Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, artan mazot ve gübre maliyetleri nedeniyle üreticilere verilen desteklerin yeniden hesaplanacağını ve güncelleneceğini açıkladı.
2026 yılı için belirlenen dönüm başına 310 TL’lik destek tutarı, güncel maliyetlere göre revize edilecek.
Üretici destekleri yeniden hesaplanacak
Bakan Yumaklı, üretim maliyetlerinde yaşanan artışların özellikle mazot ve gübre kalemlerinde yoğunlaştığını belirtti. Bu nedenle çiftçilere verilen dekar başına destek ödemelerinin yeniden değerlendirileceğini ifade etti.
Yumaklı, “Mazot ve gübre maliyetlerinde oluşan artışları hesaplayarak 2026 yılı için dekar başına 310 lira olarak belirlenen destek fiyatını güncelleyeceğiz” dedi.
Tarımda rekor üretim beklentisi
Sürdürülebilir Tarım Zirvesi’nde konuşan Yumaklı, Türkiye’nin son 66 yılın en yağışlı dönemlerinden birini yaşadığını belirtti. Bu durumun tarımsal üretimi olumlu etkilediğini söyledi:
"Çok stratejik ve başat ürün olan buğdayda geçtiğimiz yıla göre yüzde 27'lik artış olacağını tahmin ediyoruz. Yani 23 milyon ton civarında bir ürün alacağımızı düşünüyoruz. Aynı şekilde arpanın da geçtiğimiz yıla göre yüzde 50'lik artışla 9 milyon tonlara geleceğini düşünüyoruz. Bunların her ikisi de stratejik ürün. Geçtiğimiz yıl bir dönümden 276 kilogram verim alınırken bu yıl ortalama 400 kilogram ve üzerinde olacağını düşünüyoruz. Bu anlamda da çok önemli bir artış var. Çukurova ve Trakya'da bunun 700 kilogramların üzerine çıkacağını düşünüyoruz."
TMO’dan 16 bin 500 lira taban fiyat açıklaması
Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) piyasa regülasyonu kapsamında önemli bir rol üstlendiğini belirten Yumaklı, buğday için açıklanan taban fiyatın üreticiyi koruduğunu ifade etti:
"TMO'nun bu yıl için (buğdayda) açıkladığı fiyat yurt dışı fiyatlarının çok üzerinde. Şu anda bir ton buğdayın fiyatı yaklaşık 11 bin lira civarında. TMO, ton başına 16 bin 500 lira taban fiyat açıklayarak piyasanın bu rakamın altına düşmesini engelledi. Bu bir regülasyon faaliyetidir, referans fiyatıdır. TMO, bu konunun ticaretini yapan bir kurum değildir. Piyasa regülasyonu yapar, fiyat ve miktar hareketlerindeki anormallikleri standart hale getirir."
TMO 20 milyon ton depolama kapasitesine hazır
Bakan Yumaklı, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin alım sezonuna hazır olduğunu belirterek:
"TMO, ürünü aldığı andan itibaren 21. günden başlayarak ürünlerin bedellerini ödemeye başlayacak. Nakit akışıyla ilgili zamanlamalar öne ya da ileriye gidebilir ama netice itibarıyla ortalama 21 günlük sürede ödemeyi gerçekleştireceğiz. Türkiye'nin içinde olmadığı ama bütün dünya ülkeleri gibi hele ki komşu olmamızdan kaynaklı bulunduğumuz bölgedeki savaşlar ve çatışmalar bizi de etkiliyor. En önemli başlıklardan birisi de enerji, yani mazot ve gübre diyelim.
Maliyetlerde artış oldu. Üreticilerimiz bunlardan bir bölümüne yakalandı bir bölümünün üretimini de o fiyat artışlarıyla beraber yapmak zorunda kaldı. Dolayısıyla savaş ve çatışmalar sebebiyle, konjonktürel sebeplerle üreticilerimizin mazot ve gübre maliyetlerinde oluşan artışları hesaplayarak 2026 yılı için dekar başına, yani dönüm başına 310 lira olarak belirlenmiş birim destek fiyatını güncelleyeceğiz."
Ödemeler 21 gün içinde yapılacak
TMO’nun ürün bedellerini ortalama 21 gün içinde üreticilere ödeyeceği açıklandı. Nakit akışında küçük değişiklikler olabileceği ancak sürecin hızlı işletileceği ifade edildi.
2026 destekleri hasat sonunda netleşecek
Yumaklı, bu rakamın ne olacağına ilişkin sorular geldiğini belirterek, "Bütün bunları hesaplayabilmemiz için üretim ve hasat faaliyetlerinin sona ermesi, hasat dönemlerinin tamamlanması lazım. Dolayısıyla üretim sezonunun sonunda, savaşın getirdiği üretim ve girdi maliyetleriyle ilgili fahiş artışı hesaplayarak 2026 yılı için belirlenmiş olan 310 liralık dekar başına birim destek fiyatına eklemiş olacağız. Şu anda faaliyetler devam ediyor. Herhangi bir oran ya da hesaplama doğru sonuç vermeyecektir" dedi.
