7 bin 360 metre uzunluğunda çift tüp olarak inşa edilen Alacabel Tüneli’nin yapım aşamalarına ilişkin teknik detayları paylaşan Uraloğlu, “Kazı ve kaplama beton imalatları tamamlanan tünelde asfaltlama çalışmaları devam ediyor. 11,8 kilometrelik bağlantı yollarımızla birlikte projemizin toplam uzunluğu 19,2 kilometreye ulaşıyor. Tünelimizi ve bağlantı yollarımızı bitümlü sıcak karışım kaplamalı bölünmüş yol standardında inşa ediyoruz” dedi.

“Yıllık 910 milyon lira tasarruf sağlayacağız”

Tünelin hizmete girmesiyle birlikte güzergahta elde edilecek ekonomik ve çevresel kazanımlara da değinen Uraloğlu, şunları kaydetti:

“Alacabel Tüneli’nin tamamlanmasıyla mevcut yola göre güzergahı 7 kilometre, Konya ile Antalya arasındaki seyahat süresini 20 dakika kısaltacağız. Böylece ulaşım standardını yükseltirken sürücülerimizin zamandan ve akaryakıttan tasarruf etmesini sağlayacağız. Alacabel Tüneli ile zamandan 768 milyon lira, akaryakıttan 142 milyon lira olmak üzere yıllık toplam 910 milyon lira tasarruf sağlayacağız. Karbon emisyonunu da yıllık 7 bin 151 ton azaltacağız.”

İTALYA - TÜRKİYE MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

CEV Kadınlar Avrupa Şampiyonası'nda şampiyonluk mücadelesine sahne olacak İtalya - Türkiye maçı bugün saat 19.00'da başlayacak.

Final karşılaşmasında iki takım Avrupa şampiyonluğu için mücadele edecek. Türkiye, turnuvadaki yolculuğunu kupayla tamamlamak için İtalya karşısında sahaya çıkacak.

İTALYA - TÜRKİYE FİNAL MAÇI NEREDE OYNANACAK?

İtalya ile Türkiye arasındaki CEV Kadınlar Avrupa Şampiyonası final karşılaşması İstanbul'da oynanacak.

Mücadeleye Sinan Erdem Spor Salonu ev sahipliği yapacak.

İTALYA - TÜRKİYE MAÇI HANGİ KANALDA?

İtalya - Türkiye CEV Kadınlar Avrupa Şampiyonası final maçı 6 Eylül 2026 Pazar günü saat 19.00'da başlayacak. Karşılaşma TRT 1 ekranlarından canlı olarak yayınlanacak.

ARSENAL CHELSEA MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Arsenal ile Chelsea arasındaki Premier Lig karşılaşması bugün, 6 Eylül 2026 Pazar günü oynanacak. Londra’daki Emirates Stadyumu’nun ev sahipliği yapacağı mücadele saat 18.30’da başlayacak.

İki Londra temsilcisini karşı karşıya getirecek derbi, Premier Lig’de günün öne çıkan maçları arasında yer alıyor. Arsenal sahasında avantaj elde etmeye çalışırken Chelsea deplasmandan puanla ayrılmayı hedefleyecek.

ARSENAL CHELSEA MAÇI NEREDE OYNANACAK?

Arsenal Chelsea maçına Arsenal’ın iç saha karşılaşmalarını oynadığı Emirates Stadyumu ev sahipliği yapacak. Londra’da bulunan stat, Premier Lig’in önemli derbilerinden birine sahne olacak.

ARSENAL CHELSEA MAÇI HANGİ KANALDA?

Arsenal Chelsea maçı Türkiye’de beIN Sports 3 ekranlarından canlı yayınlanacak. Karşılaşma ayrıca beIN Connect üzerinden takip edilebilecek. Mücadeleyi yayın programına göre Idman TV de canlı olarak ekranlara getirecek.

Karşılaşmada Türkiye adına 24 sayı üreten Sevgi Uzun, milli takımın en skorer oyuncusu oldu. Avustralya’da ise Magbegor 21 sayıyla galibiyete önemli katkı sağladı.

Avustralya ilk çeyrekte üstünlüğü ele aldı

Maça pota altındaki etkinliğiyle başlayan Avustralya, karşılaşmanın ilk dakikalarında 8-0’lık seri yakalayarak skor üstünlüğünü eline aldı. Serbest atışlardan bulduğu sayılarla farkı azaltan Türkiye, Elif Bayram’ın basketiyle 7. dakikada 15-14 öne geçti.

Ancak kalan bölümde yeniden oyunun kontrolünü sağlayan Avustralya, 7-0’lık seriyle üstünlüğü geri aldı. İlk periyot Avustralya’nın 21-15’lik üstünlüğüyle sona erdi.

İkinci çeyrekte de skor avantajını rakibine bırakmayan Avustralya, Melbourne’ün basketiyle 14. dakikada farkı 10 sayıya çıkardı ve skoru 28-18’e getirdi. Türkiye dış atışlarla farkı kapatmaya çalışsa da Avustralya pota altında etkili oyununu sürdürdü. İlk yarı, Avustralya’nın 40-30 üstünlüğüyle tamamlandı.

Türkiye’nin üçlükleri geri dönüş için yeterli olmadı

Milli takım üçüncü çeyreğe etkili başladı. Türkiye, üç sayı çizgisinin gerisinden üst üste dört isabet bularak 16. dakikada farkı 6 sayıya kadar düşürdü ve skor 54-48’e geldi.

Karşılıklı basketlerin ardından yeniden üstünlük kuran Avustralya, farkın tekrar açılmasını sağladı. Üçüncü periyot sonunda skor 67-55 Avustralya lehineydi.

Son çeyrekte de oyun üstünlüğünü sürdüren Avustralya, Türkiye’nin farkı azaltmasına izin vermedi. Mücadelenin son bölümünde kontrolü tamamen elinde tutan Avustralya, parkeden 87-71 galip ayrıldı.

Bu sonuçla A Milli Kadın Basketbol Takımı, C Grubu’ndaki ikinci maçından da mağlubiyetle ayrıldı. Avustralya ise grupta ikinci galibiyetini elde etti.

Karşılaşmada Türkiye adına mücadele eden Derin Erdoğan, 34. dakikada beş faul hakkına ulaşarak oyundan çıkmak zorunda kaldı.

Açıklamada, vatandaşların üzücü olayların yaşanmaması adına alınan yasağa titizlikle uymalarının önem arz ettiği vurgulandı.

Üstel, gazetecilere yaptığı açıklamada, ekiplerin kayıp kişilere ulaşmak için havadan, denizden, deniz altından ve karadan çalışmalarını aralıksız sürdürdüğünü ifade etti.

Deniz altındaki ve batık geminin içerisinde yürütülen çalışmaların gün geçtikçe daha güç hale geldiğine dikkati çeken Üstel, tüm imkanların seferber edildiğini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

"Günler ilerledikçe özellikle deniz altında ve batık gemi içerisinde yürütülen çalışmaların şartları giderek zorlaşmaktadır ancak tüm zorluklara rağmen havadan, denizden, deniz altından ve karadan görev yapan ekiplerimiz, çalışmalarını kesintisiz sürdürmektedir"

Üstel, çalışmaların temel amacının kayıp kişilere ulaşmak olduğunu vurgularken, batık geminin çıkarılması konusunda Türkiye'deki uzman kurum ve kuruluşlarla temas halinde olduklarını aktardı. Türkiye'den bölgeye gelen uzmanların da batık ve çevresinde incelemeler gerçekleştirdiğini kaydetti.

Batan geminin çıkarılması için teknik incelemeler sürüyor

Girne açıklarında arama çalışmalarını sürdüren TCG Alemdar gemisinde incelemelerde bulunan Üstel, batık geminin çıkarılmasına yönelik çalışmaların yarın netlik kazanacağını belirterek şunları söyledi:

"Gemi enkazının çıkarılması yönündeki çalışmalar yarın netleşecek. Enkazı çıkarıp çıkaramayacağımızı netleştireceğiz. Bu konuda belirli girişimleri de başlatmış bulunuyoruz. Alanında deneyimli özel kuruluşların teknik personeli, bugün kazanın meydana geldiği bölgede ve batıkta gerekli incelemeleri yaparak ön raporlarını hazırlıyor. Bu kapsamda ben de yarın İstanbul'a giderek derin denizlerde batık çalışmaları ve enkaz çıkarma operasyonları konusunda deneyimli bu özel kuruluşlarla hazırlanan raporları ele alacağım."

Başbakan Üstel, arama faaliyetlerinin daha etkin yürütülebilmesi amacıyla ek imkanlar ve alternatif yöntemlerin devreye alınması için çalışmaların sürdüğünü belirtti.

İstanbul ve Ankara'da gerçekleştireceği temaslarda hazırlanan raporları ve elde edilen bulguları değerlendireceklerini ifade eden Üstel, süreçte Türkiye'nin verdiği desteğin önemine de vurgu yaptı.

Üstel, arama çalışmalarına katkılarından dolayı Türkiye'ye, ayrıca bölgede görev yapan tüm arama ekiplerine teşekkür etti.

DEM Parti 5'inci Olağan Kongresi, Ankara Nazım Hikmet Kültür Merkezi'nde başladı. DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, partisinin kongresinde yaptığı konuşmada partisinin geçmişiyle yüzleşmekten çekinmeyeceğini belirterek, toplumla bağın yeterince güçlü tutulamadığını, bazı meselelerde sesin geç duyurulduğunu ve bazı belediyelerde hedeflenen karşılığın alınamadığını, bu eksikliklerin sorumluluğunun parti yönetimi ve eş genel başkanlarda olduğunu söyledi.

Bakırhan, ekonomik kriz karşısında emek mücadelesini, halklar ve inançlarla bağ kurma, ekoloji mücadelesini güçlendirme, barış ve demokratik toplum sürecini toplumsallaştırma ile uyuşturucuyla mücadelede hedeflenen düzeye ulaşamadıklarını kaydederek, "Artık bundan sonra sadece 'Bu niye böyle oldu?' demeyeceğiz, yerine ne koyacağımızı tartışacağız" dedi.

Bakırhan, "Demokratik Cumhuriyet"i inşa etmek için yola koyulma vaktinin geldiğini dile getirerek, "Bu ülkenin bütün toplumsal kesimleri çok acı çekti. Biz de geleceği inşa etmek için geçmişe saplanmayacağız. Ama geçmişe projeksiyon tutmazsak geleceği sağlam kuramayız. Cumhuriyet'in yüzyılı, kuruluş iddiasının aksine bir hikaye ortaya çıkardı. Ülkenin üzerine dikilen dar elbiseye birçok çevre yama yapmaya çalıştı. Bunu bazen Kemalistler, bazen İslamcılar, bazen milliyetçiler yaptı. Ama bu yamalı elbise, maalesef toplumun üzerine bir türlü olmadı. Bu yüzyılda birbirimizi çok yorduk. Artık yamaların olmadığı, hepimizi kapsayacak bir Türkiye'ye, bir cumhuriyete, bir demokrasiye ihtiyaç var. Yeni bir toplumsal mutabakata ihtiyaç var" diye konuştu.

"Gerçek bir yüzyıl barışla, hukukla, demokrasiyle olur"

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Cumhur İttifakı'nın bu sürece "Türkiye Yüzyılı" dediğini belirten Bakırhan, "Emin olun, bu süreci layıkıyla başarıya ulaştırabilirsek gerçekten yüz yıl Türkiye'nin olacak. Yüz yıl Kürtlerin, Alevilerin, ezilenlerin ve emekçilerin yüz yılı olacaktır. Gerçek bir yüz yıl barışla, hukukla, demokrasiyle olur. Buyurun, gelin rejimin parametrelerini demokrasi, hukuk, adalet ve eşitlik ilkeleri etrafında yeniden örelim. Demokratik Türkiye yüz yılına hep birlikte adım atalım. İşte bunu başarmak siyaset kurumunun emek vermesine ve sürece cesaretle sahip çıkmasına bağlıdır. Bu inanç, bu cesaret sadece bir partide var. O da DEM Parti'dir. Emin olun önümüzdeki yüz yılı kurtarmaya kararlıyız. Bir daha geçmiş yüzyılda Kürtlerin, Türklerin, Alevilerin, bu ülkede yaşayan emekçilerin, yoksulların aynı zulüm, baskı ve ekonomik yoksulluk içerisinde yaşamaması için kararlı bir şekilde bu yola revan olduğumuzu belirtmek istiyorum. Herkes önyargılarını kırar, korkularını bitirir, çıkarını halkın çıkarının arkasına koyarsa sadece yüzyılı değil, emin olun bölgede bin yılı kurtarırız" ifadesini kullandı.

"Suriye'deki Kürtlerin kazanımı da Türkiye'nin kazancı olarak görülmelidir"

"Bugün bir başka baharın eşiğindeyiz" diyen Bakırhan, şunları kaydetti:

"50 yıllık çatışmanın ve şiddetin sonuna doğru yürüyoruz. Memlekete barış imkanı sunan, diyalog ve müzakerenin yolunu açan, başta Sayın Öcalan olmak üzere bütün siyasi aktörlere binlerce kez bir daha teşekkür etmek istiyorum. Yüz yıldır isyan ve inkar denklemine sıkıştık. Şimdi Türkiye bu kısır döngünden çıkmak istiyor. Kürtlerin ikbaliyle Türkiye'nin istikbalinin aynı parametrelerde buluştuğu bir dönemde yaşıyoruz. Kürtlerin ikbalini ve ülkenin istikbalini aynı noktada buluşturanın sırtı emin olun yere gelmez. Türkiye son 50 yılda Kürt meselesinin çözümsüzlüğünden kaynaklı çok büyük maliyetler ödedi.

Orta Doğu'da oyun kurucu vasfını kazanabileceği her denklemde Kürt dengesiyle karşı karşıya kaldı. Kürt dengesini lehe çözecek bir süreç içerisindeyiz. Artık maliyet ödeme değil, hasat alma dönemidir. Artık sefalet değil, bereket dönemidir. Bu ülkenin her bir vatandaşının ve akrabalarının kazanımını kendi kazanımını gören bir anlayışa ihtiyaç var. Nasıl ki Azerbaycan'ın, KKTC'nin kazanımı Türkiye'nin ve Türkiye'de Kürt'ün kazancı olarak görülüyorsa, Irak'taki, İran'daki ve Suriye'deki Kürtlerin kazanımı da Türkiye'nin kazancı olarak görülmelidir. Tehdit olarak görülmemelidir. Kürt'ün kazanımı Türkiye'nin kazanımıdır. Türkiye'nin kazanımı Kürt'ün kazanımıdır. Kürt kazanınca Türk, Türk kazanınca Kürt kazanacaktır. Bugün barış süreciyle birlikte Türkiye'yle Kürtlerin çıkarlarını ortak bir paydada buluşturuyoruz. Güçlü ve büyük Türkiye'ye inanıyoruz. Fakat bunun nasıl olacağı konusunda yıllarca ayrıştık. Bize göre güçlü ve büyük Türkiye, demokratik olan bütün kimlikleri ve inançları eşit mesafede duran bir düzlemde mümkündür. Kürtler kurucu bir aktör olursa Türkiye güçlenir, Orta Doğu istikrar kazanır. Orta Doğu'yu barışın ve yaşamın coğrafyası haline getirebiliriz. Artık yüzyıllık Sykes-Picot parantezini kapatmamızın zamanı geldi. Yeni bir dönemin başladığının bilincindeyiz. DEM Parti olarak bu sürece hazır olduğumuzu dile getirmek istiyorum."

