YENİ Parti Genel Sekreteri Yunus Emre, partisinin üzerinde çalıştığı yeni örgütlenme modelinin ayrıntılarını açıkladı. Yeni modelde genel başkan ile il ve ilçe başkanlarının delege sistemi yerine doğrudan üyelerin oyuyla seçilmesi öngörülüyor.
Model kapsamında mahalle, ilçe ve il meclislerinin parti karar süreçlerindeki rolünün artırılması, yöneticilere dönem sınırlaması getirilmesi, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik mekanizmalarının güçlendirilmesi planlanıyor.
Yunus Emre, YENİ Parti Genel Merkezi'nde bir grup gazeteciyle bir araya gelerek "Siyaseti Yurttaşa Geri Vermek: YENİ Parti’nin Örgütlenme, Katılım ve Yönetici Seçme Modeli Üzerine Rapor" başlıklı çalışmayı anlattı.
Çalışmanın, siyasi ve örgütsel deneyime sahip parti üyelerinin yanı sıra siyasi parti sosyolojisi alanında çalışan ve parti üyesi olmayan akademisyenlerin de yer aldığı bir heyet tarafından hazırlandığını belirten Emre, raporun Merkez Yürütme Kurulu (MYK) gündemine alındığını, milletvekilleri ve il başkanlarına gönderildiğini söyledi.
YENİ Parti’de doğrudan seçim modeli
Yeni modelin temelinde siyasetin profesyonel bir uğraş olmaktan çıkarılarak toplumsal bir görev olarak görülmesi bulunduğunu ifade eden Emre, parti üyelerinin yalnızca seçim dönemlerinde oy kullanan veya yöneticilerin çağrısıyla harekete geçen pasif unsurlar olmaktan çıkarılmasının amaçlandığını belirtti.
Emre, üyelerin karar alma süreçlerinin doğrudan parçası haline getirileceğini, mahalle, ilçe ve il meclislerinin siyasetin temel zemini olarak yapılandırılacağını söyledi.
Modelde yöneticilerin bütün üyeler tarafından seçilmesi, yöneticilik görevlerinde dönem sınırlaması uygulanması ve mali şeffaflığın sağlanması temel ilkeler arasında yer alıyor.
Genel Başkan da üyelerin oyuyla seçilecek
Modeldeki en önemli değişikliklerden birinin doğrudan seçim sistemi olduğunu belirten Yunus Emre, genel başkanın yanı sıra il ve ilçe başkanlarının da delege sistemi yerine doğrudan parti üyelerinin oyuyla seçilmesininplanlandığını açıkladı.
Ancak yalnızca sandığın bütün üyelere açılmasının yeterli olmayacağını vurgulayan Emre, adaylık, propaganda ve kampanya finansmanı süreçlerinin de eşitlikçi şekilde düzenleneceğini söyledi.
Yönetici adaylarının parti ilkeleri ve etik kuralları kabul etmesi, mal varlığı ve çıkar çatışması beyanında bulunması, çalışma programı sunması ve parti içi eğitim programını tamamlaması öngörülüyor. Kampanya harcamalarına da sınır getirilmesi planlanıyor.
Yöneticilere dönem sınırlaması geliyor
YENİ Parti'nin önerdiği modelde yöneticiliğin üyeler üzerinde kalıcı bir güç alanına dönüşmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Emre, yöneticilerin temel görevinin karar almak yerine meclislerin aldığı kararları uygulamak, üyelerin çalışmalarını kolaylaştırmak, toplumsal kesimlerle ilişkileri geliştirmek ve düzenli şekilde hesap vermek olacağını ifade etti.
Parti yönetimlerinin en az altı ayda bir faaliyet ve mali rapor sunması planlanıyor. Yöneticilerin performansının yalnızca üye sayısına göre değil; üyelerin aktif katılımı, toplumsal kesimlerle ilişkiler, politika üretimi, saha çalışmaları ve yerel sorunlarda alınan sonuçlar üzerinden değerlendirilmesi öngörülüyor.
Mahalle meclisleri siyasetin temel birimi olacak
Yeni örgütlenme modelinde mahalle meclislerinin, partinin yurttaşa en yakın siyasi birimlerinden biri olması planlanıyor.
Mahalle meclislerinin yerel sorunları ve toplumsal yapıyı izlemesi, üyelerin katılımını artırması, çalışma ve dayanışma faaliyetleri geliştirmesi, belediye hizmetleri ile kamu yatırımlarını takip etmesi ve ilçe meclislerine gündem taşıması öngörülüyor.
İlçelerde ise siyasi kararların merkezine ilçe başkanı veya ilçe yönetim kurulu yerine üyelerden oluşan ilçe meclisinin yerleştirilmesi planlanıyor.
