Avrupa Birliği ile ABD'li teknoloji devleri arasındaki regülasyon savaşlarına bir yenisi daha eklendi. Avrupa Komisyonu, Meta'nın popüler mesajlaşma platformu WhatsApp'ta pazar hakimiyetini kötüye kullandığı gerekçesiyle geçici tedbir kararı aldığını duyurdu. Karara göre Meta, antitröst soruşturması tamamlanana kadar üçüncü taraf genel amaçlı yapay zeka sağlayıcılarının platforma ücretsiz erişimine izin vermek zorunda kalacak.
"Büyüyen pazarda rekabete telafi edilemez zararlar veriliyor"
Avrupa Komisyonu tarafından yapılan açıklamada, Meta'nın WhatsApp üzerinde Meta AI dışındaki yapay zeka asistanlarını engelleme veya yasaklama kararına yönelik yürütülen antitröst soruşturmasında geçici bir müdahalenin kaçınılmaz olduğu belirtildi. Meta'nın bu uygulamasının AB rekabet kurallarını ihlal eder nitelikte olduğu aktarılırken, hızla büyüyen yapay zeka pazarında rekabete "ciddi ve telafi edilemez zararlar verilmesini" önlemek amacıyla bu kararın alındığı bildirildi.
Geçici önlem kapsamında Meta'ya, üçüncü taraf yapay zeka asistanlarının WhatsApp Business API'sine erişimini, daha önce yürürlükte olan şart ve koşullarla yeniden sağlaması için beş iş günü süre tanındı. Bu tedbirler ana soruşturma tamamlanana kadar yürürlükte kalacak.
Soruşturma Aralık 2025'te başlamıştı
Avrupa pazarındaki hakim konumun kötüye kullanılması iddialarını içeren süreç, Aralık 2025'te Meta'nın üçüncü taraf genel amaçlı yapay zeka asistanlarını WhatsApp Business API sisteminden tamamen yasaklaması üzerine başlatılmıştı.
Avrupa Komisyonunun Temiz, Adil ve Rekabetçi Geçişten Sorumlu Kıdemli Başkan Yardımcısı Teresa Ribera, kararın gerekçesine ilişkin yaptığı değerlendirmede şu ifadeleri kullandı:
"Hızla gelişen pazarlarda nihai bir karar alınmadan çok önce rekabet tamamen ortadan kalkabilir. Alınan bu geçici tedbir kararıyla, Avrupa genelindeki vatandaşların WhatsApp ile hangi yapay zeka asistanını kullanacaklarına dair seçim hakları korundu ve bu kararın onlar adına verilmesinin önüne geçildi."
Meta’dan tepki: "Yetki aşımıyla OpenAI'a ücretsiz hizmet sağlanıyor"
Avrupa Komisyonu, Meta'nın bu geçici karara uymayı reddetmesi durumunda, şirketin toplam küresel cirosunun yüzde 10'una kadar idari para cezasına çarptırılabileceğini açıkça ilan etti.
Karara sert tepki gösteren Meta yönetimi ise Avrupa Komisyonunu "düzenleyici yetki aşımıyla" suçlayarak yasal yollardan itiraz edeceğini duyurdu. Şirket tarafından yapılan resmi açıklamada, AB'nin bu hamlesinin ticari dinamikleri bozduğu savunularak şu ifadelere yer verildi:
"Avrupa Komisyonu, bu kararla OpenAI ve dünyanın en büyük bazı yapay zeka şirketlerinin, normalde ücretli olan WhatsApp Business ürününü herhangi bir bedel ödemeden tamamen ücretsiz kullanabileceğine hükmetmiştir. Bu durum, sisteme ücret ödeyen birçok Avrupalı şirket tarafından finanse edilen net bir yetki aşımıdır."