"Üçüncü yol" vurgusu

Bakırhan, toplumun, siyasetin ve devletin değiştiğini, dünyada siyasetin başka bir kulvara girdiğini dile getirerek, şunları kaydetti:

"Saatin akrebi yerinden oynadı. Artık zamanı ve siyaseti eski noktada kimse tutamaz. Biz de değişeceğiz. Bu değişime göre konumlanacağız. Ayakta kalacağız. Ve yönetim iddiamızı en güçlü biçimde ortaya koyacağız. Özellikle 10 yıllık süreçte konjonktürel tercihlerimiz oldu. Kategorik olarak Türkiye'deki hakim iki siyasi geleneğin çizgisini kendi çizgimiz olarak asla görmedik. Kendi yolumuzu belirledik, yolumuza üçüncü yol dedik. Tabanımızın önceliklerini ve Türkiye halklarının demokratik geleceğini önceledik. Konjonktüre göre hamle yapmak, strateji belirlemek siyasetin gereğidir. Biz ilkelerimizden taviz vermeden hep bunu yaptık, yapmaya devam edeceğiz. Verdiğimiz kararların sevabı da günahı da bizimdir. Her dönem verdiğimiz kararlarla siyasete yön verdik. Her zaman siyasal önceliklerimize göre pozisyon alıyoruz. Önceliklerimize rehberlik eden tek şey kendi çizgimiz ve 86 milyonun ortak geleceğidir. Şimdi artık sadece oyun bozan değil, oyun kuran ve Türkiye'yi yönetmeye aday konumdayız. 100 yıllık cumhuriyet tarihinde bu ülkeyi iki siyasal gelenek yönetti. Hangi tarihsel sorunları kalıcı şekilde çözebildi bu iki siyasal gelenek? Hangisi yetkiyi milletten alınca toplumun derdini unutmadı? Hangisi sorunlarımızı çözdü? Hangisi 100 yıldır içerisinde debelendiğimiz bu sorunların çözümü için sorumluluk aldı? Ne AKP öncesi Türkiye bir cennetti ne AKP dönemi bir tür modern asrı saadettir.

İddiamız ve çözümümüz farklıdır. Biz başka bir siyaset anlayışının mümkün olduğuna inanıyoruz. Ve onun mücadelesini yürütüyoruz. Müstakil siyasetimizi güçlendirmek için inançla ve kararlılıkla yolumuza bakacağız, yolumuzdan yürüyeceğiz. Türkiye'de demokrasi hastalığının mutasyon geçirdiğini düşünüyoruz. Ama bazıları hala eski reçetelerde derman arıyor. Türkiye'de devlet, toplum ve sermaye dönüştü. Artık biz de demokrasi mücadelesinde yeni yol ve yöntemler bulmalıyız. Bugün siyasal mücadelemizi her zamankinden daha güçlü şekilde üçüncü yolda kuruyoruz. İlle de hak diyoruz. İlle de halk diyoruz. İlle de ezilenler diyoruz. İlle de demokrasi, ille de hukuk diyoruz. Yolumuz üçüncü yoldur. Yolumuz demokrasi ve barış yoludur. Çünkü yolumuz halkın yoludur. Yoksulun, kadının, inançların, emekçilerin, ezilenlerin yoludur. Bu yolda başarıya ulaşmak için daha fazla emek vereceğiz."

VALENCIA BARCELONA MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Valencia ile Barcelona arasındaki La Liga karşılaşması bugün, 6 Eylül 2026 Pazar günü saat 17.15’te oynanacak. Mücadele Valencia’nın iç saha maçlarına ev sahipliği yapan Mestalla Stadyumu’nda gerçekleştirilecek.

Barcelona deplasmanda galibiyet ararken Valencia ise taraftarı önünde güçlü rakibinden puan veya puanlar almaya çalışacak. La Liga’nın önemli rekabetlerinden biri olan mücadele iki takım açısından da lig yarışında önem taşıyor.

VALENCIA BARCELONA MAÇI NEREDE OYNANACAK?

Karşılaşmaya İspanya’nın Valencia kentindeki Mestalla Stadyumu ev sahipliği yapacak. Valencia’nın uzun yıllardır kullandığı stat, İspanya futbolunun en bilinen futbol sahaları arasında yer alıyor.

Barcelona, zorlu Mestalla deplasmanında üç puanı hedeflerken ev sahibi Valencia ise saha ve seyirci avantajından yararlanmak isteyecek.

VALENCIA BARCELONA MAÇI HANGİ KANALDA?

Valencia Barcelona maçı, 6 Eylül 2026 Pazar günü Türkiye saati ile 17.15’te başlayacak. Mestalla Stadyumu’nda oynanacak La Liga karşılaşması Medeniyet TV, S Sport ve S Sport Plus kanallarından canlı olarak ekranlara gelecek.

ÇORUM FK - EYÜPSPOR MAÇI SAAT KAÇTA?

Çorum FK ile Eyüpspor arasındaki Trendyol Süper Lig karşılaşması, 6 Eylül 2026 Pazar günü oynanacak.

Çorum Şehir Stadyumu’nun ev sahipliği yapacağı mücadelede ilk düdük Türkiye saati ile 17.00’de çalacak.

ÇORUM FK - EYÜPSPOR MAÇI NEREDE OYNANACAK?

Süper Lig mücadelesi Çorum’da oynanacak. Çorum FK, taraftarı önünde Eyüpspor karşısında sahaya çıkacak.

Karşılaşmaya Çorum Şehir Stadyumu ev sahipliği yapacak.

ÇORUM FK - EYÜPSPOR MAÇI HANGİ KANALDA?

Çorum FK - Eyüpspor maçı, 6 Eylül 2026 Pazar günü saat 17.00’de başlayacak. Trendyol Süper Lig karşılaşması beIN Sports 2 kanalından canlı olarak ekranlara gelecek.

KASIMPAŞA - AMEDSPOR MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Kasımpaşa - Amedspor maçı 6 Eylül 2026 Pazar günü oynanacak. Karşılaşmanın başlama saati Türkiye saati ile 17.00 olarak açıklandı.

Mücadeleye İstanbul’daki Recep Tayyip Erdoğan Stadyumu ev sahipliği yapacak.

KASIMPAŞA - AMEDSPOR MAÇININ ÖNEMİ

Süper Lig’de puan mücadelesi veren Kasımpaşa ve Amedspor, haftayı kayıpsız tamamlamak için sahaya çıkacak. Karşılaşmanın sonucu iki takımın ligdeki konumu açısından önem taşıyor.

Kasımpaşa iç saha avantajını kullanmak isterken Amedspor ise deplasmandan puan ya da puanlarla dönmeyi hedefleyecek.

KASIMPAŞA - AMEDSPOR MAÇI HANGİ KANALDA?

Kasımpaşa - Amedspor karşılaşması bugün saat 17.00’de başlayacak. Trendyol Süper Lig mücadelesi beIN Sports 1 kanalından canlı olarak ekranlara gelecek.

Cumhurbaşkanı Kararı ile onaylanan programda; makroekonomik istikrarın güçlendirilmesi, enflasyonun kalıcı olarak düşürülmesi, sürdürülebilir büyümenin sağlanması ve istihdamın artırılması temel öncelikler arasında sıralandı.

2029 büyüme hedefi yüzde 5

OVP’de Türkiye ekonomisinin 2026 yılında yüzde 3,3 büyümesi bekleniyor. Büyüme hedefinin 2027’de yüzde 4,2’ye, 2028’de yüzde 4,6’ya ve 2029’da yüzde 5’e yükselmesi öngörülüyor.

Programda ekonomik büyümenin kademeli olarak güçlendirilmesi, üretim kapasitesinin ve verimliliğin artırılması hedefleniyor.

OVP’de enflasyon hedefi: 2029’da yüzde 9

Yıl sonu enflasyonunun 2026’da yüzde 28,4 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor.

OVP kapsamında enflasyonun 2027’de yüzde 21’e, 2028’de yüzde 13,5’e ve 2029’da yüzde 9’a gerilemesi hedefleniyor. Böylece program dönemi sonunda enflasyonun yeniden tek haneli seviyelere indirilmesi amaçlanıyor.

İşsizlikte düşüş, 2,1 milyon ilave istihdam hedefi

Programda istihdam artışı da öncelikli hedefler arasında yer aldı.

İşsizlik oranının 2026’da yüzde 8,1 olması beklenirken, 2027’de yüzde 8’e, 2028’de yüzde 7,8’e ve 2029’da yüzde 7,6’ya gerilemesi hedeflendi.

2027-2029 döneminde yaklaşık 2,1 milyon kişilik ilave istihdam oluşturulması öngörüldü.

Milli gelir 2,2 trilyon doları aşacak

OVP’de program döneminin sonunda Türkiye'nin milli gelirinin 2,2 trilyon doların üzerine çıkarılması hedeflendi.

Kişi başına milli gelirin 2029’da 25 bin dolara, mal ve hizmet ihracatının ise 450 milyar dolara yükseltilmesi öngörüldü.

Cari işlemler açığının milli gelire oranının 2027’de yüzde 1,9, 2028’de yüzde 1,8 ve 2029’da yüzde 1,6 seviyesine gerilemesi hedefleniyor.

Bütçe açığında hedef yüzde 2,8

Programda kamu maliyesinde disiplinin güçlendirilmesine yönelik hedefler de yer aldı.

Bütçe açığının milli gelire oranının program dönemi sonunda yüzde 2,8’e düşürülmesi hedeflendi. Kamu maliyesindeki disiplinin güçlendirilmesi, ekonomik dayanıklılığın artırılması ve dış şoklara karşı tamponların güçlendirilmesi programın temel başlıkları arasında gösterildi.

İmalat sanayisine 250 milyar liralık kredi desteği

OVP kapsamında sanayi ve üretimin desteklenmesine yönelik yeni finansman imkanları da öngörüldü.

İmalat sanayisinin desteklenmesi amacıyla 250 milyar liralık ilave kredi imkanı sağlanması planlandı. Sanayide kullanılan elektrik ve doğal gaz maliyetlerini azaltmaya yönelik sübvansiyonların da sürdürülmesi hedeflendi.

Türk makamlarınca hazırlanan 109 soruluk liste üzerinden gerçekleştirilen sorgunun 19 ve 20 Ağustos 2026 tarihlerinde Pennsylvania’daki Moshannon Valley İşleme Merkezi’nde yapıldığı belirtildi. FBI’ın 26 Ağustos tarihli resmi yazısıyla Türkiye’ye gönderilen 34 sayfalık FD-302 soruşturma raporu, Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü aracılığıyla adli mercilere ulaştırıldı.

Umut Altaş: Gülistan Doku arka koltuktaydı

Habertürk'te yer alan habere göre, FBI görevlilerinin “Mustafa Türkay Sonel’in Gülistan Doku’yu öldürdüğüne inanıyor musun?” sorusuna başını sallayarak “Evet” yanıtını veren Altaş, cinayeti gördüğünü iddia etti.

Altaş’ın anlatımına göre olay 5 Ocak 2020’de yaşandı. Altaş, Mustafa Türkay Sonel ile birlikte köprü kenarında gördükleri Gülistan Doku’yu BMW marka bir araca aldıklarını öne sürdü.

Altaş, araçta Sonel’in sürücü koltuğunda, kendisinin ön yolcu koltuğunda, Doku’nun ise arka koltukta oturduğunu söyledi. Doku’nun araç içerisinde “Beni rahat bırakın, neden beni takip ediyorsunuz?” dediğini, ardından tartışma çıktığını ve Doku’nun çığlık attığını ileri sürdü.

“Silahı çıkarıp Doku’yu vurdu”

Altaş, Sonel’in torpido gözünden üzerinde Türk bayrağı işlemesi bulunan siyah renkli bir tabanca çıkardığını ve Doku’yu vurduğunu iddia etti.

FBI görevlilerinin Doku’nun ölüp ölmediğine ilişkin sorusuna da “Evet” yanıtını verdi.

Altaş, olayın ardından Sonel’e tepki gösterdiğini ancak Sonel’in kendisine susmasını söylediğini öne sürdü. Doku’nun cesedini birlikte aracın bagajına taşıdıklarını iddia eden Altaş, sonrasında yaşananlarla ilgili de dikkat çeken iddialarda bulundu.

“Babam bu işi halledecek” dediğini öne sürdü

Altaş, cesedin bagaja konulmasının ardından Sonel’in dönemin Tunceli Valisi Tuncay Sonel’in koruma görevlisi Şükrü Eroğlu’nu telefonla aradığını ve yaklaşık 15-20 dakika görüştüğünü iddia etti.

Sonel’in kendisine “Sus, kimseye bundan bahsetme” dediğini öne süren Altaş, itiraz etmesi üzerine ise “Babam bu işi halledecek ve ortadan kaldıracak” şeklinde bir ifade kullandığını iddia etti.

Altaş, ertesi sabah Sonel’in kendisini arayarak “Merak etme, hallettik. Sadece kimseye hiçbir şey söyleme” dediğini de öne sürdü.

Cesedin Pertek yolu çevresine gömüldüğünü iddia etti

Tutanakta Gülistan Doku’nun cesedinin akıbetine ilişkin iddialar da yer aldı.

Altaş, Sonel’in kendisine cesedin olay yerinden Pertek istikametine doğru yaklaşık 30 dakikalık mesafede bulunduğunu söylediğini aktardı. O dönemde bölgede yeni bir yol yapıldığını belirten Altaş, cesedin Pertek yolu çevresindeki yeni yolun kenarına gömülmüş olabileceğini ileri sürdü.

Altaş, bu bilginin kendi gözlemine dayanmadığını, Sonel’in kendisine aktardıklarından ibaret olduğunu özellikle belirtti.

Baz ve PTS kayıtları soruldu: “Kameralara bakmak için geri döndük”

Türk soruşturma makamlarının baz ve Plaka Tanıma Sistemi (PTS) verileri de FBI sorgusunda Altaş’a soruldu.

Kayıtlara göre 5 Ocak 2020 saat 22.09’da Altaş’ın, Doku’nun son görüldüğü Sarısaltuk Viyadüğü civarında bulunduğu belirtildi. Sonel’in 22.08-22.37 arasında, Eroğlu’nun ise 22.08’de aynı bölgede olduğu; PTS kayıtlarında Sonel’in tek başına Elazığ yönüne gittiği ve saat 22.30’da Altaş ile birlikte Tunceli yönüne döndüğü bilgisi Altaş’a yöneltildi.

Altaş, çelişkili ifadelerin ardından olay sonrasında aynı araçla köprüye döndüklerini kabul etti. Sonel’in kendisine “Herhangi bir kamera var mı diye bakmak için oraya gideceğiz” dediğini aktaran Altaş, Sonel’in kameraların kayıt yapmayacağını da söylediğini öne sürdü.

Altaş, kamera kayıtlarının kim tarafından silindiğini ise bilmediğini ifade etti.

“Benim gücümü biliyorsun, seni ve aileni öldürebilirim”

Altaş, olayın ardından Sonel tarafından tehdit edildiğini de iddia etti.

Sonel’in kendisine “Benim gücümü biliyorsun, seni ve aileni öldürebilirim. Biz ailece devletiz, bize hiçbir şey yapamazlar” dediğini öne süren Altaş, susması karşılığında kendisine para teklif edildiğini ancak bunu reddettiğini söyledi.

Altaş ayrıca Sonel’in cüzdanına zorla para koyduğunu iddia etti.

Hamilelik iddiası ve ceset videosu da soruldu

Sorgu sırasında Altaş’ın eski işvereni Rüstem Keskin ile yaptığı görüşmeler de gündeme geldi.

