Kimyasal hadA�m
Utku Şensoy
Utku AzENSOY
Son yA�llarda birA�oAYumuzun giderek kanA�ksamaya baAYladA�AYA� ne yazA�k ki sA�radanlaAYan bir bir haber baAYlA�AYA�:
a�?KA�rAYehira�?de iki kA�z A�AYrenciye cinsel istismarda bulunduAYu iddiasA�yla yargA�lanan A�AYretmene 25 yA�l hapis cezasA� verildia�?...
Hafifletici sebepler bir takA�m farklA� unsurlar filan devreye girince birkaA� yA�l sonra
tacizciler elini kolunu sallaya sallaya toplum iA�inde dolanmaya baAYlar.
A�ocuklarA� cinsel istismardan nasA�l koruyabiliriz?
Oysa A�ok canlar yandA�a��BirA�ok ailenin, gencecik insanlarA�n yaAYamlarA� karardA�a��BakmayA�n aslA�nda A�ok da yazA�lA�p A�izildi, konunun A?zerine gidilip, toplumda bir farkA�ndalA�k, ortak bir tepki yaratA�lmasA� iA�in A�ok konuAYuldu!Nihayet A�ocuklara karAYA� iAYlenen suA�lara dA?zenleme geliyor. Konuyu mA?jdeleyen Adalet BakanA� GA?l, mahkeme kararA�yla, infaz sA?resince, kimyasallarla cinsel isteAYi azaltma ve ortadan kaldA�rma konusununhA�zla yA?rA?rlA?AYe konulmasA� hususunda iradeleri olduAYunu ifade etti.
A�zgecan Aslan cinayetinin ardA�ndan, TA?rk Ceza Kanunua��na yA�nelik A�alA�AYmalar yapA�lmaya baAYlamA�AYtA�. Kimyasal kastrasyonun A�nA?nde, a�?Cinsel DokunulmazlA�AYa KarAYA� SuA�larda HA?kA?mlA? Olanlara Uygulanacak Tedavi HakkA�nda YA�netmelika�? in yA?rA?tmesi, DanA�AYtay tarafA�ndan a�?yok edilmea�? ibaresinden dolayA� durdurulmuAYtu. Azimdi bu konu tekrar gA?ndeme geldi.
a�?Kimyasal hadA�ma�?aslA�nda son yA�llarda bazA� A?lkelerde tartA�AYA�lan bir konu haline geldi. Burada hedeflenen, kiAYilerin testosteron seviyesini bazA� ilaA�larA�n tedavisiyle azaltA�p,istek ve cinsel dA?rtA?lerinin ortadan kaldA�rA�lmasA� olayA�dA�r.
DiAYer A?lkelerde A�rnekleri var mA�?
a�?Kimyasal hadA�ma�? ya da a�?kimyasal kastrasyona�?aslA�nda birA�ok A?lkede uygulananbir cezalandA�rma yA�ntemi. Bu uygulama hangi A?lkelerde var? Ya da hangi suA�larA� iAYleyenler bu cezaya A�arptA�rA�lA�yor?
BazA� A?lkelerde kimyasal hadA�mA�n yanA�sA�ra fiziksel hadA�m uygulamasA� da var.
Amerika BirleAYik Devletleria��nde bazA� eyaletlerde cinsel suA�lar iA�ina�?kimyasal hadA�ma�? uygulamasA� var. Californiaa�� da 13 yaAYA�n altA�ndaki A�ocuklara karAYA� herhangi bir cinsel suA�u ikinci kez iAYleyenlere a�?kimyasal hadA�ma�? uygulanmasA�nA� A�ngA�rA?lA?yor.
Polonya ise bu uygulamayA� 2010 yA�lA�nda yaAYama geA�irmiAY. Polonya, Avrupaa��da bazA� cinsel suA�lar iA�in a�?kimyasal hadA�ma�? uygulamasA�nA� baAYlatan ilk A?lke. Yasa, 15 yaAYA�n altA�ndaki A�ocuklara cinsel saldA�rA�da bulunanlara uygulanan, 3 yA�l ila 15 yA�llA�k hapis cezalarA�nA� tamamlamalarA�nA�n ardA�ndan ilaA�la cinsel isteklerinin yok edilmesini A�ngA�rA?yor.
Asyaa��da kimyasal hadA�mA� kabul eden ilk A?lke ise, GA?ney Kore oldu. 2011 yA�lA�nda A�A�karA�lan yasayla, 16 yaAY altA�ndaki A�ocuklara cinsel saldA�rA�da bulunanlaraa�?kimyasal hadA�ma�? uygulanabiliyor.
Kimyasal hadA�mA� uygulayan Endonezyaa��daki yasaya gA�re, hapis cezalarA�nA� A�eken suA�lulara iki yA�la yakA�n bir sA?re kimyasal hadA�m uygulanA�yor. Ancak bu uygulama iA�in suA�lunun 18 yaAYA�ndan bA?yA?k olmasA� AYartA� aranA�yor.
Rusyaa��da ise 2012a��de kabul edilen yasa, 14 yaAYA�n altA�ndaki A�ocuklara karAYA� cinsel suA� iAYleyenlerin zorunlu olarak a�?kimyasal hadA�maa�? tabi tutulmasA�nA� A�ngA�rA?yor. SuA�un tekrarA� halinde A�mA?r boyu hapis cezasA� devreye giriyor.Keza Moldova ve Estonya da A�ocuk istismarcA�larA�na kimyasal hadA�m uygulamasA� yapan A?lkelerden.
