Beşeri tıbbi ürünlerin fiyatlandırılmasına yönelik yapılan yeni düzenleme bugün itibarıyla yürürlüğe girdi. 12 Mart 2026 tarihli Resmî Gazete’de duyurulan karar uyarınca, ilaç avro kuru güncellendi ancak sektör temsilcileri mevcut sistemin "ilaç yokluğu" sorununa çözüm olmayacağını savunuyor.
"20 gündür bazı ilaçlara erişilemiyor"
TEİS Genel Başkanı Nurten Saydan, kur güncellemesinin ilan edildiği günden bugüne kadar geçen süreçte eczanelerin ilaç tedariğinde ciddi sıkıntılar yaşadığını ifade etti. Saydan, zam beklentisinin piyasa dengelerini bozduğunu belirterek şunları kaydetti:
"Zam beklentisi ile firmalar ve ecza depoları, birçok ilacı eczanelere ya hiç göndermediler ya da bir kutu gibi 'tevzi' şeklinde gönderdiler. Eczacılar olarak bu dönemde depolardan sipariş ettiğimiz ilaçlar gelmedi, sıklıkla 'yok' yanıtı aldık. Bu kısıtlı sevkiyat eczanelerdeki talebi karşılamaya yetmedi; hastalar reçeteleriyle ortada kaldı."
Reel kur ile ilaç kuru arasındaki makas açılıyor
İlaç fiyatlarını belirleyen sabit kur modelinin artık sürdürülebilir olmadığını savunan Saydan, ilaç avro kurunun reel piyasa değerinin neredeyse yarısında kaldığına dikkat çekti. Saydan’a göre bu durum, ilaç firmalarının üretimden veya ithalattan çekilmesine neden oluyor:
"İlaç firmaları zararına üretim ve ithalat yapmak yerine çözümü, ürünlerini piyasaya sınırlı vermekte ya da tamamen piyasadan çekmekte buluyorlar. Sonuç olarak eczanelerimizde yüzlerce ilaç bulunamamakta, özellikle kronik hastalıklar için kullanılan hayati öneme sahip ilaçlara erişim ciddi şekilde aksamaktadır."
Eczacılardan enflasyona bağlı yeni fiyatlandırma önerisi
Sektörün yaşadığı krizin aşılması için fiyatlandırma politikasının kökten değiştirilmesi gerektiğini belirten Saydan, Avrupa ülkelerindeki örnekleri işaret ederek yılda bir kez yapılan kur güncellemesi yerine, yılda 3 veya 4 kez güncelleme yapılması, belirli aralıklarla piyasa koşullarına göre devreye giren otomatik bir mekanizma kurulması, döviz kuruna dayalı mevcut model terk edilerek güncel ekonomik gerçeklere duyarlı, enflasyon veya değişken kur bazlı bir modele geçilmesi çağrısında bulundu.
"Sosyal devlet olmanın gereği kesintisiz ilaçtır"
Açıklamasının sonunda sorunun doğrudan halk sağlığını tehdit eden bir boyuta ulaştığını hatırlatan Nurten Saydan, sorumluluğun eczacılarda olmadığını vurguladı. Saydan, "İlaç yokluğu hayati bir sorundur. Halkın ilaca kesintisiz erişimi sosyal devlet olmanın en temel gereğidir. Bu sorunun çözümü için gerekli adımların ivedilikle atılması gerekiyor" diyerek yetkililere çağrıda bulundu.