Keskin’e, Sonel’in Doku’dan kürtaj olmasını istediği, Doku’nun bunu reddetmesi üzerine öldürüldüğü yönünde ifadeler kullandığı hatırlatılan Altaş, önce sessiz kaldıktan sonra söz konusu ifadelerin kendisine ait olduğunu kabul etti. Ancak hamilelik konusunda tahminde bulunmuş olabileceğini savundu.

Altaş’a ayrıca daha önce Sonel’in kendisine WhatsApp üzerinden bir kez görüntülenebilen, birkaç saniyelik ve parçalanmış bir cesedin bulunduğu video gönderdiği yönündeki ifadeleri de soruldu.

Videoyu aldığını doğrulayan Altaş, görüntülerdeki kişinin Gülistan Doku olup olmadığını kesin olarak belirleyemediğini ileri sürdü.

Babasına gönderdiği mesaj da dosyada

Dosyada Altaş’ın babası Celal Altaş’a gönderdiği “Rol yapmayı bırak. Beni susturan sendin” şeklindeki mesaj da yer aldı.

Mesajı kendisinin gönderdiğini kabul eden Altaş, neden böyle bir mesaj yazdığını hatırlamadığını söyledi.

Altaş, 25 Mayıs 2022’de İstanbul’dan Meksika’ya, ardından ABD sınırına geçtiğini anlattı. ABD’ye yasa dışı geçiş için bir kişiye ödenen 10 bin doların ise babası tarafından karşılandığını belirtti.

FBI tutanağı kelimesi kelimesine ifade değil

İki gün süren sorgunun sonunda Altaş’ın beyanları Türk adli makamlarına ulaştırıldı.

34 sayfalık FD-302 raporunun sorgunun kelimesi kelimesine dökümü olmadığı, FBI görevlileri tarafından özetlenerek hazırlandığı belirtildi.

Erzurum ve Tunceli Cumhuriyet Başsavcılıklarının, Altaş’ın çelişkili ifadeler de içeren beyanlarını HTS ve PTS kayıtları ile diğer tanık ifadeleriyle birlikte değerlendirdiği ve soruşturmanın sürdüğü kaydedildi.

Şimşek'in açıklamalarında kamuda tasarruf, vergi denetimleri, gıda ve eğitim fiyatlarındaki artış, ekonominin dış kırılganlığı ve reel sektöre yönelik finansman destekleri öne çıktı.

“Tasarrufu yatırımları azaltarak yapıyorsunuz” iddiasına yanıt

Kamuda tasarrufun kamu yatırımlarından kesinti yapılarak sağlandığı yönündeki değerlendirmelere karşı çıkan Şimşek, 2027 bütçesinde kamu yatırımlarının milli gelir içindeki payında düşüş öngörülmediğini söyledi.

Şimşek, yatırımların milli gelire oranında sınırlı da olsa artış beklendiğini belirterek, “Tasarrufu yatırımları azaltarak yapıyorsunuz” değerlendirmesinin gerçeklerle uyuşmadığını ifade etti.

Tasarrufun tutarı 484 milyar liraya ulaştı

Tasarruf Genelgesi kapsamında taşıt, bina, haberleşme, seyahat, enerji, su, kırtasiye ve demirbaş harcamalarının takip edildiğini belirten Şimşek, bu kalemlerin bütçedeki payının genelge öncesindeki 10 yıllık dönemde ortalama yüzde 4,6 olduğunu söyledi.

Bu oranın 2025 sonunda yüzde 2,9'a gerilediğini aktaran Şimşek, cari fiyatlarla sağlanan tasarrufun 484 milyar liraya ulaştığını belirtti.

Şimşek ayrıca 2025'te sözleşmesi sona eren kiralık araçların yenilenmesi sırasında taşıt sayısının yüzde 21 azaltıldığını söyledi.

Vergi denetimlerinde büyük şirketlere yoğunlaşma

Şimşek, kayıt dışılıkla mücadelede gönüllü uyumu öncelediklerini belirterek, büyük veri analitiği ve yapay zekâ kullanılarak yapılan tespitlerin denetim öncesinde mükelleflerle paylaşıldığını söyledi.

Büyük şirketlerde denetim oranının 2024'te yaklaşık yüzde 11'den 2026'da yüzde 31,3'e çıktığını belirten Şimşek, orta ölçekli şirketlerde bu oranın yüzde 3,6'dan yüzde 7,3'e yükseldiğini aktardı.

Küçük ölçekli şirketlerde ise denetim oranının yüzde 2,1'den yüzde 1,1'e gerilediğini belirten Şimşek, “Küçüklerle uğraşılıyor” algısının doğru olmadığını savundu.

Gıda fiyatlarında “normalleşme” beklentisi

Gıda fiyatlarında yılın ilk aylarında güçlü artış yaşandığını belirten Şimşek, savaşın ardından gübre ve mazot gibi girdilerdeki maliyet artışlarının da fiyatları etkilediğini söyledi.

Bu yıl üretimin güçlü olduğunu vurgulayan Şimşek, gıda enflasyonunda önümüzdeki aylarda genel enflasyona doğru bir yakınsama beklediklerini ifade etti.

Eğitimdeki fiyat artışları çok fahiş

Eğitim enflasyonundaki yüzde 53'ü aşan artışa ilişkin konuşan Şimşek, özellikle özel okul ve üniversite ücretlerine dikkat çekti.

Eğitim fiyatlarının 2023'te yüzde 92, 2024'te yüzde 66, 2025'te yüzde 66 ve bu yıl yüzde 53'ün üzerinde arttığını belirten Şimşek, “Eğitimde bu kadar aşırı yüksek artışları gerçekten meşru kılacak hiçbir zemin görmüyoruz. Çok fahiş fiyat artışları olduğu net” dedi.

Şimşek, fiyatlama kurallarına uyulup uyulmadığının YÖK ve Milli Eğitim Bakanlığı tarafından takip edilmesi gerektiğini söyledi.

Dolaylı vergilerin payı yüzde 60'ın altına gerileyebilir

Vergide adalet konusunda da değerlendirmelerde bulunan Şimşek, dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payının azaltıldığını belirtti.

2023'te yüzde 65,5'e kadar çıkan oranın 2026'da yüzde 60'ın biraz altına gerilemesinin beklendiğini aktaran Şimşek, bunun vergi sistemi açısından önemli bir ilerleme olduğunu söyledi.

“Enflasyon kontrolden çıkabilirdi; çıkmadı”

OVP'nin sonuçlarını değerlendiren Şimşek, son yıllarda küresel ve bölgesel ölçekte çok sayıda ekonomik şok yaşandığını belirtti.

Başlangıçta belirlenen enflasyon hedeflerine ulaşılamadığını kabul eden Şimşek, hedeflerin iddialı olduğunu ve ekonomik ataleti düşük öngördüklerini söyledi.

Şimşek, “Bu zor konjonktürde enflasyon, bütün bu koşullarda bırakın düşmeyi, kontrolden çıkabilirdi; çıkmadı” dedi.

“Türkiye'nin dış kırılganlığı azaldı”

Türkiye'nin brüt dış borç stokunun milli gelire oranının uzun dönem ortalaması olan yaklaşık yüzde 44,5'ten yüzde 32'nin altına gerilediğini belirten Şimşek, brüt dış finansman ihtiyacının milli gelire oranının da yüzde 16 seviyelerine indiğini söyledi.

Cari açıktaki yapısal iyileşme, borçlardaki düşüş ve dış finansman ihtiyacındaki gerilemenin Türkiye'nin ekonomik kırılganlığının azaldığını gösterdiğini savundu.

KOBİ ve ihracat kredilerinde artış

Reel sektöre yönelik finansman desteklerine ilişkin de bilgi veren Şimşek, KOBİ kredilerinin toplam krediler içindeki payının uzun dönem ortalaması olan yüzde 24,6'dan yüzde 27'ye yükseldiğini söyledi.

İhracat kredilerinin toplam krediler içindeki payının ise yüzde 6,3 seviyesinden yaklaşık yüzde 12'ye çıktığını belirten Şimşek, reeskont kredilerinin günlük limitinin de 17 kat artırıldığını aktardı.

Çiftçilere 244 milyar liralık faiz sübvansiyonu

Şimşek, 2025 yılında 956 bin çiftçiye toplam 661 milyar lira kredi kullandırıldığını açıkladı.

Çiftçilere verilen kredilerde faiz oranının yaklaşık yüzde 40 seviyesinden yüzde 12'ye indirildiğini belirten Şimşek, son bir yılda çiftçilere 244 milyar lira faiz sübvansiyonu sağlandığını söyledi.

İmalat sanayisine 250 milyar liralık kredi desteği

Sanayi yatırımlarına yönelik desteklerin sürdüğünü belirten Şimşek, imalat sanayisi için 250 milyar liralık işletme sermayesi kredisi programının devreye alındığını açıkladı.

Kredilerin 36 ay vadeli ve 6 ay anapara ödemesiz olacağını belirten Şimşek, faiz maliyetinin bir bölümünün Hazine tarafından karşılanacağını söyledi.

Şimşek, “Biz sanayicimizin yanındayız. Biz üreten kesimlerin yanındayız. Üretimi, istihdamı, ihracatı ve yatırımları güçlü bir şekilde desteklemeye devam edeceğiz” ifadelerini kullandı.

KAHRAMANMARAŞ İSTİKLAL - BEYOĞLU YENİ ÇARŞI MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Kahramanmaraş İstiklal - Beyoğlu Yeni Çarşı karşılaşması bugün saat 16.00'da başlayacak. Türkiye Futbol Federasyonu'nun açıkladığı programa göre mücadele Nesine 2. Lig Kırmızı Grup'un ilk haftasında oynanacak.

Karşılaşmaya Kahramanmaraş Merkez Stadyumu ev sahipliği yapacak. TFF'nin maç detaylarında ayrıca ev sahibi takımın müsabakayı seyircisiz oynayacağı belirtildi. Karşılaşmanın hakemi Murat Kasap olacak.

KAHRAMANMARAŞ İSTİKLAL - BEYOĞLU YENİ ÇARŞI MAÇI HANGİ KANALDA?

Futbolseverlerin merak ettiği bir diğer konu ise maçın canlı yayın bilgisi oldu. Kahramanmaraş İstiklal - Beyoğlu Yeni Çarşı karşılaşması saat 16.00'dan itibaren Yaay üzerinden canlı olarak takip edilebilecek.

EVERTON - MANCHESTER UNITED MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Everton - Manchester United maçı 6 Eylül 2026 Pazar günü oynanacak. Premier Lig’in 3. haftasındaki karşılaşma Türkiye saati ile 16.00’da başlayacak.

İki ekip için de sezonun ilk bölümünde önem taşıyan karşılaşmaya Everton ev sahipliği yapacak. Manchester United ise Liverpool deplasmanında puan arayacak.

EVERTON - MANCHESTER UNITED MAÇI HANGİ STATTA?

Karşılaşma Liverpool’daki Hill Dickinson Stadium’da oynanacak. Everton, 2025-2026 sezonuyla birlikte erkek A takım maçlarını Goodison Park yerine yeni stadında oynamaya başladı. Kulübün resmi fikstüründe Manchester United karşılaşmasının da Hill Dickinson Stadium’da yapılacağı belirtiliyor.

Goodison Park ise Everton’ın erkek A takımının ana sahası olarak kullanılmıyor. Kulübün güncel bilgilerinde Goodison Park’ın Everton Kadın Takımı tarafından kullanıldığı belirtiliyor.

EVERTON VE MANCHESTER UNITED’IN SON DURUMU

Everton, Premier Lig’de ilk iki hafta sonunda 4 puan topladı. Liverpool temsilcisi Crystal Palace karşısında galibiyet alırken Bournemouth deplasmanından beraberlikle döndü.

Manchester United ise ilk haftalardaki dalgalı görüntüsünün ardından Ipswich Town karşısında 5-2’lik galibiyet elde etti. Manchester United’ın resmi sitesinde de Ipswich karşılaşmasının ardından sıradaki Premier Lig maçının Everton deplasmanı olduğu görülüyor.

EVERTON - MANCHESTER UNITED MAÇI HANGİ KANALDA?

Everton - Manchester United maçı 6 Eylül 2026 Pazar günü saat 16.00’da başlayacak. Hill Dickinson Stadium’da oynanacak Premier Lig karşılaşması Türkiye’de beIN Sports 3 kanalından canlı olarak ekranlara gelecek.

1461 TRABZON - SAKARYASPOR MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

1461 Trabzon - Sakaryaspor karşılaşması 6 Eylül 2026 Pazar günü oynanacak. Mücadelenin başlama saati 16.00 olarak açıklandı.

Karşılaşmaya Trabzon'da bulunan Ahmet Suat Özyazıcı Stadyumu ev sahipliği yapacak.

1461 TRABZON - SAKARYASPOR MAÇI NEREDE OYNANACAK?

TFF 2. Lig kapsamında oynanacak mücadelede 1461 Trabzon, Sakaryaspor'u kendi sahasında ağırlayacak. Karşılaşma Ahmet Suat Özyazıcı Stadyumu'nda gerçekleştirilecek.

Her iki takım açısından da lig yarışında önem taşıyan mücadelede alınacak sonuç, puan tablosundaki sıralamayı doğrudan etkileyebilecek.

1461 TRABZON - SAKARYASPOR MAÇI HANGİ KANALDA?

1461 Trabzon - Sakaryaspor maçı 6 Eylül 2026 Pazar günü saat 16.00'da başlayacak. Karşılaşma Tivibu Spor kanalından canlı olarak yayınlanacak.

Bıçaklı saldırıda yaralanmıştı

Özgür Özel, bıçaklı saldırının ardından tedavisi devam eden YENİ Parti Gaziantep Milletvekili Melih Meriç’i hastanede ziyaret ederek geçmiş olsun dileklerini iletti.

Meriç’in tedavisi İstanbul’da sürüyor

Geçen ay bıçaklı saldırıya uğrayan Melih Meriç’in İstanbul’da tedavisi devam ediyor. Özel’in hastane ziyareti, Meriç’in sağlık durumuyla ilgili gelişmelerin yakından takip edildiği bir dönemde gerçekleşti.

İSMAİL KARTAL NEDEN GÜNDEMDE?

İsmail Kartal'ın gündeme gelmesindeki temel gelişme, Fenerbahçe'nin Beşiktaş karşısındaki oyunuyla birlikte alınan mağlubiyet oldu. Sezona Gençlerbirliği yenilgisiyle başlayan sarı-lacivertliler, Konyaspor ve Samsunspor karşılaşmalarını kazandıktan sonra sezonun ilk derbisinde ikinci yenilgisini yaşadı ve dört maç sonunda 6 puanda kaldı.

Özellikle Beşiktaş'ın orta sahadaki üstünlüğü, Fenerbahçe'nin topa yeterince sahip olamaması ve Kartal'ın maç içindeki tercihleri karşılaşmanın ardından tartışma konusu oldu. Bazı Fenerbahçeli taraftarların maç sonrasında teknik heyete tepki göstermesi de İsmail Kartal'ın geleceğine yönelik tartışmaları artırdı.

İSMAİL KARTAL MAĞLUBİYETİN SORUMLULUĞUNU ÜSTLENDİ

Derbinin ardından açıklamalarda bulunan İsmail Kartal, ortaya konulan oyunun beklentilerin altında kaldığını kabul etti. Kartal, mağlubiyetin sorumluluğunu kendisi ve teknik ekibinin üzerine aldığını belirterek taraftarlardan özür diledi.

