İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne (İBB) bağlı İstanbul Planlama Ajansı (İPA), temmuz ayı İstanbul Barometresi kapsamında İstanbul’da kültür-sanat ve eğlence alışkanlıklarını araştırdı. 758 kişinin katıldığı çalışmada, kültür-sanat etkinliklerine katılım, harcamalarda yapılan kısıntılar ve dijital eğlence alışkanlıklarına ilişkin veriler ortaya konuldu.
İstanbul’da kültür-sanat etkinliklerine katılım oranı
Araştırmaya katılanların yüzde 45,8’i son bir yıl içerisinde herhangi bir kültür-sanat etkinliğine gitmediğini belirtti. Kültür-sanat etkinliklerine katılanlar arasında en fazla tercih edilen etkinlik ise yüzde 33,9 ile konserler oldu.
Konserlerin ardından yüzde 21,8 ile tiyatro ve stand-up etkinlikleri geldi. Sanat galerisi veya müze ziyaretleri yüzde 21,2 oranında tercih edilirken, kitap fuarı ve yazarlarla buluşmaların oranı yüzde 16,2 olarak kaydedildi.
Sokak festivali ve açık hava etkinliklerine katılım yüzde 16,1 olurken, film festivallerinin oranı yüzde 11,9 oldu. Tasarım, fotoğraf ve moda etkinlikleri yüzde 6,2, dans gösterileri yüzde 5,9, opera-bale ve klasik müzik dinletileri ise yüzde 5,7 oranında kaldı.
Kültür-sanat etkinliklerinde bilet fiyatları öne çıktı
İPA araştırmasında, İstanbulluların kültür-sanat etkinliklerine katılmasını zorlaştıran faktörler de ele alındı. Katılımcıların yüzde 45’i bilet ve giriş ücretlerinin yüksekliğini en önemli engel olarak gösterdi.
Kültür-sanat etkinliklerine katılımı zorlaştıran ikinci neden ise zaman yetersizliği oldu. Katılımcıların yüzde 38,1’i iş ve okul nedeniyle etkinliklere zaman ayıramadığını ifade etti.
İstanbul’da kültür ve eğlence harcamaları azaldı
Araştırmada ekonomik koşulların kültür ve eğlence harcamalarına etkisi de incelendi. Son bir yıl içerisinde bu alandaki harcamalarında kısıntıya gidenlerin en fazla azalttığı kalem, yüzde 41,4 ile restoran ve kafe gibi sosyal mekan harcamaları oldu.
Katılımcıların yüzde 39,8’i ise kültür ve eğlence harcamalarının hiçbirinde kısıntı yapmadığını belirtti. Konser veya tiyatro bileti alımında tasarrufa gidenlerin oranı yüzde 37,6 olarak ölçüldü.
Sinema bileti harcamalarında kısıntıya gidenlerin oranı yüzde 37,2 oldu. Müze ziyaretlerinde bu oran yüzde 26 olarak belirlenirken, kitap, dergi ve dijital içerik alımlarında yüzde 25,9 seviyesinde kaldı. Yayın platformu aboneliklerinde harcamalarını azaltanların oranı ise yüzde 25,2 olarak kaydedildi.
Dijital içerik tercihlerinde zaman ve fiyat etkisi
İPA’nın İstanbul’da kültür-sanat ve eğlence alışkanlıkları araştırmasında dijital içeriklerin tercih edilme nedenlerine de yer verildi. Katılımcıların yüzde 56,9’u fiziksel olarak etkinliklere katılmayı tercih ettiğini ifade etti. Kültürel deneyimler yerine sosyal medya ve dijital içerikleri tercih edenlerin oranı ise yüzde 28,5 oldu.
Dijital içerikleri kültürel deneyimlere tercih eden katılımcıların yüzde 34,3’ü bunun nedenini “zaman kısıtlıyken dijital içeriğin çok daha pratik olması” şeklinde açıkladı. Dijital içeriklerin daha erişilebilir ve uygun fiyatlı olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 29,6 oldu.
Katılımcıların yüzde 18,1’i sosyal çevrenin de dijital içeriklere yönelmesini tercih nedenleri arasında gösterdi. Fiziksel mekanlara ulaşmanın zor veya yorucu olduğunu belirtenlerin oranı ise yüzde 12,5 olarak ölçüldü.
İstanbulluların günlük dijital eğlence süresi 3 saat 8 dakika
Araştırmada İstanbulluların günlük dijital eğlence içeriklerine ayırdığı süre de hesaplandı. Buna göre katılımcıların dijital eğlence içeriklerine günlük ortalama 3 saat 8 dakika ayırdığı belirlendi.
İş, uyku, yemek ve çocuk bakımı dışında kalan günlük serbest zamanın ortalaması ise 3 saat 44 dakika olarak hesaplandı. Araştırmada, dijital eğlence için ayrılan süre ile toplam serbest zaman arasındaki farkın sınırlı olduğu görüldü.
İstanbul Barometresi’nin temmuz ayı çalışmasında İstanbul’da kültür-sanat alışkanlıkları, kültürel etkinliklere katılımın önündeki engeller, ekonomik koşullar nedeniyle yapılan harcama kısıntıları ve dijital eğlence tercihleri birlikte ele alındı.





