Küresel ticaretin en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda belirsizlik sürüyor. 8 Nisan’da başlayan iki haftalık geçici ateşkese rağmen, MarineTraffic verilerine göre boğazdaki gemi trafiği beklentilerin aksine gerileme kaydetti. Donald Trump’ın abluka açıklamaları ve İran kanadından gelen sert yanıtlar, piyasalardaki "Hürmüz Boğazı açılıyor" beklentisini yerini tedirginliğe bıraktı.
Hürmüz Boğazı ticari gemi trafiğinde ateşkes sonrası son durum
Hürmüz Boğazı'ndan 8-12 Nisan tarihleri arasında toplam 55 ticari gemi geçişi kaydedildi. Bu gemilerin 29'unun yüklü olduğu görülürken, toplam trafik bir önceki 5 günlük dönemdeki 61 gemiye oranla yüzde 10 azaldı. Savaş öncesi Şubat ayında günlük ortalama 129 geminin geçtiği boğazda, mevcut trafik seviyesi savaşın başlangıcından bu yana yaşanan yüzde 90'lık düşüşün sürdüğünü kanıtladı.
Ateşkes sonrası gemilerin varış noktaları ağırlıklı olarak şu ülkelerden oluştu:
-Umman
-Çin
-Hindistan
-Pakistan
-Malezya
-Brezilya
Trump’ın abluka çıkışı ve Hürmüz Boğazı’nda savaş senaryoları
Pakistan’da yürütülen müzakere sürecinde taraflar Hürmüz Boğazı’nın kontrolü konusunda restleşti. ABD Başkanı Donald Trump, donanmalarının boğazı kullanmaya çalışan tüm gemileri ablukaya alma sürecini başlatacağını bildirdi.
Bu açıklama üzerine İran Meclisi Ulusal Güvenlik Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, Trump'ın ifadelerinin "gerçeklikten uzak ve bir blöf" olduğunu savunarak, "Bu girişim savaş olarak sayılır ve biz buna karşılık vereceğiz. Ayrıca biz de henüz oyuna sokmadığımız diğer kartlarımızı ortaya koyabiliriz" dedi.
Petrol piyasasında fiziksel arz sıkıntısı işaretleri artıyor
Küresel Risk Yönetimi Araştırma Başkanı Arne Lohmann Rasmussen, Pakistan'daki barış görüşmelerinin "çökmesi" sonrası müzakerelerin yeniden başlamasının "pek olası görünmediğini" ifade etti. Piyasanın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını fiyatlamaya başladığını ancak bu senaryonun artık ileri bir tarihe ötelendiğini belirten Rasmussen, petrol arzına ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
"Savaş boyunca devam eden İran petrol ihracatı, büyük ölçüde Çin’e olmak üzere günlük yaklaşık 1,5-2 milyon varil seviyesinde seyrediyor. Trump'ın bu adımının gerekçesi net değil. Öte yandan böyle bir ablukayı uygulamanın nasıl mümkün olacağı belirsizliğini koruyor."
Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemi sayısı ve enerji sevkiyatı
TankerTrackers.com verilerine göre, ateşkes sonrası en yoğun trafik 14 gemi ile 11 Nisan'da yaşandı. Bu tarihte 2 milyon varil Irak ham petrolü ve toplamda 4 milyon varil Suudi Arabistan ham petrolü taşıyan büyük tankerlerin geçişi kaydedildi. Uzmanlar, bir sonraki tırmanma adımının İran'ın Babu'l Mendeb Boğazı'nı kapatma girişimi olabileceğini, bu durumun enerji sevkiyatını daha da zorlaştıracağını öngörüyor.