Deneyimli teknik adam, Fenerbahçe'nin maç boyunca yeterince topa sahip olamadığını ve orta sahadaki baskılarda Beşiktaş'ın gerisinde kaldığını söyledi. Kartal ayrıca kaybedilen topların rakibe geçiş hücumu fırsatları verdiğine dikkat çekti.

Kartal, hakem kararlarına ilişkin de değerlendirmede bulunarak Fenerbahçe'nin ligde geride kalan dört haftada bazı penaltı pozisyonlarında beklediği kararları alamadığını savundu.

AZİZ YILDIRIM'DAN OYUNCU TERCİHLERİNE DİKKAT ÇEKEN SÖZLER

Derbinin ardından Fenerbahçe Başkanı Aziz Yıldırım'ın açıklamaları da İsmail Kartal üzerindeki gündemi büyüttü. Yıldırım, kadrodaki Türk futbolcuların daha fazla değerlendirilmesi gerektiğini belirtirken özellikle Mert Müldür üzerinden dikkat çeken bir çıkış yaptı.

Yıldırım'ın, Mert Müldür için "Niye faydalanmıyoruz?" şeklindeki sözleri bazı yayın organlarında teknik heyetin oyuncu tercihlerini sorgulayan bir mesaj olarak yorumlandı. Milli futbolcu Beşiktaş karşılaşmasını yedek kulübesinde tamamladı ve süre alamadı.

İSMAİL KARTAL İSTİFA ETTİ Mİ?

Beşiktaş mağlubiyetinin ardından "İsmail Kartal istifa etti mi?", "İsmail Kartal kovuldu mu?" ve "İsmail Kartal Fenerbahçe'den ayrılacak mı?" gibi sorular öne çıktı. Ancak 6 Eylül itibarıyla Fenerbahçe tarafından Kartal'ın görevinden ayrıldığına veya teknik direktör değişikliğine ilişkin resmî bir duyuru yapılmış değil.

Fenerbahçe, İsmail Kartal ile 18 Haziran 2026'da 2026-2027 sezonunu kapsayan 1 yıllık sözleşme imzalandığını KAP'a bildirmişti. TFF kayıtlarında da Kartal'ın Fenerbahçe'deki teknik direktörlük sözleşmesinin 30 Haziran 2027'ye kadar devam ettiği görülüyor.

İSMAİL KARTAL FENERBAHÇE'DE DÖRDÜNCÜ DÖNEMİNİ YAŞIYOR

İsmail Kartal, 2026-2027 sezonu öncesinde Fenerbahçe'nin başına dördüncü kez getirildi. Daha önce 2014-2015, 2021-2022 ve 2023-2024 dönemlerinde sarı-lacivertli takımı çalıştıran Kartal, haziran ayında yeniden göreve başladı.

Özellikle 2023-2024 sezonunda Fenerbahçe'nin ligde 99 puan toplaması Kartal'ın sarı-lacivertli kulüpteki teknik direktörlük kariyerinin en dikkat çeken dönemlerinden biri olmuştu. 2026 yazında Aziz Yıldırım yönetimi tarafından yeniden takımın başına getirilen deneyimli teknik adamın dördüncü dönemindeki performansı, Beşiktaş yenilgisinin ardından yeniden tartışmaların merkezine yerleşti.

İSMAİL KARTAL'IN FENERBAHÇE'DEKİ GELECEĞİ MERAK EDİLİYOR

Beşiktaş karşısındaki mağlubiyet sonrası İsmail Kartal'ın Fenerbahçe'deki geleceği taraftarların en fazla merak ettiği konular arasında bulunuyor. Kartal maç sonunda sorumluluğu üstlenmesine rağmen görevinden ayrılacağına yönelik herhangi bir açıklama yapmadı ve takımın hatalarından ders çıkararak yoluna devam edeceğini belirtti.

POLONYA SIRBİSTAN MAÇI NE ZAMAN, SAAT KAÇTA?

Polonya ile Sırbistan arasındaki üçüncülük maçı, 6 Eylül 2026 Pazar günü oynanacak. İstanbul'daki Sinan Erdem Spor Salonu'nda gerçekleştirilecek karşılaşmanın ilk servisi saat 16.00'da atılacak.

İki takım da turnuvayı madalya ile tamamlamak için sahaya çıkacak. Karşılaşmanın galibi CEV Trendyol 2026 Kadınlar Avrupa Voleybol Şampiyonası'nı üçüncü sırada bitirerek bronz madalyanın sahibi olacak.

POLONYA VE SIRBİSTAN BRONZ MADALYA İÇİN SAHADA

Polonya, yarı finalde İtalya'ya 3-1 mağlup olarak final şansını kaybetti. Sırbistan ise yarı finalde Türkiye karşısında 3-0 yenilerek üçüncülük maçına kaldı.

Turnuvanın final gününde ilk olarak Polonya-Sırbistan üçüncülük karşılaşması oynanacak. Ardından Türkiye ile İtalya, Avrupa şampiyonluğu için karşı karşıya gelecek.

POLONYA SIRBİSTAN MAÇI HANGİ KANALDA?

Polonya Sırbistan maçı 6 Eylül 2026 Pazar günü saat 16.00'da başlayacak. Sinan Erdem Spor Salonu'nda oynanacak CEV Kadınlar Avrupa Şampiyonası üçüncülük mücadelesi CEV YouTube kanalından canlı ve şifresiz olarak yayınlanacak.

Kılıç’ın menajeri Tolga Çinkitaş, oyuncu için 7 Eylül Pazartesi günü İstanbul’da anma töreni düzenleneceğini, cenazenin ise 8 Eylül Salı günü Ankara’da toprağa verileceğini açıkladı.

Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde anma töreni düzenlenecek

Kılıç için 7 Eylül Pazartesi günü saat 12.00’de Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde anma töreni gerçekleştirilecek.

Menajeri Tolga Çinkitaş, sevenlerinin ve dostlarının törene katılmasını beklediklerini belirterek, “Çok ani bir kayıp oldu. Çok üzgünüz. Sevenleri sürekli bize mesajlar atıyorlar” dedi.

Salı günü Ankara’da defnedilecek

Adli Tıp Kurumu’nda yapılan otopsi işleminin ardından Kılıç’ın cenazesi ailesine teslim edildi. Cenaze, Zincirlikuyu Mezarlığı’ndaki gasilhaneye getirildi.

Serhat Kılıç’ın cenaze namazı 8 Eylül Salı günü öğle namazında Ahmet Hamdi Akseki Camisi’nde kılınacak. Kılıç, cenaze namazının ardından Ankara’da toprağa verilecek.

Ne olmuştu?

51 yaşındaki oyuncu, kendisinden birkaç gündür haber alınamamasının ardından kız arkadaşı tarafından Kağıthane’deki evinde hareketsiz halde bulunmuştu.

Olayın ardından başlatılan incelemede Kılıç’ın kesin ölüm nedeninin belirlenmesi için cenazesi Adli Tıp Kurumu’na gönderilmişti.

Katarakt yaşlanmanın belirtilerinden biri

Kataraktın, gözün içindeki saydam merceğin zaman içerisinde elastikiyetini ve saydamlığını kaybetmesi sonucu ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Burcu, bu süreci cildin kırışması ve saçların beyazlaması gibi yaşla birlikte gelişen değişikliklere benzetti.

En sık görülen katarakt türünün yaşa bağlı katarakt olduğunu ifade eden Burcu, genetik yatkınlığın hastalığın daha erken yaşlarda ortaya çıkmasına neden olabileceğini söyledi.

Güneş ışınları zarar veriyor!

Katarakt gelişiminde güneş ışınlarının önemli bir etken olduğunu belirten Burcu, beslenme ve yaşam koşullarının da hastalığın gelişim sürecini etkileyebildiğini kaydetti.

Kataraktın nadiren çocukluk çağında da görülebildiğini anlatan Burcu, annenin hamilelik sırasında geçirdiği bazı enfeksiyonlar, genetik faktörler, travmalar ve özellikle uzun süreli kortizon kullanımının katarakt gelişimine yol açabileceğini ifade etti.

Diyabet kataraktın daha erken ortaya çıkmasına neden olabiliyor

İleri yaşlarda özellikle diyabetin kataraktın daha erken ortaya çıkmasında önemli bir risk faktörü olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Burcu, diyabetin ameliyat süreci ve sonrasında da dikkate alınması gereken önemli bir hastalık olduğunu söyledi.

Diyabetli hastalarda göz sağlığının yakından takip edilmesi gerektiğini belirten Burcu, ameliyat sonrasında da güneş ışınlarından iyi korunmanın önemine dikkat çekti.

Katarakt gelişimini mümkün olduğunca geciktirmek için sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemini vurgulayan Burcu, karbonhidrat ve şeker tüketiminin sınırlandırılması, Akdeniz tipi beslenme, yüksek ultraviyole korumasına sahip kaliteli güneş gözlüğü ve gerektiğinde şapka kullanımının göz sağlığını korumaya yardımcı olduğunu ifade etti.

Ameliyat için kataraktın ilerlemesini beklemek gerekmiyor

Katarakt ameliyatının zamanlamasının hastanın görme düzeyi, günlük yaşamı ve ihtiyaçlarına göre belirlenmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Burcu, geçmişte olduğu gibi görmenin ileri derecede azalmasını beklemenin artık gerekli olmadığını belirtti.

Hastanın görmesi iyiyse, katarakt günlük yaşamını etkilemiyorsa ve gözlükle yeterli görme keskinliği sağlanabiliyorsa ameliyatın bekletilebileceğini ifade eden Burcu, buna karşılık kataraktın kişinin yaşam kalitesini ve günlük faaliyetlerini etkilemeye başlaması halinde ameliyatın planlanabileceğini söyledi.

Katarakt ameliyatını gereğinden fazla geciktirmenin de doğru olmadığını vurgulayan Burcu, ileri derecede sertleşmiş kataraktın cerrahiyi zorlaştırabileceğini ve komplikasyon riskini artırabileceğini kaydetti.

Yeni ameliyat yöntemleri ile hastalar daha hızlı iyileşiyor

Kataraktın günümüzde tek tedavisinin cerrahi olduğunu belirten Prof. Dr. Burcu, cerrahi tekniklerde son yıllarda önemli gelişmeler yaşandığını söyledi.

Geçmişte çok daha büyük kesilerle gerçekleştirilen ameliyatların artık oldukça küçük kesilerden yapılabildiğini anlatan Burcu, bu gelişmenin hem cerrahi süreci kolaylaştırdığını hem de hastaların ameliyat sonrasında günlük ve sosyal yaşamlarına daha hızlı dönmelerine olanak sağladığını ifade etti.

Katarakt ameliyatında göz içine yerleştirilen merceklerin biyolojik uyumluluğu yüksek materyallerden üretildiğini belirten Burcu, bu merceklerin kullanım ömrünün yaklaşık 100 yıl olduğunu ve normal koşullarda hastanın ilerleyen yıllarda merceğinin değiştirilmesinin gerekmediğini söyledi.

“Akıllı mercek” seçiminde hastanın ihtiyacı belirleyici

Halk arasında “akıllı mercek” olarak bilinen yeni nesil göz içi merceklere de değinen Prof. Dr. Burcu, bu merceklerin yakın, orta ve uzak mesafelerde dengeli görme sağlamayı hedeflediğini söyledi.

Katarakt ameliyatında tek odaklı veya çok odaklı merceklerin tercih edilebildiğini belirten Burcu, mercek seçiminde hastanın günlük yaşamının, mesleğinin ve görme beklentisinin çok iyi değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi.

Uzak, orta ve yakın mesafeyi mümkün olduğunca gözlüksüz görmek isteyen hastalarda üç odaklı merceklerin tercih edilebildiğini, uzak görüşün öncelikli olduğu hastalarda ise tek odaklı merceklerin daha uygun olabileceğini anlatan Burcu, bu durumda yakın gözlüğüne ihtiyaç duyulabileceğini söyledi.

Ameliyat sonrasında bebeklik dönemindeki gibi kusursuz bir görüş beklentisinin gerçekçi olmayacağını belirten Burcu, en doğru yaklaşımın hastanın beklentisini iyi anlamak ve ihtiyacına uygun merceği seçmek olduğunu vurguladı.

Her katarakt ameliyatı sadece damla anesteziyle yapılmıyor

Katarakt ameliyatlarında hastanın durumuna göre farklı anestezi yöntemlerinin uygulanabildiğini anlatan Prof. Dr. Burcu, ameliyata uyum sağlayabilecek hastalarda damla anestezisinin yeterli olabildiğini söyledi.

Yoğun kaygısı bulunan, işitme sorunu veya ameliyat sırasında iletişimi güçleştirecek özel bir durumu olan hastalarda sedasyon ya da farklı anestezi yöntemlerinin tercih edilebildiğini belirten Burcu, çocuk hastaların ise genel anestezi altında ameliyat edildiğini ifade etti.

Yeni cerrahi tekniklerle çok küçük kesilerden ameliyat yapılabildiği için geçmişte olduğu gibi gözün uzun süre kapatılmasının her hastada gerekli olmadığını belirten Prof. Dr. Burcu, bazı hekimlerin gözü hiç kapatmayabildiğini, bazılarının ise bir veya iki gün süreyle koruma önerebildiğini söyledi.

Ameliyat sonrası hijyenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Burcu, özellikle ilk 48 saatin dikkat gerektirdiğini, yaklaşık 10 gün boyunca ameliyat edilen göz ve çevresinin doğrudan suyla temasından kaçınılması gerektiğini ifade etti.

“İki gözü aynı anda ameliyat etmeyi tercih etmiyoruz”

Her iki göze aynı anda katarakt ameliyatı yapmayı rutin olarak tercih etmediklerini belirten Prof. Dr. Burcu, bir gözün ameliyatından en az üç gün sonra, genellikle de yaklaşık bir hafta içerisinde diğer gözün ameliyat edilebildiğini söyledi.

Genel anestezi alması gereken ve ikinci kez anestezi uygulanmasının sağlık açısından risk oluşturduğu çok özel hastalarda iki gözün aynı seansta ameliyat edilebildiğini belirten Burcu, bu durumda ikinci göze geçilirken tamamen yeni bir ameliyat yapılıyormuş gibi cerrahi hazırlığın ve kullanılan malzemelerin yenilendiğini anlattı.

Katarakt tekrarlamaz

Katarakt ameliyatından sonra hastalığın yeniden oluşmadığını vurgulayan Prof. Dr. Burcu, bazı hastalarda iyileşme sürecinde göz içindeki arka kapsülde opaklaşma gelişebildiğini söyledi.

Halk arasında zaman zaman “katarakt yeniden oluştu” veya “gözde kireçlenme oldu” şeklinde ifade edilen bu durumun kataraktın tekrarlaması anlamına gelmediğini belirten Burcu, arka kapsül opasitesi olarak adlandırılan tablonun basit bir lazer işlemiyle giderilebildiğini ifade etti.

Ailesinde anevrizma öyküsü olanlar kontrollerini ihmal etmemeli

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, anevrizmanın beyin damarlarının belirli bölgelerinde oluşan balonlaşmalar olduğunu belirterek, hastalığın özellikle 40 yaşından sonra daha sık görüldüğünü söyledi.

Doğuştan gelen yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzına bağlı olarak damarların elastikiyetini kaybetmesinin anevrizma gelişiminde önemli rol oynadığını ifade eden Tekiner, anevrizma kanamalarının beynin etkilenen bölgesine göre ölümden kalıcı sakatlığa kadar uzanan ciddi sonuçlara yol açabileceğini vurguladı.

