticari ve hayvansal ürünlere yönelik faaliyetlere de değinen Ergan, "Coğrafi işaretli tarımsal ve hayvansal ürünlerimizde kalitenin artırılması için çalışmalar yürütüyoruz. Karadeniz'de yetiştirilen Türk somonu, organik tarım ürünleri ve tereyağımız için de ilgili kurum ve kuruluşlarla iş birliği içindeyiz. Gençlerimizi daha donanımlı hale getirerek iş sistemlerine uyumlarını kolaylaştıracak projeler uyguluyoruz" dedi.

Zaporijya termik santrali saldırıya uğradı

Yapılan resmi bilgilendirmede, nükleer tesisin güvenli çalışması ve elektrik arzının sürdürülmesine doğrudan katkı sağlayan Zaporijya Termik Santrali bölgesinin sabah saatlerinde yoğun bir askeri saldırıya maruz kaldığı belirtildi.

UAEA gözlemcileri bölgeden dumanların yükseldiğini rapor etti

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), tarafından Amerika Birleşik Devletleri (ABD) merkezli X sosyal medya platformu üzerinden yapılan resmi açıklamada, nükleer tesisteki güvenlik risklerinin tırmandığına dikkat çekildi.

Bölgeden dumanlar yükseldi

Kurumun resmi hesabından paylaşılan metinde, sahada görev yapan gözlem heyetinin, nükleer tesise komşu konumda olan termik santral saldırısı sonrasında ilgili bölgeden yoğun dumanların yükseldiğini çıplak gözle müşahede ettiği aktarıldı.

Ajans personeli, patlamaların ardından bölgede ciddi bir askeri hareketlilik ve yoğun çatışma seslerinin duyulduğunu raporladı.

Nükleer santral için tek elektrik hattında güvenlik endişesi oluştu

Söz konusu termik santralin, nükleer reaktörlerin soğutma sistemleri ve genel güvenliği için kritik olan elektrik şebekesini beslediği ifade edildi.

Gerçekleştirilen bu son askeri müdahalenin, nükleer santralin dış dünya ile bağını koruyan ve şu an için faal olan geri kalan tek elektrik hattı üzerinde çok büyük bir güvenlik endişesi doğurduğu vurgulandı.

Personel sığınağa çekildi

Ağır bombardımana rağmen ana elektrik hattının halen bağlı kalmayı sürdürdüğü bildirilirken, saldırı anında sahada görev yapan termik santral personelinin can güvenliğini korumak amacıyla sığınaklara çekilmek zorunda kaldığı bilgisi paylaşıldı.

Başkan Grossi: “Saldırılar derhal durdurulmalı”

Yaşanan krizin ardından uluslararası topluma seslenen UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi, nükleer güvenlik standartlarının açıkça ihlal edildiği bu durumdan ötürü derin bir endişe duyduğunu ifade etti.

Tesisin elektriksiz kalmasının reaktörlerin kontrolünü imkansız hale getirebileceğini hatırlatan Grossi, nükleer santralde meydana gelebilecek uzun süreli bir elektrik kesintisi tehlikesi durumunun önüne geçilebilmesi adına askeri operasyonların ve tüm saldırıların derhal durdurulması yönünde taraflara acil çağrıda bulundu.

Türkiye’deki kadınların büyük bir kısmının düşük ücretli ve güvencesiz işlerde istihdam edilmesi sebebiyle çalışma hayatından uzak kalmak zorunda bırakıldığına dikkat çekilen açıklamada, boşanma sonrasındaki yoksulluk riskinin temel nedeninin toplumsal hayattaki "eşitsiz iş bölümü" olduğu aktarıldı.

"Sorun nafaka değil, kadınları bağımlı bırakan sömürü ilişkileridir"

Nafaka tartışmalarının arka planında kadınları ekonomik olarak bağımlı kılan sömürü ilişkilerinin yattığını savunan dernek, kamuoyuna yönelik bilgilendirmesinde şu ifadelere yer verdi:

"Nafakanın hedefe konulması, kadınların yoksulluğunu üreten ekonomik düzeni tartışmak yerine, yoksulluğun sonuçlarını yaşayan kadınları tartışma konusu haline getiriyor. Sorun birkaç yüz ya da birkaç bin liralık nafaka değil; kadınları ekonomik olarak bağımlı bırakan sömürü ilişkileridir.

Bizce devletin görevi, boşanmış kadınların gelir güvencesini zayıflatmak değil; kreş, bakım hizmetleri, istihdam ve sosyal güvenlik politikalarıyla kadınların ekonomik bağımsızlığını güçlendirmektir. Bu kararın etkileri bütün kadınlar için aynı olmayacak. Emekçi, işsiz, güvencesiz çalışan veya yıllarca ev içi emek vermiş kadınlar açısından nafaka hayati önem taşıyabiliyor."

"Kadınlar şiddet içeren evlilikleri sürdürmek zorunda kalabilir"

Yargı kararının pratik hayattaki yansımalarının en çok yoksul ve çalışan kadınlar üzerinde hissedileceğini vurgulayan dernek; boşanma süreçlerinin ardından kadınların gelir güvencesinin zayıflayacağını, yoksulluk riskinin tırmanacağını ve özellikle çocuk bakım yükünü tek başına sırtlayan kadınların ağır bir ekonomik baskı altında kalacağını belirtti. Açıklamada, bu mali imkânsızlıklar nedeniyle bazı kadınların şiddet içeren veya mutsuz evlilikleri mecburen sürdürmek zorunda kalabileceğine işaret edilerek şunlar kaydedildi:

"Sistem bakım emeğinin bedelini kadına ödetiyor"

"Sınıf perspektifinden bakıldığında mesele 'erkeklerin mağduriyeti' ya da 'kadınların ayrıcalığı' değildir. Mesele, bakım emeğini ücretsiz biçimde kadınlara yükleyen sistemin, boşanma sonrasında bu emeğin bedelini de kadınlara ödetmesidir. Bugün tartışılması gereken, nafakanın nasıl kaldırılacağı değil; kadınların neden boşandıklarında bu kadar büyük bir yoksullaşma riskiyle karşı karşıya kaldıklarıdır. Bu nedenle kararın sonuçlarını değerlendirirken 'kadınlar' kategorisinin içindeki sınıfsal farklılıkları görmek gerekir. En ağır bedeli, her zaman olduğu gibi, emekçi ve yoksul kadınlar ödeyecektir."

