Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), ABD yönetiminin Mahkeme Başkanı Yargıç Tomoko Akane ve Savcılık Ofisi'nden Kıdemli Yargılama Avukatı Abdoulaye Seye hakkında aldığı yaptırım kararına ilişkin yazılı açıklama yaptı. Mahkeme, söz konusu yaptırımların taraf devletlerin verdiği görevi yerine getiren bağımsız ve tarafsız bir yargı kurumunun çalışmalarına müdahale niteliği taşıdığını bildirdi.
UCM'nin açıklamasında, Japonya uyruklu Akane ile Senegal uyruklu Seye'ye yönelik yaptırım kararlarının yargı bağımsızlığı açısından ciddi bir tehdit oluşturduğu belirtildi. Mahkeme, bu adımı "açık bir saldırı" olarak nitelendirdi.
UCM'deki çok sayıda isim ABD yaptırım listesinde
Mahkeme tarafından yapılan açıklamada, son yaptırım kararlarıyla birlikte UCM'nin 18 yargıcından 9'unun ABD tarafından yaptırıma tabi tutulduğu belirtildi.
Açıklamada ayrıca iki savcı yardımcısının tamamının, eski Başsavcının ve bir UCM personelinin de ABD yaptırımlarına maruz kaldığı bilgisi paylaşıldı.
UCM, devletler tarafından kendisine verilen görevleri yerine getirmeye çalışan yargıç, savcı ve personelin hedef alınmasının hukukun üstünlüğünü zayıflattığını ifade etti. Mahkeme, yargı mensuplarının hukuku uyguladıkları için tehdit edilmesinin uluslararası hukuk düzenini de riske attığını belirtti.
Mahkeme mağdurların adalet arayışına dikkat çekti
UCM açıklamasında, yargı mensuplarına yönelik baskı ve tehditlerin yalnızca Mahkeme çalışanlarını etkilemediği belirtildi. Bu tür uygulamaların, diğer başvuru yollarının tüketilmesinin ardından UCM'ye başvuran mağdurların adalet arayışını da olumsuz etkileyebileceği kaydedildi.
Mahkeme, baskılara rağmen çalışmalarını sürdüreceğini bildirdi. Açıklamada, UCM'nin Roma Statüsü'ne uygun şekilde bağımsızlık ve tarafsızlık ilkeleri doğrultusunda görevini yerine getirmeye devam edeceği vurgulandı.
UCM, uluslararası suç mağdurlarının haklarını ve menfaatlerini gözeterek çalışmalarını sürdüreceğini belirtirken, personelinin ve mağdurların arkasında durmaya devam edeceğini açıkladı.
Hollanda'dan UCM'ye destek mesajı
Hollanda Dışişleri Bakanı Tom Berendsen de ABD'nin UCM yetkilileri ve personeline yönelik son yaptırım kararlarına ilişkin açıklama yaptı.
Berendsen, ABD merkezli X platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda Hollanda'nın yaptırım kararlarını onaylamadığını bildirdi. Uluslararası mahkemeler ve yargı organlarının görevlerini özgürce yerine getirebilmesi gerektiğini belirten Berendsen, UCM Başkanı Akane ile görüşeceğini açıkladı.
Hollanda Dışişleri Bakanı, görüşmede ülkesinin UCM'ye verdiği sürekli desteğin ele alınacağını ifade etti.
ABD UCM'yi yetkisini aşmakla suçladı
ABD Dışişleri Bakanlığının açıklamasında ise Trump yönetiminin UCM'ye yönelik eleştirileri yer aldı. ABD yönetimi, Mahkeme'yi yetkisini kötüye kullanan, görev sınırlarını aşan ve siyasallaşmış bir uluslarüstü yapı olarak nitelendirdi.
Washington yönetimi, Akane ve Seye'nin UCM'nin yargı yetkisine rıza göstermeyen ülkelerdeki yetkililere yönelik soruşturma ve tutuklama girişimlerine doğrudan katıldıkları gerekçesiyle yaptırım listesine alındıklarını bildirdi.
UCM'nin Netanyahu ve Gallant hakkında tutuklama kararı bulunuyor
UCM, 21 Kasım 2024'te Gazze'de işlendiği belirtilen savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar kapsamında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmıştı.
ABD Başkanı Donald Trump, bu kararın ardından UCM'ye yönelik eleştirilerini sürdürmüş ve müttefiklerine Mahkeme'den çekilme çağrısında bulunmuştu.
Hollanda ise UCM'nin merkezinin bulunduğu ülke konumunda bulunuyor. Ülke Roma Statüsü'ne taraf olmamasına rağmen Mahkeme'nin faaliyetlerinin yürütüldüğü merkez olarak görev yapıyor.