Erken tanının büyük önem taşıdığına dikkat çeken Tekiner, ailesinde anevrizma öyküsü bulunan kişilerin BT anjiyografi veya MR anjiyografi ile mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Geçmişte 5 milimetrenin altındaki anevrizmalara çoğunlukla müdahale edilmediğini hatırlatan Tekiner, son yıllarda tedavi yöntemlerindeki gelişmeler sayesinde komplikasyon riskinin yüzde 1’in altına düştüğünü, bu nedenle uygun hastalarda daha küçük anevrizmaların da tedavi edilebildiğini belirtti.

Şah damarındaki plaklar inmenin en önemli nedenlerinden biri

Programda inme ve felç konusunda da önemli bilgiler veren Prof. Dr. Tekiner, beyni besleyen damarların sağlıklı olmasının hayati önem taşıdığını ifade etti.

Şah damarı olarak bilinen karotis arterlerde oluşan plakların inmelerin yaklaşık yüzde 20-25’inden sorumlu olduğunu belirten Tekiner, obezite başta olmak üzere sağlıksız yaşam tarzının damar yapısını bozduğunu söyledi.

Fazla yağ dokusunun karaciğer aracılığıyla dolaşıma katılarak damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade eden Tekiner, kötü kolesterol ile birleşen bu sürecin damar tıkanıklığına ve emboliye neden olabildiğini belirtti.

Yüksek tansiyon, diyabet, hareketsizlik ve ilerleyen yaşın da inme riskini artırdığını vurgulayan Tekiner, damar yapısındaki bozulmanın yalnızca beyni değil tüm organ ve sistemleri etkilediğini söyledi.

İnmede ilk 2 saat hayat kurtarıyor

İnme belirtilerinin fark edildiği anda vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, bulantı, kusma, bilinç kaybı, yüz felci, konuşma bozukluğu ve kol veya bacakta güç kaybı gibi belirtilerin acil değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Eskiden ilk 6 saatin kritik kabul edildiğini hatırlatan Tekiner, günümüzde özellikle ilk 2 saatin tedavi başarısı açısından çok daha önemli olduğunun altını çizdi.

Hastaneye zamanında ulaştırılan hastalarda uygun durumlarda damar açıcı tedavi uygulanabildiğini ya da pıhtının girişimsel yöntemlerle damardan çıkarılabildiğini belirten Tekiner, hızlı müdahalenin hastanın yaşamını ve yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini söyledi.

İnme tedavisi bir ekip işidir

İnme tedavisinde başarının hızlı ve koordineli çalışmaya bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Tekiner, hastanın 112 ekipleri tarafından en kısa sürede uygun hastaneye ulaştırılması, acil serviste zaman kaybetmeden değerlendirilmesi ve deneyimli ekipler tarafından müdahale edilmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.

Tüm sürecin kusursuz işlemesi halinde hastaya hastaneye ulaştıktan sonraki 10-15 dakika içerisinde müdahale edilebildiğini belirten Tekiner, bu sayede hastaların kalıcı hasar gelişmeden normal yaşamlarına dönebilme şansının önemli ölçüde arttığını söyledi.

Sigara ve elektronik sigara damar sağlığının düşmanı

Prof. Dr. Tekiner, damar sağlığını korumak için halk arasında yaygın olan yanlış inanışlara da dikkat çekti.

Herhangi bir besinin tek başına kanı sulandırmasının mümkün olmadığını belirten Tekiner, sağlıklı ve dengeli beslenmenin damar yapısını korumanın temel şartı olduğunu söyledi.

Sigaranın damar sağlığının en büyük düşmanlarından biri olduğunu vurgulayan Tekiner, elektronik sigaraların da masum olmadığını, binlerce zararlı madde içerdiğini ve damar yapısını olumsuz etkilediğini ifade etti.

Hareketli yaşam ve stres kontrolü sağlıklı yaşlanmanın anahtarı

Prof. Dr. Ayhan Tekiner, sağlıklı damar yapısının genç yaşlardan itibaren korunması gerektiğini belirterek, obezite ile mücadele, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenmenin beyin ve damar hastalıklarından korunmada en etkili yöntemler arasında yer aldığını söyledi.

Uzun yolculuklarda belirli aralıklarla ayağa kalkıp yürünmesini öneren Tekiner, egzersize yeni başlayacak özellikle obezite, hipertansiyon ve diyabet hastalarının sabahın erken saatleri yerine öğleden sonra veya akşamüstünü tercih etmelerinin daha uygun olacağını ifade etti.

Geç saatlerde yemek yememek, yeterli sıvı tüketmek ve düzenli hareket etmenin damar sağlığını desteklediğini belirten Tekiner, stresin de kortizol salgısını artırarak tansiyon ve kan şekerini yükselttiğini, bunun da damar sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu söyledi.

Uzun ve kaliteli yaşamın temelinde sağlıklı beslenme, hareketli yaşam, sigaradan uzak durma ve stresin kontrol altında tutulmasının bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tekiner, “Yalnızca uzun yaşamak değil, sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmek için damar sağlığımıza genç yaşlardan itibaren yatırım yapmalıyız” dedi.

"Görüntüyle gerçek hiçbir zaman aynı değildi"

Akkoç, yıllar boyunca devlet yönetiminde görünenle yaşananın farklı olduğunu gözlemlediğini belirterek şöyle konuştu:

"Devletlerin yönetiminde ve siyasi olaylarda, hatta savaşlarda bile görüntüyle gerçeğin birbirinden farklı olduğunu, senaryoların önceden hazırlandığını yaşayarak gördük. 1950 yılından itibaren Amerika'nın desteğiyle iktidara gelen hükümetlerin, çizilen çizginin dışına çıktıkları zaman yine darbelerle görevden alındıklarını gördüm."

"Doğan Koloğlu bana 'Nihat Erim başbakan olacak' dedi"

Yeni İstanbul Gazetesi Ankara Bürosu'nda görev yaptığı dönemi anlatan Akkoç, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun kendisine sürekli aynı bilgiyi doğrulatmaya çalıştığını söyledi.

"Doğan ağabey bana, 'Çok önemli bir yerden duydum. Nihat Erim başbakan olacakmış. Konuşabilir misin?' dedi. Ben de 'Nasıl sorayım? Demirel başbakan, İnönü muhalefet lideri. Böyle bir soru sorulur mu?' diye cevap veriyordum. Ama salı, çarşamba, perşembe aynı şey tekrarlandı."

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi"

Israrlar üzerine Nihat Erim'i aradığını söyleyen Akkoç, o telefon görüşmesini şu sözlerle anlattı:

"Telefonu çevirdim. 'Beyefendi hayırlı uğurlu olsun. Başbakan oluyormuşsunuz' dedim. Ama bunun benim sorum olmadığını, Genel Yayın Müdürü Doğan Koloğlu'nun sorusu olduğunu söyledim. Nihat Bey şaşırdı. 'Ya Fethi Bey, nereden çıktı bu?' dedi. Ben de kaynağı söylemedim. Çünkü telefonların dinlendiğini biliyorduk."

Akkoç, yıllar sonra bu olayı değerlendirirken şu ifadeleri kullandı:

"Nihat Erim başbakan olacağını benden öğrendi. O konuşmada bunu kendisinin de bilmediğini anladım."

"Telefon konuşmasını unutmamı rica etti"

Muhtıranın ardından yaşananları da anlatan Akkoç, Erim'in koruma müdürü aracılığıyla kendisine mesaj gönderdiğini belirtti.

"Koruma müdürü yanıma geldi. 'Sayın Nihat Bey'in size saygıları var, o telefon konuşmasını unutmanızı rica ediyor' dedi. Ben de 'O konuşmayı unuttum. Ama hükümet güvenoyu aldıktan sonra ilk demecini bana versin' dedim. İlk yazılı demecini bana gönderdi."

"12 Mart'ın üç temel nedeni vardı"

Akkoç, muhtıranın yalnızca iç politik gelişmelerle açıklanamayacağını belirterek üç temel neden sıraladı:

"Birinci sebep haşhaştı. Amerika Demirel'e 'Haşhaşı kapat' diyordu. Demirel ise 'Daraltırım ama tamamen kapatamam' diyordu.

İkinci sebep Sovyetler Birliği ile yapılan ağır sanayi hamleleriydi. Türkiye'nin en büyük fabrikalarını Ruslara kurdurmuşlardı.

Üçüncü sebep ise Nixon'ın Çin ziyareti sonrasında Türkiye'ye yaptığı baskıydı. Tayvan'la ilişkilerin kesilip Mao'nun Çin'inin tanınması isteniyordu. Demirel bunu kabul etmedi."

"İlk kararname haşhaş yasağı oldu"

Akkoç, şöyle devam etti:

"Nihat Erim başbakan olduktan sonra imzaladığı ilk kararname haşhaş ekiminin yasaklanması oldu. Darbelerin temelinde, 1946'dan sonra çizilen çizginin dışına çıkan iktidarların değiştirilmesi anlayışı vardı."

Kistik fibrozisin genetik geçişli, kalıtsal bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın anne karnından itibaren gelişmeye başladığını söyledi. Hastalığın temelinde salgı yapan hücrelerde bulunan klor kanallarındaki bozukluğun yer aldığını ifade eden Özçelik, bu nedenle tüm salgıların normalden daha koyu ve yapışkan hale geldiğini kaydetti.

En fazla akciğerleri etkiliyor

Kistik fibrozisin birçok organı etkileyebildiğini belirten Prof. Dr. Özçelik, en ciddi hasarın akciğerlerde oluştuğunu söyledi.

Akciğerlerde biriken koyu kıvamlı mukusun solunum yollarını tıkadığını, bu ortamda yerleşen mikropların temizlenememesi nedeniyle tekrarlayan enfeksiyonlar ve zamanla ilerleyici akciğer hasarı geliştiğini anlatan Özçelik, hastalığın yalnızca akciğerleri değil, üst solunum yolları ile mide-bağırsak sistemini de etkileyebildiğini ifade etti. Kistik fibrozisli hastalarda insülin direnci ve üreme sistemiyle ilgili sorunların da görülebildiğini belirtti.

Akraba evlilikleri riski artırıyor

Kistik fibrozisin çekinik genlerle aktarılan bir hastalık olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, özellikle akraba evliliklerinde hastalığın ortaya çıkma riskinin önemli ölçüde arttığını söyledi. Özçelik, bu nedenle genetik danışmanlığın ve akraba evliliklerinin azaltılmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.

Erken tanı tedavinin başarısını artırıyor

Hastalığın ne kadar erken tanınırsa tedavinin o kadar başarılı olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu nedenle yenidoğan tarama programlarının büyük önem taşıdığını söyledi.

Yenidoğan tarama testleri sayesinde hastalığın henüz belirti vermeden saptanabildiğini ifade eden Özçelik, erken dönemde başlanan tedavilerle organ hasarı gelişmeden hastalığın kontrol altına alınabildiğini kaydetti. Özçelik günümüzde bazı modülatör tedavilerin bebekler henüz bir aylıkken başlanabildiğini belirtti.

“Yenidoğan tarama testlerinden korkmayın”

Son yıllarda yenidoğan tarama testlerine yönelik çeşitli yanlış bilgilerin yayıldığını söyleyen Prof. Dr. Özçelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.

Bazı ailelerin bebeklerinden kan örneği alınmasını istemediğini belirten Özçelik, kan örneklerinin farklı amaçlarla kullanılacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını, tüm sürecin devlet kontrolünde yürütüldüğünü ifade ederek ailelerin bu testleri mutlaka yaptırması gerektiğini söyledi.

Kistik fibrozis sürekli bakım gerektiriyor

Kistik fibrozisin yaşam boyu düzenli takip gerektiren bir hastalık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, tedavide en önemli basamaklardan birinin akciğer bakımının sağlanması olduğunu belirtti.

Ailelerin solunum fizyoterapisi ve günlük bakım için saatler harcadığını ifade eden Özçelik, hastaların sık akciğer enfeksiyonları nedeniyle zaman zaman hastaneye yatmak zorunda kaldıklarını söyledi. Özçelik, organlar hasar görmeden önce tedaviye başlanmasının yaşam süresi ve yaşam kalitesi açısından belirleyici olduğunu vurguladı.

Modülatör tedavilerde yeni dönem

Kistik fibrozis tedavisinde son yılların en önemli gelişmelerinden birinin modülatör tedaviler olduğunu belirten Prof. Dr. Özçelik, bu ilaçların hastalığın temelindeki klor kanalındaki bozukluğu hedef aldığını söyledi.

İlk modülatör tedavilerin 2012 yılında kullanılmaya başlandığını, tedavilerin yıllar içinde gelişerek 2019 yılında üçlü kombinasyonlara ulaştığını belirten Özçelik, modülatör tedavilerin 2025 yılının Ağustos ayından itibaren geri ödeme kapsamına alınmasının hastalar açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. Bu tedavilerin yüksek maliyetli olduğuna dikkat çeken Özçelik, ayrıca hastalığın hücresel mekanizmasını düzeltmeye yönelik yeni ilaçlarla ilgili faz 2 ve faz 3 klinik çalışmaların da sürdüğünü söyledi.

Erkek hastalarda kısırlık sık görülüyor

Prof. Dr. Özçelik, kistik fibrozisli erkeklerde kısırlığın oldukça yüksek oranlarda görüldüğünü belirterek, hastalığın yalnızca solunum sistemini değil, yaşamın birçok alanını etkileyen çok yönlü bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

Çocuklar sosyal yaşamda da zorlanabiliyor

Sık öksürük ve balgam nedeniyle çocukların okul ve sosyal yaşamlarında güçlük yaşayabildiğini belirten Özçelik, tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle sık hastane yatışlarının eğitim hayatını olumsuz etkileyebildiğini söyledi.

Büyüme ve gelişmenin akranlarının gerisinde kalmasının hem çocukları hem de ailelerini psikolojik olarak zorlayabildiğini ifade eden Özçelik, günümüzde tedavide sağlanan gelişmeler sayesinde bu çocukların geleceğe çok daha umutla bakabildiğini belirtti.

Yaşam süresi önemli ölçüde uzadı

Kistik fibrozisin tanımlandığı ilk yıllarda hastaların büyük bölümünün iki yaşına ulaşamadan yaşamını yitirdiğini hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, hastalığın 1938-1939 yıllarında tanımlandığını, 1989 yılında ise hastalığa neden olan genin keşfedildiğini söyledi.

Genetik keşfin ardından geçen süreçte tedavide büyük ilerlemeler kaydedildiğini belirten Özçelik, bugün erken tanı alan ve uygun tedavi gören hastaların yaşam sürelerinin ve yaşam kalitelerinin belirgin şekilde arttığını ifade etti.

İleri yaşta da tanı konulabiliyor

Kistik fibrozisin en sık beyaz ırkta görüldüğünü, siyah ırkta daha düşük, sarı ırkta ise daha nadir rastlandığını belirten Prof. Dr. Özçelik, hastalığın yalnızca çocukluk çağında görülmediğini de vurguladı.

Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, sürekli balgam çıkarma, büyüme geriliği bulunan çocukların mutlaka kistik fibrozis açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Özçelik, bronş genişlemesi bulunan erişkin hastalarda da ayırıcı tanıda kistik fibrozisin mutlaka düşünülmesi gerektiğini söyledi.

Literatürde 81 yaşında kistik fibrozis tanısı alan hastaların bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Özçelik, aile öyküsü bulunan gebeliklerde ise anne karnında takip ile hastalığın erken dönemde saptanabildiğini sözlerine ekledi.