Milas trafik kazası Halil Bey Bulvarı’nda meydana geldi

Kaza, Milas ilçesi Halil Bey Bulvarı’nda yaşandı. H.S. yönetimindeki 48 AIV 983 plakalı tır, bulvarda yolun karşısına geçmek isteyen Mehmet Aydın’a çarptı.

Çarpmanın ardından çevredeki vatandaşlar durumu polis ve sağlık ekiplerine bildirdi. Kısa sürede olay yerine ulaşan ekipler, bölgede güvenlik önlemi aldı. Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde Aydın’ın yaşamını yitirdiği tespit edildi.

Muğla kaza haberinde sürücü gözaltına alındı

Milas kaza sonrası polis ekipleri olay yerinde inceleme başlattı. Mehmet Aydın’ın cenazesi, olay yerindeki ilk incelemelerin ardından hastane morguna kaldırıldı.

Tır sürücüsü H.S. ise polis ekiplerince gözaltına alındı. Kazanın kesin nedeninin, yapılacak teknik inceleme ve soruşturma süreciyle netleşmesi bekleniyor.

Yaya güvenliği ve trafik akışı açısından inceleme sürüyor

Muğla trafik kazası, şehir içi geçiş noktalarında yaya güvenliğinin önemini bir kez daha gündeme getirdi. Bulvar ve ana arterlerde hem sürücülerin hem de yayaların dikkatli hareket etmesi, benzer kazaların önlenmesi açısından kritik önem taşıyor.

Polis ekiplerinin Milas trafik kazası ile ilgili başlattığı soruşturma sürüyor.

Gösteri ve yürüyüşlere geçici yasak

Bu kapsamda Ankara genelinde 1-15 Temmuz tarihleri arasında gösteri ve yürüyüşlere izin verilmeyecek.

'Kırmızı alan' uygulaması

Esenboğa Havalimanı ile zirvede kullanılacak Etimesgut Havalimanı güzergâhları, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nin bulunduğu Söğütözü Mahallesi ve delegasyonların konaklayacağı otellerin çevresi “kırmızı alan” olarak belirlendi. Bu bölgelere araç ve yaya girişleri kontrollü şekilde sağlanacak.

40 bin güvenlik personeli görev yapacak

Zirve süresince yaklaşık 40 bin emniyet ve jandarma personelinin sahada görev yapacağı, sivil polislerin de güvenlik önlemlerine destek vereceği bildirildi.

Kent genelinde KGYS kameralarının yanı sıra 100 kritik noktaya yüksek çözünürlüklü gözetleme kameraları yerleştirilecek.

Havalimanı ve şehir girişlerinde sıkı tedbir

Esenboğa Havalimanı ve çevresinde olağanüstü güvenlik önlemleri uygulanacak. Yurt dışı uçuşlara kısıtlama getirilirken Ankara’ya giriş noktalarında kontroller artırılacak.

İstihbarat paylaşımı ve ek önlemler

Yurt dışında eylemlere karıştığı belirtilen bazı kişilerin olası protesto girişimlerine karşı uluslararası bilgi paylaşımı yapılacağı, riskli görülen kişilerin Esenboğa üzerinden girişine izin verilmeyeceği aktarıldı.

Hazırlıkların, önceki NATO zirvelerindeki katılım sayıları dikkate alınarak en az 6 bin kişilik senaryoya göre planlandığı ifade edildi.

İçişleri Bakanlığı'nda güvenlik toplantısı yapılmıştı

İçişleri Bakanlığı'nda, Bakan Mustafa Çiftçi'nin başkanlığında, 36. NATO Zirvesi için güvenlik toplantısı gerçekleştirilmişti.

İlgili yöneticilerin de katıldığı toplantıda, zirveye ilişkin güvenlik tedbirleri tüm yönleriyle ele alındı.

Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı tarafından kapsamlı sunumlar yapıldı.

Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenecek zirvenin huzur ve güven içerisinde gerçekleştirilmesi için tüm hazırlıkların titizlikle sürdüğü belirtildi.

Kent genelinde özellikle kırsal bölgelerde bulunan tarım arazilerinde ekimi yapılan ayçiçekleri, güneşle birlikte yön değiştiren yapıları ve canlı renkleriyle dikkat çekiyor. Sarı ve yeşilin uyumuyla oluşan manzara, bölgeyi adeta açık hava stüdyosuna dönüştürdü.

Sarıçam ormanlarıyla çevrili Sarıkamış, bozayı, kurt, tilki, yeşilbaş ördek ve angut gibi birçok yaban hayvanı türü için hem üreme hem de barınma alanı sunuyor. Bölgede yağmurların ardından oluşan Hamamlı Düzü’ndeki sulak alanlar, özellikle su kuşları için önemli bir yaşam merkezi haline geliyor.

Doğu Anadolu Bölgesi’nin önemli hayvancılık merkezlerinden biri olan Iğdır’da, uzun ve yağışlı geçen kış mevsiminin ardından yüksek kesimlerdeki otlaklar yeniden canlandı. Özellikle Zor Dağı etekleri ile Bendemurat, Örüşmüş, Alibey ve Mezra köylerindeki yaylalar, baharın gelişiyle birlikte adeta yeşil bir örtüye büründü.

Edinilen bilgilere göre olay, Nusaybin Devlet Hastanesi mevkiinde meydana geldi. Sürücüsünün kimliği ve aracın plakası henüz öğrenilemeyen tır, seyir halindeyken dorsesinden yükselen dumanları fark etti. Durumu hızla değerlendiren sürücü, aracı yol kenarına çekerek olası bir facianın önüne geçmeye çalıştı. Ardından çekici kısmı dorseden ayırarak yangının yayılmasını engellemeye yönelik kritik bir müdahalede bulundu.