GA�rA?leceAYi gibi birA�ok A?lke, 15-16 yaAY altA� A�ocuklarA�nA� cinsel suA� iAYleyenlere karAYA� koruyor. Ya cezalarA�nA�n ertelenmesini yasaklA�yor ya da a�?kimyasal/fiziksel hadA�mA�a�? uygulayabiliyor.
UygulamanA�n suA�un azalmasA�na bir yararA� oluyor mu?
YukarA�da bahsettiAYimiz listeden de gA�rA?leceAYi A?zere, a�?kimyasal hadA�ma�? gA?nA?mA?zde Amerika BirleAYik Devletleri, Rusya, A�spanya, Fransa, Almanya, A�ngiltere ve Kanada gibi birA�ok A?lkelerde uygulanmakta ve bu A?lkelerde suA�un tekrarA�nA�n azaldA�AYA� gA�rA?lmekte. Keza daha A�nce bu suA�u iAYlememiAY ancak a�?pedofilia�? dA?rtA?leri olan kiAYiler de bu tedaviyi alA�p bu tA?r his ve dA?rtA?lerinin A�ok azaldA�AYA� hatta tamamen kurtulduAYu artA�k bilinen bir gerA�ek.a�?Kimyasal hadA�ma�? tedavisinin uygulandA�AYA� bazA� A?lkelerde, bu kiAYilerin benzer suA�larA�tekrar iAYleme oranA� yA?zde 4 a�?lere kadar dA?AYA?yor.
Hangi durumlarda Kimyasal HadA�m gerekli?
a�?Kimyasal hadA�ma�? aslA�nda karmaAYA�k ve A�ok aAYamalA� bir tedavi yA�ntemi. KiAYidekipedofilik cinsel dA?rtA?ler eAYer kiAYinin davranA�AYlarA�nA� kontrol edebileceAYi bir dA?zeydeyse psikiyatrik tedavi ve bazA� ilaA�larla sorun aAYA�labiliyor.Tedavi sA?releri de kiAYideki pedofilik rahatsA�zlA�k seviyesine gA�re deAYiAYkenlik gA�stermekle birlikte 1-2 yA�lile, 4-6 yA�l arasA�nda olabiliyor. Ancak kiAYide ciddi sA�kA�ntA�lar mevcutsa ve davranA�AYlarA�nA� kontrol etmesi mA?mkA?n deAYil ve topluma zarar verecek dA?zeyde ise, bu durumda a�?kimyasal hadA�ma�?devreye girmeli.
Bu konuya hak ve A�zgA?rlA?kler aA�A�sA�ndan bakarsak?
Bu aAYamada tabii ki de suA�lularA�n gerek Avrupa A�nsan HaklarA� SA�zleAYmesi kapsamA�nda,gerekse de temel hak ve A�zgA?rlA?kler A�erA�evesinde zarar gA�rmemesi esastA�r. Zira yanlA�AY uygulama ya da prosedA?re uymamak ciddi hak ihlali anlamA�na da gelebilir.
Avrupa A�nsan HaklarA� SA�zleAYmesi(AA�HS), Avrupaa��daki demokratik rejimlerin devamA� bakA�mA�ndan gerekli olan asgari hak ve A�zgA?rlA?kleri gA?venceye alarak iAYe baAYlayA�p, insan haklarA� konusunda A�erA�eveyi geniAYletmiAYtir. Bu baAYlamda, AA�HS ikinci maddesinde yaAYama hakkA�nA� gA?venceye almA�AY, keza sA�zleAYmenin A?A�A?ncA? maddesi ile de; a�?HiA� kimse iAYkenceye, insanlA�k dA�AYA� ya da onur kA�rA�cA� ceza veya iAYlemlere tabi tutulamaza�? hA?kmA? konulmuAYtur.
a�?Kimyasal HadA�ma�? konusunu, AA�HS ile koruma altA�na alA�nmA�AY bulunan haklar kapsamA�nda deAYerlendirmek gerekirse, kiAYinin fiziksel bA?tA?nlA?AYA?ne zarar veren a�?kimyasal hadA�ma�?dA?zenlemesinin sA�zleAYmedeki birA�ok hakkA� ihlal ettiAYi apaA�A�k ortadadA�r. Ancak unutulmamasA� gereken, a�?toplumun gA?venliAYi ile bireyin yaAYamA� karAYA� karAYA�ya gelince, korunmasA� gerekenin toplumun gA?venliAYia�? olduAYu aAYikardA�r.
Bir insan hiA� tanA�madA�AYA� birine zarar verme arzusu duyuyorsa burada A�lA�A? kamu gA?venliAYi olmalA�. O kiAYi masum bir A�ocuAYun hak ve A�zgA?rlA?klerini kA�sA�tlamaya yA�nelik giriAYimde bulunmuAYsa ve davranA�AY biA�imi ile kamu gA?venliAYini tehdit ediyorsa, artA�k o bireyin haklarA�ndan sA�z etmek pek de doAYru deAYildir. Buradaki A�lA�A?, A�ocuklarA�mA�zA�n korunmasA� olmalA� toplumun gA?venliAYi olmalA�.A�ocuklarA�mA�zA�n geleceAYini karartanlarA�n, kadA�nlarA�mA�zA� tacizin edenin, sapkA�n dA?AYA?nceli A�rz dA?AYmanA� cinsel istismarcA�larA�n suA�larA�nA� hafifletici sebeplerin bile olmasA� doAYru deAYildir.