Süper Lig'de yeni sezon hazırlıkları tüm hızıyla sürerken, şampiyonluk parolasıyla yola çıkan Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş ve Trabzonspor, kadrolarını dünya yıldızlarıyla güçlendirmeye devam ediyor. Milyonlarca taraftarın gözü kulağı son dakika transfer gelişmelerine çevrilmiş durumdayken, Avrupa devlerinden Süper Lig'e uzanan transfer trafiği de hız kazandı. Nathan Ake'den Mason Greenwood'a, Leandro Trossard'dan Vedat Muriç'e kadar yeşil sahalarda fırtına gibi esecek birçok önemli yetenek, yeni sezonda formalarını giymeye hazırlanıyor.

Dünyada 2,8 milyon, Türkiye’de yaklaşık 83 bin kişi MS ile yaşıyor

Multipl Skleroz (MS), dünyada yaklaşık 2,8 milyon, Türkiye’de ise 82–83 bin kişiyi etkileyen kronik bir nörolojik hastalık olarak biliniyor.

Hastalığın merkezi sinir sistemini etkilediğini anlatan Prof. Dr. Mungan, beyin ve omurilikteki sinir hücrelerini saran miyelin kılıfının, bağışıklık sistemindeki bozukluklar nedeniyle hasar gördüğünü belirterek şunları söyledi:

“Bağışıklık sistemindeki değişiklikler miyelin kılıfında yıkıma yol açıyor ve sinir hücreleri arasındaki iletiyi bozuyor. Bunun sonucunda da hastalık çok farklı belirtilerle ortaya çıkıyor.”

MS’nin bağışıklık sistemi hastalığı olduğunu ancak genetik ve çevresel faktörlerin de hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde önemli rol oynadığını ifade eden Mungan, hastalığın kadınlarda erkeklere göre 2,5–3 kat daha sık görüldüğünü, özellikle 20–40 yaş arasında ortaya çıktığını söyledi.

Kadınlarda daha sık görülmesinin kesin nedeninin bilinmediğini belirten Mungan, “Östrojen ve diğer kadınlık hormonlarının bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri nedeniyle özellikle doğurganlık çağında hastalık daha sık görülüyor.” dedi.

Mungan, son yıllarda tanı olanaklarının gelişmesi sayesinde ileri yaşta başlayan MS vakalarının daha sık tanı aldığını, nadir de olsa çocukluk çağında da görülebildiğini söyledi.

İlk belirti görme kaybı da olabilir, uyuşma da…

MS’nin çok farklı belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, en sık görülen bulguların;

• Görme kaybı,
• Çift görme,
• Kol veya bacakta uyuşma,
• Güçsüzlük,
• Denge bozukluğu,
• İdrar problemleri olduğunu söyledi.

MR’da görülen plakların beynin veya omuriliğin hangi bölgesini etkilediğine göre belirtilerin değiştiğini belirten Mungan, “Plak hangi fonksiyonu etkiliyorsa hastanın şikâyeti de ona göre ortaya çıkıyor.” dedi.

Görme kaybı yaşayan hastaların çoğunlukla önce göz hastalıkları uzmanına başvurduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, göz muayenesinde sorun bulunmaması halinde hastaların nörolojiye yönlendirildiğini söyledi.

Tanıda MR ve nörolojik muayene belirleyici

MS tanısında ayrıntılı klinik öykü ve nörolojik muayenenin vazgeçilmez olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hem beyin hem de omurilik MR’ının mutlaka çekildiğini ifade etti.

Son yıllarda güncellenen tanı kriterlerinde MR’ın çok daha belirleyici hâle geldiğini söyleyen Mungan, yardımcı tanı yöntemleri arasında VEP testi ile göz sinirlerindeki iletimin değerlendirildiğini anlattı.

Tanıda en önemli yardımcı yöntemlerden birinin ise beyin omurilik sıvısının incelenmesi olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, şöyle konuştu:

“Lomber ponksiyon yardımcı test olarak geçse de hemen hemen her hastada yapmak istiyoruz. Hem kesin tanı hem de ayırıcı tanı açısından çok önemli. Ayrıca hastalığın gelecekte nasıl seyredeceği konusunda da bize önemli bilgiler veriyor.”

MS her hastada farklı seyrediyor

Kesin MS tanısı alan hastalarda koruyucu tedavinin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Mungan, tedavi edilmediğinde hastalığın ilerleyerek kalıcı fonksiyon kayıplarına neden olabileceğini söyledi.

Atak dönemlerinde öncelikle yüksek doz kortizon tedavisi uygulandığını belirten Mungan, ardından hastalığın tipine uygun koruyucu tedavilerin planlandığını ifade etti.

MS hastalığının en sık görülen tipinin ataklar ve iyileşmelerle seyreden RRMS (Relapsing Remitting MS) olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların yaklaşık yüzde 15–20’sinde ilerleyici tip MS görüldüğünü söyledi.

Bazı hastalarda hastalığın en baştan ilerleyici seyredebildiğini, bazılarında ise yıllar içinde ilerleyici forma dönüşebildiğini belirten Mungan, “MS tamamen kişiye özgü seyreden bir hastalık. Hastaların düzenli izlenmesi ve hastalık tipinin doğru belirlenmesi tedavinin başarısını belirliyor.” dedi.

Aynı hekim tarafından uzun süre takip büyük önem taşıyor

MS’nin uzun yıllar takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, hastaların tanı sonrasında sürekli doktor değiştirmemesi gerektiğini söyledi.

“Kesin tanı konulduktan sonra hastaların aynı hekim tarafından izlenmesi tedavi başarısını artırıyor. Çünkü MS’de bireyselleştirilmiş tedavi çok önemli. Doktorun hastanın geçmişini, MR değişimlerini, atak sıklığını ve nörolojik durumunu yakından bilmesi gerekiyor.”

Hastalar gerçek atak ile yalancı atağı karıştırabiliyor

MS atağının belirtilerin 24 saatten uzun sürmesi olarak tanımlandığını belirten Prof. Dr. Mungan, optik nörit, güçsüzlük, uyuşma ve denge bozukluğunun gerçek atak belirtileri arasında yer aldığını söyledi.

Bunun yanında enfeksiyon, sıcak hava, yoğun stres, regl dönemi veya aşırı egzersiz gibi vücut ısısını artıran durumlarda yalancı atakların görülebileceğini belirten Mungan, bu nedenle hastaların önce ayrıntılı değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Atak tedavisinde altın standart kortizon tedavisi

MS ataklarında günlük 1000 mg kortizonun 5–7 gün, bazı hastalarda ise 10 güne kadar uygulanabildiğini belirten Prof. Dr. Mungan, kortizona yanıt alınamayan hastalarda ise plazmaferez tedavisinin uygulandığını söyledi.

Bu tedavinin özellikle üniversite ve şehir hastanelerindeki deneyimli MS merkezlerinde yapılabildiğini ifade etti.

Akıllı ilaçlar umut veriyor

Atak tedavisinin dışında hastalığın ilerlemesini durdurmaya yönelik çok sayıda tedavi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, Türkiye’de tedavilerin basamaklı sistemle uygulandığını söyledi.

Tablet, enjeksiyon ve infüzyon tedavilerinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, yeni nesil bağışıklık sistemini yeniden yapılandıran tedavilere ilişkin şu bilgileri verdi:

“Hastaların akıllı ilaç olarak adlandırdığı yeni tedaviler sayesinde çok az doz uygulayıp hastaları uzun süre tedavisiz takip edebildiğimiz durumlar olabiliyor.”

Tedavi seçiminde hastanın yaşı, cinsiyeti, gebelik planı, mesleği, sosyal yaşamı ve hastalığın seyri gibi çok sayıda faktörün dikkate alındığını belirtti.

MS hastaları evlenebilir, çocuk sahibi olabilir

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının normal yaşamlarını sürdürebileceklerini belirterek şu önerilerde bulundu:

“MS hastaları evlenebilir, planlı gebelik gerçekleştirebilir ve doktorlarıyla koordineli şekilde çocuk sahibi olabilirler. Gebelik öncesinde hastalığın en az bir yıl stabil seyretmesini tercih ediyoruz.”

Ağır egzersizlerden kaçınılmasını öneren Mungan; yürüyüş, yüzme, yoga ve pilatesin uygun sporlar olduğunu söyledi.

Akdeniz tipi beslenme öneriliyor

Beslenmenin tedavinin önemli bir parçası olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, Akdeniz tipi beslenmenin önerildiğini söyledi.

Mungan, sebze, meyve ve balık ağırlıklı beslenmenin önemine dikkat çekerek D vitamini ve B12 eksikliklerinin mutlaka giderilmesi gerektiğini, balık tüketemeyen hastalarda ise omega-3 desteğinin yararlı olabileceğini belirtti. Prof. Dr. Mungan, “Miyelin kılıfının iyileşmesinde omega-3’ün önemli etkileri bulunuyor.” dedi.

Sigara ve D vitamini eksikliği hastalığın en önemli çevresel sebepleri

MS için kanıtlanmış iki önemli çevresel risk faktörü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Mungan, bunların D vitamini eksikliği ve sigara olduğunu belirterek, “Hastalar kesinlikle sigara içmemeli, sigara içilen ortamlarda da bulunmamalı.” dedi.

MS hastaları yaz sıcaklarında dikkatli olmalı

Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, MS hastalarının yaz aylarında çok daha dikkatli olmalarını belirterek sıcak ortamlardan kaçınmalarını söyledi.

Mungan:

• Sıcak suyla banyo yapılmamasını,
• Hamam ve saunadan uzak durulmasını,
• Yazın 11.00–14.00 saatleri arasında güneşten kaçınılmasını,
• Bol su tüketilmesini,
• Hafif beslenilmesini önerdi.

Türkiye’de hastalar güncel tedavilere kolaylıkla ulaşıyor

Dünyada kullanılan güncel MS tedavilerinin neredeyse tamamına Türkiye’de geri ödeme kapsamında erişilebildiğini belirten Prof. Dr. Semra Öztürk Mungan, bunun hastalar açısından önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Ayrıca ilerleyen yaşlarda bağışıklık sisteminin daha sakin hâle gelmesi nedeniyle bazı hastalarda hastalığın da daha durağan seyredebildiğini ifade etti.

Kök hücre mucize değil

Kök hücre tedavisine ilişkin yanlış beklentilere dikkat çeken Prof. Dr. Mungan, şu değerlendirmede bulundu:

“Kök hücre tedavisi bağışıklık sistemini yeniden yapılandırmayı hedefliyor ancak hastalığı tamamen ortadan kaldırmıyor. Diğer tedavilere belirgin bir üstünlüğü de bulunmuyor. Mucize beklememek gerekiyor.”

Mungan, kök hücre tedavisinin özellikle ataklı MS grubunda daha etkili olduğunu, Türkiye’de ise yalnızca çok sınırlı sayıdaki merkezde uygulanabildiğini söyledi.

Aktarlardan alınan ürünlerden uzak durun

MS hastalarının Sağlık Bakanlığı onaylı ilaçlar dışında hiçbir ürünü kontrolsüz şekilde kullanmamaları gerektiğini belirten Prof. Dr. Mungan, “Hekimlerinizin önermediği bitkisel ürünleri ve aktarlardan alınan karışımları kesinlikle kullanmayın.” uyarısında bulundu.

“MS tanısı alanlar umutsuzluğa kapılmasın”

Programın sonunda MS tanısı alan hastalara seslenen Prof. Dr. Mungan, moral ve sosyal desteğin tedavinin önemli parçalarından biri olduğunu belirterek şu mesajı verdi:

“MS tedavi edilebilen ve ilerlemesi durdurulabilen bir hastalık. Hastalar düzenli takiplerini yaptırır, tedavilerini aksatmaz ve yaşam tarzlarına dikkat ederlerse bugün tekerlekli sandalyeye mahkûm olmaları artık neredeyse söz konusu olmuyor.”

Hasta yakınlarının desteğinin büyük önem taşıdığını belirten Mungan, hastaların iş yaşamlarından kopmamalarını, sosyal hayata katılmalarını ve hobi edinmelerini önerdi. Ayrıca bulundukları illerde Türkiye MS Derneği şubelerine başvurarak ücretsiz eğitim, yoga ve pilates programlarından yararlanabileceklerini söyledi.

“52 yıl önce, 20 Temmuz 1974’te Kıbrıs’a yapılan müdahalenin önce diplomasiyle, ardından askeri harekatla kazanıldığını yaşayarak öğrendim. Kıbrıs’ın kaderi, Başbakan Bülent Ecevit’in Londra’da İngiltere Başbakanı Harold Wilson, Dışişleri Bakanı James Callaghan ve daha sonra görüşmelere katılan ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco ile yaptığı tam 24 saatlik temasların sonunda şekillendi.”

Akkoç, harekattan bir gün önce ABD’nin Yunanistan’daki askeri yönetime kritik bir uyarıda bulunduğunu da öne sürdü:

“ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Joseph Sisco, 19 Temmuz’da Yunanistan’a giderek cunta yönetimine, ‘Türkiye müdahale edecek. Sakın karşılık vermeyin. Karışırsanız Türkiye sizi de ezer. Biz Türkiye’nin yanındayız.’ mesajını iletti. Bu süreci bizzat yaşayarak ve görerek öğrendim.”

“Londra’ya özel uçakla gittik”

Akkoç, 17 Temmuz 1974’te Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki heyetle birlikte Türk Hava Yolları’nın özel uçağıyla Londra’ya gittiklerini anlattı.

Heyette, Başbakan Yardımcısı ve İçişleri Bakanı Oğuzhan Asiltürk, Dışişleri Bakanlığı Yüksek Müşaviri Ümit Haluk Bayülken, Hukuk Müşaviri Namık Kemal Yolga ile dönemin Milli Savunma Bakanı ve Dışişleri Bakan Vekili Hasan Esat Işık’ın bulunduğunu belirten Akkoç, Dışişleri Bakanı Turan Güneş’in ise o sırada Çin’de resmi temaslarda olduğu için heyete katılamadığını ifade etti.

Basın mensupları olarak ise Hürriyet’ten Cüneyt Arcayürek, Milliyet’ten Orhan Tokatlı, Günaydın’dan Örsan Öymen, Tercüman gazetesi adına kendisi, Anadolu Ajansı Genel Müdürü Atilla Onuk ile TRT ekibinin yer aldığını söyledi.

“Dünyanın gözü Londra’daydı”

Akkoç, heyetin Heathrow Havalimanı’ndan doğrudan İngiltere Başbakanı Harold Wilson’ın konutuna geçtiğini belirterek, görüşmeleri dünyanın dört bir yanından gelen gazetecilerin takip ettiğini anlattı.

“Biz yalnız değildik. İngiliz gazeteciler başta olmak üzere dünyanın her yerinden basın mensupları Başbakanlık Konutu’nun önünde bekliyordu.”

“Sisco ile beş dakikalık kritik görüşme”

Görüşmelerin ardından Bülent Ecevit’in Joseph Sisco ile baş başa yaklaşık beş dakika süren özel bir görüşme yaptığını aktaran Akkoç, bu görüşmenin önemine dikkat çekti.

“Hasan Esat Işık’a ‘Bülent Bey nerede?’ diye sordum. ‘Sisco ile baş başa görüşüyor’ dedi. Saatime baktım, tam beş dakika sürdü. Görüşmenin ardından Bülent Bey son derece rahat ve memnun görünüyordu. Dünya basınına da gayet sakin ve güçlü bir açıklama yaptı.”

