Greenpeace, Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’nın (COP31) sonucuna ilişkin açıklama yayımladı. Açıklamada, Avrupa Birliği, Panama, Marshall Adaları ve Norveç’in de aralarında bulunduğu tarafların kapanış Genel Kurulu’nda çerçeve karar taslağına resmen karşı çıktığı belirtildi.
Üçüncü taslağın küresel sıcaklık artışının 1,5 derece sınırını aşacağını kabul etmesine rağmen fosil yakıtları iklim değişikliğinin nedeni olarak açıkça anmadığı vurgulandı. Metindeki karbon yakalama, kullanma ve depolama (CCUS) teknolojilerinin gigaton ölçeğine ulaştırılmasına yönelik ifadelerin ise fosil yakıt sektörünün faaliyetlerini uzatacağı savunuldu.
“FOSİL YAKITLARI SONA ERDİRMEK İÇİN GELDİK”
Greenpeace COP31 Heyeti Başkanı Jasper Inventor, şunları kaydetti:
"COP31’e fosil yakıtları sona erdirmek için geldik, onları teşvik etmek ve ömürlerini uzatmak için değil. Net bir sonuç veya fosil yakıtları sona erdirecek inandırıcı bir yol haritası olmadan ayrılmak büyük bir hayal kırıklığı. Fosil yakıtları kayıran kötü bir anlaşmayı durdurduk, ancak anlaşma olmadan ayrılmak, iklim krizinin ön saflarındaki topluluklar için yine de bir başarısızlık. Her zaman olduğu gibi bu başarısızlığın sonuçlarını dünyanın en kırılgan toplulukları taşıyor. Sınırın aşılmasını önlemek için zamanımız kalmadı, ancak 1,5 derece hedefini hala canlı tutabiliriz.”
Bazı hükümetlerin daha güçlü hedefler için mücadele ettiğini ve fosil yakıtlardan uzaklaşmaya yönelik yol haritaları başlattığını belirten Inventor, "Ancak fosil yakıt üreticilerinin hedefleri zayıflatmaya ve fosil yakıtları nihai sonuçtan silmeye çalıştığını da gördük. Bu engelleme kabul edilemez. Hem burada, COP’ta hem de dışında, yenilenebilir enerjiye dayalı bir gelecek için adil geçiş mücadelesini sürdüreceğiz. Ancak COP’lar eylem üretemiyorsa belki de süreci değiştirmenin zamanı gelmiştir" diye konuştu.
AB’YE İKLİM FİNANSMANI ELEŞTİRİSİ
Inventor, Avrupa Birliği’nin iklim finansmanına ilişkin tutumunu da eleştirerek, şunları söyledi:
“AB, daha COP31 başlamadan iklim finansmanını ‘çıkmaza girmiş’ ilan ederek daha güçlü bir sonuç için gereken güveni zehirledi. Fosil yakıtlar üzerindeki son restleşme, bütün bunları başlatan büyük güven ihlalinin üzerini örtmemeli. Gelişmiş ülkeler aynaya bakmalı, iklim finansmanı yükümlülüklerini yerine getirmeli ve petrol ile gaz şirketlerinden hesap sormalı. Kirletenlere neden oldukları iklim zararlarının bedelini ödetmenin zamanı geldi.”
Greenpeace açıklamasında, gelişmiş ülkelerin gelişmekte olan ülkelere yönelik finansman yükümlülüklerinden geri adım atmasının müzakereleri tıkadığı savunuldu. Açıklamada, COP30’da kararlaştırılan uyum finansmanını üç katına çıkarma hedefinde sınırlı ilerleme sağlandığı ve hedefin hala somut bir tutara bağlanmadığı belirtildi.
Adil Geçiş Mekanizması müzakerelerinin de gelişmiş ülkelerin mekanizmayı resmi bir organ haline getirmeye karşı çıkması nedeniyle sonuçlandırılamadığı ifade edildi.
ALPAY: “DİYALOG, UZLAŞI VE EYLEM SÖZÜ TUTULAMADI”
Greenpeace Türkiye İklim ve Enerji Kampanyaları Sorumlusu Emel Türker Alpay, konferansın sonucunu “hayal kırıklığı” olarak nitelendirerek şöyle konuştu:
“Tarihin en uzun COP’unun ardından tanık olduğumuz sonuç, hayal kırıklığından başka bir şey değildi. Bedel ödeyen milyarlarca insanın karşısında, tarihsel sorumluluklarına rağmen kaynak ayırmayı reddeden ve aynı zamanda fosil yakıtlara bağımlılıklarını sürdürmek isteyen ülkelerin yıkıcı pazarlıklarına tanık olduk.
