Amerika Birleşik Devletleri ile İran İslam Cumhuriyeti arasında nükleer program ve bölgesel nüfuz alanlarına yönelik yürütülen müzakerelerde kritik bir eşiğe gelindi. ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran ile bir mutabakat zaptının şekillendiğini ve bu gerekçeyle askeri operasyonları askıya aldığını açıklaması, Orta Doğu genelinde geniş yankı buldu. Washington yönetimi, söz konusu diplomatik hareketliliğin ardından bölgedeki müttefikleri İsrail ve Bahreyn liderleriyle en üst düzeyde istişare gerçekleştirdi.
Netanyahu: "İsrail bu mutabakat zaptına taraf değil"
İsrail Başbakanlık Ofisi tarafından yapılan resmi açıklamaya göre, Başbakan Binyamin Netanyahu, ABD Başkanı Donald Trump ile "müzakereleri başlatmayı amaçlayan, İran ile şekillenmekte olan mutabakat zaptı" üzerine bir görüşme gerçekleştirdi.
Görüşmede Netanyahu, Washington ile Tahran arasında yürütülen bu diplomatik süreçte İsrail'in konumunu net bir şekilde ortaya koydu. Açıklamada, İsrail'in söz konusu mutabakat zaptına taraf olmadığını açıkça dile getiren Netanyahu'nun, muhtemel bir nihai anlaşmada yer alması gereken kırmızı çizgileri Trump'a ilettiği aktarıldı. Netanyahu, nihai metnin zenginleştirilmiş uranyumun tamamen İran dışına çıkarılması, ülkedeki nükleer altyapının bütünüyle imha edilmesi, balistik füze üretim faaliyetlerinin kesin hatlarla kısıtlanması, İran'ın Orta Doğu'daki vekil güçlerine (milislere) sağladığı desteğin tamamen sonlandırılması hususlarını içermesi konusundaki kararlılığı sebebiyle ABD Başkanı Trump'a takdirlerini sundu.
Saldırıların iptali İsrail'de şaşkınlık yarattı
ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, İran ile yürütülen görüşmelerin İran liderliğinin en üst düzeyine taşınarak onaylanma aşamasına geldiğini duyurmuştu. Trump bu gelişme üzerine, 11 Haziran'da İran'a yönelik gerçekleştirilmesi planlanan askeri hava saldırılarını ve bombardımanları son anda iptal ettiğini açıklamıştı.
Trump konuya ilişkin, "İran İslam Cumhuriyeti ile yürütülen görüşmelerin İran liderliğinin en üst düzeyine taşınarak onaylanmış olması nedeniyle ABD Başkanı olarak bu akşam İran'a yönelik planlanan hava saldırılarını ve bombardımanları iptal ettim" ifadesini kullanmıştı. Beyaz Saray'dan gelen bu ani askeri geri adımın ve uzlaşı mesajının, İsrail yönetim kademesinde "şaşkınlıkla karşılandığı" uluslararası basın organlarına yansımıştı.
Tahran anlaşma iddialarını reddetti
ABD kanadından gelen "onay aşaması" açıklamalarına karşın, Tahran yönetiminden farklı bir ses yükseldi. İran basını, ABD Başkanı Donald Trump'ın iddialarının aksine, Washington ile yapılması muhtemel bir anlaşmaya yönelik hiçbir mutabakat metninin Tahran bürokrasisi veya hükümeti tarafından henüz onaylanmadığını duyurarak iddiaları yalanladı.
Bahreyn Kralı Al Halife'den Trump'a teşekkür
İran ile yürütülen müzakere diplomasisinin bir diğer ayağı ise Körfez ülkesi Bahreyn oldu. Bahreyn resmi haber ajansı BNA'da yer alan habere göre; ABD Başkanı Donald Trump, Bahreyn Kralı Hamed bin İsa Al Halife'yi telefonla aradı. İki lider, bölgedeki son güvenlik ve siyaset gelişmeleri çerçevesinde kapsamlı bir değerlendirme yaptı.
Görüşmede, ABD ile İran arasında bir anlaşmaya varılması amacıyla yürütülen diplomatik çabalardaki son durumun yanı sıra, bölgesel ve uluslararası ortak çıkarları ilgilendiren konular masaya yatırıldı. Kral Al Halife, Orta Doğu'da barış ve istikrarın tesisi yönünde sürdürülen çalışmaları ve Bahreyn'in bölgesel güvenliğini destekleyen kararlı tutumu sebebiyle Trump'a teşekkür ve takdirlerini iletti. Öte yandan Kral Al Halife, Kuzey Amerika'da başlayan 2026 FIFA Dünya Kupası'nın açılış töreni dolayısıyla da ABD Başkanı Trump'ı tebrik etti.
