AK Parti tarafından hazırlanan ve 15 maddeden oluşan kanun teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na iletildi. Yenilenebilir enerji mevzuatında değişiklikler içeren teklif; Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borçları, istihdam destekleri, doğal gaz piyasası, mesleki eğitim ve kamu sağlık hizmetlerine ilişkin yeni hükümler de barındırıyor.
"Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi"nin gerekçesinde, yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılması ve enerji altyapısının geliştirilmesi hedeflerine yer verildi.
ANKA'nın haberine göre gerekçede, şu ifadeler yer aldı:
"COP31 vizyonuyla uyumlu olarak güneş, rüzgâr, jeotermal ve enerji depolama sistemleri başta olmak üzere yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılması, şebeke altyapısının güçlendirilmesi ve finansmana erişimin kolaylaştırılması büyük önem arz etmektedir."
Enerji piyasasında yatırımcı güveninin korunması için öngörülebilirlik, şeffaflık ve hukuki belirliliğin önemine dikkat çekilen gerekçede, Anayasa Mahkemesi'nin enerji mevzuatındaki bazı hükümler hakkında verdiği iptal kararları da hatırlatıldı. Bu kapsamda, yürütme organı ve düzenleyici kurumların yetkilerinin sınırlarının kanunla belirlenmesi gerektiği ifade edildi. Ayrıca teşebbüs özgürlüğü ve mülkiyet hakkına yönelik sınırlamaların açık hükümlere bağlanmasının gerekliliği vurgulandı.
Jandarma personeli ve akademi öğrencileri için alım koşulları düzenleniyor
Teklif kapsamında 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu'nun 13/A maddesinde değişiklik yapılması planlanıyor. Düzenlemenin, Anayasa Mahkemesi'nin ilgili hükümlere yönelik iptal kararının ardından hazırlandığı belirtildi.
Buna göre Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi bünyesine alınacak fakülte ve meslek yüksekokulu öğrencileri ile muvazzaf subay ve astsubay adaylarının taşıması gereken temel koşullar kanun metninde sıralanacak. Yaş ve vatandaşlık şartlarının yanı sıra adli sicil, sağlık durumu, terör örgütleriyle bağlantı ve siyasi parti üyeliğinin bulunmaması gibi kriterlerin de doğrudan kanunda yer alması öngörülüyor.
Adayların katılacağı seçme sınavlarının hangi aşamalardan oluşacağı ve başarı puanlarının nasıl hesaplanacağı da yasal düzenlemeyle belirlenecek.
Mesleki eğitimde öğrencilere yönelik devlet katkısının süresi uzatılıyor
Kanun teklifinde, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'nun geçici 12. maddesinin değiştirilmesi de bulunuyor. Düzenlemeyle aday çırak, çırak, stajyer ve mesleki eğitim alan öğrencilere yapılan ücret ödemelerine ilişkin devlet katkısının uzatılmasına yönelik yetkinin kapsamı genişletiliyor.
Cumhurbaşkanı'na tanınan süre uzatma yetkisinin, her defasında bir eğitim ve öğretim yılını kapsayacak biçimde toplam 15 yıla çıkarılması planlanıyor. Uygulamanın nasıl yürütüleceğine ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisinin de Cumhurbaşkanı'na verilmesi teklif ediliyor.
Kadın ve gençlere yönelik istihdam teşviki 2028 sonuna kadar uzatılıyor
Teklifte, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun geçici 10. maddesi kapsamında uygulanan ilave istihdam teşvikinin devam etmesi için de düzenleme yer alıyor. Kadınların, gençlerin ve mesleki yeterlilik belgesine sahip işsizlerin işe alınmasını destekleyen uygulamanın bitiş tarihinin 31 Aralık 2028'e çekilmesi öngörülüyor.
Düzenlemeye göre Cumhurbaşkanı, teşvikin süresini 31 Aralık 2029 tarihine kadar uzatabilecek. Teklifin gerekçesinde, söz konusu desteğin işsizlerin çalışma hayatına katılımını artırması ve yeni istihdam imkanlarının oluşmasına katkı sağlamasının amaçlandığı kaydedildi.
Ayrıca çalışanların mesleki niteliklerinin geliştirilmesi ve işsizlik riskinin azaltılması da düzenlemenin hedefleri arasında gösterildi.
