EYT düzenlemesinin kapsamı dışında kalan 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişlilerin kademeli emeklilik talebi yeniden gündemde. Özellikle 2000 ve sonrasında sigortalı olarak çalışmaya başlayan vatandaşlar, emeklilik koşullarının işe giriş tarihine göre kademeli şekilde belirlenmesini istiyor.
Kademeli emeklilik konusunda Emeklilikte Adalet Derneği (EMADDER) tarafından gündeme getirilen modelde, sigorta başlangıç yılı ilerledikçe emeklilik yaşının ve gerekli prim gününün aşamalı olarak artırılması öneriliyor.
Ancak söz konusu tablo yürürlükteki emeklilik şartları değil. Yeni bir kanun çıkarılmadığı sürece EMADDER tarafından önerilen yaş ve prim günleri mevcut emeklilik koşullarını değiştirmiyor.
Kademeli emeklilik çıkacak mı?
Kademeli emeklilik için şu an yürürlüğe girmiş yeni bir düzenleme bulunmuyor. 2000-2008 arasında sigorta başlangıcı bulunan tüm çalışanları kapsayan yeni yaş ve prim şartlarının kesinleştiğine ilişkin bir kanun da bulunmuyor.
EMADDER ise EYT düzenlemesinin ardından ortaya çıkan yaş farkının giderilmesi amacıyla sigorta başlangıç tarihine göre kademeli bir geçiş modeli uygulanmasını savunuyor.
Derneğin önerisinde 9 Eylül 1999 sonrasındaki sigorta girişleri için emeklilik yaşının ve prim gününün bir anda değil, her yıl kademeli olarak artırılması öngörülüyor.
Dolayısıyla bugün itibarıyla “kademeli emeklilik kesin olarak çıkacak” şeklinde açıklanmış bir karar bulunmuyor.
Kademeli emeklilik Meclis’e ne zaman gelecek?
Kademeli emeklilik düzenlemesinin TBMM'ye hangi tarihte sunulacağına ilişkin kesinleşmiş bir takvim bulunmuyor.
Bir düzenlemenin hayata geçmesi için öncelikle kanun teklifinin TBMM'ye sunulması ve ardından yasama sürecinden geçmesi gerekiyor. Teklifin içeriği, komisyon görüşmeleri ve Genel Kurul süreci tamamlanmadan yeni emeklilik şartlarının kesinleştiği söylenemiyor.
Bu nedenle sosyal medyada veya farklı platformlarda paylaşılan kademeli emeklilik tablolarının mevcut emeklilik mevzuatıyla karıştırılmaması gerekiyor.
EMADDER'in kademeli emeklilik önerisi ne?
EMADDER tarafından savunulan modelde emeklilik şartlarının sigorta başlangıç yılına göre kademeli şekilde değiştirilmesi isteniyor.
Modelin başlangıç noktasında 9 Eylül 1999-2000 arasındaki sigorta girişleri bulunuyor. Sonraki her sigorta başlangıç yılında emeklilik yaşının birer yıl, prim şartının ise 75 gün artırılması öneriliyor.
Bu sisteme göre 1999 sonrasında sigortalı olan çalışanların emeklilik koşullarının, sigorta başlangıç tarihi ilerledikçe aşamalı biçimde ağırlaşması öngörülüyor.
2000 sigorta girişi olanlar için önerilen şartlar
EMADDER'in önerdiği tabloya göre 9 Eylül 1999 ile 2000 arasında sigorta başlangıcı bulunanlar için:
-
Kadın: 43 yaş / 6.400 prim günü
-
Erkek: 45 yaş / 6.400 prim günü
Bu rakamlar mevcut emeklilik şartı değil, kademeli emeklilik kapsamında önerilen modelin ilk basamağını oluşturuyor.
2001 sigorta girişi olanlar ne zaman emekli olacak?
Önerilen kademeli modele göre 2001 yılında sigorta başlangıcı bulunanlar için:
-
Kadın: 44 yaş / 6.475 prim günü
-
Erkek: 46 yaş / 6.475 prim günü
Bir önceki basamağa göre yaş şartı bir yıl, prim şartı ise 75 gün artırılıyor.
