Osmanlı Devleti'nin son döneminde Sultan II. Abdülhamid'in mesleki eğitim vizyonu doğrultusunda 1905 yılında "Mekteb-i Sanayi" adıyla kapılarını açan Ulus Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, 121 yıllık köklü tarihini ve zengin kurumsal hafızasını koruyarak geleceğin nitelikli iş gücünü yetiştirmeye devam ediyor. Kurtuluş Savaşı yıllarında derslikleri bakanlıklara açılan, atölyelerinde ise Mehmetçiğin mühimmat ve teçhizat ihtiyacını karşılayarak cephe gerisindeki en stratejik üretim üslerinden birine dönüşen asırlık mektep, bugün Ankara'nın Altındağ ilçesindeki tarihi tescilli binasında yüksek teknoloji ve dijital dönüşümle eğitime öncülük ediyor.
Mekteb-i Sanayi'den Ulus MTAL'e uzanan bir asırlık isimler zinciri
Anadolu Ajansı'nın (AA) tarihi binalarda eğitim faaliyetlerini sürdüren kurumları ele aldığı "Asırlık Mektepler" dosyasında, Başkentin dönüşümüne ve Türkiye'nin sanayileşme adımlarına birinci elden tanıklık eden Ulus Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nin tarihi mercek altına alındı.
Okulun 1905'te terzilik, kunduracılık ve marangozluk gibi el zanaatlarıyla başlayan yolculuğu; Cumhuriyet'in ilanının ardından demircilik, dökümcülük ve tesviyecilik gibi sanayi alanlarıyla çeşitlendi. Okul Müdürü Mukaddes Koşucu, kurumun tarih boyunca geçirdiği kurumsal dönüşümleri şu sözlerle aktardı:
"1923'te Sanayi Mektebi, 1924-1927 arasında Ankara Sanat Mektebi adını taşıyan okulumuzda; daha sonra Ankara Mıntıka Sanat Okulu, Ankara Bölge Sanat Okulu, Ankara Erkek Sanat Enstitüsü ve Ankara Birinci Sanat Enstitüsü gibi farklı isimlerle mesleki ve teknik eğitime devam edildi. 1970'te bünyemizde Teknisyen Okulu açıldı, 1972'de Ulus Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi adını aldı. Zamanla Anadolu Meslek ve Anadolu Teknik Lisesi programları da katıldı ve 2014'ten itibaren okulumuz Ulus Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi kimliğiyle eğitim faaliyetlerini sürdürüyor."
"Mesleki eğitim vatan için üretmekti"
Okulun tarihi binası sadece öğrencilerin yetiştirildiği bir eğitim yuvası olmakla kalmadı; Milli Mücadele'nin en çetin günlerinde vatan savunmasının lojistik kalbi haline geldi. Kurtuluş Savaşı döneminde okulun dershane ve idari odalarının bir kısmı Maarif, İskan ve Milli Müdafaa vekaletlerinin kullanımına tahsis edildi.
Okul atölyelerinin savaş yıllarındaki hayati fonksiyonuna işaret eden Okul Müdürü Koşucu, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Milli Mücadele döneminde okulumuz atölyeleri, öğretmenleri ve öğrencileriyle, ülke şartlarına üretim gücüyle cevap veren bir merkez haline geldi. Atölyelerde ordunun ihtiyaç duyduğu çeşitli malzemeler ve mühimmat hazırlandı. Mesleki eğitim o günlerde adeta vatan için üretmek anlamına geliyordu. Öğretmenlerimiz teknik bilgi ve tecrübeleriyle üretim sürecinde görev alırken, öğrencilerimiz de sahip oldukları mesleki becerileri ve emekleriyle bu sürece katkı sundular. 121 yıllık tarihimize baktığımızda, Mekteb-i Sanayi'de el emeğiyle başlayan üretim kültürü bugün dijital teknolojiler, otomasyon ve modern üretim sistemleriyle devam ediyor. Değişen teknoloji, meslekler ve eğitim yöntemleri var ancak üreten, meslek sahibi olan ve ülkesine değer katan insan yetiştirme hedefimiz değişmedi."
1933 tescilli "Kagir Sanayi Binası"nda 21. yüzyıl eğitimi
1933 yılında "Kagir Sanayi Binası" adıyla resmi olarak tescillenen tarihi taş bina, bugün de mesleki eğitimin çağdaş normlarına hizmet ediyor. Okul binasının mimari bir yapıdan öte 121 yıllık bir aidiyet zinciri sunduğunu vurgulayan Koşucu, öğrencilere aşılanan tarih bilincini şu cümlelerle açıkladı:
"Öğrenci, sadece bir sınıfa girmez. Kendisinden önce 121 yıl boyunca aynı koridorlardan geçen öğrencilerin oluşturduğu bir zincirin yeni halkası olur. Bu nedenle tarihi mirasımızı korumayı sadece geçmişe saygı olarak değil, öğrencilerimizin aidiyet duygusunu, sorumluluk bilincini ve mesleğine duyduğu saygıyı güçlendiren bir eğitim aracı olarak görüyoruz."
Bugün bünyesinde Bilişim Teknolojileri, Elektrik-Elektronik Teknolojisi, Tesisat Teknolojisi ve İklimlendirme, Mobilya ve İç Mekan Tasarımı ile Metal Teknolojisi alanlarında eğitim verilen lisede, öğrencilerin sadece geleneksel uygulamaları değil, dijitalleşen sanayinin gereksinim duyduğu problem çözme, araştırma ve inovasyon becerilerini kazanmaları hedefleniyor.
Koşucu, okulun gelecek vizyonunu, "1905'te Mekteb-i Sanayi ile başlayan üretim ve eğitim geleneğini, 21. yüzyılın teknolojileriyle geleceğe taşımayı amaçlıyoruz. Bizim hedefimiz; geçmişimizin tecrübesini geleceğin teknolojileriyle buluşturarak üreten, araştıran, yenilikçi, mesleki yeterliliği güçlü, yükseköğrenime hazır ve ülkesine değer katacak gençler yetiştiren öncü bir mesleki eğitim kurumu olmak" sözleriyle noktaladı.
