Kamuoyunda “yeşil pasaport” olarak adlandırılan hususi damgalı pasaport, başta kamu görevlileri olmak üzere mevzuatta belirlenen çeşitli gruplara yurt dışında önemli seyahat kolaylıkları sağlıyor. 160’tan fazla ülkeye vizesiz seyahat imkânı sunduğu belirtilen yeşil pasaportun kapsamının genişletilmesi yönündeki talepler ise zaman zaman Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine geliyor.
Pilotlar ve kabin memurları da yeşil pasaport verilmesi talebinde bulunan meslek grupları arasında yer alıyor. Bu kapsamda, Türkiye’de görev yapan uçuş ekiplerinin hususi damgalı pasaport kapsamına alınıp alınmayacağı Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’na yöneltilen soru önergesiyle Meclis gündemine taşındı.
Uraloğlu’na, “Türkiye’de görev yapan pilot ve kabin memurlarının yeşil pasaport kapsamına alınmasına yönelik Bakanlığınız tarafından yürütülen herhangi bir çalışma bulunmakta mıdır?” sorusu yöneltildi.
Bakan Uraloğlu, kendisine iletilen soru önergesine verdiği yanıtta, uçuş ekiplerine ilişkin düzenlemelerin uluslararası sivil havacılık kurallarıyla uyumlu olduğunu belirtti.
Uraloğlu’nun yanıtı şöyle:
“Uçuş ekibi üyelerine yönelik ulusal kriterler, haklar ve yetkinlikler, yürürlükte bulunan uluslararası mevzuat; ICAO "Annex-1" ile EASA "Part-FCL Flight Crew Licencing", "Part-CC Cabin Crew" ve AirOPS "Part-ORO" regülasyonu esas alınarak düzenlenmiş olup Avrupa mevzuatı ile birebir uyum sağlamaktadır.
Bu kapsamda, küresel sivil havacılık gereklilikleri yerine getirilmektedir. Uçuş ekibi üyelerinin dış hat uçuş görevleri kapsamında gerçekleştirmiş oldukları yatı görevlerinde, ilgili yabancı ülkeye giriş ve çıkış işlemlerinde kullanmakta oldukları "UMB-Uçak Mürettebatı Belgeleri" ile pasaportsuz/vizesiz geçiş ve yabancı ülke topraklarında 48 ile 72 saat ile sınırlı olmak kaydıyla konaklama imkânı tanınmaktadır.
Mevcut uygulamalar; uluslararası ölçekte kabul görmüş, yürürlükteki ICAO düzenlemelerine ve karşılıklı mütekabiliyet ilkelerine uygun şekilde işleyen ve ilave bir düzenlemeye ihtiyaç duyulmayan sorunsuz uygulamalar olmaları nedeniyle ayrıca bir çalışma/düzenleme gereksinimi de bulunmamaktadır.
Uçuş ekiplerinin yurt dışı görevlerinde karşılaştıkları vize ve ülkeye giriş prosedürlerine ilişkin hususlar; devletlerarası ilişkilerde geçerli olan mütekabiliyet esası çerçevesinde doğrudan Dışişleri Bakanlığının görev ve yetki alanına girmektedir. Ayrıca, 5682 sayılı Pasaport Kanunu hükümleri kapsamında, kural koyucu süreçler ile iş ve işlemler İçişleri Bakanlığının görev, yetki ve sorumluluk alanında bulunmaktadır.”