2002 sigorta girişi olanlar için önerilen tablo
2002 yılında sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar için önerilen şartlar şöyle:
-
Kadın: 45 yaş / 6.550 prim günü
-
Erkek: 47 yaş / 6.550 prim günü
Modelde her yıl sigorta başlangıcının ilerlemesiyle yaş ve prim şartının da kademeli olarak yükselmesi öngörülüyor.
2003 sigorta girişi olanlar
EMADDER'in önerdiği tabloya göre 2003 yılında sigorta başlangıcı bulunanlar için:
-
Kadın: 46 yaş / 6.625 prim günü
-
Erkek: 48 yaş / 6.625 prim günü
Bu şartlar da mevcut mevzuat kapsamında verilmiş yeni bir emeklilik hakkı değil, derneğin önerdiği kademeli geçiş modelinin bir parçası.
2004 sigorta girişi olanlar
2004 yılında sigorta başlangıcı bulunanlar için önerilen şartlar:
-
Kadın: 47 yaş / 6.700 prim günü
-
Erkek: 49 yaş / 6.700 prim günü
2005 sigorta girişi olanlar
Kademeli modelde 2005 yılında sigortalı olanlar için:
-
Kadın: 48 yaş / 6.775 prim günü
-
Erkek: 50 yaş / 6.775 prim günü
şartları öneriliyor.
2006 sigorta girişi olanlar
2006 sigorta başlangıcı için önerilen yaş ve prim şartları ise şöyle:
-
Kadın: 49 yaş / 6.850 prim günü
-
Erkek: 51 yaş / 6.850 prim günü
2007 sigorta girişi olanlar ne zaman emekli olacak?
EMADDER'in kademeli emeklilik tablosunda 2007 yılında sigorta başlangıcı bulunanlar için:
-
Kadın: 50 yaş / 6.925 prim günü
-
Erkek: 52 yaş / 6.925 prim günü
öneriliyor.
2008 sigorta girişi olanlar için önerilen şartlar
Modelin son basamağında 2008 yılında sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar yer alıyor.
Önerilen şartlar:
-
Kadın: 51 yaş / 7.000 prim günü
-
Erkek: 53 yaş / 7.000 prim günü
Böylece önerilen tabloda 1999 sonrası sigorta başlangıcından 2008'e kadar ilerledikçe hem yaş hem de prim şartı aşamalı olarak yükseliyor.
Kademeli emeklilik tablosu kesinleşti mi?
Hayır. Gündemde yer alan 43-53 yaş aralığındaki emeklilik yaşları ve 6.400-7.000 arasındaki prim günleri, mevcut yasayla belirlenmiş yeni şartlar değil.
Bunlar EMADDER tarafından kademeli emeklilik için önerilen model kapsamında gündeme getirilen rakamlar.
Yeni bir kanun veya düzenleme yapılması halinde uygulanacak yaş, prim günü, sigorta başlangıç tarihi ve diğer şartlar yasama sürecinde ortaya çıkacak düzenlemenin içeriğine göre kesinleşecek.
2000 sonrası sigortalılar neyi bekliyor?
Kademeli emeklilik talebinde bulunan çalışanların temel gündemini, EYT kapsamına girenlerle aynı döneme yakın tarihlerde çalışma hayatına başlamalarına rağmen farklı emeklilik koşullarına tabi olmaları oluşturuyor.
EMADDER'in önerdiği modelde bu farkın sigorta başlangıç yılına göre kademeli bir sistemle azaltılması hedefleniyor.
Bu nedenle önümüzdeki süreçte özellikle yeni bir kanun teklifinin hazırlanıp hazırlanmayacağı, TBMM'ye sunulup sunulmayacağı ve teklifin hangi yaş ve prim şartlarını içereceği takip edilecek.
Kademeli emeklilik için şu an kesinleşmiş bir yasa veya TBMM takvimi bulunmuyor. 2000-2008 arasında sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar için gündeme getirilen yaş ve prim tablosu ise EMADDER'in önerdiği model niteliğinde. Yeni bir düzenleme yasalaşmadığı sürece bu tablo mevcut emeklilik şartlarının yerine geçmiyor.