“Harekatın başlayacağını biliyorduk”

Londra temaslarının tam 24 saat sürdüğünü ifade eden Akkoç, Ankara’ya döndüklerinde harekat kararının artık kesinleştiğini hissettiklerini söyledi.

“Harekatın yapılacağını biliyorduk. Hazırlıkların tamamlandığını hissediyorduk ancak yalnızca başlama zamanı henüz net değildi.”

Akkoç, Joseph Sisco’nun ertesi gün yeniden Türkiye’ye geldiğini, ardından Yunanistan’a geçerek cunta yönetimiyle görüştüğünü ve aynı gün tekrar Ankara’ya döndüğünü belirterek, Yunanistan’a yapılan uyarının da bu diplomasi trafiğinin bir parçası olduğunu dile getirdi.

“Harekat haberi Güvenpark’ta duyuruldu”

20 Temmuz sabahı yaşanan anları da anlatan Akkoç, şunları söyledi:

“Cumartesi sabahı saat 06.00’da bütün bakanlar dışarı çıktı. Gazeteciler olarak biz de oradaydık. Başbakanın açıklama yapacağını düşünüyorduk. O sabah Güvenpark’a doğru yürürken Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı resmen açıklandı.”

Doğum sancısı, anne adaylarının en büyük kaygılarından biri olmaya devam ediyor. Ancak günümüzde modern anestezi yöntemleri sayesinde doğum ağrısını büyük ölçüde azaltmak mümkün. Prof. Dr. Berrin Günaydın, halk arasında “ağrısız doğum” olarak bilinen uygulamanın çoğunlukla epidural analjezi ile yapıldığını belirterek, doğru koşullarda uygulandığında annenin doğuma bilinçli ve konforlu şekilde katılmasını sağladığını söyledi.

Prof. Dr. Günaydın, “Aslında tıpta kullandığımız doğru ifade ağrısız doğum değil, doğum ağrısının etkili şekilde azaltılmasıdır. Anne sancıları hisseder ancak dayanılmaz ağrı büyük ölçüde ortadan kalkar. Böylece doğuma aktif olarak katılır ve bebeğinin dünyaya gelişine tanıklık eder” ifadelerini kullandı.

"Obstetrik anestezi gelişmiş ülkelerde ayrı bir uzmanlık alanı"

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere’de obstetrik anestezinin anesteziyolojinin özel bir çalışma alanı olarak kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, bu ülkelerdeki uygulamaları yerinde inceleyerek Gazi Üniversitesi’nde Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı ile 2004 yılında başlattıklarını söyledi.

Doğum ağrısının yönetiminde kadın hastalıkları ve doğum uzmanları ile anesteziyoloji uzmanlarının birlikte çalışmasının önemine dikkat çeken Günaydın, “Kadın doğum uzmanı ve anne adayının onayı olmadan epidural analjezi uygulanamaz. Bu nedenle anne adaylarının doğru bilgilendirilmesinde kadın doğum uzmanlarının rolü son derece önemlidir” diye konuştu.

"Ağrısız doğumda altın standart epidural analjezi"

Doğum ağrısını azaltmaya yönelik farklı yöntemler bulunduğunu ancak *altın standardın epidural analjezi olduğunu* vurgulayan Prof. Dr. Berrin Günaydın, yöntemin bel bölgesinden omuriliğin dışındaki epidural boşluğa yerleştirilen ince bir kateter aracılığıyla uygulandığını anlattı.

Günaydın “Düşük dozlarda lokal anestezik ilaçlar ve yardımcı ilaçlar kullanıyoruz. Amaç annenin ağrısını azaltırken hareket edebilmesini, doğuma aktif katılmasını ve bebeğin doğumuna bilinçli şekilde eşlik etmesini sağlamaktır” dedi.

“Epidural felç yapmaz, bebeğe zarar vermez”

Toplumda *epiduralle* ilgili çok sayıda yanlış bilgi bulunduğunu belirten Prof. Dr. Günaydın, en sık karşılaştıkları soruların felç, kalıcı bel ağrısı ve bebeğe zarar verip vermediği olduğunu söyleyerek şunları kaydetti:

“Epidural uygulama omuriliğin içine değil, dışındaki güvenli alana yapılır. Deneyimli ekip ve uygun koşullarda uygulandığında son derece güvenli bir yöntemdir. Bilimsel çalışmalar epidural analjezinin kalıcı bel ağrısına neden olmadığını gösteriyor. Ayrıca kullanılan ilaçlar çok düşük dozlarda uygulanıyor. Amaç annenin rahatlamasıdır. Anne rahatladığında stres hormonları azalıyor, bu da bebeğin oksijenlenmesini ve doğum sürecini olumlu etkileyebiliyor.”

"Sezaryen oranlarının düşürülmesine katkı sağlayabilir"

Prof. Dr. Günaydın, bilimsel çalışmaların epidural analjezinin sezaryen oranını artırmadığını gösterdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerde bunun tam tersine normal doğumu destekleyen önemli uygulamalardan biri olduğunu ifade etti. Günaydın şöyle konuştu:

“Amerika ve İngiltere’de sezaryen oranları yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde. Bu ülkelerde doğumların büyük bölümü epidural analjezi ile gerçekleştiriliyor. Anne adayları bu konuda bilinçli olduğu için doğum ağrısının azaltılmasını talep ediyor. Normal doğumun desteklenmesi de sezaryen oranlarının düşmesine katkı sağlayabiliyor.”

Türkiye’de de öncelikle bu konuda farkındalığın artırılması gerektiğini belirten Günaydın, “Toplum bilinçlenmeden yalnızca hizmeti yaygınlaştırmak yeterli olmaz. Aynı zamanda bunu karşılayacak eğitimli ekiplerin ve uygun altyapının da hazır olması gerekir” diye konuştu.

"Ağrısız doğum ekip işi"

Epidural analjezinin yalnızca bir anestezi uygulaması olmadığını belirten Prof. Dr. Günaydın, başarılı bir doğum yönetimi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı, deneyimli hemşireler, uygun monitörizasyon ve teknik donanımın birlikte çalışmasının şart olduğunu söyledi.

Anne adaylarının gebelik boyunca düzenli olarak değerlendirildiğini ifade eden Günaydın, kan sulandırıcı ilaç kullananlar, bazı kanama-pıhtılaşma bozukluğu bulunanlar, girişim bölgesinde enfeksiyonu olanlar veya bazı özel nörolojik hastalıkları bulunan kişilerde epidural uygulanamayabileceğini belirtti. Uygun adaylarda ise anestezi değerlendirmesi ve bilgilendirilmiş onam sonrasında güvenle uygulanabileceğini kaydetti.

Sezaryende de önemli avantaj sağlıyor

Planlı sezaryenlerde tıbbi engel bulunmadığı sürece spinal, kombine spinal-epidural veya epidural gibi bölgesel anestezi yöntemlerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Günaydın, doğum sırasında epidural kateter takılmış bir gebenin acil sezaryene alınması gerekirse aynı kateter üzerinden anestezinin sürdürülebileceğini söyledi.

Ayrıca epidural kateterin sezaryen sonrasında da ameliyat ağrısının kontrolünde kullanılabildiğini ifade etti.

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir”

Prof. Dr. Günaydın, Dünya Anesteziyoloji Dernekleri Federasyonu’nun (WFSA) doğum ağrısının giderilmesini lüks değil, hasta hakkı olarak değerlendirdiğini, Amerikan Kadın Doğum Uzmanları Koleji’nin (ACOG) ise tıbbi engel bulunmayan gebelerde annenin doğum ağrısının giderilmesini istemesini tek başına yeterli bir tıbbi endikasyon olarak kabul ettiğini hatırlattı. Günaydın, şu ifadeleri kullandı:

“Bizim amacımız kadınları epidurale yönlendirmek değil; doğru bilgiyi vererek bilinçli seçim yapmalarını sağlamaktır. Ağrısız doğum bir zorunluluk değildir ancak isteyen ve tıbbi açıdan uygun olan hiçbir anne adayının bu haktan mahrum bırakılmaması gerekir.”

Doğumun doğal bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Günaydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Doğum bir hastalık değil, hayatın en güzel mucizelerinden biridir. Biz anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlarının görevi de bu mucizeyi anne ve bebek için daha güvenli, daha konforlu ve daha güzel bir deneyime dönüştürmektir.”

Diz ağrılarının toplumda en sık ihmal edilen sağlık sorunları arasında yer aldığını belirten Akkaya, erken dönemde başvurulduğunda birçok sorunun ilerlemeden kontrol altına alınabileceğini söyledi.

Diz ekleminin çok özel bir anatomiye sahip olduğunu vurgulayan Akkaya, yanlış ya da gecikmiş tedavilerin hareket kabiliyetini ciddi şekilde etkileyebileceğini belirterek, “Yürüme her şeydir. İnsanların mobilize olması genel beden ve ruh sağlığı açısından çok önemli. İnsanlar yürüyemediklerinde sosyal hayattan kopuyor, kilo alımı artıyor ve başkalarına bağımlı hale gelebiliyorlar” dedi.

“Diz sorunları yaşa ve cinsiyete göre değişiyor”

Diz eklemi hastalıklarının yaşa, cinsiyete ve yaşam biçimine göre farklılık gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Akkaya, çocukluk döneminde daha çok travmaya bağlı diz kapağı çıkıkları ve yaralanmaların görüldüğünü söyledi.

Orta yaş döneminde ise kadın ve erkeklerde farklı sorunların öne çıktığını belirten Akkaya, kadınlarda kas yapısındaki farklılıklar nedeniyle diz kapağı çevresindeki problemlerin daha sık yaşanabildiğini ifade etti.

“Merdiven inip çıkarken, çömelirken veya oturup kalkarken oluşan ağrılar ön diz ağrısının habercisi olabilir. Erken dönemde müdahale edilirse kıkırdak aşınması ilerlemeden önlem alınabilir.” diyen Akkaya, ihmal edilen problemlerin ilerleyen yaşlarda kireçlenmeye dönüşebileceğini söyledi.

Akkaya, erkeklerde ise spor yaralanmalarına bağlı menisküs yırtıkları ve ön çapraz bağ sorunlarının daha sık görüldüğünü belirtti.

“Kadınlar ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeli”

Menopoz döneminin diz sağlığı açısından kritik olduğuna dikkat çeken Akkaya, hormonal değişikliklerle birlikte kemik ve kıkırdak dokusunun da etkilendiğini söyledi.

Prof. Dr. Akkaya, “Kadınlar menopoza girdikten sonra ciltlerine gösterdikleri özeni dizlerine de göstermeliler. Çünkü dizler yaşam kalitesini etkileyen en önemli yapılardan biridir” dedi.

Akkaya, menopoz öncesi yapılacak kontroller sayesinde kıkırdak koruyucu tedavilerle diz sağlığının korunabileceğini belirtti.

“Her diz ağrısı ameliyat gerektirmez”

Diz tedavisinde son yıllarda rejeneratif tıp ve ortobiyolojik uygulamaların önemli gelişmeler sağladığını anlatan Prof. Dr. Akkaya, amaçlarının vücudun kendi iyileştirme kapasitesinden yararlanmak olduğunu söyleyerek “Kişinin iyileştirici kapasitesi aslında kendi vücudunda saklıdır. Erken evre kıkırdak hasarlarında kişinin kendi kök hücrelerinden yararlanılarak yapılan ortobiyolojik tedavilerle başarılı sonuçlar alınabiliyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, rejeneratif ve ortobiyolojik tedaviler konusunda toplumda bilgi karmaşası yaşanabildiğine dikkat çekti.

Kök hücre tedavileri ile kandan elde edilen trombosit uygulamalarının farklı yöntemler olduğunu belirten Akkaya:

“Vücutta dolaşan kandan kök hücre elde etmek mümkün değildir. Kök hücreler, leğen kemiği gibi büyük kemiklerden ya da yağ dokusundan elde edilebilir. Kandan alınan ise kök hücre değil, trombosit dediğimiz kan hücreleridir.” dedi.

Menisküs ve kıkırdak dokularının iyileşme kapasitesinin sınırlı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Kas dokusu kanlanması sayesinde kendini onarabilir ancak kıkırdak ve menisküs gibi dokular yeterli kan damarına sahip değildir. Bu nedenle erken evre hasarlarda uyguladığımız ortobiyolojik tedavilerle o bölgede iyileşmeyi destekleyecek bir ortam oluşturmayı hedefliyoruz.” ifadelerini kullandı.

“Sosyal medyada mucize tedavi gibi sunulan uygulamalara dikkat”

Prof. Dr. Mustafa Akkaya, menisküs ve kıkırdak tedavileri konusunda bilimsel gelişmelerin umut verici olduğunu ancak her yeni yöntemin “kesin tedavi” gibi sunulmaması gerektiğini söyledi.

Menisküsün dışarıdan verilen maddelerle tamamen tedavi edilmesinin bugün için mümkün olmadığını belirten Akkaya:

“Biyoteknoloji çok hızlı ilerliyor. Kitosan içerikli jeller ve akıllı moleküllerle hasarlı bölgeyi hedefleyen çalışmalar devam ediyor. Gelecekte kıkırdak ve menisküs dokularına yönelik yeni tedavi seçenekleri mümkün olabilir.” dedi.

Ancak mevcut bilimsel aşamada tek bir enjeksiyonla tüm sorunları ortadan kaldıran bir tedavi yaklaşımının olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Akkaya:

“Henüz bir iğneyle menisküsü ya da kıkırdağı tamamen tedavi edebilecek noktada değiliz. Hastalar erken dönemde hekime başvurursa ortobiyolojik tedavilerle mevcut hasarın ilerlemesini yavaşlatmak ve eklemi korumak mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı.

Akkaya, kıkırdak, menisküs ve eklem hasarlarında her hastaya özel değerlendirme yapılarak kişiselleştirilmiş tedavi planlanması gerektiğini söyledi.

“Ağrıyla ve ağrı kesicilerle yaşamak kader gibi görülmemeli”

Toplumda birçok kişinin uzun süre ağrı kesicilerle yaşamaya çalıştığını belirten Prof. Dr. Akkaya, bunun doğru bir yaklaşım olmadığını söyledi.

Diz cerrahisinde kişiye özel çözümlerin artık çok daha gelişmiş olduğunu ifade eden Akkaya, “Robotik cerrahi, kişiye özel protezler ve küçük implantlarla diz cerrahisinde ciddi yollar katettik. Hastalar erken başvurduklarında çok daha küçük ve kişiselleştirilmiş müdahalelerle sağlıklı bir yaşam sürdürebiliyor” dedi.

“Aynı ameliyatta her iki dize protez uygulanabilir”

Diz ve kalça protezleri konusunda hastaların endişe duymaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Akkaya, uygun cerrahi teknik, kaliteli implant ve doğru rehabilitasyonla protezlerin uzun yıllar kullanılabildiğini söyleyerek, “Güncel çalışmalar uygun şekilde yapılan cerrahilerde implant kullanım süresinin 30 yıla ulaşabildiğini gösteriyor. Hastalar protez cerrahisinden korkmamalı ve ağrıyla yaşamayı kader olarak görmemeli” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Akkaya şunları söyledi:

“Eğer hasta biyolojik olarak aynı seansta iki dizine birden ameliyatı kaldırabilecek durumdaysa genel sağlık durumu buna elverişli ise aynı ameliyatta her iki dize birden ameliyat yapılabilir hatta tercih edilmelidir. Hastanın ihtiyacı varsa her iki dize de aynı anda tedavi uygulanmasının önemli avantajları var. Hasta bir kez ameliyat oluyor, bir kez rehabilitasyon desteği alıyor, hasta bakım desteği bir kez alınıyor, ameliyat maliyetleri önemli ölçüde azalıyor.”

