İstanbul Devlet Opera ve Balesi (İDOB), 2026-2027 sanat sezonunun açılışını klasik müzik tarihinin anıt yapıtlarından Ludwig van Beethoven'ın 9. Senfonisi ile gerçekleştirdi.
Konserin açılış konuşmasını yapan orkestra şefi İbrahim Yazıcı, 2027 yılının Beethoven'ın ölümünün 200. yıl dönümü olduğuna dikkat çekerek, "Bestecinin 250. doğum yılı maalesef salgın sebebiyle yarım yamalak kutlanabilmişti. Önümüzdeki yıl bunu telafi edebilmeyi umuyoruz. Biz de yeni sezonumuzu şimdiden Beethoven'ın dev eseri 9. Senfoni ile açıyoruz" dedi.
"Yapay Zeka 9. Senfoni'nin finaline koro eklemeyi düşünemezdi"
Eserin 1822-1824 yılları arasında, bestecinin işitme yetisini tamamen yitirdiği bir dönemde yazıldığını hatırlatan Şef Yazıcı, müzik dünyasında süregelen yapay zeka ve sanatsal yaratıcılık tartışmalarına da değindi.
Beethoven'ın eksik kalan 10. Senfonisi'nin yapay zekaya bestecinin önceki verileri yüklenerek tamamlanma girişimlerini örnek gösteren Yazıcı, çarpıcı bir kıyaslamada bulundu:
"Beethoven 9. Senfoni'yi yarım bıraksaydı ve yapay zekaya ilk 8 senfonisi yüklenerek eserin devamı oluşturulsaydı, yapay zeka final bölümünde koro kullanmayı düşünebilir miydi? Bence hayır. Çünkü bu, yalnızca mevcut verilerden hareket etmek değil; tamamen yeni, kırılma yaratan ve özgün bir yaratıcılık ortaya koymaktır."
Senfoninin dördüncü bölümünde "iyiliğin kötülüğe karşı mücadelesinin" işlendiğini belirten İbrahim Yazıcı, bu dramatik çatışmada vurmalı çalgıların belirleyici bir ağırlık taşıdığını ifade etti.
Söz konusu kesitin müzik literatüründe "Türk Marşı" adıyla da anıldığını aktaran Yazıcı, dönemin en kudretli askeri güçlerinden biri olan Osmanlı ordusunun uzaktan yaklaşmasının, Beethoven tarafından özellikle mehter geleneğini yansıtan vurmalı çalgıların tınılarıyla tasvir edildiğini dile getirdi.
Sezon açılış konserinde İDOB Orkestrası'nı şef İbrahim Yazıcı yönetirken, İDOB Korosu koro şefi Paolo Villa idaresinde sahne aldı. Eserin solist partilerini ise soprano Dilruba Bilgi, mezzosoprano Aylin Ateş, tenor Berk Dalkılıç ve bas Burak Bilgili seslendirdi.