Yüzen LNG tesislerinin farklı bölgelere taşınmasına ilişkin esaslar belirleniyor
4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu'nun 4. maddesinde yapılması planlanan değişiklikle yüzen LNG tesislerinin faaliyet gösterebileceği konumlara ilişkin hükümler yeniden düzenleniyor.
Arz güvenliğinin korunması amacıyla bu tesislerin, lisanslarında belirtilen yerlerin dışında başka bölgelerde de hizmet sunabilmesine yönelik yasal çerçevenin oluşturulması hedefleniyor. Tesislerin konum değişikliğine ilişkin kararların alınmasında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın görüşünün alınması şartıyla Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (EPDK) yetkilendirilmesi öngörülüyor.
BOTAŞ'ın bazı vergi ve fon borçları Hazine alacaklarıyla mahsuplaştırılacak
Kanun teklifiyle 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu'na geçici 10. maddenin eklenmesi planlanıyor. Bu düzenleme, BOTAŞ'ın belirli bir dönemde ithalat faaliyetlerinden kaynaklanan vergi, fon ve pay borçlarını kapsıyor.
Buna göre 31 Aralık 2026 ile 31 Aralık 2027 tarihleri arasında oluşacak söz konusu borçların, tüketicileri korumak amacıyla uygulanan sübvansiyonlar nedeniyle BOTAŞ'ın Hazine'den doğan görevlendirme alacaklarına karşılık aylık olarak silinmesi ve mahsuplaştırılması öngörülüyor.
Teklifte ayrıca bu işlemler sonucunda gecikme zammı veya bunlara bağlı başka bir alacağın hesaplanmaması hükmü bulunuyor.
Polis meslek yüksekokullarına giriş koşulları kanunla düzenlenecek
4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu'na 10/A maddesinin eklenmesi de teklifin maddeleri arasında yer alıyor. Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda hazırlanan düzenlemeyle Polis Meslek Yüksekokullarına başvuracak adayların taşıması gereken şartların doğrudan kanunda gösterilmesi amaçlanıyor.
Adaylarda aranacak yaş ve eğitim kriterlerinin yanı sıra adli sicil kaydı, sağlık durumu, terör örgütleriyle bağlantı ve diğer başvuru koşulları yasal güvenceye kavuşturulacak.
YEKA yarışmalarında uygulanacak yöntemler belirleniyor
5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun'un 4. maddesinde değişiklik yapılması öngörülüyor. Bu kapsamda Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları (YEKA) ile bağlantı kapasitelerinin tahsisinde kullanılacak yarışma yöntemlerinin kanunla belirlenmesi planlanıyor.
Teklife göre söz konusu yarışmalar kapalı teklif, açık eksiltme veya açık artırma usulleriyle gerçekleştirilebilecek. Yarışmalarda kullanılacak şartnamelerin kapsamı ve temel esasları da yasal düzenleme çerçevesinde tanımlanacak.
Lisanssız elektrik üretim tesislerinin lisanslı faaliyete geçişi düzenleniyor
5346 sayılı Kanun'un 6. maddesinde yapılması planlanan değişiklik, belirli koşulları karşılayan lisanssız elektrik üretim tesislerinin lisanslı üretime geçişini kapsıyor.
Buna göre işletmede 10 yıllık süresini tamamlamış ve elektriksel kurulu gücü en az 750 kilovat olan tesislerin lisanslı üretim faaliyetine geçiş şartları yeniden belirlenecek. Geçiş sırasında ödenecek lisans bedelinin üst sınırı da düzenleniyor.
Teklifte, bu bedelin EPDK tarafından belirlenen kaynağa dayalı güncel birim yatırım tutarının yüzde 30'unu aşmaması hükme bağlanıyor.
Kamu üniversite hastanelerinin sözleşme farkları silinecek
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na geçici 113. maddenin eklenmesi teklif ediliyor. Düzenleme, 2026 yılında götürü bedelli hizmet alım sözleşmesi imzalayan kamu üniversite hastanelerinin tedavi hizmetlerinden kaynaklanan tahakkuklarını kapsıyor.