Figen Balcı’nın hazırlayıp sunduğu “Figen Balcı ile Hayatın Reçetesi” programında lenfödemle ilgili soruları Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Pınar Borman yanıtladı.

Prof. Dr. Borman, lenfödemin proteinden zengin sıvının dokularda birikmesiyle ortaya çıktığını belirterek, “Bu ilerleyici bir hastalık. Zamanla dokularda sertleşme, fibrozis ve yağ dokusu artışı gelişiyor. İleri dönemlerde halk arasında ‘fil ayak’ ya da ‘fil kol’ olarak tarif edilen tablo ortaya çıkabiliyor” dedi.

Doğumsal lenfödemde erken tanı büyük önem taşıyor

Lenfödemin doğuştan gelen tiplerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Borman, bazı çocuklarda belirtilerin yenidoğan döneminde, bazılarında ise ergenlik ya da yetişkinlik döneminde ortaya çıkabildiğini söyledi.

“Yenidoğan döneminde ayağın üst kısmındaki şişlikler önemli bir işaret olabilir. Çocukluk çağında kollarda ve bacaklarda görülen asimetrik şişliklerin lenfödem olabileceği düşünülmeli” diyen Borman, Türkiye’de doğumsal lenfödem tanısında hâlâ gecikmeler yaşandığını ifade etti.

Çocukluk çağındaki şişliklerin zaman zaman romatizmal hastalıklarla karıştırıldığını belirten Borman, ailelerin hangi uzmana başvuracağını bilmediklerini belirterek, “Bu hastaların fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanlarına yönlendirilmesi gerekiyor. Çünkü erken tanı konulduğunda yalnızca masaj, egzersiz ve düzenli takip ile bile çok başarılı sonuçlar alınabiliyor” dedi.

Kanser tedavileri sonrası ortaya çıkabiliyor

Lenfödem yalnızca doğumsal nedenlerle gelişmiyor. Özellikle kanser cerrahileri sonrası lenf nodlarının alınması ve radyoterapi uygulanması lenfödem riskini artırıyor. Bunun yanı sıra obezite, varisler, travmalar ve yaralanmalar da hastalığın nedenleri arasında yer alıyor.

Prof. Dr. Pınar Borman, özellikle rahim, yumurtalık ve meme kanseri gibi ameliyatlarda lenf nodlarının alınmasının bazen kaçınılmaz olduğunu belirterek, “Bu hastaların tedavi öncesinde fizik tedavi uzmanları tarafından değerlendirilmesi çok önemli. Riskleri bilir ve gerekli önlemleri erken dönemde alırsak lenfödemin ilerlemesini önleyebiliyoruz” diye konuştu.

Obezite ve lipödem ile karıştırılıyor

Lenfödemin en sık obezite ve lipödem ile karıştırıldığı belirtiliyor. Özellikle kilolu bireylerde tanının gecikebildiğini ifade eden uzmanlar, bazı hastalarda lenfödem, varis ve lipödemin birlikte görülebildiğini söylüyor.

Hastalığın erken belirtileri arasında tek taraflı şişlikler öne çıkıyor. Kollardaki takıların sıkması, kıyafetlerin bir kol ya da bacakta dar gelmesi, gün içinde ağırlık hissi oluşması ya da ayakkabının tek ayağı sıkması erken belirtiler arasında yer alıyor. Hastalık ilerlediğinde ise gözle görülür asimetri ve belirgin şişlik ortaya çıkıyor.

Prof. Dr. Borman, lipödem ile lenfödem arasındaki farkı da anlatarak, “Lipödemde el ve ayaklar genellikle tutulmaz ve tablo daha simetriktir. Sosyal medyada bu konuda çok fazla yanlış bilgi dolaşıyor. Her şişlik ya da kilo problemi lipödem değildir” ifadelerini kullandı.

Lenfödemde proteinden zengin sıvı biriktiği için enfeksiyon riski artıyor, en küçük travmalar bile ciddi sorunlara yol açabiliyor. Kaşıma, çizilme, yanlış tırnak kesimi ya da sivrisinek ısırığı bile enfeksiyona neden olabiliyor.

“Hastalarımıza cilt bakımı konusunda ayrıntılı eğitim veriyoruz” diyen Prof. Dr. Borman, hastaların yaralanmalardan korunmaları, ciltlerini düzenli takip etmeleri ve gerektiğinde yara bakımı ile bandajlamayı doğru uygulamaları gerektiğini belirtti.

Lenfödemin hayat boyu takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu ifade eden Borman, hastaların düzenli egzersiz yapmaları, kilo kontrolünü sağlamaları ve bası giysilerini düzenli kullanmalarının tedavinin temel parçası olduğunu söyledi.

Akdeniz diyeti öneriliyor

Lenfödem ve lipödemde inflamasyonun önemli rol oynadığını belirten uzmanlar, bu nedenle Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini ifade ediyor.

Omega-3 içeren besinler, vişne, pancar, kırmızı meyveler, ceviz, badem, fındık, zeytin ve zeytinyağı gibi antiinflamatuar besinlerin önerildiğini belirten Prof. Dr. Borman, rafine şeker, beyaz un, paketli ve hazır gıdalardan ise uzak durulması gerektiğini söyledi.

“Kinoa, avokado ve chia tohumu gibi besinler de destekleyici olabilir ancak bizim Anadolu mutfağımızda zaten çok değerli antiinflamatuar besinler var” diyen Borman, tedavide hastanın sürece aktif katılımının başarıyı doğrudan etkilediğini vurguladı.

Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Aslan “Erkek çocuklarının aşırı yüceltilmesi narsisistik kişilik özelliklerini artırabiliyor” dedi.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, narsisizmi; empati yapma becerisinin düşük olması, kendisini daha yüksekte görme eğilimi, yüksek ego, yakın çevreyi yönetme ve kullanma isteği, çok başarılı ve çok zeki olduğuna inanma ve bunu sürekli duyma ihtiyacı olarak tanımladı.

