Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kamuoyunda “yıpranma payı” olarak bilinen Fiili Hizmet Süresi Zammı (FHSZ) kapsamını genişletti. Yeni düzenlemeyle birlikte sağlık çalışanlarının yanı sıra çimento, alüminyum, dökümhane ve cam sanayi gibi ağır ve riskli iş kolları da kapsama alındı.
Yıpranma payı nedir, ne sağlar?
Fiili Hizmet Süresi Zammı, ağır ve tehlikeli işlerde çalışanlara erken emeklilik imkânı tanıyor. Bu uygulama sayesinde çalışanların prim günlerine ek süre ekleniyor ve biriken süreler emeklilik yaşından düşülüyor.
Yıpranma payı, hem prim gün sayısını artırıyor hem de emeklilik yaş haddinde indirim sağlıyor.
Prim günleri nasıl artıyor?
Hürriyeti’nin aktardığına göre, yıpranma payı bulunan mesleklerde normalde yılda 360 gün olan prim süresi, yapılan işin risk durumuna göre yılda 60, 90 veya 180 gün artırılıyor.
Örneğin: yılda 90 gün yıpranma payı bulunan bir işte 12 ay çalışan bir kişinin primi, 360 gün yerine 450 gün olarak hesaplanıyor.
Emeklilik yaşı kaç yıl öne çekiliyor?
Kazanılan ilave süreler, yalnızca prim gününe eklenmekle kalmıyor; aynı zamanda emeklilik yaşından da düşülüyor. Bu sayede çoğu meslekte emeklilik yaşı 5 yıla kadar, çok ağır ve riskli işlerde ise 8 yıla kadar erkene çekilebiliyor.
Yıpranma payı olan meslekler
Gazeteciler
-
Basın kartı sahibi muhabirler ve basın çalışanları
Maden ve Yeraltı İşçileri
-
En yüksek yıpranma payına sahip grup
-
Yılda 180 gün fiili hizmet zammı
Güvenlik Güçleri
-
Askerler
-
Polisler
-
MİT mensupları
-
Cezaevi infaz ve koruma memurları
Ağır Sanayi ve Tehlikeli İşler
-
Demir-çelik fabrikası çalışanları
-
Cıva üretimi
-
Asit üretimi ve zehirli maddelerle çalışanlar
İtfaiyeciler
-
Yangın söndürme ve müdahale ekipleri
Yıpranma payına yeni eklenen meslekler
Yeni düzenlemeyle birlikte 2026 itibarıyla aşağıdaki meslek grupları da yıpranma payı kapsamına alındı:
- Çimento fabrikası çalışanları
- Alüminyum fabrikası işçileri
- Dökümhane çalışanları
- Cam sanayi işçileri
Bu sektörlerde çalışanlar da artık fiili hizmet süresi zammından yararlanarak daha erken emeklilik hakkı elde edebilecek.
