Hazine ve Maliye Bakanlığı, Eylül 2026 dönemine ait merkezi yönetim bütçe uygulama sonuçlarını yayımladı. Verilere göre, eylül ayında bütçe gelirleri geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 22,7 artışla 1 trilyon 253,1 milyar liraya yükseldi. Bütçe giderleri ise yüzde 34,1 artarak 1 trilyon 785,4 milyar liraya çıktı. Gelir ve giderler arasındaki fark sonucunda aylık bütçe açığı 532,2 milyar lira olarak hesaplandı.
Bütçe açığı 9 ayda 1,84 trilyon liraya ulaştı
Ocak-eylül döneminde merkezi yönetim bütçe giderleri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 36,4 artarak 13 trilyon 948,1 milyar liraya çıktı. Bütçe gelirleri de yüzde 34,5 yükselişle 12 trilyon 107,8 milyar lira oldu. Bu dönemde bütçe açığı 1 trilyon 840,3 milyar liraya ulaştı.
Faiz dışı bütçe dengesi de aynı dönemde açık verdi. Eylül ayında 269,2 milyar lira olarak kaydedilen faiz dışı açık, geçen yılın aynı ayındaki 73 milyar liralık seviyenin üzerine çıktı.
Bütçede faiz giderleri 2,25 trilyon lirayı aştı
Merkezi yönetim bütçesinin ocak-eylül dönemi faiz giderleri, yıllık yüzde 35,4 artışla 2 trilyon 251,1 milyar liraya yükseldi. Faiz ödemelerinin toplam bütçe giderleri içindeki payı yaklaşık yüzde 16,1 olarak hesaplandı.
Faiz hariç bütçe giderleri de geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 36,7 artarak 11 trilyon 697 milyar liraya ulaştı.
Eylül ayında faiz giderleri, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 11,2 yükselişle 263 milyar lira olarak gerçekleşti.
Bütçede en büyük harcama kalemi cari transferler oldu
Yılın ilk dokuz ayında bütçe harcamaları içinde en yüksek tutar cari transferlerde kaydedildi. Bu kalemdeki giderler, yıllık yüzde 32,1 artarak 5 trilyon 30,8 milyar liraya çıktı.
Personel giderleri aynı dönemde yüzde 40,2 yükselişle 3 trilyon 841 milyar liraya ulaştı. Mal ve hizmet alımları yüzde 45 artarak 958,1 milyar lira oldu.
Sosyal güvenlik kurumlarına devlet primi giderleri 484,7 milyar lira olarak kaydedilirken sermaye giderleri 883 milyar liraya çıktı. Böylece 2026 yılı bütçesi için belirlenen toplam ödeneğin yüzde 73,5'i ilk dokuz ayda kullanıldı.
Vergi gelirleri 9 ayda 10,4 trilyon lirayı geçti
Ocak-eylül döneminde vergi gelirleri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 34,2 artışla 10 trilyon 402 milyar liraya ulaştı.
Vergi kalemleri arasında en yüksek yıllık artış yüzde 65,9 ile harçlarda gerçekleşti. Damga vergisi yüzde 50,7, gelir vergisi yüzde 48,5 ve kurumlar vergisi yüzde 45,3 yükseldi.
Özel tüketim vergisi (ÖTV) gelirlerindeki artış ise yüzde 3,1'de kaldı.
ÖTV ve kurumlar vergisi gelirleri eylül ayında azaldı
Eylül ayında vergi gelirleri, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 21,8 artarak 1 trilyon 74,1 milyar liraya yükseldi. Bununla birlikte bazı vergi kalemlerinde düşüş görüldü.
Kurumlar vergisi tahsilatı yıllık yüzde 38,2, ÖTV tahsilatı ise yüzde 7,9 geriledi. Aynı dönemde harç gelirleri yüzde 48,6, damga vergisi yüzde 40,5 ve banka ve sigorta muameleleri vergisi yüzde 34,9 arttı.