Türkiye başkanlığı, diyalog, uzlaşı ve eylem odaklı bir COP sözü verdi, ancak bu söz tutulamadı. Liderlerin dünyayı fosil yakıtların aşamalı olarak sonlandırılması için inandırıcı bir yola sokması gerekiyordu. Bu gerçekleşmedi; bunun yerine fosil yakıt çıkarları hakim oldu ve sonucu rayından çıkardı."
"ADİL GEÇİŞ, ARKASINDA BİR KURUM VEYA FİNANSMAN OLMADAN YALNIZCA BİR SLOGANDIR"
Emel Türker Alpay, adil geçişin kurumsal yapı ve finansmanla desteklenmesi gerektiğini vurgulayarak, şunları kaydetti:
"COP30’da gelişmiş ülkeler adil geçiş için bir mekanizma taahhüt etti. Antalya’da ise ona işlerlik kazandırmayı reddettiler. Adil geçiş, arkasında bir kurum veya finansman olmadan yalnızca bir slogandır ve bedeli ödemek işçilere ve topluluklara kalır. AB, fosil yakıtları sona erdirme çağrısı yaparken bunu mümkün kılacak adil geçişi finanse etmeyi reddedemez. Fosil yakıtlara ilişkin her türlü taahhüdü engelleyen fosil yakıt üreticisi ülkelerle birlikte, bu COP’tan işçiler ve topluluklar için hiçbir şey çıkmamasına yol açtılar.”
Türkiye’nin ev sahibi olarak iklim liderliği gösterme sorumluluğu üstlendiğini belirten Alpay, Türkiye’deki sivil toplumun taleplerinin açık olduğunu söyledi. Alpay, açıklamasını şöyle sürdürdü:
“Ancak başkanlık, dünyanın dört bir yanından 10 binden fazla insan Antalya’da iklim eylemi çağrısıyla yürüdükten sonra bile bunu görmezden gelmeyi seçti. Türkiye genelinde topluluklar, kömürden çıkış ve adil geçişe yönelik açık bir yol haritası talep ediyor. COP31 sona ermiş olabilir, ancak bu çağrı sona ermeyecek. Sesimizi yükseltmeye ve acilen ihtiyaç duyulan değişimi talep etmeye devam edeceğiz.”
GREENPEACE AVUSTRALYA PASİFİK: “İKLİM FİNANSMANINI REHİN ALDILAR”
Greenpeace Avustralya Pasifik’in Pasifik Bölgesi Sorumlusu Shiva Gounden de gelişmiş ülkelerin tarihsel sorumluluklarını yerine getirmediğini savunarak, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Buna bir ‘uygulama COP’u’ dediler, ancak temel çökmüşken uygulama hiçbir anlam ifade etmiyor. Bu mücadeleye öncülük eden, iklim krizinin ön saflarındaki topluluklar, 1,5 derece sınırının aşılmasının korkunç gerçekleriyle yüzleşmek için acil ve kesin adımlar talep ediyor. Bunun yerine gelişmiş ülkeler tarihsel sorumluluklarına sırt çevirdi, iklim finansmanını rehin aldı ve ödemeleri gereken borcu ucuz bir pazarlık kozu olarak gördü.”
Gounden, dünyanın dört bir yanında insanların yaşamlarını, evlerini, kültürlerini ve geçim kaynaklarını savunduğunu belirterek, kirletici ülkelerin finansmanı kısıtlayıp krizin temel nedenini açıkça ifade etmekten kaçınarak kendi çıkarlarını ortak geleceğin önüne koyduğunu söyledi.
Avustralya’nın Pasifik’e verdiği sözleri yerine getiremediğini savunan Gounden, “Pasifik, çözüm bulmayı sürdürmek için Uluslararası Adalet Divanı’nın danışma görüşü ve Santa Marta süreci gibi paralel yollara giderek daha fazla yönelecek. Çünkü halklarımızın ihtiyacı olan bu” dedi.



