Sağlık Bakanlığı, 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü kapsamında Alzheimer ve demansa ilişkin verileri paylaştı. Bakanlığın açıklamasında Alzheimer'ın beyin hücrelerinde zaman içinde oluşan hasara bağlı gelişen kronik ve ilerleyici bir rahatsızlık olduğu belirtildi.
Hastalığın ilerlemesiyle beynin işlevlerinin etkilenebildiği, bunun sonucunda konuşma, karar verme ve günlük yaşamı bağımsız sürdürme becerilerinde zaman içinde kayıplar yaşanabildiği aktarıldı.
Alzheimer demans vakalarının yüzde 60-70'ini oluşturuyor
Bakanlığın açıklamasında Alzheimer'ın demansın en sık görülen türü olduğu ve tüm vakaların yaklaşık yüzde 60-70'ini oluşturduğu belirtildi.
Açıklamada, dünya genelinde 55-57 milyon kişide demans bulunduğunun ve yaklaşık her 3 saniyede bir kişide demans geliştiğinin tahmin edildiği bildirildi. Alzheimer hastalığı ve demansın Türkiye'de de halk sağlığını etkileyen önemli sorunlar arasında bulunduğu kaydedildi.
Alzheimer ve demans için değiştirilebilir risk faktörleri bulunuyor
Alzheimer ve demansla bağlantılı risk faktörlerinin bir bölümünün değiştirilemeyen unsurlardan oluştuğu belirtildi. Aile hastalık geçmişi bu faktörler arasında gösterilirken, yaşam tarzıyla bağlantılı bazı risklerin ise değiştirilebilir olduğu ifade edildi.
Yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, obezite ve tip 2 diyabetin yanı sıra tütün ve tütün ürünleri ile alkol kullanımı, hareketsiz yaşam ve zihinsel olarak pasif olmanın değiştirilebilir risk faktörleri arasında yer aldığı aktarıldı.
Açıklamada, sağlıklı yaşam alışkanlıklarının benimsenmesi ve risk faktörlerinin azaltılmasıyla Alzheimer ve demansın önlenmesi, geciktirilmesi veya etkilerinin azaltılmasının mümkün olabileceği belirtildi. Araştırmalarda, değiştirilebilir risk faktörlerine yönelik uygun müdahalelerle demans vakalarının yüzde 45'inin geciktirilebileceği veya önlenebileceğinin gösterildiği kaydedildi.
Alzheimer'da erken tanı için belirtilere dikkat çekildi
Sağlık Bakanlığı, Alzheimer ve demanstan korunmaya yönelik günlük yaşam alışkanlıklarına ilişkin öneriler de paylaştı. Açıklamada zihni aktif tutan faaliyetlere yer verilmesi, düzenli fiziksel aktivitenin sürdürülmesi ve sağlıklı ve dengeli beslenme alışkanlığının kazanılması gerektiği belirtildi.
Sosyal ilişkilerin ve sosyal yaşamın sürdürülmesi, tansiyon, kolesterol ve kan şekeri değerlerinin düzenli şekilde takip edilmesi de öneriler arasında yer aldı.
Alzheimer ve demansın erken belirtileri arasında yeni öğrenilen bilgilerin unutulması, yön ve zaman karışıklığı, günlük işlerin yerine getirilmesinde güçlük, iletişim sorunları, karar vermede zorlanma ve kişilik değişiklikleri gösterildi.
65 yaş ve üzeri vatandaşlara değerlendirme çağrısı
Bakanlık açıklamasında, Alzheimer ve demans belirtilerinin görülmesi halinde uzman hekime başvurulması gerektiği belirtildi.
Açıklamada, şu ifadelere yer verildi:
“Bu belirtilerin görülmesi durumunda uzman hekime başvurulmalıdır. Gelecekte ortaya çıkabilecek sağlık sorunlarının erken dönemde tespit edilmesi ve demans açısından erken tanının sağlanması amacıyla, 65 yaş ve üzerindeki vatandaşların 'Çok Yönlü Yaşlı Değerlendirmesi' kapsamında kayıtlı oldukları aile hekimliği birimlerine başvurmaları önem taşımaktadır.”
