Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan İstatistiklerle Kadın 2025 raporu, Türkiye'deki kadın nüfusunun sosyal, ekonomik ve demografik yapısına ışık tuttu. 31 Aralık 2025 tarihi itibarıyla Türkiye'de kadın nüfusu 43 milyon 32 bin 734 kişi olarak kaydedildi. Toplam nüfusun yüzde 49,98'ini temsil eden kadınların, özellikle ileri yaş gruplarındaki ağırlığı dikkat çekti. 90 ve üzeri yaş grubundaki nüfusun yüzde 69,7'sinin kadınlardan oluştuğu görüldü.
Kadınların beklenen yaşam süresi 80 yılı aştı
Hayat Tabloları sonuçlarına göre, 2022-2024 döneminde doğuşta beklenen yaşam süresi kadınlarda 80,7 yıl olarak belirlendi. Bu süre erkeklerde 75,5 yıl olarak kaydedilirken, kadınların erkeklerden ortalama 5,2 yıl daha uzun yaşadığı saptandı. Ancak günlük faaliyetleri sınırlandıracak bir sağlık sorunu olmadan yaşanacak süreyi ifade eden sağlıklı yaşam süresi, kadınlarda 56,3 yıl, erkeklerde ise 58,9 yıl oldu.
Eğitim seviyesi arttıkça işgücüne katılım yükseliyor
Ulusal Eğitim İstatistikleri, kadınların ortalama eğitim süresinin 2011 yılındaki 6,4 yıl seviyesinden 2024 yılında 8,8 yıla yükseldiğini ortaya koydu. Eğitimdeki bu gelişim, çalışma hayatına da doğrudan yansıdı. Yükseköğretim mezunu kadınların işgücüne katılım oranı yüzde 68,7 ile en yüksek seviyeye ulaşırken, okuryazar olmayan kadınlarda bu oran yüzde 14,6'da kaldı. Türkiye genelinde kadın istihdam oranı yüzde 32,5 olurken, en yüksek kadın istihdamı yüzde 39,3 ile Antalya, Isparta ve Burdur bölgesinde gerçekleşti.
Karar alma mekanizmalarında kadın temsili artıyor
Kadınların siyasette ve yönetim kademelerindeki temsili son yıllarda artış gösterdi. 2025 yıl sonu itibarıyla TBMM'deki kadın milletvekili oranı yüzde 19,9’a ulaştı. Benzer şekilde, 2011 yılında yüzde 11,9 olan kadın büyükelçi oranı 2025'te yüzde 28,4'e yükseldi. Akademik alanda ise profesör kadrolarının yüzde 34,9'unu, doçent kadrolarının ise yüzde 43,3'ünü kadınların oluşturduğu görüldü. Üst ve orta düzey yönetici pozisyonundaki kadın oranı ise 2024 yılında yüzde 21,5’e çıktı.
Teknoloji kullanımı ve yapay zeka istatistikleri
TÜİK raporunda ilk kez dikkat çeken verilerden biri de teknoloji kullanımı oldu. İnternet kullanan bireyler arasında üretken yapay zeka kullanım oranı kadınlarda yüzde 18,8 olarak kaydedildi. Özellikle 16-24 yaş grubundaki genç kadınların yüzde 40,5'inin yapay zeka kullandığı belirlendi. Beyin göçü istatistiklerinde ise yükseköğretim mezunu kadınların göç oranı yüzde 1,6 ile erkeklerin (yüzde 2,4) altında kaldı.
Kadına yönelik şiddet araştırması sonuçları
Türkiye Kadına Yönelik Şiddet Araştırması sonuçlarına göre, kadınların yaşamları boyunca en fazla maruz kaldığı şiddet türü yüzde 28,2 ile psikolojik şiddet oldu. Eğitim seviyesi yükseldikçe ekonomik şiddetin azaldığı, buna karşın ısrarlı takip ve dijital şiddetin arttığı görüldü. Yükseköğretim mezunu kadınlarda ısrarlı takip oranı yüzde 16,1, dijital şiddet oranı ise yüzde 13,4 oldu. Araştırma, fiziksel şiddete maruz kalan kadınların yüzde 56'sının bu durumu eşi veya birlikte olduğu kişi tarafından yaşadığını ortaya koydu.
