Avrupa genelinde derinleşen konut yetersizliği ve tırmanan gayrimenkul fiyatları, çalışan hanelerin bütçesini sarsmayı sürdürüyor. Euronews'in aktardığı Deutsche Bank Araştırma Enstitüsü imzalı "Dünyanın Fiyatlarının Haritası 2026" (Mapping the World’s Prices 2026) raporuna göre, iki kişinin yerel net maaş aldığı ve şehir merkezinde üç yatak odalı bir dairede yaşadığı hanelerde, kira ödendikten sonra cepte kalan harcanabilir gelir kentten kente uçuruma dönüştü. İsviçre kentleri listenin zirvesinde yer alırken, Lizbon ve İstanbul listenin en alt sıralarına demir attı.
Zirvede İsviçre var: Zürih'te kiradan sonra 9 bin euro kalıyor
Araştırmada ele alınan 28 şehir arasında Zürih, hem en yüksek kira hem de en yüksek gelir seviyesiyle öne çıktı. Raporda yer alan verilere göre:
-
Zürih: Şehir merkezinde 3 yatak odalı dairenin kirası 5 bin 502 euroya ulaşırken, 7 bin 321 euroluk ortalama net maaş sayesinde çalışan bir çiftin kirayı ödedikten sonra elinde ayda 9 bin 140 euro kalıyor. Bu tutar, Avrupa şehirleri arasındaki en yüksek harcanabilir seviye olarak kayıtlara geçti.
-
Cenevre: 6 bin 516 euroluk net maaş ortalaması bulunan Cenevre'de, çiftlerin kira sonrasında elinde 8 bin 783 euro kalıyor.
-
Lüksemburg: 4 bin 548 euro net maaş ve 3 bin 206 euro kira ortalaması ile çalışan çiftlerin ay sonunda elinde 5 bin 890 euro bırakarak üçüncü sırada konumlanıyor.
-
Birmingham ve Kopenhag: Kira yükü sonrası Birmingham'da hanelere 5 bin 238 euro, Kopenhag'da ise 5 bin 233 euro kalıyor.
İngiltere ve Almanya karşılaştırması: Farkı kiralar belirliyor
Raporda aynı ülke içindeki bölgesel ayrışmalar ile başkentlerdeki kira baskısı dikkat çekti:
-
Birmingham - Londra Kıyası: Birmingham’da yaşayan bir çiftin kira ödemesinden sonra elinde 5 bin 238 euro kalırken, Londra’da bu miktar 3 bin 148 euroya iniyor. Birmingham’da maaşlar daha düşük seyretmesine karşın, şehir merkezindeki kira 1.949 euro düzeyindeyken Londra’da 4 bin 362 euroya kadar tırmanıyor. Böylece Birmingham’daki çalışan çiftlerin cebinde Londra’dakilere kıyasla her ay 2 bin 090 euro daha fazla para kalıyor.
-
Berlin - Paris Kıyası: Paris’te net maaş 3 bin 171 euro, Berlin’de ise 2 bin 946 euro seviyesinde ölçülüyor. Buna karşın Berlin’de kira sonrası çiftlerin elinde 3 bin 554 euro kalırken, Paris’te bu tutar 3 bin 336 euroda kalıyor. Bu durum, Paris’teki 3 bin 005 euroluk kiraya karşılık Berlin’deki 2 bin 339 euroluk daha makul kira seviyesinden kaynaklanıyor.
-
Dublin'de Kira Baskısı: Dublin'de net maaş 3 bin 455 euro ile Paris, Berlin, Viyana ve Stockholm'den yüksek olsa da, 3 bin 873 euroluk yüksek kira sebebiyle çiftlerin elinde sadece 3 bin 038 euro kalıyor.
Kira sonrasında çiftlerin elinde Oslo'da 4 bin 936 euro, Frankfurt'ta 4 bin 786 euro, Münih'te 4 bin 575 euro, Amsterdam'da 4 bin 431 euro, Viyana'da 3 bin 709 euro ve Stockholm'de 3 bin 674 euro kalıyor.
Güney Avrupa ve İstanbul listenin sonunda: Tek maaş kiraya yetmiyor
Güney Avrupa metrolleri ile Türkiye, çalışan çiftlerin kira sonrası geçim şartları bakımından en olumsuz tabloyu sergiledi:
-
Lizbon: Çiftlerin kira ödemesinden sonra elinde yalnızca 253 euro kalıyor. Şehirde net maaş 1.408 euro seviyesindeyken, merkezdeki kira 2 bin 561 euroya ulaşıyor. Lizbon'da kira, tek bir net maaşı yüzde 82 oranında aşıyor.
-
İstanbul: Avrupa sıralamasının en alt basamaklarında Lizbon'un hemen arkasında yer aldı. Ortalama net maaşın 1.027 euro olduğu İstanbul'da, merkezdeki 3 odalı kiranın 1.701 euroyu bulması nedeniyle çift maaşlı hanelerin elinde kira ödendikten sonra sadece 353 euro kalıyor.
-
Milano: 1.940 euro maaşa karşılık 3 bin 184 euroluk kira bedeli nedeniyle çiftlerin elinde ay sonunda yalnızca 697 euro kalıyor.
-
Diğer Güney Şehirleri: Kira sonrası Madrid'de çalışan çifte 1.905 euro, Barselona'da 1.832 euro, Roma'da 1.265 euro ve Atina'da 1.148 euro kalıyor.
Orta ve Doğu Avrupa başkentleri ise Güney Avrupa'yı geride bıraktı. Prag’da kira sonrası harcanabilir tutar 2 bin 054 euro, Varşova’da 1.985 euro, Budapeşte’de ise 1.548 euro olarak kaydedilerek Roma ve Atina'nın üzerine çıktı.
28 şehrin 11'inde tek maaşla ev tutmak imkânsız
Raporda öne çıkan en çarpıcı bulgulardan biri, incelenen 28 metropolün 11'inde tek bir kişinin net maaşının, merkezdeki 3 yatak odalı bir dairenin kirasını tek başına ödemeye dahi yetmemesi oldu. Tek maaşın kirayı karşılayamadığı kentler şu şekilde listelendi:
"Atina, Barselona, Budapeşte, Dublin, İstanbul, Lizbon, Londra, Madrid, Milano, Prag ve Roma."
