Türkiye ile İran arasında boru hattı üzerinden yıllık yaklaşık 10 milyar metreküp doğal gaz ithalatını öngören anlaşmanın 5 yıl daha uzatılması gündeme geldi. 30 Temmuz’da süresi dolan sözleşmenin uzatılmasına ilişkin işlemlerin kısa sürede tamamlanması ve İran’dan Türkiye’ye doğal gaz akışının devam etmesi bekleniyor. Sektör kaynakları, anlaşmadaki otomatik uzatma hükmünün devreye girmiş olabileceğine dikkat çekiyor.
Türkiye’nin enerji arz güvenliği açısından önemli tedarikçilerinden biri olan İran’dan doğal gaz ithalatının devam etmesi, özellikle kış aylarında artan tüketim bakımından önem taşıyor.
Türkiye-İran Doğal Gaz Anlaşması 5 yıl daha uzatılabilir
Türkiye ile İran arasında doğal gaz alımını düzenleyen sözleşmenin süresinin 5 yıl daha uzatılması gündemde. Sektör kaynaklarına göre, tarafların sözleşmede belirtilen süre içerisinde anlaşmayı uzatmama yönünde bildirimde bulunmamış olması halinde otomatik uzatma hükmü devreye girmiş olabilir.
ANKA Haber Ajansı’nın sorularını yanıtlayan sektör kaynakları, sözleşmenin ilgili hükümlerine işaret ederek anlaşmanın 5 yıl daha uzamasının mümkün olduğunu belirtti.
Söz konusu uzatmanın kesinleşmesine ilişkin resmî açıklama beklenirken, boru hattı üzerinden doğal gaz tedarikinin sürdürülmesi öngörülüyor.
Türkiye, İran’dan yılda yaklaşık 10 milyar metreküp gaz alıyor
Türkiye ile İran arasında Doğal Gaz Alım-Satım Anlaşması, 8 Ağustos 1996’da Tahran’da imzalandı. Anlaşma kapsamında inşa edilen Doğu Anadolu Doğal Gaz Ana İletim Hattı, İran’dan gelen gazın Türkiye’ye ulaştırılmasını sağlıyor.
Yaklaşık 1.491 kilometre uzunluğundaki boru hattı Doğubayazıt’tan başlayarak Erzurum, Sivas ve Kayseri üzerinden Ankara’ya uzanıyor. Hattın bir kolu ise Kayseri ve Konya üzerinden Seydişehir’e ulaşıyor.
Haziran 2001’in sonunda gaz alımına hazır hale gelen sistem üzerinden İran’dan ilk doğal gaz 10 Aralık 2001’de alınmaya başlandı. Türkiye, sözleşme kapsamında İran’dan yıllık yaklaşık 10 milyar metreküp doğal gaz ithal ediyordu.
İran Gazı Türkiye’nin arz güvenliği için önem taşıyor
Türkiye, sanayi üretiminden konutların ısıtılmasına kadar birçok alanda doğal gaz kullanıyor. Ülkenin yıllık doğal gaz tüketimi yaklaşık 55-60 milyar metreküp seviyesinde bulunuyor.
İhtiyacının önemli bölümünü ithalatla karşılayan Türkiye, doğal gazı boru hatlarının yanı sıra sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) yoluyla da tedarik ediyor. Boru hattı üzerinden Rusya, Azerbaycan ve İran’dan gaz alınırken LNG ithalatında farklı ülkelerden yararlanılıyor.
Sektör kaynakları, İran’ın özellikle bölgesel arz güvenliği bakımından önemli bir tedarikçi olduğunu vurguluyor. İran’ın bazı kış dönemlerinde gaz akışını kısa süreliğine durdurmasına rağmen boru hattı üzerinden yapılan ithalatın tedarik çeşitliliği ve maliyet açısından önemini koruduğu ifade ediliyor.
Türkiye’nin doğal gaz ithalatında iran dördüncü sırada
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) 2025 yılı doğal gaz piyasası raporuna göre, Türkiye geçen yıl en fazla doğal gazı Rusya’dan ithal etti. Rusya’nın toplam ithalattaki payı yüzde 36,27 olarak kaydedildi.
İran ise 2025 yılında Türkiye’ye 7,7 milyar metreküp doğal gaz sağlayarak toplam ithalatta yüzde 13,2 pay aldı ve dördüncü sırada yer aldı. İthalatta Azerbaycan ikinci, ABD ise üçüncü sırada bulundu.
Türkiye ile İran arasındaki doğal gaz anlaşmasının 5 yıl daha uzatılması halinde, iki ülke arasındaki enerji ticaretinin ve boru hattı üzerinden gaz tedarikinin devam etmesi bekleniyor.