İlçe meclisleri karar organı olacak
İlçe meclislerinin bütün üyelerin doğrudan katılımına açık olması hedefleniyor. Nüfusu ve üye sayısı yüksek ilçelerde yüz yüze toplantıların yanı sıra dijital katılım yöntemlerinden de yararlanılması planlanıyor.
İlçe yönetimleri ise meclis tarafından alınan kararları uygulayan yürütme organı olarak görev yapacak.
İl meclislerinde ise ilçeler ve mahallelerin yanı sıra kadınlar, gençler, işçiler, çiftçiler, esnaf, iş dünyası, üniversiteler, meslek örgütleri, sendikalar, sivil toplum kuruluşları ve farklı toplumsal kesimlerin temsil edilmesi hedefleniyor.
Bu organların yetki sınırları, hangi kararların bağlayıcı olacağı ve olası uyuşmazlıkların nasıl çözüleceğinin parti tüzüğünde düzenlenmesi planlanıyor.
Parti üyesi olmayan yurttaşlara da katılım imkanı
Modelde parti içi seçimlerde oy kullanma ve parti organlarını belirleme hakkı üyelerle sınırlı tutulacak. Ancak siyasi katılımın yalnızca parti üyeliği üzerinden tanımlanmaması öngörülüyor.
Parti politikalarının oluşturulmasına katkı sunma, yerel ve ulusal sorunlara ilişkin öneriler geliştirme, açık istişare toplantılarına katılma, tematik ve mesleki çalışma ağlarında yer alma ile kampanya ve gönüllülük faaliyetlerine katılımın bütün yurttaşlara açık olması planlanıyor.
Bu kapsamda eğitim, sağlık, ekonomi, tarım, spor, teknoloji, hukuk, dış politika, çevre, kültür, engelli hakları, gençlik, kadın politikaları ve yerel yönetimler gibi alanlarda tematik çalışma topluluklarının kurulması öngörülüyor.
Siyasette dönem sınırı ve etik kurallar
Yunus Emre, yeni modelin temel ilkelerinden birinin "profesyonel siyaset tekellerinin önlenmesi" olduğunu belirtti.
Aynı kişilerin parti makamlarını uzun yıllar elinde tutmasının ve parti görevleri üzerinden ekonomik ya da mesleki çıkar elde edilmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Parti yöneticilerinin mal varlığı ve çıkar çatışması beyanında bulunması planlanıyor. Yöneticilerin birinci derece yakınlarının parti, belediye veya kamu kurumlarıyla ekonomik ilişkilerinin bulunması halinde bunların açıklanması öngörülüyor.
Hediye, ağırlama ve bağışlara ilişkin kurallar getirilmesi, parti kaynaklarının kişisel tanıtım veya adaylık amacıyla kullanılmasının engellenmesi ve düzenlemelerin uygulanmasını denetleyecek bağımsız bir parti içi etik kurul oluşturulması planlanıyor.
Belediye başkanları parti örgütünü belirleyemeyecek
Parti ile belediyeler arasındaki ilişkinin de yeni model kapsamında yeniden tanımlanacağını belirten Emre, belediye başkanlarının parti örgütü yöneticilerini belirleyemeyeceğini söyledi.
Buna karşılık parti örgütünün de belediye yönetimlerinin hukuki ve icrai yetkilerine müdahale etmemesi öngörülüyor.
Belediye faaliyetlerinin parti adına şeffaf biçimde izlenebilmesi için ayrı bir mekanizma kurulması planlanıyor.
Milletvekilleri, belediye başkanları ve diğer seçilmişler için de yurttaşlarla düzenli istişare ve hesap verme mekanizmalarının oluşturulması hedefleniyor.
Yeni örgütlenme modeli pilot uygulamalarla hayata geçirilecek
YENİ Parti'nin yeni örgütlenme modelinin bir anda ve bütünüyle uygulanmayacağını belirten Emre, kuruluş ve geçiş döneminde üyelik sisteminin doğrulanması, il ve ilçe örgütlerinin oluşturulması ve mevcut siyasi birikimin yeni yapıya aktarılmasına öncelik verileceğini söyledi.
Kalıcı örgütlenme modeline pilot uygulamalarla geçilmesi, uygulamalardan elde edilen deneyimler doğrultusunda tüzük, yönetmelik ve uygulamalarda değişiklik yapılması planlanıyor.
Emre, çalışmanın hedefini ise siyasetin toplumsal katılım temelinde yeniden yapılandırılması ve yurttaşların parti karar süreçlerinde daha etkin hale getirilmesi olarak açıkladı.
Yeni modelle il ve ilçe başkanlıklarının tek başına siyasi karar merkezi olmaktan çıkarılması, mahalle-ilçe-il meclislerinin güçlendirilmesi, politika üretimi ve gönüllülük kanallarının bütün yurttaşlara açılması, yöneticiliğin süreli ve hesap verebilir bir görev haline getirilmesi ve doğrudan seçim sistemine geçilmesi hedefleniyor.
