Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, finans dünyasının ve üye ülkelerin yakından takip ettiği "Avrupa Ekonomik Tahminleri 2026 İlkbahar" raporunu resmen kamuoyuna duyurdu. "Enerji Şoku Enflasyonu Artırırken Büyüme Yavaşlıyor" başlığı altında paylaşılan raporda, birlik ekonomisinin bu dönemde Orta Doğu coğrafyasında meydana gelen çatışmaların yol açtığı yeni bir enerji şoku dalgasıyla karşı karşıya kaldığı hatırlatıldı. Söz konusu bu durumun, üretim aşamasındaki maliyetleri ve genel tüketici fiyatlarını yeniden yukarı taşıyacağı, hane halklarının net harcanabilir gelir düzeyleri ile çok sayıdaki Avrupalı firmanın kar oranlarını aşındıracağı kaydedildi. Raporda ayrıca, zayıflayan güven ve artan belirsizlik ortamının piyasadaki genel talebi baskılayacağı bilgisine yer verildi.
Makroekonomik etkiler küresel ölçekte izleniyor
Yayımlanan ilkbahar bülteninde, yaşanan bu enerji şokunun küresel ticaret pazarlarında işlem gören enerji emtiaları kanalıyla yayıldığı ve bu durumun dünya ekonomisinin geneline yansıdığı ifade edildi. Raporda, enerji fiyatlarının mevcut piyasa beklentileri dahilinde öngörüldüğü gibi arz koşullarının nispeten hızlı fakat kısmi bir biçimde normalleşmesi yönünde hareket etmesi durumunda, bu son şokun yaratacağı makroekonomik etkinin geçmiş dönemlerde tecrübe edilen enerji krizlerine kıyasla daha sınırlı kalmasının beklendiği yönündeki değerlendirmeler paylaşıldı.
Ekonomik büyümenin yavaşlaması ancak durmaması bekleniyor
Avrupa Birliği ekonomisinin geleceğine dair temel senaryoların aktarıldığı raporda, ekonomik büyümenin yavaşlama eğilimine gireceği ancak tamamen durmayacağı öngörüldü. Genel enflasyon oranlarının ise 2027 yılına gelindiğinde yeniden aşağı yönlü bir düşüş grafiğine girmesinin beklendiği ilan edildi. Öte yandan, piyasalardaki arz kesintilerinin şu anki öngörülerden çok daha uzun bir zamana yayılması durumunda, geleceğe yönelik genel görünümün temel senaryoda çizilen tahminlerden çok daha olumsuz bir seviyeye evrilebileceği konusunda net bir uyarı yapıldı.
Fosil yakıtlara olan bağımlılığın azaltılması gerekiyor
Kısa vadeli süreçte piyasaları rahatlatmak adına sınırlı hafifletici önlemlerin alınmasının gerekli olabileceğine değinilen raporda, bu adımların en fazla olumsuz etkilenen hane halklarına ve şirketlere hızlı finansal destek sağlaması gerektiği aktarıldı. Alınacak tedbirlerin kalıcı bir mali yük oluşturmaması ve serbest piyasadaki fiyat sinyallerini bozmaması gerektiğine dikkat çekildi. Gelecek dönemlerde yaşanabilecek olası yeni enerji şoklarına karşı ekonomik dayanıklılığı daha üst seviyeye çıkarmak için enerji verimliliği alanında daha fazla ilerleme kaydedilmesinin ve fosil yakıt kaynaklarına olan bağımlılığın azaltılmasının kritik önem arz ettiği vurgulandı.
AB ve Avro Bölgesi büyüme tahminleri aşağı yönlü revize edildi
Komisyonun son raporu ile birlikte, AB ve Avro Bölgesi'nin geleceğe yönelik büyüme projeksiyonlarında aşağı yönlü değişikliklere gidildi. Güncel verilere göre, AB ekonomisinin 2026 yılında yüzde 1,1, 2027 yılında ise yüzde 1,4 oranında büyüyeceği öngörüldü. Avro Bölgesi ekonomisinin ise 2026'da yüzde 0,9, 2027'de yüzde 1,2 büyüyeceği tahmin edildi. Kurumun bir önceki sonbahar raporunda ise AB'nin 2026'da yüzde 1,4, 2027'de yüzde 1,5, Avro Bölgesi'nin ise 2026'da yüzde 1,2 ve 2027'de yüzde 1,4 büyüyeceği tahmin edilmişti. Bu durum, Avro Bölgesi'nin büyüme tahmininin 2026 yılı için 0,3 puan, 2027 yılı için ise 0,2 puan düşürüldüğünü gösterdi.