Buna göre hastanelerin gerçekleştirdiği tedavi hizmetleri karşılığında hesaplanan tutarın sözleşmede belirlenen bedelin altında kalması halinde aradaki farkın terkin edilmesi öngörülüyor. Silinecek tutarın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bütçesinden karşılanması planlanıyor.
2017 öncesi GSS prim borçlarının tahsilinden vazgeçilmesi öngörülüyor
Teklifte, 5510 sayılı Kanun'a geçici 114. maddenin eklenmesiyle 1 Ocak 2017 tarihinden önce oluşan ödenmemiş Genel Sağlık Sigortası prim borçlarına ilişkin yeni bir düzenleme yapılması yer alıyor.
Bu kapsamda belirtilen tarihten önceki dönemlere ait ödenmemiş GSS primleri ile bu borçlara bağlı gecikme cezaları ve zamları dahil tüm ferî alacakların tahsil edilmemesi planlanıyor.
Teklifin gerekçesinde, daha önce çıkarılan yapılandırma düzenlemelerinden yararlanamayan veya bu imkanlardan faydalanmasına rağmen zorunlu GSS prim borçlarını ödeyemeyen sigortalıların borç yükünün azaltılmasının hedeflendiği belirtildi.
Gerekçede, yapılandırma kanunlarından yararlanamayan veya bu kanunlardan yararlanmasına rağmen zorunlu genel sağlık sigortası prim borçlarını ödeyemeyen sigortalıların kamuya olan borç yüklerinin hafifletilmesinin amaçlandığı belirtildi. Düzenlemeyle vatandaşların sağlık hizmetlerine erişiminin kolaylaştırılmasının hedeflendiği ifade edildi.
Ayrıca genel sağlık sigortasına erişimin yaygınlaştırılması ve toplumsal sağlık riskinin azaltılmasının amaçlandığı kaydedildi.
İndirimli kurumlar vergisinin uygulanacağı alanlar yeniden belirleniyor
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32. maddesinde değişiklik yapılmasını içeren teklifle, indirimli kurumlar vergisi uygulamasının kapsamı yeniden düzenleniyor.
Sanayi sicil belgesi bulunan işletmelerin üretim faaliyetlerine uygulanan yüzde 12,5 oranındaki indirimli kurumlar vergisi avantajının bazı sektörler için geçerli olmaması planlanıyor. Bu kapsamda kıymetli maden ve petrol rafinerileri, tütün mamulleri ile alkollü içki üreticileri ve elektrik enerjisi üreten kurumların uygulama dışında bırakılması öngörülüyor.
Güneş ve rüzgâr enerjisi tesislerinin kapasite artışına bedel getiriliyor
Teklifte, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 7. maddesine yeni hükümler eklenmesi de bulunuyor. Düzenlemeyle güneş ve rüzgâr enerjisine dayalı elektrik üretim tesislerinde gerçekleştirilecek elektriksel kapasite artışları için alınacak bedelin belirlenmesi amaçlanıyor.
Buna göre Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ) tarafından megavat başına tahsil edilecek tutar, EPDK'nin belirlediği birim yatırım bedelinin yüzde 50'sini aşamayacak. Söz konusu bedelin belirlenmesi yetkisinin TEİAŞ'a verilmesi ve tahsil edilen gelirlerin kurumun bütçesine kaydedilmesi öngörülüyor.
Yatırım fonlarının tasfiye süreçlerinde görev alanlara sorumluluk muafiyeti
Kanun teklifinin son düzenlemeleri arasında 7596 sayılı Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun'un 7. maddesine yeni bir fıkra eklenmesi de yer alıyor.
Düzenlemeyle, ilgili yatırım fonlarının tasfiye edilmesi, devredilmesi ve varlıklarının geri kazanılması süreçlerinde görev üstlenen personel ile bankalar ve bu kurumların görevlendirdiği kişilerin sorumluluklarına ilişkin hükümler belirleniyor.
Buna göre, 17 Eylül 2026 tarihinden itibaren alınan kararlar ve gerçekleştirilen işlemler nedeniyle ilgili kişilerin hukuki, idari ve mali sorumluluklarının doğmaması öngörülüyor. Ancak suç teşkil eden fiiller bu muafiyetin dışında tutuluyor.
Kanun teklifi, TBMM Başkanlığı'na sunulmasının ardından Meclis'teki yasama sürecine girecek.
