Bireysel Emeklilik Sistemi'nde (BES) katılımcılara sağlanan yüzde 30'luk devlet katkısı yüzde 20'ye düşürüldü. 7 Ocak Çarşamba günü Resmi Gazete'de yayımlanan cumhurbaşkanlığı kararının ardından değişiklik 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe girdi. 2022 yılında yüzde 25'ten yüzde 30'a çıkarılan oranın tekrar düşürülmesi, katılımcıların motivasyonunu ve sistemin cazibesini nasıl etkileyeceği sorusunu gündeme getirdi.
Devlet katkısının düşürülmesi, milyonlarca BES katılımcısını doğrudan ilgilendiriyor. Uzmanlara göre bu adım, sistemin çekiciliğini azaltabilir ve yeni katılımcıların sisteme giriş motivasyonunu aşağı çekebilir. BES’te devlet katkısı uzun süredir tasarruf teşviki olarak görülüyor; önceki değişiklikte 2022’de oran yüzde 25’ten yüzde 30’a yükseltilmişti.
Finans Danışmanı Saadet Büyük, değişikliğin etkilerini ve katılımcıların izlemesi gereken stratejileri değerlendirdi. Büyük, devlet katkısındaki düşüşe rağmen doğru fon yönetimiyle sistemin kazandırmaya devam edeceğini vurgulayarak finansal okuryazarlığın önemine dikkat çekti.
“Katkının düşürülmesi BES’e katılımda çekince oluşturmamalı”
Sistemdeki katılımcı sayısının Otomatik Katılım Sistemi (OKS) dahil olmak üzere 18 milyon civarında olduğunu ve fon büyüklüğünün 130 milyar liraya ulaştığını belirten Büyük, devlet katkısının düşürülmesinin sisteme girişte bir çekince oluşturmaması gerektiğini söyledi. Sistemin tek cazibesinin devlet katkısı olmadığının doğru anlatılması gerektiğini ifade eden Büyük, "Muhakkak katılımı etkileyecektir ancak şunu da unutmamak gerekir; 2022 yılında devlet katkısı yukarı çekilip yüzde 25’ten yüzde 30’a çıkarılmıştı. Yüzde 20 yerine yeniden yüzde 25’e çekilebilirdi" dedi.
"Doğru fonlarda kalmak devlet katkısından daha değerli"
Devlet katkısının sistemi ve tasarrufu teşvik etmek amacıyla devletin katılımcılara sağladığı bir destek olarak görülmesi gerektiğini dile getiren Büyük, sadece devlet katkısı için sisteme girmenin yapıyı hiç anlamamak demek olduğunu vurguladı. Geçmiş dönemde bin liralık yatırıma 300 lira katkı verilirken yeni düzenlemeyle bu tutarın 200 lira olacağını hatırlatan Büyük, asıl kazancın fon getirilerinde yattığına dikkat çekti.
Geçen yıl altın fonunu tercih eden bir katılımcı üzerinden örnek veren Büyük, "Örneğin geçen yıl yüzde 100 altın fonunda olan bir kişi parasını katladı. Yani ayda bin liradan toplam bir senede 12 bin lirayı bireysel emekliliğe aktarmış olan bir kişinin birikimi, tercih ettiği altın fonu zaten 24 bin lira oldu. Bir de devlet katkısı toplamda yüzde 30’dan alınınca birikimi 27 bin 600 liraya ulaşmış oldu. Zaten sistemin kendisi sadece devlet katkısı üzerinden ilerlemiyor. Aynı örnekten hareket edersek bu yıl 3 bin 600 lira yerine devlet katkısı olarak 2 bin 400 lira alacak. Doğru fonlarda kalmak hepsinden daha değerli" ifadelerini kullandı.
"Finansal okuryazarlık artırılmalı"
Katılımcıların sistemde kalmaya devam etmeleri gerektiğini ve kritik noktalarda dikkat edilecek en önemli konunun tercih edilen fonların getirileri olduğunu aktaran Büyük, vatandaşların özellikle hangi fonlardan ne kazanacakları konusunda finansal okuryazarlıklarını artırmaları gerektiğini belirtti. Devlet katkısının önemli bir teşvik olmakla birlikte sistemin sadece bir parçası olduğunu söyleyen Büyük, "2022’de olduğu gibi belki devlet katkısı ileride yeniden artırılabilir" sözlerini aktardı.