Almanya, Fransa ve İtalya büyüme rakamları netleşti
Birlik üyesi büyük Avrupa ekonomilerinin büyüme tahminleri de raporda ayrı ayrı detaylandırıldı. Bu doğrultuda 2026 yılı için Almanya’nın yüzde 0,6, Fransa'nın yüzde 0,8, İtalya'nın yüzde 0,5 ve İspanya'nın yüzde 2,4 oranında büyüme kaydedeceği öngörüldü. Gelecek yıl olan 2027 senesi için yapılan tahminlerde ise Almanya'nın yüzde 0,9, Fransa'nın yüzde 1,1, İtalya’nın yüzde 0,6 ve İspanya'nın yüzde 1,9 seviyesinde büyüme performansına ulaşacağı rapordaki veri tablolara yansıtıldı.
Avrupa genelinde enflasyon öngörüleri yukarı çekildi
İlkbahar raporunda, büyüme tahminlerinin aksine enflasyon beklentilerinde yukarı yönlü revizyonlar gerçekleştirildi. Yeni tahminlere göre enflasyon oranının bu yıl AB genelinde yüzde 3,1, Avro Bölgesi'nde ise yüzde 3 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. Enflasyonun 2027 yılında ise düşüşle birlikte AB'de yüzde 2,4, Avro Bölgesi'nde yüzde 2,3 seviyesine gerileyeceği tahmin ediliyor. Bir önceki sonbahar raporunda enflasyonun AB’de 2026 için yüzde 2,1, 2027 için yüzde 2,2; Avro Bölgesi’nde ise 2026 için yüzde 1,9 ve 2027 için yüzde 2 olacağı öngörülmüştü.
Kritik tedarik zincirlerinde aksama riskleri bulunuyor
Ekonomik görünüme yönelik risklerin temelde Orta Doğu’daki çatışmanın seyrine ve küresel enerji piyasalarına olan etkilerine bağlı olduğu net bir biçimde ifade edildi. Çatışma sürecinin uzamasının daha güçlü enflasyon baskılarına ve zayıf büyümeye yol açabileceği belirtildi. Ayrıca helyum ve gübre tedarikinde yaşanabilecek olası aksaklıkların, yarı iletken sektörü dahil olmak üzere küresel üretim zincirlerinde olumsuz etkilere yol açabileceği ve gıda erişilebilirliği üzerinde baskı oluşturabileceği bilgisi paylaşıldı. Büyük küresel aktörlerin ticaret politikalarındaki belirsizliklerin, kritik değer zincirlerini bozarak Avrupa'daki sanayi üretimi ve istihdam piyasası üzerinde baskı yaratabileceği bildirildi.
Türkiye ekonomisinin büyüme tahminleri açıklandı
AB Komisyonu tarafından hazırlanan raporda Türkiye ekonomisine dair özel dinamikler de yer buldu. Yapılan değerlendirmeler kapsamında, Türkiye ekonomisinin 2026 yılında yüzde 3, 2027 yılında ise yüzde 4 oranında bir büyüme gerçekleştireceği tahmin edildi. Orta Doğu'da yaşanan çatışmaların Türk ekonomisini etkileyen en temel faktörünün uluslararası petrol fiyatları olduğu raporda doğrudan ifade edildi. Türkiye'de uygulanan sıkı para politikası duruşuna rağmen, yaşanan enerji arz şokunun cari açığı artırması ve enflasyondaki düşüş sürecini geciktirmesi beklentisi paylaşıldı. Diğer yandan, Türkiye’nin ekonomiyi desteklemek adına yeterli bütçe gücü ve kapasitesine sahip olduğu, bu imkanlar kullanılsa dahi kamu borç yükünün sadece sınırlı ölçüde artacağı tespiti yapıldı.
Valdis Dombrovskis sağlam kamu maliyesi vurgusu yaptı
AB Komisyonunun Ekonomiden Sorumlu Üyesi Valdis Dombrovskis de rapora ilişkin resmi bir açıklama yayımladı. Dombrovskis, Orta Doğu’da süregelen çatışmaların, Avrupa kıtasının zaten istikrarsız olan jeopolitik ve ticari ortamda karşılaştığı zorlu süreçleri daha da büyüterek büyük bir enerji şokuna sebebiyet verdiğini dile getirdi. AB üyesi ülkelerin bu süreçte birlik ve kararlılık içerisinde hareket etmesinin önemine vurgu yapan Dombrovskis, yapısal reformların hızlandırılması, büyüme önündeki engellerin kaldırılması ve sağlam kamu maliyesinin güvence altına alınması gerektiğini belirtti.