Narsisizmin temeli çoğunlukla çocukluk yıllarına dayanıyor

Her çocuğun dünyaya farklı bir mizaçla geldiğini belirten Aslan, bazı çocukların daha dışa dönük, bazılarının ise daha çekingen olabildiğini söyledi. Çocuğun mizacının üzerine yetiştiği çevre, aldığı eğitim ve bulunduğu ortamların eklenmesiyle kişilik yapısının oluştuğunu ifade eden Aslan, kişiliğin 12-13 yaşlarında şekillenmeye başladığını, oturmasının ise 20’li yaşların ortalarına kadar sürebildiğini belirtti.

İnsanların var olan mizaçlarının üzerine hayatta kalma becerilerini stratejik olarak geliştirdikleri süreçte kişilik yapısının oluştuğunu vurgulayan Aslan, çocukluk dönemindeki yaşantıların narsisistik savunmaları tetikleyebileceğini söyledi

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin sürekli pohpohlanmak istediğini belirten Aslan, “Narsisizmi genellikle genç yaşlardan itibaren süregelen bir örüntü, bir patern olarak ifade ediyoruz. Bu yapı içinde kişi kendi çıkarlarını ön planda tutuyor. Karşısındaki insanın ihtiyaçlarına ve duygularına gerçek anlamda empati yapmıyor ya da empati yapıyormuş gibi davranıp yüzeysel bir yaklaşım sergiliyor. Sürekli kendi ihtiyaçlarını önceleyen bir yapıdan söz ediyoruz” dedi.

İnsanların yaşamlarında bu özellikleri taşıyan bireylerle karşılaştıklarında yaşadıkları sorunları ifade etmek ve içlerini dökmek için sosyal medyayı kullandıklarını belirten Aslan, bu nedenle narsisizmle ilgili çok sayıda paylaşımın gündeme geldiğini söyledi.

Aşırı ezilen de aşırı pohpohlanan da narsisistik özellikler geliştirebilir

Çocukluk döneminde çok ezilen, zorbalığa uğrayan ya da değersiz hissettirilen bireylerin bununla baş etmek için kendilerini güçlü ve üstün göstermeye çalışabildiğini belirten Aslan, “Kötü ya da yetersiz hissettirmemek için çok sağlam ve güçlü görünmeye çalışmak, zamanla büyüklenmeci yani narsisistik mekanizmaları devreye sokabiliyor” dedi.

Bunun tam tersine sürekli övülen, hep alan, hep verilen, adeta cam fanus içinde büyütülen çocuklarda da narsisistik kişilik özelliklerinin gelişebildiğini belirten Aslan, “Çocuğa olduğundan çok daha akıllı, çok daha özel, çok daha yetenekli olduğu duygusunun sürekli verilmesi ilerleyen yıllarda narsisistik bir yapı oluşturabiliyor” diye konuştu.

Narsisistik bireyler büyük çöküşler yaşayabiliyor

Narsisistik özellikler taşıyan bireyler zaman zaman ağır depresif süreçler yaşayabiliyor. Özellikle uzun süren ve tedaviye dirençli depresyon vakalarının bir bölümünde narsisistik kişilik örüntüleri görülebiliyor.

Prof. Dr. Aslan dışarıdan güçlü ve özgüvenli görünen narsisistik yapının aslında kırılgan bir benlik algısı, yoğun onay ihtiyacı, mükemmeliyetçilik ve eleştiriye karşı aşırı hassasiyet barındırdığını belirtti. Aslan, sürekli takdir bekleme, başarısızlığı kabullenememe ve değersizlik hissini bastırmak için “üstün görünme” çabasının zamanla yalnızlık, öfke, tükenmişlik ve depresif belirtilere yol açabileceğini ifade etti.

Özellikle yaş ilerledikçe sosyal ilişkilerde yaşanan kırılmalar, statü kaybı, terk edilme ya da beklenen ilgiyi görememe gibi durumlar ağır depresif süreçleri tetikleyebiliyor.

Narsisizm özellikleri taşıyan bireyler yardım istemeyi zayıflık olarak görebildikleri için psikolojik destek süreçlerine de direnç gösterebiliyorlar.

Prof. Dr. Selçuk Aslan, “Bu kişiler zaman zaman çok büyük çöküşler yaşayabiliyorlar. Çünkü kendi kurguladıkları dünya istedikleri gibi gitmediğinde dibe vurdukları dönemler olabiliyor. Genellikle de yardım almak için uzmana başvurdukları dönemler bu çöküş süreçleri oluyor. Kendilerini çok iyi hissettikleri, bulutların üzerinde olduklarını düşündükleri dönemlerde yardım alma ihtiyacı hissetmiyorlar” ifadelerini kullandı.

Bazı mesleklerde sonradan gelişen narsisizm görülebiliyor

Programda bazı bireylerde narsisistik özelliklerin sonradan da gelişebileceği ifade edildi. Özellikle sahne sanatları gibi göz önünde olunan, popülerlik ve güçle beslenen mesleklerde bulunan bireylerin çevrelerinden sürekli yoğun ilgi ve övgü gördüklerini belirten Aslan, bunun zamanla “ikincil narsisizm” olarak tanımlanan bir davranış kalıbına dönüşebildiğini söyledi.

Aslan, “Bu kişilerle yakın ilişki kurulduğunda aslında özel hayatlarında tamamen farklı bir yapı görülebiliyor. Çünkü burada çocukluktan gelen bir yapıdan değil, sonradan oluşmuş bir davranış örüntüsünden söz ediyoruz” dedi.

Narsisizm erkeklerde daha sık görülüyor

Programın dikkat çeken başlıklarından biri de narsisizmin erkeklerde daha sık görülmesi oldu. Erkek çocuklarının büyütülme biçiminin bu durum üzerinde etkili olabileceğini belirten Aslan, “Bazı anneler erkek çocuklarını aşırı yücelterek büyütebiliyor. Erkek oldukları için her şeye hakları varmış gibi davranıldığında bu durum bir patolojiye dönüşebiliyor” ifadelerini kullandı.

