ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, zorla işçilikle üretilen ürünlerin ithalatını engellemekte yetersiz kaldığı gerekçesiyle aralarında Türkiye'nin de bulunduğu 60 ticaret ortağına yeni gümrük vergileri getirdi. 24 Temmuz itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme kapsamında Türkiye'nin de aralarında bulunduğu ülkelere yüzde 12,5'e varan ek vergi uygulanacak. Kararın küresel ticaret gerilimini yeniden tırmandırması bekleniyor.
Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 60 ülkeye yeni tarife
Washington yönetimi, zorla çalıştırma yoluyla üretilen ürünlerin ithalatını engelleme konusunda yeterli adım atmadığını değerlendirdiği 60 ticaret ortağına yeni gümrük vergileri uygulama kararı aldı.
24 Temmuz'da yürürlüğe giren düzenlemeye göre, zorla çalıştırılarak üretilen malların ithalatını yasaklama konusunda yeterli taahhütte bulunmadığı belirtilen ülkelere yüzde 12,5 oranında vergi uygulanacak. Türkiye de bu ülkeler arasında yer aldı.
Yeterli taahhütte bulunduğu belirtilen ülkeler için ise yeni vergi oranı yüzde 10 olarak belirlendi.
Yeni tarifeler ABD'nin büyük ticaret ortaklarını da kapsıyor
Yeni gümrük vergileri, Çin, Avrupa Birliği, Birleşik Krallık, Kanada, Japonya ve Hindistan'ın da aralarında bulunduğu ABD'nin en büyük ticaret ortaklarını kapsıyor.
ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), yeni tarifelerin uygulandığı 60 ülkenin ABD'nin toplam ithalatının yaklaşık yüzde 99,4'ünü oluşturduğunu açıkladı.
ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, kararın Trump'ın talimatıyla alındığını belirterek, yeni tarifelerin insan hakları ihlallerine ve piyasa dengesini bozan ticaret uygulamalarına karşı atılmış bir adım olduğunu savundu.
Greer, yeni tarifelerin 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 301. maddesi kapsamında yürürlüğe konulduğunu bildirdi.
Bazı ürünler tarifelerden muaf tutulacak
Trump yönetimi, ABD ekonomisi açısından kritik öneme sahip bazı ürünleri yeni gümrük vergilerinin dışında bıraktı.
ABD'de arz sıkıntısına yol açabilecek hammaddeler, ülkede yeterli miktarda üretilemeyen ürünler ve alternatif tedarik kaynağı bulunmayan mallar muafiyet kapsamına alındı.
Trump yönetimi, yılın başında uygulamaya koyduğu genel yüzde 10'luk geçici ithalat vergisinin sona ermesinin ardından ticaret politikasını yeni yasal dayanaklarla sürdürme yoluna gitti.
ABD Yüksek Mahkemesi daha önce Trump'ın olağanüstü hal yetkilerine dayanarak uygulamaya koyduğu küresel gümrük vergilerinin önemli bir bölümünü hukuka aykırı bulmuştu.
Yeni gümrük vergilerine uluslararası tepki
Karar, uluslararası alanda da tepkiyle karşılandı.
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, tarifelerin gerekçesini ikna edici bulmadıklarını belirterek AB'nin işçi hakları konusunda yüksek standartlara sahip olduğunu söyledi.
Çin, zorla çalıştırma iddialarını bir kez daha reddederken, Brezilya ABD'nin kararını "haksız" ve "keyfi" olarak nitelendirdi.
Japonya ve Avustralya da yeni tarifelerden duydukları rahatsızlığı dile getirerek kararın uluslararası ticaret kurallarıyla bağdaşmadığını savundu.
