Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın ev sahipliğinde düzenlenecek 9. İstanbul Arabuluculuk Konferansı, 23-24 Ekim tarihlerinde uluslararası katılımcıları İstanbul'da bir araya getirecek.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres'in video mesajlarının gösterilmesiyle başlayacak programın açılış konuşmasını Fidan yapacak.
9. İstanbul Arabuluculuk Konferansı'nın teması belli oldu
Bu yılki konferans, "Barış için Ortaklıklar ve Yeni Perspektifler: Değişen Dünyada Arabuluculuk" temasıyla gerçekleştirilecek. Programa bakan düzeyindeki katılımcıların yanı sıra uluslararası kuruluşların yöneticileri ve üst düzey temsilcileri de katılacak.
Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT), İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ve Körfez İşbirliği Konseyi temsilcilerinin de yer alacağı konferans, farklı bölgelerden yaklaşık 200 üst düzey yetkiliyi buluşturacak. Katılımcılar arasında diplomatlar, akademisyenler, arabuluculuk ve çatışma çözümü alanında çalışan isimler ile düşünce kuruluşlarının temsilcileri bulunacak.
Konferansta arabuluculuk ve barış süreçleri ele alınacak
İki gün sürecek programda uluslararası uyuşmazlıkların çözümü, diplomatik girişimler ve barış süreçlerinin geliştirilmesi gibi konular farklı oturumlarda değerlendirilecek. Oturum başlıkları arasında "Değişen Dünyada Arabuluculuk: Diplomasiye Yeniden Alan Açmak" ve "Barış için Ortaklıklar ve Yeni Perspektifler: Arabuluculuğun Geleceğini Şekillendirmek" yer alıyor.
Programda ayrıca "Barışa Yönelik Ortak Taahhüt: Tecrübeler ve Perspektifler", "Bölgesel Örgütlerden Yansımalar: Çabaların Uyumlulaştırılması" ve "Çatışmalarda İnsani Yardım Çabaları" başlıkları işlenecek. "Uygulamada Arabuluculuk: Sahadan Sesler" ile "Çatışmaların Önlenmesinden Sürdürülebilir Barışa" oturumlarında da sahadaki deneyimlerin ve kalıcı barışa yönelik çalışmaların gündeme gelmesi planlanıyor.
Hakan Fidan'ın konuşmasında diplomasi vurgusu öne çıkacak
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın açılış konuşmasında, uluslararası ihtilafların giderek karmaşıklaşan yapısına ve çatışmaların değişen özelliklerine değinmesi bekleniyor. Fidan'ın, bu koşullarda diplomasiye daha fazla alan açılmasının ve arabuluculuk mekanizmalarının etkili biçimde kullanılmasının önemini vurgulaması öngörülüyor.
Konferans boyunca yapılacak değerlendirmelerin yalnızca deneyim paylaşımıyla sınırlı kalmaması, uluslararası toplumun ortak arabuluculuk kapasitesinin geliştirilmesine katkı sunması hedefleniyor. Fidan'ın bu kapsamda Türkiye'nin farklı bölgelerde yürüttüğü diplomatik girişimlere de değinmesi bekleniyor.
Türkiye'nin bölgesel arabuluculuk çalışmaları gündeme gelecek
Fidan'ın konuşmasında Türkiye'nin Karadeniz, Güney Kafkasya, Orta Doğu, Afrika Boynuzu ve Balkanlar'daki çalışmalarına yer vermesi bekleniyor. Bu bölgelerde ihtilafların barışçıl yollarla çözülmesi, gerilimin yükselmesinin önüne geçilmesi ve taraflar arasında diyalog kurulması için yürütülen girişimlerin ele alınması öngörülüyor.
Türkiye'nin yaklaşımında bölgesel sahiplenme ilkesinin önem taşıdığı da vurgulanacak konular arasında bulunuyor. Fidan'ın, istikrarın dışarıdan dayatılarak sağlanamayacağı ve kalıcı çözümlerin bölgesel koşullar dikkate alınarak geliştirilmesi gerektiği yönündeki değerlendirmelerini paylaşması bekleniyor.
İstanbul Arabuluculuk Konferansları 2012'de başladı
İlk kez 2012 yılında düzenlenen İstanbul Arabuluculuk Konferansları, yerli ve yabancı isimleri bir araya getirerek arabuluculuk alanındaki bilgi ve deneyimlerin paylaşılmasına imkân sağlıyor. Etkinliklerde yeni yöntemler ele alınırken arabuluculuğun uluslararası barış ve güvenlik ortamındaki rolü de değerlendiriliyor.
Konferanslar, arabuluculuk konusunda farkındalığın geliştirilmesine ve uluslararası diyaloğun güçlendirilmesine yönelik bir platform olarak faaliyet gösteriyor. Serinin önceki toplantısı, 10 Mart 2022'de İkinci Antalya Diplomasi Forumu'ndan (ADF) önce gerçekleştirildi. "Değişen Barış Ortamında Arabuluculuğa Dikkat Çekmek" temasıyla düzenlenen toplantıya 40'tan fazla ülkeden 200'ün üzerinde katılımcı katıldı.
Türkiye, BM bünyesindeki arabuluculuk girişimlerine destek veriyor
Türkiye, uyuşmazlıkların barışçıl yollarla çözülmesi için diplomasi ve diyaloğun kullanılmasını temel alan arabuluculuk çalışmalarını farklı platformlarda sürdürüyor. Ülkede yürütülen girişimlerin yanı sıra Birleşmiş Milletler, AGİT ve İİT bünyesindeki çok taraflı çalışmalara da katkı sağlanıyor.
Türkiye, söz konusu kuruluşlar çerçevesinde oluşturulmasına öncülük ettiği Arabuluculuk Dostlar Gruplarında eş başkanlık görevini üstleniyor. Bu çalışmalarla arabuluculuğun uluslararası barış ve güvenliğin korunmasında daha etkili bir yöntem olarak kullanılması amaçlanıyor.
Barış için Arabuluculuk girişimi Finlandiya ile başlatıldı
Türkiye, arabuluculuğun önleyici diplomasi ve uyuşmazlıkların çözümündeki rolünü uluslararası alanda güçlendirmek amacıyla Finlandiya ile birlikte 24 Eylül 2010'da New York'ta BM bünyesinde "Barış için Arabuluculuk" girişimini başlattı. Girişim kapsamında arabuluculuk çalışmalarının daha görünür hâle getirilmesi, bu alandaki çabaların artırılması ve kaynakların geliştirilmesi hedeflendi.
Bu çalışmaların devamında BM Arabuluculuk Dostlar Grubu kuruldu. Grubun 16. Bakanlar Toplantısı, Türkiye'nin ev sahipliğinde 24 Eylül'de New York'taki BM 81. Genel Kurulu Yüksek Düzeyli Haftası kapsamında Türkevi'nde düzenlendi. "Barış için Daha Geniş Bir Koalisyon: Kapsayıcı Ortaklıklar Yoluyla Arabuluculuğun Güçlendirilmesi" temalı toplantıda arabuluculuk alanındaki iş birliği gündeme geldi.
BM Arabuluculuk Dostlar Grubu'nun çalışmaları, AGİT ve İİT bünyesinde benzer yapıların oluşturulmasına da örnek oldu. 23-24 Ekim'de düzenlenecek 9. İstanbul Arabuluculuk Konferansı'nın ise uluslararası ayrışmaların derinleştiği bir dönemde diyalog ve barış odaklı ortaklıkların geliştirilmesine yoğunlaşması planlanıyor.
