Anayasa Mahkemesi (AYM), CHP’nin Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) üyeliği seçimlerinin iptali istemini “görevsizlik” gerekçesiyle reddetti. Ancak karara dört üye karşı çıktı. En dikkat çekici karşı oy yazısı AYM üyesi Kenan Yaşar’dan geldi. Yaşar, kararın gerekçesine eklediği karşı oyda, Anayasa’ya yönelik parçalı müdahalelerin bir araya geldiğinde anayasal güvenceleri işlevsiz hale getirdiğini belirterek, bu durumu “mozaikleşmiş anayasa ihlali” olarak tanımladı.
Yaşar, bu tür dolaylı müdahalelerin anayasal denetim kapsamı dışında tutulamayacağını belirterek “Anayasa yargısının esası, biçimsel etiketlerden çok maddi sonuçlara odaklanmaktır. Aksi halde yasama organına, ‘etiket mühendisliği’ yoluyla anayasal sınırlamaları aşabilirsin mesajı verilmiş olur" ifadelerini kullandı.
AYM, CHP’nin TBMM Genel Kurulu’nda 21 Mayıs 2025’te yapılan HSK üyeliği seçimlerinin iptali başvurusunu, 4’e karşı 11 üyenin oyuyla “görevsizlik” gerekçesiyle reddetti.
Gerekçeli karar Resmî Gazete’de yayımlandı. Kararda, TBMM’nin HSK üyelerini seçme kararının Anayasa’nın 148. maddesi kapsamındaki “İçtüzük” denetimine tabi tutulamayacağı, bunun Meclis’in anayasal görev alanında bulunduğu belirtildi.
CHP, seçimlerin hem usule hem esasa aykırı olduğunu savunarak, beş üyenin seçiminin iptali ve yürürlüğün durdurulması talebiyle AYM’ye başvurmuştu. Seçim sonucunda Fuzuli Aydoğdu, Hakan Yüksel, Seyfi Han, Cengiz Aydemir ve Alişan Tiryaki HSK üyesi olarak belirlenmişti.
Dört üyeden karşı oy
Karara karşı çıkan üyeler arasında AYM Başkanvekilleri Hasan Tahsin Gökcan ve Basri Bağcı ile üyeler Selahaddin Menteş ve Kenan Yaşar yer aldı.
Başkanvekilleri Gökcan ve Bağcı, TBMM kararının İçtüzük’te fiili bir değişiklik niteliğinde olduğunu belirterek, “Seçim usulü Anayasa’ya aykırı yapıldıysa, bu durumun esastan incelenmesi gerekir” değerlendirmesinde bulundu.
Üye Selahaddin Menteş ise karşı oyunda, seçilen üye Alişan Tiryaki’nin adaylık sürecinde Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK) Başkan Yardımcılığı görevini sürdürdüğünü, bunun avukatlık mesleğiyle bağdaşmayan bir durum olduğunu belirterek seçimin Anayasa’ya aykırı olduğunu savundu.
“Mozaikleşmiş Anayasa ihlali”
Kenan Yaşar, karşı oy gerekçesinde ilk kez kullandığı “mozaikleşmiş anayasa ihlali” kavramıyla dikkat çekti. Yaşar, anayasa ihlallerinin her zaman açık ve tekil biçimde değil,bazen zincirleme ve bütüncül etkiler yaratarak anayasal düzeni zedelediğini ifade ederek şöyle konuştu;
“Tıpkı küçük taş parçalarının birleşerek yekpare bir görüntü oluşturması gibi, bu tür müdahaleler de birbirini tamamlayarak anayasal düzenin özüne zarar verir. Bu nedenle her biri kendi içinde yetki sınırları içinde kalıyor gibi görünse de, birlikte değerlendirildiğinde anayasal hakların fiilen kullanılmasını engelleyen adımlar zinciri, anayasal denetimin kapsamı dışında bırakılamaz.”