Bunun aksine kız çocuklarına daha baskıcı ve sınırlayıcı yaklaşımlar gösterilebildiğini belirten Aslan, toplumda erkekliğin güç üzerinden kışkırtılmasının narsisistik eğilimleri artırabildiğini söyledi. Kadınların zaman zaman erkek çocuklarını kendileri için bir güç unsuru olarak görebildiğini belirten Aslan, bunun erkek çocukları üzerinde de ciddi bir baskı oluşturduğunu ifade etti.

Güçlüye uyumlu, güçsüze baskıcı davranabiliyorlar

Narsisistik özellikler taşıyan bireylerin toplum içinde bu yönlerini kamufle edebildiklerini belirten Aslan, özellikle aile içinde daha baskıcı tutumlar sergileyebildiklerini söyledi.

Bu bireylerin kendilerinden güçlü gördükleri kişilere karşı daha uyumlu davranabildiğini ifade eden Aslan, kendilerinden güçsüz gördükleri kişilere karşı ise daha baskıcı, zaman zaman sadist ve zalimce tavırlar sergileyebildiklerini belirtti.

“İnsanları etiketlemek yerine iletişim kurmak gerekiyor”

Programda son olarak sosyal medyada sıkça kullanılan “narsist”, “borderline” gibi etiketlerin gelişigüzel kullanılmasının yanlış olduğuna dikkat çekildi. Özellikle eşler arasında yaşanan tartışma ve boşanma süreçlerinde kişilerin birbirlerini psikiyatrik tanılarla suçlamasının sağlıklı olmadığı vurgulandı.

Prof. Dr. Aslan, “İnsanlarla ve eşlerle sağlıklı iletişim kurabilmek için etiketleme yapmak yerine bize yapılan davranışları ve bunun bizde oluşturduğu duyguları konuşmak gerekiyor” dedi.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

Programda, hanta virüsünün yeni bir pandemi oluşturmasının beklenmediği belirtilirken, tarih boyunca pandemilerin ağırlıklı olarak grip virüsleri ve koronavirüslerden kaynaklandığına dikkat çekildi. Bunun temel nedeni olarak bu iki virüs grubunun hızlı ve büyük mutasyon geliştirebilme kapasitesi gösterildi. Hanta virüslerinin ise çok daha yavaş mutasyon geçirdiği, insandan insana bulaşmasının sınırlı olduğu ve yoğun temas gerektirdiği ifade edildi. Covid-19’da bir kişinin kısa sürede birçok kişiye virüs bulaştırabildiği hatırlatılırken, hanta virüslerinde böyle bir yayılım kapasitesinin bulunmadığı vurgulandı.

“Pandemi deprem gibi; kaçmak değil hazırlanmak mümkün”

Prof. Dr. Mehmet Ceyhan, pandemilerin insanlık tarihi boyunca belirli aralıklarla tekrarladığına dikkat çekerek, gelecekte de yeni pandemilerin kaçınılmaz olduğunu ifade etti.

Prof. Dr. Ceyhan, dünyanın yeni bir pandemiyle mutlaka karşılaşacağını ancak bunun büyük olasılıkla yine grip virüsleri ya da koronavirüslerden kaynaklanacağını belirtti.

Pandemilere karşı en önemli hazırlığın koruyucu sağlık hizmetlerini güçlendirmek olduğunu belirten Ceyhan, yalnızca tedavi odaklı sağlık sistemleriyle büyük salgınların ekonomik ve toplumsal yükünün taşınamayacağını kaydetti. Ceyhan, Covid döneminde Türkiye’de sağlık sistemi çökmese de bunun çok ağır ekonomik maliyetler oluşturduğunu, benzer durumların dünyanın en güçlü ekonomileri için bile sürdürülebilir olmadığını vurguladı.

Hanta virüsünün geçmişi 900 yıl öncesine dayanıyor

RNA analizlerinin hanta virüslerini en az 900 yıldır dünyada bulunduğunu ortaya koyduğunu belirten Ceyhan, virüsün ilk kez geniş çapta dikkat çekmesinin Kore Savaşı sırasında olduğunu anlattı. Ceyhan, Birleşmiş Milletler Barış Gücü askerlerinden yaklaşık 3 bin kişinin “Kore Ateşi” olarak tanımlanan ağır bir hastalığa yakalandığını, daha sonra ise bunun nedeninin hanta virüsleri olduğunun anlaşıldığını ifade etti.

Virüse adını veren yerin ise Güney Kore’de bulunan Hantaan Nehri olduğunu aktaran Ceyhan, hanta virüslerinin “Eski Dünya” ve “Yeni Dünya” virüsleri olarak iki ana gruba ayrıldığını ve yaklaşık 21 farklı mutant tip bulunduğunu belirtti.

Bu tiplerden yalnızca birinin; Arjantin, Uruguay ve Şili’de görülen ve insandan insana bulaşabilen tür olduğunu ifade eden Ceyhan, geri kalan yaklaşık 20 tipte insandan insana bulaş olmadığını; buna Türkiye’de görülen tiplerin de dahil olduğunu kaydetti. Ceyhan ayrıca, Asya, Afrika ve ABD’de görülen vakalarda da yaygın insandan insana bulaş saptanmadığını belirtti.

Gemide ortaya çıkan tablo neden önemli?

Son günlerde gündeme gelen gemi vakalarının farklı bir hanta tipiyle ilişkili olduğuna dikkat çeken Ceyhan, bu virüsün çok uzun bir kuluçka dönemine sahip olduğunu belirtti. Ceyhan, kuluçka süresinin bazen 4 gün, bazen ise 42 güne kadar uzayabildiğini ifade etti.

Programda, ilk yolcunun 1 Nisan’da gemiye bindiği, 6 Nisan’da hastalandığı ve kısa süre içinde yaşamını yitirdiği aktarılırken, aradan 6 haftadan fazla süre geçmesine rağmen daha önce testi negatif olan bazı kişilerde sonradan pozitif sonuçların görüldüğü kaydedildi.

Bu nedenle bugün negatif test sonucu bulunan kişilerin ilerleyen günlerde hastalanmayacağının kesin olmadığı vurgulandı.

