Yılın ikinci çeyreğinin sonuna gelinmesiyle birlikte milyonlarca abonenin gözü, 1 Temmuz’dan itibaren geçerli olacak üç aylık elektrik ve yeni dönem doğal gaz tarifelerine çevrildi. Ekonomi yönetiminin enflasyonla mücadele programı doğrultusunda şekillenen enerji fiyat politikasına dair Ankara kulislerinden ilk resmi bilgiler paylaşıldı.
ANKA’nın enerji yönetimi üst düzey yetkilileriyle yaptığı görüşmelere göre, küresel ve yerel maliyet artışları nedeniyle özellikle konut elektrik tarifelerinde yüzde 50’nin üzerinde bir zam ihtiyacı doğdu. Ancak enflasyon hedefleri ve vatandaşın bütçesi göz önünde bulundurularak bu maliyet artışının faturaya yansıtılmaması kararlaştırıldı.
Enerji yönetimi kaynakları sürece ilişkin, “Elektrik ve doğal gazda abonelere yönelik sübvansiyonlar devam edecek. Bu bağlamda, temmuz ayı için bir zam çalışması söz konusu değil“ bilgisini verdi.
Enerjide kademeli sistem nasıl işliyor?
Türkiye'de elektrik tarifeleri kural olarak 3 ayda bir, doğal gaz tarifeleri ise aylık bazda revizyon ve değerlendirmeye tabi tutuluyor. En son 4 Nisan tarihinde uygulanan tarifeyle konutlarda kullanılan elektriğe yüzde 25 zam yapılmış, doğal gazda ise "kademeli tarife" modeline geçiş yapılmıştı.
"Çok tüketenin çok ödeyeceği" bu yeni modelde konut faturalarında kademeler şekilde fiyatlandırılıyor. Kademe-1 Aboneleri: Tükettikleri her 1000 metreküp doğal gaz için (vergiler ve paylar hariç) 10 bin 625 TL ödüyor. Kademe-2 Aboneleri: Yüksek tüketim gerçekleştiren bu gruptaki konutlar, sanayi kuruluşları ve elektrik santralleri ile aynı tarifeye tabi tutuluyor. Bu abonelerin 1000 metreküp doğal gaz tüketim bedeli 18 bin TL seviyesinde bulunuyor.
Zam kararları nasıl alınıyor?
Enerji fiyatlarının belirlenmesinde son 3 yıldır Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Merkez Bankası koordinasyonu belirleyici rol oynuyor. Kaynaklar, olası bir zam döneminde sürecin bürokratik arka planını şu sözlerle aktardı:
"Zam yapılacağı dönemlerde öncelikle Hazine ve Maliye Bakanlığı'na enerji fiyatlarıyla ilgili en son veriler bir rapor olarak sunuluyor. Ekonomi Koordinasyon Kurulu'nda (EKK) da konu detaylıca değerlendiriliyor. Ekonomi ve enerji yönetimleri, üst düzeyde bir araya geliyor. Toplantılarda hükümetin enflasyon hedefi de dikkate alınarak zam oranları şekillendiriliyor."
