YENİ Parti Grup Başkanvekili ve İstanbul Milletvekili Gökhan Günaydın, kamuoyunda "sansür yasası" olarak bilinen Türk Ceza Kanunu'nun 217/A maddesinin yürürlükten kaldırılması için kanun teklifi verdi. Günaydın, TBMM Başkanlığı'na sunduğu teklifle, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda düzenlenen "Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" suçunun mevzuattan çıkarılmasını istedi.

"İfade özgürlüğü iktidarın takdirine bırakılabilecek bir ayrıcalık değil"

Teklifin gerekçesinde, 13 Ekim 2022 tarihli ve 7418 sayılı Kanun'la TCK'ye eklenen 217/A maddesinin uygulamadagazeteciler ve muhalif kesimler üzerinde baskı oluşturduğu savunuldu.

İfade özgürlüğünün anayasal bir hak olduğuna dikkat çekilen gerekçede, iktidarın kendisine yöneltilen eleştirilericezalandırmak yerine yurttaşların özgürce düşünmesini ve haber alma hakkını güvence altına alması gerektiği belirtildi.

Gerekçede şu ifadeler kullanıldı:

"Uygulama, söz konusu maddenin muhalif kesimleri ve gazetecileri susturmak için kullanıldığını göstermektedir.Demokratik bir hukuk devletinde siyasal iktidarın görevi, kendisine yöneltilen eleştirileri ceza tehdidiyle karşılamak değil, yurttaşların özgürce düşünmesini, konuşmasını ve haber alma hakkını güvence altına almaktır. İfade özgürlüğü, iktidarın takdirine bırakılabilecek bir ayrıcalık değil, anayasal bir haktır."

TCK 217/A maddesindeki muğlak ifadeler eleştirildi

Kanun teklifinin gerekçesinde, TCK 217/A maddesinde yer alan "gerçeğe aykırı bilgi", "kamu barışını bozmayaelverişli" ve "ülkenin iç ve dış güvenliği" ifadelerinin belirsiz olduğu savunuldu.

Bu kavramların geniş yorumlanmaya müsait olduğuna işaret edilen gerekçede, söz konusu düzenlemenin yargımakamlarına keyfi uygulamalara yol açabilecek geniş bir takdir alanı tanıdığı ifade edildi.

"Eleştirel düşüncelerin hapis tehdidiyle bastırılması demokrasiyle bağdaşmıyor"

Teklifin gerekçesinde, maddenin somut tehlike suçu olarak düzenlenmesine rağmen uygulamada soyut tehlikeniteliği taşıyacak şekilde değerlendirilebildiği belirtildi.

Ceza hukukunda aranan "açık ve yakın tehlike" kriterinin göz ardı edilmesinin suçun unsurlarını belirsiz halegetirdiği savunuldu.

Gerekçede, basın ve ifade özgürlüğü açısından oluşan caydırıcı etkiye dikkat çekilerek şu değerlendirme yapıldı:

"Demokratik bir toplumun temeli olan hoşa gitmeyen, rahatsız edici veya eleştirel düşüncelerin hapis tehdidiyle bastırılması,çoğulcu demokrasinin özüyle bağdaşmamaktadır."

"Toplumun haber alma hakkı zedeleniyor"

Teklif gerekçesinde, gazetecilerin haber yaptıkları, yurttaşların düşüncelerini açıkladıkları ve muhalefetin iktidarıdenetlediği için cezai soruşturma tehdidiyle karşı karşıya kalmasının yalnızca bireysel özgürlükleri etkilemediği belirtildi.

Bu durumun toplumun haber alma hakkını ve demokratik denetim mekanizmalarını da zedelediği ifade edilengerekçede, demokrasinin güvencesinin eleştirinin cezalandırılması değil, özgürce yapılabilmesi olduğu vurgulandı.

Hapis cezası ve tutuklama tedbirine dikkat çekildi

Kanun teklifinin gerekçesinde, TCK 217/A maddesinde öngörülen hapis cezasının tutuklama tedbirinin uygulanmasınada kapı araladığı belirtildi.

Ümit Özlale'den Çiğdem Karaaslan'a: "Üç soruya açık yanıt bekliyoruz"
Ümit Özlale'den Çiğdem Karaaslan'a: "Üç soruya açık yanıt bekliyoruz"
İçeriği Görüntüle

İdari yaptırımlar veya para cezası gibi daha hafif alternatiflerin değerlendirilmemesinin ölçülülük ilkesiyle bağdaşmadığı savunuldu.

Gökhan Günaydın'ın TBMM'ye sunduğu teklif, kamuoyunda basın ve ifade özgürlüğü tartışmalarına konu olanTCK 217/A maddesinin tamamen yürürlükten kaldırılmasını öngörüyor.

Muhabir: Nur Yıldız