Ev karantinası risk oluşturabilir”

Türkiye’de gemiden gelen bazı kişilerin evlerinde karantinada tutulmasının tartışma yarattığını belirten Ceyhan, uzun kuluçka süresi nedeniyle aile içi bulaş riskine de dikkat çekti. Ceyhan, özellikle ateşin yükseldiği dönemin hastalığın en bulaştırıcı evresi olduğunu ifade etti.

Evde karantina uygulamasında hastanın sağlık kuruluşuna bildirilmesinin ailelerin inisiyatifine bırakılmasının risk yaratabileceğini belirten Ceyhan, hastaneye ulaşana kadar aynı evde yaşayan kişilere bulaş olabileceğine dikkat çekti.

Ceyhan, bu nedenle bazı ülkelerin daha sıkı önlem aldığını ifade ederek, Yunanistan’ın vakasını hastanede karantinada tuttuğunu, İngiltere ve Avustralya’nın da benzer uygulamalar yaptığını aktardı. Ceyhan, ABD’nin ise CDC kararıyla vakaları özel merkezlerde izlemeye başladığını ifade etti.

Prof. Dr. Ceyhan, Arjantin’de birkaç yıl önce yaşanan bir olayda tek bir kişinin 33 kişiye virüs bulaştırdığı ve bunlardan 10’unun yaşamını yitirdiği örneğini vererek, ev karantinasının bazı hanta tiplerinde ciddi risk taşıyabileceğini vurguladı.

“Komplo teorileri doğal ama doğadan büyük laboratuvar yok”

Virüs salgınlarının bilinçli biçimde üretildiğine yönelik komplo teorileriyle ilgili değerlendirmelerde de bulunan Ceyhan, teorik olarak birçok senaryonun üretilebildiğini ancak bunun tek başına kanıt oluşturmadığını ifade etti.

Yıllar önce gemi salgını ya da hanta virüsü senaryolarının yazılmış olmasının doğal olduğunu vurgulayan Ceyhan, her yıl binlerce benzer senaryo ve komplo teorisi üretildiğini, bunlardan bazılarının ise tesadüfen gerçek olaylarla örtüşebildiğini belirtti.

Ceyhan, virüslerin yaşamlarını sürdürebilmek için sürekli mutasyon geliştirdiğini, doğanın zaten başlı başına dev bir laboratuvar olduğunu belirtti. Grip virüslerinin kuşlarda, koronavirüslerin ise yarasalarda yaşamlarını sürdürdüğünü aktaran Ceyhan, zaman içinde bazı mutasyonların insandan insana bulaşma özelliği kazandığını ifade etti.

Programda, insanların doğal yaşam alanlarına müdahalesinin de bu süreçte etkili olduğu belirtilirken, kuşların ve yarasaların yaşam alanlarının yapılaşma nedeniyle daralmasının insan temasını artırdığına dikkat çekildi.

Turistik gemiler ve gıda depoları için kritik uyarı

Programda, yaz sezonu yaklaşırken özellikle büyük yolcu gemileriyle ilgili hijyen uyarıları da gündeme geldi. Gemilerdeki gıda depolarının kemirgenler açısından yüksek risk taşıdığını belirten Prof. Dr. Ceyhan, kemirgenlerin bıraktığı atıkların hastalık bulaşında önemli rol oynayabileceğini ifade etti.

Ceyhan ayrıca, Türkiye’deki gıda depoları dahil olmak üzere tüm depolarda her gün kemirgen kontrolü yapılması; deliklerin, yuvaların ve atıkların düzenli denetlenmesi gerektiğini kaydetti.

Virüsün gıda yoluyla alınmasının ardından yine solunum sistemi üzerinden hastalık oluşturabileceğini belirten Ceyhan, özellikle temizlik personelinin yüksek risk altında olduğunu vurguladı. Ceyhan, uzun süre kullanılmayan binaların temizliğinde de dikkatli olunması gerektiğini ifade etti.

Prof. Dr. Ceyhan’dan doğa gezilerine çıkanlara uyarı

Doğa yürüyüşü yapanların kemirgenlerin yoğun bulunduğu alanlardan uzak durması gerektiğini belirten Prof. Dr. Ceyhan, özellikle durağan su birikintileri, akarsu kenarları, mağaralar ve tarla farelerinin bulunduğu bölgelerde dikkatli olunması gerektiğinin altını çizdi.

Ceyhan, kemirgenlerin su içerken salyalarını çevreye bırakabildiğini, bu nedenle bu alanlarla temas edilmemesi gerektiğini kaydetti. Ceyhan ayrıca, evde kemirgen beslenmemesi gerektiğini de özellikle vurguladı.

Pandemilere hazırlıklı olmanın ilk kuralı koruyucu sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi

Programda sağlık sistemlerinin pandemi hazırlığı açısından geldiği nokta da değerlendirildi. Eskiden koruyucu hekimliği önceleyen bir sağlık yaklaşımının bulunduğu, ancak bugün dünya genelinde yatırımların ağırlıklı olarak tedavi edici hizmetlere yöneldiği ifade edildi.

Prof. Dr. Mehmet Ceyhan aile hekimliği sistemine geçişle birlikte tedavi hizmetlerinin ağırlık kazanması sebebiyle koruyucu sağlık hizmetlerinin geri planda kaldığını vurguladı.

Prof. Dr. Mehmet Ceyhan pandemilere karşı hazırlıklı olmanın en önemli yolunun koruyucu sağlık hizmetlerini yeniden güçlendirmek olduğu söyledi.

Prof. Dr. Dayanç, yapılan bir araştırmaya göre 5 yaşından sonra devam eden idrar kaçırmanın çocuk açısından anne-baba kaybı ve görme kaybından sonra üçüncü en önemli depresyon nedeni olarak tespit edildiğini belirtti. İdrar kaçırmanın çocuklarda özgüven kaybına, sosyal ortamlardan uzaklaşmaya ve içine kapanmaya yol açabildiğini söyleyen Dayanç, doğru tedaviyle çocukların yaşam kalitesinin belirgin biçimde arttığını ifade etti.