“Yapay zekâ destekli kişiye özel rehabilitasyon”

Cerrahi başarının yalnızca ameliyatla sınırlı olmadığını belirten Akkaya, ameliyat sonrası rehabilitasyon sürecinin de kişiye özel planlanması gerektiğini söyledi.

“Ben hastalarıma yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş rehabilitasyon programı uyguluyorum” diyen Akkaya, hastanın yaşı, mesleği, beklentileri ve yapılan cerrahinin değerlendirilerek özel iyileşme programları oluşturulduğunu anlattı.

“Diz ameliyatı sonrası kayak da yapılabilir, tenis de oynanabilir”

Diz ameliyatlarından sonra hastaların aktif yaşama dönebileceğini vurgulayan Prof. Dr. Akkaya, “Bir hasta ameliyat öncesi kayak yapıyorsa ameliyat sonrası da kayak yapabilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Uygun cerrahi teknikler ve implantlarla hastalar koşabilir, tenis oynayabilir, istedikleri gibi aktif biçimde hayatın içinde kalabilirler” ifadelerini kullandı.

Gerekli sağlık koşullarını taşıyan hastalarda iki dizin aynı seansta ameliyat edilebildiğini de söyleyen Akkaya, bunun bazı hastalar için tek iyileşme ve rehabilitasyon süreciyle önemli avantaj sağlayabildiğini belirtti.

Diz sağlığı için önemli uyarılar

Prof. Dr. Mustafa Akkaya diz eklemlerini korumak için şu önerilerde bulundu:

• Herkes kendi vücudunu tanıyarak spor yapmalı, bilinçsiz ağır antrenmanlardan kaçınılmalı.
• Spora başlamadan önce gerekirse profesyonel destek alınmalı.
• Kadınlar menopoz öncesinde diz kontrollerini ihmal etmemeli.
• Dizde kilitlenme ve takılma gibi mekanik sorunlar ciddiye alınmalı.
• Gece ağrısı veya sürekli ağrı varsa ağrı kesicilerle süreç geçiştirilmemeli.

Akkaya ayrıca “Kaliteli ve bağımsız bir yaşam için hareket etmek, hareket edebilmek için de diz sağlığını korumak gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Son 30-40 yılda toplum büyük bir değişim yaşadı”

Son 30-40 yılda teknolojinin yaşamın merkezine yerleştiğini belirten Dr. Kapucu, özellikle pandemi döneminde insanların zorunlu izolasyon nedeniyle teknolojiyle çok daha yoğun bir ilişki kurduğunu ifade etti.

Teknolojinin bir yandan insanların yalnızlık hissini azaltmasına yardımcı olduğunu, diğer yandan ise yalnızlaşmanın önemli nedenlerinden biri haline gelebildiğini söyleyen Kapucu, bu değişimin ruh sağlığı üzerinde de belirgin etkiler oluşturduğunu dile getirdi.

“Ruhsal hastalıklar arttı”

Yapılan araştırmaların son 30 yılda ruhsal hastalıkların arttığını gösterdiğini belirten Kapucu, bunun yalnızca daha fazla kişinin sağlık hizmetine başvurması ve tanı almasıyla açıklanamayacağını söyledi.

Toplumdaki yaşam biçiminin ve sosyal normların değişmesinin de bu artışta etkili olduğunu ifade eden Kapucu, özellikle sosyal medyanın anksiyete ve yalnızlaşmayı artırabildiğine dikkat çekti.

Eskiden gençlerin ağırlıklı olarak yüz yüze sosyalleştiğini hatırlatan Kapucu, bugün dijital iletişimin gerçek sosyal ilişkilerin yerini almaya başladığını ve bunun ruh sağlığı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

“İnsan beyni sadece matematikten ibaret değil”

Yapay zekânın çalışma prensibini de değerlendiren Kapucu, bu sistemlerin büyük veri ve matematiksel algoritmalar üzerine kurulu olduğunu söyledi.

Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemlerinin insan beynini taklit etmeye çalıştığını belirten Kapucu, psikiyatri uzmanları ve nörobilimcilerin bile beynin çalışma mekanizmasını tam olarak çözemediğini ifade etti.

İnsan beyninin yalnızca verileri işlemeyen, aynı zamanda bedenden gelen sinyalleri, hisleri ve duygusal deneyimleri de değerlendiren çok daha karmaşık bir yapı olduğunu söyleyen Kapucu, mevcut yapay zekâ sistemlerinin bu yönüyle insan beynini tam anlamıyla karşılayamadığını kaydetti.

Yapay zekâdan yararlansanız da son sözü uzmana bırakın

Yapay zekânın birçok alanda başarılı sonuçlar ortaya koyduğunu belirten Kapucu, buna rağmen elde edilen bilgilerin mutlaka alanında uzman kişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

“Yapay zekâya ne kadar veri yüklerseniz, size ancak o kadar sonuç verebilir.” diyen Kapucu, uzman denetimi olmadan kullanılan yapay zekâ uygulamalarında hata ve eksikliklerin ortaya çıkabileceğini ifade etti.

“Psikiyatristin bilgeliği ve şefkatini makinadan bekleyemeyiz”

Yapay zekânın artık hayatın bir parçası olduğunu belirten Kapucu, bunu reddetmenin ya da tamamen uzak durmanın gerçekçi olmadığını söyledi.

Radyoloji gibi alanlarda yapay zekânın tanıya önemli katkılar sunduğunu ifade eden Kapucu, psikiyatride ise tanının yalnızca verilerle değil, hekimin klinik deneyimi, gözlemleri, düşünceleri ve empatisiyle konulduğunu vurguladı.

Buna karşın yapay zekânın psikiyatride takip ve izlem süreçlerinde yararlı olabileceğini belirten Kapucu, konuşma hızı, rutin alışkanlıklar ve davranış değişiklikleri gibi verileri analiz ederek hastalığın seyri hakkında önemli geri bildirimler sağlayabileceğini söyledi.

Bazı kişilerin yargılanma korkusu, güven problemleri veya sosyalleşmeyi tercih etmemeleri nedeniyle zaman zaman bir psikiyatrist yerine yapay zekâ ile iletişim kurmayı seçebileceğini belirten Kapucu, buna rağmen hiçbir teknolojinin bir psikiyatri uzmanının bilgeliğini, klinik muhakemesini ve şefkatini yerine koyamayacağını ifade etti.

“Teknolojiye fazla maruz kalmak dikkat eksikliğine yol açıyor”

Teknolojinin hayatın vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ancak insanların gerçek sosyal ilişkilerini koruması gerektiğini vurgulayan Kapucu, yalnızlığın ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden biri olduğunu söyledi.

İnsanların kendilerine teknolojiden tamamen uzak, sakin zamanlar ayırmasının önemine dikkat çeken Kapucu, telefon, tablet ve bilgisayar bildirimlerine sürekli maruz kalmanın dikkat dağınıklığına ve kaygıya yol açabileceğini belirtti.

“Anı yaşayabilmek çok kıymetli” diyen Kapucu, ruh sağlığını korumanın en önemli yollarından birinin gerçek ilişkiler içinde kalmak ve teknoloji kullanımında dengeyi sağlayabilmek olduğunu sözlerine ekledi.

Tanı 18 yaşından sonra konuluyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda çoğu zaman dengesiz davranışlar ve sürekli duygu değişimleri yaşayan kişiler için kullanılan bir tanımlama olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, kişilik yapısının 18 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü söyledi.

Aslan, “18 yaşından önce kişilik henüz tam olarak oturmadığı için bu yaş grubundaki bireylere borderline kişilik bozukluğu tanısı konulmaz. Hastalıktan söz edebilmek için belirtilerin erişkin dönemde devam etmesi gerekir” dedi.

Ergenlik dönemindeki travmalar hastalığın temelini atabilir!

Borderline kişilik bozukluğundan söz edebilmek için bireyde dürtü kontrol bozukluğunun da bulunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Aslan, bu kişilerde öfke, kaygı ve üzüntü gibi duyguların çok yoğun yaşandığını ve bu duyguları yatıştırmakta güçlük çektiklerini söyledi.

Konuşma ve davranışlarda kendini kontrol edememe, kendine zarar verme eğilimi, eşyalara zarar verme ve öfke sırasında kontrolden çıkma gibi davranışların da görülebildiğini belirten Aslan, bu durumun bireyin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini ciddi şekilde etkileyebildiğini ifade etti.

Borderline kişilik özelliği taşıyan bireylerin zaman zaman çevrelerindeki insanların davranış kalıplarını benimsediklerini belirten Prof. Dr. Aslan, bunun karakterin tam olarak oturmamış olmasından kaynaklanabileceğini söyledi.

Bu bireylerde depresyon eğiliminin daha yüksek olabileceğini ifade eden Aslan, “Kendilerini boşlukta hissedebilirler. Yoğun mutsuzluk ve depresyon yaşayabilir, hatta intihar düşünceleri geliştirebilirler” diye konuştu.

Borderline kişilik bozukluğunun gelişiminde ergenlik döneminin kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Selçuk Aslan, bu dönemde yaşanan travmaların kişilik yapılanmasını etkileyebileceğini söyledi.

Sınıf içinde küçük düşürülme, dışlanma, reddedilme ya da karşılıksız kalan duygusal ilişkilerin bireyde “sevilmiyorum” düşüncesini geliştirebildiğini belirten Aslan, “Sevilmediğini düşünen kişiler kabul görmek için aşırı verici davranabilir. Bu da onları maddi ve manevi olarak suistimale açık hale getirebilir” diye konuştu.

Bazı bireylerin zamanla dünyanın, insanların ve hatta kendilerinin kötü olduğuna yönelik inanç geliştirebildiğini belirten Aslan, bunun da yoğun mutsuzluk ve duygusal çöküşe neden olabileceğini ifade etti.

Zeki oldukları halde iş ve sosyal yaşamda başarılı olamayabilirler

Borderline kişilik bozukluğu olan bireylerin duygularını kontrol etmekte zorlandıklarını söyleyen Prof. Dr. Aslan, grup uyumu, takım çalışması ve kurallara uyma konusunda da güçlük yaşayabileceklerini belirtti.

“Çok zeki ve yüksek potansiyele sahip olsalar bile duygu durumlarını ve davranışlarını yönetmekte zorlandıkları için bulundukları ortamlarda istedikleri başarıyı sürdüremeyebilirler” diyen Aslan, bu durumun işlevselliği önemli ölçüde bozduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Aslan, otizmli bazı kadınlarda borderline kişilik bozukluğunu düşündüren davranışların görülebileceğini belirterek, özellikle duygusal ilişkilerde kendi haklarını ve çıkarlarını korumakta güçlük yaşayabileceklerini ifade etti.

Tedavide ilaç tek başına yeterli olmuyor

Borderline kişilik bozukluğunda erken dönemde psikiyatrik destek alınmasının büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Aslan, ilaç tedavisinin duyguların dengelenmesine katkı sağladığını ancak tek başına yeterli olmadığını belirtti.

Aslan, “Mutlaka destekleyici psikoterapi uygulanmalı. Özellikle bilişsel davranışçı yaklaşımlar sayesinde kişiler duygu, düşünce ve davranış ilişkisini anlamayı, dürtülerini tanımayı ve duygularını yönetmeyi öğrenebilir. Terapi uzun vadede kişiye önemli bir içgörü kazandırır” dedi.

Aile tutumu kişilik gelişiminde belirleyici rol oynuyor

Gençlik döneminde ailelerin yaklaşımı, çocukların kişilik gelişimini doğrudan etkiliyor.

Gençlik döneminde ebeveyn tutumlarının kişilik gelişiminde belirleyici olduğunu ifade eden Prof. Dr. Aslan, ailelerin çocuklarına hem sorumluluk vermesi hem de kontrollü bir özgürlük alanı tanıması gerektiğini söyledi.

Aslan, “Gençlerin hayatı deneyimlemelerine fırsat verilmesi, baskıcı olmayan ama tutarlı ve dengeli ebeveyn tutumları sergilenmesi kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Aslan baskıcı ya da tamamen kontrolsüz tutumlar yerine dengeli ve tutarlı ebeveyn davranışlarının, gençlerin sağlıklı bir kişilik geliştirmesine katkı sağladığını kaydederek şunları söyledi:

“Gençlik döneminde aile tutumları çok önem taşıyor. Ebeveyn davranışları çocukların kişilik yapısına uygun, dengeli ve tutarlı olursa çocuklar ve gençler daha az bocalar. Gençlere aşırı baskı kurmadan onlara alan açmak, sorumluluk vermek, kontrollü bir şekilde hayatı deneyimlemelerine fırsat tanımak kişilik gelişimini olumlu yönde destekler.”

Borderline ile bipolar bozukluk karıştırılabiliyor

Borderline kişilik bozukluğunun toplumda zaman zaman bipolar bozukluk ile karıştırıldığını belirten Prof. Dr. Aslan, iki hastalığın birbirinden farklı olduğunu söyledi.

Aslan, “Bipolar bozuklukta duygu durum değişimleri haftalar ya da aylar sürebilen depresif ve manik dönemler halinde görülür. Borderline kişilik bozukluğunda ise duygu değişimleri çok daha hızlıdır ve çoğu zaman çevresel olaylarla tetiklenir. Bu nedenle doğru tanı, doğru tedavi açısından büyük önem taşır” ifadelerini kullandı.

En değerli Türk oyuncular listesi bir kez daha güncellendi. Avrupa’nın önde gelen liglerinde forma giyen ve Süper Lig’de performansıyla öne çıkan isimlerin yer aldığı bu sıralama, en değerli Türk futbolcular arasındaki rekabeti net biçimde ortaya koyuyor. Piyasa değerleri, yaş, performans ve uluslararası etki kriterleri dikkate alınarak hazırlanan listede, en değerli Türk futbolcuları kimler sorusunun yanıtı dikkat çekiyor. İşte en değerli Türk futbolcular güncel listesi ve detayları…

A Milli Futbol Takımı, Vincenzo Montella yönetiminde 24 yıllık Dünya Kupası hasretini sona erdirerek 2026 FIFA Dünya Kupası yolculuğuna hazırlanıyor. Geçtiğimiz günlerde açıklanan geniş aday kadro, turnuva öncesi hazırlık maçları, grup fikstürü ve ay-yıldızlı ekibin toplam piyasa değeri futbolseverlerin gündeminde. İşte A Milli Takım’ın Dünya Kupası öncesi merak edilen tüm detayları…

Süper Lig ekiplerinde forma giyen oyuncuların piyasa değeri sıralaması da yeniden şekillendi. Güncel verilerle birlikte Süper Lig’in en değerli 20 futbolcusu netleşti. İşte listenin tamamı…

Sanatçıların ateşli asalar ve çeşitli ekipmanlarla sergilediği estetik figürler, jonglörlük sanatının sınırlarını zorlayan performanslara sahne oldu. Hem teknik ustalığın hem de görsel sanatın harmanlandığı festival, Başkentli sanatseverler ve öğrenciler tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Türkiye de sıralamada yer buldu

Genç ve Avrupa’da forma giyen futbolcuların değerindeki artış, bu sıçramanın en büyük nedenlerinden biri olarak gösteriliyor. Özellikle Arda Güler ve Kenan Yıldız gibi isimlerin performansları, milli takımın piyasa değerine ciddi katkı sağladı. İşte dünyanın en değerli milli takımları!