Türkiye, su verimliliğini artırmak için 1 Ocak 2026’dan itibaren belirli büyüklükteki özel ve kamu binalarında yağmur suyu hasadı ve gri su sistemlerini zorunlu hale getiriyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 11 Mart’ta yayımlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği değişikliği, yılda toplam 10 milyon metreküp su tasarrufu hedefliyor.
Yağmur suyu hasadı ile 6,2 milyon m³ su tasarrufu
Yeni düzenlemeye göre yağmur suyu toplama sistemi kurulması: depo hacmi 7 m³’ü aşan binalarda, parsel alanı 2.000 m²’den büyük yapılarda, çatı alanı 1.000 m²’den büyük özel ve kamu binalarında zorunlu olacak.
Toplanan yağmur suyu filtrelenerek bahçe sulamasında ve tuvalet rezervuarlarında kullanılacak. Bu uygulamayla yıllık 6,2 milyon metreküp su tasarrufu bekleniyor.
Konaklama Tesisleri, AVM’ler ve Kamu Binaları İçin Zorunlu
Gri su geri kazanımı 200 yatak üzeri konaklama tesisleri, inşaat alanı 10.000 m²’yi geçen AVM’ler, 30.000 m²’den büyük kamu binalarında mecburi hale geliyor
Duş, küvet ve lavabolardan toplanan gri su arıtılarak yalnızca tuvalet rezervuarlarında kullanılacak. Bu sistemin yıllık 4 milyon metreküp su tasarrufu sağlaması öngörülüyor.
Depolama tankları bahçelerde yer altına yerleştirilecek
Mevzuata göre her iki sistemin depolama tankları binaların arka veya yan bahçelerinde yer altına konumlandırılacak.
Yağmur suyu kapasitesi, ilin yıllık yağışı ve çatının özelliklerine göre toplanabilir suyun en az yüzde 6’sınıkarşılayacak şekilde belirlenecek.
Gri su depolaması, bağlı olunan rezervuarlarda kullanılan suyun en az yarısını karşılamak zorunda olacak.
Bakanlık, bu uygulamaların hem ücretsiz su kaynağı sağladığını, hem afet zamanlarında kullanılabileceğini, hem de sel riskini azalttığını vurguluyor.
Dünyada yağmur ve gri su uygulamaları
Birçok ülkede yağmur ve gri su sistemleri teşvik veya zorunlulukla destekleniyor:
- Almanya: Sistem kullanan binalara su faturasında indirim
- İngiltere: İlk yıl vergi indirimi
- Japonya: 30.000 m² üzeri binalarda zorunlu
- Hindistan / Yeni Delhi: 100 m² üzeri çatılarda yağmur suyu şartı
- ABD, Avustralya, Singapur: Konut ve kent ölçeğinde çeşitli uygulamalar
Türkiye’de ise 30 büyükşehirden 7’si yağmur suyunu ayrı hatlarla yönlendiren ayrık sistem altyapısına sahip. Ankara, Diyarbakır, İstanbul ve Kocaeli bu iller arasında bulunuyor. Ayrıca birçok özel fabrika ve bina yağmur suyunu toplayarak sulamada değerlendiriyor.
