Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında katıldığı etkinlikte, Türkiye'nin yıllık kullanılabilir su potansiyelinin yüzyıl sonuna doğru yaklaşık yüzde 25 azalabileceği uyarısında bulundu. İklim değişikliğinin su kaynakları üzerindeki etkilerine karşı risklerin önceden yönetilmesi gerektiğini vurgulayan Yumaklı, su yönetimine yönelik yürütülen iki büyük projenin toplam bütçesinin 1,4 milyar doları aştığını açıkladı.
"Projeksiyonlarımız sıcaklıkların 6 dereceye kadar artabileceğini gösteriyor"
Tacikistan, Kırgızistan, Nepal, Pakistan ve Bhutan tarafından organize edilen "Dağ Gündeminin İlerletilmesi: Hedef Aşımı Koşullarında Buzullar, Kriyosfer ve Dayanıklılık, Ortak Sorumluluk ve Sürdürülebilir Finansman" başlıklı programda konuşan Bakan Yumaklı, 2024'ün kayıtlardaki en sıcak yıl olduğunu, 2025'te ise küresel ortalama sıcaklığın sanayi öncesi dönemin yaklaşık 1,43 derece üzerine çıktığını hatırlattı.
Buzulların geleceğinin milyonlarca insanın yaşam koşullarını doğrudan ilgilendirdiğini ve dağlık bölgelerdeki kar ile buz rezervlerinin nehir havzalarının su bütçesini düzenlediğini belirten Yumaklı, Türkiye'deki bilimsel projeksiyonların sonuçlarını şu sözlerle paylaştı:
"Ülkemizde 25 nehir havzasında yürüttüğümüz bilimsel çalışmalarla, iklim değişikliğinin su kaynakları üzerindeki muhtemel etkilerini 2100 yılına kadar değerlendirdik. Projeksiyonlarımız, ortalama sıcaklıkların 6 dereceye kadar artabileceğini ortaya koymaktadır. Bu değişimlerin, artan buharlaşmayla birlikte kullanılabilir su kaynaklarımız üzerinde de önemli sonuçları olacaktır."
Türkiye'nin yıllık kullanılabilir su potansiyelinin yüzyıl sonuna doğru yaklaşık yüzde 25 oranında azalabileceğine ve bu durumun tarımsal üretim ile gıda arz güvenliği üzerinde ciddi etkiler doğurabileceğine dikkati çeken Yumaklı, "Bizim yaklaşımımız nettir: Krizlere müdahale etmek yerine riskleri önceden yönetmek zorundayız" ifadelerini kullandı.
2026-2035 Ulusal Su Planı hakkında bilgi verdi
Temiz su kaynaklarına erişimi bir "beka meselesi" olarak ele aldıklarını kaydeden Yumaklı, su verimliliğini artırmak ve iklim değişikliğine hazırlık kapasitesini yükseltmek amacıyla 2026-2035 dönemini kapsayan Ulusal Su Planı'nı uygulamaya aldıklarını bildirdi.
Dağ ekosistemlerinin korunması ve su yönetiminde bilgi ile planlamanın sahada somut altyapı yatırımlarına dönüşmesi için sürdürülebilir finansmanın kritik önem taşıdığını vurgulayan Yumaklı, Türkiye'nin bu alanda yürüttüğü finansman ve destek programlarını şöyle sıraladı:
Dünya Bankası ile birlikte 819 milyon dolar bütçeli Türkiye İkinci Sulama Modernizasyon ve Su Verimliliği Projesi yürütülüyor.
Dağ ekosistemlerinin korunması ve su yönetiminde bilgi ile planlamanın sahada somut altyapı yatırımlarına dönüşmesi için sürdürülebilir finansmanın kritik önem taşıdığını vurgulayan Yumaklı, iklim değişikliğine uyum ve su yönetimi alanında kamu bütçesinin yanı sıra hibe ve kredi desteklerinden, kamu-özel işbirliği modellerinden ve uluslararası finans kuruluşlarının imkanlarından yararlandıklarını aktardı.
Bu kapsamda yürütülen projelere ilişkin bilgi veren Yumaklı, "Dünya Bankası ile 819 milyon dolar bütçeli Türkiye İkinci Sulama Modernizasyon ve Su Verimliliği Projesi yürütüyoruz." dedi. Yumaklı, Türkiye Taşkın ve Kuraklık Yönetimi Projesi'nin de 600 milyon dolar bütçeye sahip olduğunu belirtti. Özel sektörün de iklim direncinin ve su verimliliğinin geliştirilmesinde stratejik bir paydaş olduğunu vurgulayan Yumaklı, "Ziraat Bankamız aracılığıyla ise uygun koşulları sağlayan basınçlı sulama yatırımlarına 15 milyon liraya kadar kredi ve yüzde 100'e varan faiz desteği sunuyoruz." diye konuştu.
Uluslararası üst düzey katılım ve ortak sorumluluk çağrısı
COP31'i iklim değişikliğiyle mücadelede verilen taahhütlerin somut uygulamalara dönüşmesi için önemli bir fırsat olarak gördüklerini ifade eden Yumaklı, konuşmasını "Unutmayalım ki buzulları korumak, o dağlardan beslenen nehirleri, tarımsal üretimi, şehirleri ve gelecek nesillerin yaşamını korumaktır." sözleriyle tamamladı.
Etkinlikte ayrıca Tacikistan Başbakan Yardımcısı Sulaymon Ziyozoda, Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkanı Adılbek Kasımaliyev, Asya Kalkınma Bankası (ADB) Başkanı Masato Kanda, Nepal Dışişleri Bakanı Shisir Khanal, Pakistan İklim Değişikliği ve Çevresel Koordinasyon Bakanı Mussadik Masood Malik, Bhutan Enerji ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Sekreteri Karma Tshering, Azerbaycan Başbakan Yardımcısı Teymur Musayev, Lesotho Başbakan Yardımcısı Nthomeng Justina Majara ve Ermenistan Çevre Bakanı Hambardzum Matevosyan yer aldı.
