İran ile ABD arasındaki gerilim sürerken Tahran'dan Washington'a yönelik yeni bir tehdit geldi.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ülkesine yönelik yeni saldırılara karşılık verileceğini belirterek, ABD'ye “oyunun kurallarının değiştiğini” anlaması çağrısında bulundu.
Galibaf, İran'ın çıkarları ve güvenliğine yönelik her yeni saldırının “daha hızlı, daha ağır ve daha acı verici” bir karşılıkla karşılaşacağını söyledi.
Açıklama, İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun iki ABD donanma gemisine balistik füze saldırısı düzenlediği yönündeki gelişmelerin ardından geldi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ise 5 Eylül Cumartesi günü üç İran tankerini vurduğunu açıklamıştı.
Hürmüz Boğazı'nda yeni kısıtlama hazırlığı
Gerilimin bir diğer boyutunu ise Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi'ndeki deniz trafiği oluşturuyor.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreteri Muhsin Rızai, Hürmüz Boğazı'nın yanı sıra Basra Körfezi'ndeki bazı bölgeleri kapsayacak yeni bir kısıtlı bölgenin ilan edileceğini açıkladı.
Rızai, söz konusu bölgeye girecek gemilerin yaptırım listesine alınacağını söyledi. Yeni uygulamanın kapsamına ve ne zaman yürürlüğe gireceğine ilişkin ayrıntılar ise henüz paylaşılmadı.
Çatışma öncesinde küresel petrol arzının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyordu. İran, savaşın başlamasından bu yana petrol akışını sekteye uğratabilecek kapasitesini koruyor.
ABD yaptırımları İran ekonomisini zorluyor
İran yönetiminin gündemindeki bir diğer önemli başlık ise ABD yaptırımlarının ekonomi üzerindeki etkileri.
Galibaf, askeri mücadelenin yanı sıra üretim ve halkın geçim koşullarının da İran'ın önündeki temel sorunlar arasında bulunduğunu belirtti.
İran Meclis Başkanı; döviz kurundaki sert dalgalanmalar, yüksek enflasyon, işsizlik ve piyasaların yönetilmesini başlıca ekonomik sorunlar arasında sıraladı.
İran Ekonomi Bakanı Ali Medenizade ise ABD'nin ekonomik baskısına reformlarla karşılık vereceklerini belirterek, yaptırımların İran'ın politikalarını değiştireceği beklentisini reddetti.
Medenizade, İran ekonomisinin reforme edilmesinden ABD Hazine Bakanlığı'nın değil, İran hükümeti ve halkının sorumlu olduğunu söyledi.
“Ekonomik Savaş Karargahı” çalışmalarını artıracak
İran Ekonomi Bakanlığı Bakan Yardımcısı Morteza Zamanian da “Ekonomik Savaş Karargahı”nın savaş nedeniyle ortaya çıkan sorunların çözümüne yönelik çalışmalarını artıracağını açıkladı.
Tahran yönetimi böylece bir yandan ABD ile askeri gerilimi sürdürürken diğer yandan yaptırımların ekonomide yarattığı baskıyı azaltmaya yönelik adımlar atmayı planlıyor.
Harg Adası 550 kez vuruldu
İran'ın petrol ihracatı açısından stratejik öneme sahip Harg Adası da çatışmaların önemli merkezlerinden biri oldu.
İran, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü'nün (OPEC) üçüncü büyük petrol üreticisi konumunda. Savaş öncesinde İran'ın ham petrol ihracatının yaklaşık yüzde 90'ı Harg Adası'ndaki ihracat merkezinden gerçekleştiriliyordu.
İran Petrol Bakanı Muhsin Paknejad, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, Harg Adası'nın önceki aylarda yaklaşık 550 kez vurulduğunu ancak petrol tesislerindeki faaliyetlerin sürdüğünü söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump da 31 Ağustos'ta sosyal medya hesabından Harg Adası'nın “paramparça edildiğini” gösteren yapay zekâ üretimi bir video paylaşmıştı. İranlı yetkililer ise adaya yönelik olası bir saldırıya güçlü karşılık verileceğini açıklamıştı.
ABD: 92 ticari geminin rotası değiştirildi
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), petrol ablukasının uygulanması kapsamında 92 ticari geminin rotasının değiştirildiğini, üç geminin etkisiz hale getirildiğini ve iki gemiye çıkıldığını bildirdi.
ABD Enerji Bakanı Chris Wright ise Hürmüz Boğazı'ndan petrol akışının sürdüğünü belirtti.
Wright, günlük petrol geçişlerinin 9 milyon varilin üzerinde olduğunu ve boru hatları üzerinden kullanılan alternatif güzergâhlarla birlikte çatışma öncesindeki petrol akışının yaklaşık üçte ikisinin veya daha fazlasının devam ettiğini söyledi.
