Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, yılın üçüncü çeyreğini kapsayan kısa vadeli dış borç verilerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan istatistiklere göre kısa vadeli dış borç stoku, temmuz-eylül döneminde bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,5 yükseliş gösterdi. Böylece toplam stok 173,1 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti.
Borçların kalan vadeleri dikkate alınarak hazırlanan hesaplamada ise farklı bir tablo ortaya çıktı. İlk vade süresine bakılmaksızın ödeme tarihine bir yıl veya daha az süre bulunan dış borçları içeren kalan vadeye göre kısa vadeli dış borç stoku 240,2 milyar dolar olarak kayıtlara geçti.
Bankaların kısa vadeli dış borç yükümlülükleri arttı
Üçüncü çeyrek verilerinde bankacılık sektörünün kısa vadeli dış borç yükümlülüklerinde de artış görüldü. Bankalar kaynaklı kısa vadeli dış borç stoku, önceki çeyreğe göre yüzde 0,6 yükselerek 75,1 milyar dolara çıktı.
Türkiye'de faaliyet gösteren bankaların yurt dışından sağladığı kısa vadeli krediler ile borçlanma senetlerinden doğan yükümlülükleri de artış kaydetti. Bu kalemde yüzde 7'lik yükseliş yaşanırken toplam tutar 8,6 milyar dolara ulaştı.
Yurt dışında bulunan bankaların Türkiye'deki mevduat hesaplarında ise yüzde 1,2 artış kaydedildi. Söz konusu mevduatların toplamı 18,7 milyar dolar olarak hesaplandı. Bankacılık sektörü dışındaki kuruluşlara ait mevduatlar da yüzde 1,7 yükselerek 21,8 milyar dolara ulaştı.
Buna karşılık Türk lirası üzerinden tutulan toplam mevduat yükümlülüklerinde gerileme yaşandı. Bu kalemde yüzde 2,7 düşüş kaydedilirken toplam yükümlülük 26 milyar dolara indi.
Diğer sektörlerin dış borç stoku 73,6 milyar dolara çıktı
Bankacılık sektörü dışındaki kuruluşların kısa vadeli dış borçlarında da üçüncü çeyrekte artış gerçekleşti. Diğer sektörlerden kaynaklanan kısa vadeli dış borç stoku, bir önceki çeyreğe göre yüzde 2,3 yükselerek 73,6 milyar dolar seviyesine ulaştı.
Dış ticaret faaliyetleri kapsamında oluşan ticari kredi yükümlülükleri de artış gösteren kalemler arasında yer aldı. Bu kapsamda ticari kredilerden doğan borç tutarı yüzde 0,4 artışla 63,9 milyar dolara yükseldi.
Kredi kullanımlarından kaynaklanan yükümlülüklerde ise daha yüksek oranlı bir değişim kaydedildi. Söz konusu borç kalemi, önceki çeyreğe göre yüzde 16,7 artarak 9,7 milyar dolar oldu.
Kısa vadeli dış borç stokunun döviz dağılımı belli oldu
TCMB tarafından yayımlanan istatistiklerde kısa vadeli dış borçların hangi para birimleri üzerinden oluştuğuna ilişkin dağılım da yer aldı. Üçüncü çeyrek itibarıyla toplam stokun en büyük bölümünü dolar cinsinden borçlar oluşturdu.
Döviz türlerine göre yapılan hesaplamada kısa vadeli dış borç stokunun yüzde 33,7'sinin dolar üzerinden gerçekleştiği görüldü. Euro cinsinden yükümlülüklerin toplam içindeki payı yüzde 27,3 olurken Türk lirasının oranı yüzde 25,5 olarak hesaplandı. Diğer döviz türlerinin toplam borç stoku içerisindeki payı ise yüzde 13,5 seviyesinde kaldı.
Bu dağılım, kısa vadeli dış borçların farklı para birimleri üzerinden oluşan yükümlülüklerden meydana geldiğini ortaya koydu.
Kalan vadeye göre dış borç yükümlülükleri açıklandı
Borçların ödeme tarihlerine göre yapılan hesaplamada mevduat, kredi ve menkul kıymet kalemlerine ilişkin tutarlar da açıklandı. Kalan vadeye göre kısa vadeli dış borç stoku içerisinde yer alan mevduat yükümlülükleri 66,5 milyar dolar seviyesine geriledi.
Aynı hesaplama kapsamında kredi ve menkul kıymetlerden kaynaklanan yükümlülüklerin toplamı ise 74,1 milyar dolar olarak belirlendi.
Böylece TCMB'nin üçüncü çeyrek verilerinde kısa vadeli dış borç stokunun toplam büyüklüğü, sektörlere göre dağılımı ve döviz kompozisyonu ortaya çıktı. Açıklanan rakamlarda bankacılık ve diğer sektörlerin yükümlülükleri ile borçların kalan vadelerine ilişkin tutarlar da yer aldı.