“Çocuklara idrarı ertelememeyi öğretmek çok önemli”

Çocukların idrar hissini ertelemeden tuvalete gitmelerinin sağlıklı bir alışkanlık haline getirilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Dayanç, ailelerin bu süreçte yönlendirici olması gerektiğini söyledi.
Dayanç, “Çocuklara zamanında tuvalete gitmeyi öğretmek, onlara yapılabilecek en önemli iyiliklerden biridir” dedi. Çocuğun idrar kaçırdığı durumlarda kızılmasının ya da azarlanmasının sorunu daha da ağırlaştırabileceğini belirten Dayanç, bu yaklaşımın tüm sistemi bozabileceğine dikkat çekti.
Çocukların çeşitli nedenlerle idrarlarını uzun süre tutmasının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade eden Dayanç, bu durumun ilerleyen süreçte böbrek yetmezliğine kadar uzanabilecek sonuçlar doğurabileceğini anlattı.

Aileler sabah tuvalet alışkanlığını takip etmeli

Prof. Dr. Dayanç, ailelerin dikkat etmesi gereken en önemli konulardan birinin çocuğun sabah uyandığında tuvalete gidip gitmediğini kontrol etmek olduğunu belirtti. Dayanç, uyandıktan sonra tuvalete gitmeyen çocukların mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini, ayrıca idrar renginin de takip edilmesinin önemli olduğunu söyledi.
Çocuklarda koyu renkli idrar yetersiz sıvı tüketiminin en önemli belirtisi, ailelerin bunu takip ederek çocuklara gün içinde yeterli sıvı tüketimi konusunda özen göstermesi gerekiyor.

“Genetik yatkınlık olabilir ama tedavisiz bırakılmamalı”

Anne ya da babada çocukluk döneminde idrar kaçırma öyküsü varsa çocukta görülme riskinin arttığını belirten Dayanç, anne ya da babadan birinde sorun varsa riskin yüzde 35, her ikisinde de varsa yüzde 70’e kadar çıkabildiğini söyledi.
Ancak genetik yatkınlığın sorunun kabullenilmesi anlamına gelmediğini vurgulayan Dayanç, idrar kaçırmanın tedavi edilebilir bir sağlık problemi olduğunu ifade etti.

İdrar Kaçırmanın Sebebini Doğru Tespit Etmek Uygulanacak Tedavinin Başarısını Artırıyor

İdrar kaçırma gece, gündüz ya da her iki şekilde görülebiliyor.
Prof. Dr. Dayanç, tanı sürecinde ultrasonografi, işeme testi, idrar tahlili ve bazı görüntüleme yöntemlerinden yararlanıldığını belirtti . Dayanç, mesanede idrar kalıp kalmadığının, böbreklerin durumunun ve pelvik taban kaslarının mutlaka değerlendirilmesinin de önem taşıdığını belirtti.

Okul tuvaletlerindeki hijyen sorunları çocukları idrar tutmaya zorluyor

Okullardaki tuvaletlerin hijyen koşullarına da dikkat çeken Prof. Dr. Murat Dayanç, birçok çocuğun bu nedenle okulda tuvalete gitmekten kaçındığını söyledi.
Çocukların uzun süre idrar tutmasının sağlık açısından risk oluşturduğunu belirten Dayanç, ailelerin çocuklarına hijyenik yardımcı ürünler vererek okulda tuvalet kullanımını kolaylaştırmaları gerektiğini ifade etti.

“Tedavide ameliyatın yeri neredeyse yok”

İdrar kaçırma tedavisinde aile desteğinin büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Dayanç, ailelerin sürece aktif katılım gösterdiği tedavilerde başarının çok daha yüksek olduğunu söyledi.
Anatomik ve doğumsal bazı özel durumlar dışında ameliyatın genellikle gerekli olmadığını belirten Dayanç, aşırı aktif mesane vakalarında ise nadiren botoks uygulamasına başvurulabildiğini kaydetti.

“Kısırlık yapar” iddiaları gerçeği yansıtmıyor

İdrar kaçırma tedavisinde kullanılan ilaçların çocuklarda ileride kısırlığa yol açtığı yönündeki iddiaların bilimsel bir dayanağı olmadığını belirten Prof. Dr. Murat Dayanç, bu ilaçların uzun yıllardır güvenle kullanıldığını söyledi.
Pelvik taban egzersizleri ve alarm tedavisinin de oldukça etkili yöntemler arasında yer aldığını belirten Dayanç, alarm tedavisinde amaçlanan şeyin çocuk ile mesane arasındaki koordinasyonu yeniden oluşturmak olduğunu ifade etti.

“Tedaviyi ertelemek doğru değil”

Prof. Dr. Murat Dayanç, 5 yaşından sonra devam eden idrar kaçırma probleminin mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirterek ailelere “geçer” diye beklememeleri çağrısında bulundu.
Özellikle kız çocuklarında görülen ve gülme sırasında ortaya çıkan idrar kaçırma probleminin ciddiye alınması gerektiğini ifade eden Dayanç, bu durumun çocukların zamanla gülmekten kaçınmasına ve sosyal yaşamdan uzaklaşmasına neden olabileceğini de söyledi.

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Prof. Dr. Ayşe Tana Aslan, akciğer sağlığının doğumdan çok önce başladığını vurgulayarak, “Akciğer sağlığı aslında anne karnında başlıyor” dedi.

Akciğer gelişimi doğumdan önce tamamlanıyor

Sağlıklı nefes almanın yaşamın temeli olduğuna dikkat çeken Aslan, bebeklerde akciğer gelişiminin kritik bir süreci olduğunu belirtti.

Aslan, “Akciğer gelişimi ancak 36 haftayı tamamladıktan sonra bir insan yavrusunun nefes alabileceği hale geliyor” sözleriyle erken doğumun riskine işaret etti.

Anne sağlığının da çocukların akciğer sağlığında kritik öneme sahip olduğunun altını çizen Aslan, “Anne karnındaki süreçten başlayarak anne sağlığı aslında çocukların akciğer gelişimini etkiliyor” dedi.

