Meclis Başkanvekili Tekin Bingöl başkanlığında toplanan TBMM Genel Kurulu’nda; Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile Çeltik Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin görüşmeleri tamamlanarak kabul edildi. Tarım, gıda, alkol piyasası ve mülkiyet rejimine yönelik yapısal değişiklikler içeren torba kanunun detayları netleşti.
Çeltik ekim alanlarında 90 yıllık mesafe kriteri değişti
Köylerin ve mahallelerin güncel statüleri ile yerleşim sınırlarındaki değişimler göz önünde bulundurularak Çeltik Ekimi Kanunu’nda düzenlemeye gidildi. 1936 yılı koşullarına göre uygulanan mesafe kriterleri, yerleşim yerlerinin modern sınırları dikkate alınarak güncellendi.
Çeltik tarlaları, il ve ilçe merkezlerine imar sınırından itibaren en az 500 metre mesafede kurulabilecek.
Kırsal yerleşim yerlerinde bu mesafe 50 metre olarak uygulanacak. Mesafe ölçümleri, köy ve mahallelerdeki en kenarda yer alan evin dış çevresi ile çeltik ekimi yapılan arazinin en yakın noktası esas alınarak hesaplanacak.
Alkol reklamlarına yeni kısıtlama ve ceza yetkisinde devir
İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu’nda yapılan değişiklikle alkollü içki üreticileri, ithalatçıları ve pazarlamacılarının tanıtım, amblem ve logo kullanımlarına yönelik yasaklar genişletildi. Sektör temsilcileri ticari unvan, ürün markası, amblem ve logolarını kullanarak hiçbir etkinliğe, yayına veya paylaşıma destek sağlayamayacak. Ayrıca fermente alkollü içki markaları distile içki markası olarak, distile alkollü içki markaları ise fermente içki markası olarak piyasada kullanılamayacak.
İşletmelerin yeni kurallara uyum sağlayabilmesi için 1 yıl, kapsam içi ticari ürünlerin mevzuata uygun hale getirilmesi için ise 3 ay süre tanındı.
Gece Satışı İhlal Yetkisi Mülki Amirlere Geçti
Yurt genelinde saat 22.00 ile 06.00 arasında uygulanan perakende alkollü içki satışı yasağına dair bürokratik süreç değiştirildi. Kolluk ve mülki idare amirliklerince yapılan tespitlerin ceza kesilmesi amacıyla Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığına gönderilmesinin bürokraside iş gücü kaybına yol açtığı saptandı. Yeni yasayla birlikte, gece alkol satışı yasağını ihlal edenlere idari yaptırım uygulama yetkisi doğrudan mahalli mülki amirlere devredildi.
Şeker pancarında sözleşmesiz ekim yasaklandı
Şeker Kanunu'nda yapılan yeni düzenlemeyle, sözleşme imzalanmadan şeker pancarı ekilmesi tamamen yasaklandı. Şeker pancarı fiyatları, her yıl fabrikalar ile üretici temsilcileri arasında varılacak mutabakatla netleştirilecek. Pancar teslimindeki fire ve polarizasyon tespiti sırasında ziraat odası veya kooperatiflerden bir gözlemci hazır bulunacak. Şirketler ham madde yetersizliği halinde Bakanlık izniyle belirlenen alanların dışından da pancar alımı yapabilecek; şeker satış fiyatları ise fabrikalar tarafından serbestçe belirlenecek.
Tütün, etil alkol ve kaçak yapı ihlallerine ağır para cezaları
Tütün Mamulleri ve Alkol Piyasasının Düzenlenmesine Dair Kanun’da yapılan değişiklikle cezalar artırıldı:
-
Yerli Tütün Kotası: Belirlenen oranda yerli tütün kullanmayan firmalara verilecek cezalar, en az 2024 yılı ortalama tütün alım fiyatı seviyesine çekildi.
-
Mevzuata Aykırı Etil Alkol: Amacı dışında veya teknik düzenlemeye aykırı etil alkol bulunduran, satan ya da ticari amaçla kullananlara 20 bin liradan 100 bin liraya kadar para cezası verilecek.
-
Belgesiz Üretim: Bakanlıkça belgeleri askıya alındığı halde üretime veya satışa devam edenlere 100 bin liradan 1 milyon liraya kadar idari para cezası uygulanacak. Aykırılığı 5 yıl içinde ikinci kez tekrarlayan satıcıların belgeleri iptal edilecek.
Altyapı Sağlayan Kurumlara Ceza
Tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projelerine aykırı hareket edenlere, bozulan arazinin her metrekaresi için 2 bin 500 lira idari para cezası verilecek ve düzeltme için en fazla 2 ay süre tanınacak. Tarım arazilerinde izin alınmadan yapılan kaçak yapılara elektrik, su ve doğal gaz aboneliği verilmesi yasaklandı. Bu hükme aykırı davranarak altyapı bağlayan idare ve kurumlara abone başına 100 bin lira ceza kesilecek. Aboneliğin 30 gün içinde iptal edilmemesi durumunda, devam eden her ay için 100 bin lira ek ceza uygulanacak.
Kooperatiflere kısıtlama ve AOÇ'nin vergi borçlarına ailme kararı
Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'na eklenen maddeyle, Kooperatifler Kanunu'na tabi kooperatiflerin imar planlarında "tarımsal niteliği korunacak alan" olarak belirlenen yerlerde mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinmesi yasaklandı. Yalnızca tarımsal amaçlı faaliyet gösteren kooperatifler, Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan izin almak şartıyla taşınmaz edinebilecek.
Atatürk Orman Çiftliği (AOÇ) Kanunu’nda yapılan değişiklikle ise AOÇ arazileri ve gayrimenkullerinin tamamı bina ve arazi vergilerinden muaf tutuldu. Düzenlemenin yürürlük tarihinden önce tahakkuk ettirilmiş bina ve arazi vergileri, vergi cezaları ve gecikme faizlerinin tahsilinden tamamen vazgeçildi. Devam eden vergi davalarında mahkemelerce "karar verilmesine yer olmadığına" hükmedilecek.