Sigara kullanımının etkilerine de değinen Aslan, “Sigara içen bir anne çok önemli risk… Çocuk akciğer gelişimi açısından eksi puanla doğuyor” ifadelerini kullandı.

RSV ve gebelik dönemi riski

Gebelikte enfeksiyonların önemine de dikkat çeken Prof. Dr. Aslan, RSV’nin özellikle bebekler için ciddi sonuçlar doğurabildiğini belirtti.

Aslan, “Respiratuvar sinsityal virüs… Özellikle bebeklerde çok ağır akciğer enfeksiyonuyla seyrediyor” dedi.

ABD’de bu virüsle ilgili olarak gebelikte aşılama oranlarına da değinen Aslan, “Amerika Birleşik Devletleri’nde annelerin yüzde 80’den fazlası gebelikte aşılanıyor RSV’ye karşı” diye konuştu.

Kronik öksürük önemli bir belirti

Programda çocuklardaki kronik öksürüğün ihmal edilmemesi gerektiği vurgulandı. 4-6 haftadan uzun süren öksürüğün mutlaka araştırılması gerektiği belirtilirken, altta yatan nedenlerin detaylı şekilde incelenmesi gerektiğine dikkat çekildi.

Akraba evliliği riski artırıyor

Türkiye’de akraba evliliklerinin çocuk sağlığı üzerindeki etkilerine değinen Prof. Dr. Aslan, bu durumun genetik hastalık riskini artırdığını söyledi.

Aslan, “Akraba evliliği… Aynı çekinik gene sahip hastalıklı geni bulmak için en kolay yöntem” diyerek riskin boyutunu ortaya koydu.

Elektronik sigara tehlikesi büyüyor

Programda elektronik sigara ve nargile kullanımındaki tehlikeye de dikkat çekildi. Bu ürünlerin sigaraya göre daha yüksek dozda nikotin ve toksik madde içerdiği vurgulandı.

Aslan, elektronik sigaraların ciddi sağlık sorunlarına yol açtığını belirterek, “Elektronik sigaranın çok ağır akut yan etkileri var… 2019 yılında yaklaşık 2500 kişi ağır akciğer hasarı nedeniyle hastaneye yatırılıyor ve 60 kişi de ölüyor” dedi.

Prof. Dr. Aslan bu ürünlerin yeni hastalıklara yol açtığını da belirterek şunları söyledi:

“Elektronik sigaranın içindeki ısıtıcılar ciddi toksik ve alerjik maddeler içeriyor . Akciğerde yırtıklar ve hava kaçaklarına yol aşan ciddi sorunlar elektronik sigaralar sebebiyle oluşuyor. Son yıllarda sadece elektronik sigara kullanımı nedeniyle ortaya çıkan ve tanımlanan yeni akciğer Hastalıkları tanımlanmış durumda. Elektronik sigaralar sigarayı bırakmaya yardımcı olacakmış gibi pazarlansa sa bilakis daha fazla bağımlılık yapıyor çünkü çok daha yoğun nikotin ve toksik madde içeriyor.”

Prof. Dr. Aslan’dan ailelere 3 kritik uyarı

Programda çocukların akciğer sağlığı için ailelere şu üç temel öneri yapıldı:

• Bebeklerin akciğer sağlığı anne rahminde başlar, gebelik süreci dikkatle takip edilmeli
• Kronik öksürük belirtileri varsa vakit kaybetmeden uzmana başvurulmalı
• Çocuklar ve gençler sigara, nargile ve elektronik sigaradan uzak tutulmalı

Akdeniz'e özgü bir tür olan ve bölgenin akciğerleri olarak adlandırılan deniz eriştesi (posidonia oceanica) çayırları, yüksek karbon depolama kapasitesi ve sunduğu yaşam alanlarıyla deniz ekosisteminin en kritik bileşenlerinden biri olarak kabul ediliyor. Proje ile bu çayırların mevcut durumunun bilimsel yöntemlerle izlenmesi ve sürdürülebilir yönetim stratejilerinin geliştirilmesi hedefleniyor. Proje kapsamında yürütülecek saha çalışmaları ve dalışlarla, Antalya’nın Lara ilçesi kıyılarındaki deniz çayırlarının envanteri 6 ay boyunca takip edilecek. Çalışmaların sualtı görüntüleme süreçlerini Sualtı Görüntü Yönetmeni Tahsin Ceylan ile sualtı fotoğrafçıları Mehtap Akbaş Çiftci ve Taner Şahakalkan yürüttü.

Emekliye ÖTVsiz araç düzenlemesi 2026 yılında en çok konuşulan başlıklar arasında yer alıyor. Özellikle emekliye ÖTVsiz araç listesi 2026 kapsamında hangi modellerin yer alacağı ve kimlerin bu haktan yararlanabileceği araştırılıyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!

Milyonlarca SSK ve Bağ-Kur emeklisi, Ramazan Bayramı öncesi ödenecek ikramiyenin 2026’da ne kadar olacağını merak ediyor. Son olarak 4 bin TL’ye yükseltilen bayram ikramiyesinde yeni bir artış yapılıp yapılmayacağı ve olası zam oranı, emeklilerin gündeminde ilk sırada yer alıyor. Özellikle maaş zamlarının ardından gözler, açıklanacak yeni ikramiye tutarına çevrildi.

TOKİ kura takvimi 2026 kapsamında yürütülen sosyal konut projelerinde süreç yeni gelişmelerle devam ederken, il il TOKİ kura çekimi tarihleri ve TOKİ kura sonuçları başvuru sahiplerinin gündemindeki yerini koruyor. Güncellenen takvimle birlikte İstanbul, Ankara ve İzmir başta olmak üzere birçok il için kura günleri netleşirken, kura sürecinin ardından merak edilen TOKİ başvuru ücreti iadesi detayları da araştırılıyor. Kura çekimlerinin tamamlanmasının ardından hem TOKİ kura sonucu sorgulama ekranları hem de başvuru bedelinin iade sürecine ilişkin yöntemler vatandaşlar tarafından yakından takip ediliyor.​​​​​​