FİSA (Fikir ve Sanat Atölyesi Derneği) Çocuk Hakları Merkezi'nin 2025 yaz aylarına dair hazırladığı bilgi notuna göre, haziran, temmuz ve ağustosta en az 257 çocuk ihmal, şiddet ve iş cinayetleri gibi önlenebilir sebeplerle hayatını kaybetti.
Raporda en çarpıcı başlıklardan biri de çocuk işçiliği oldu. Üç ayda en az 27 çocuk iş cinayetlerinde öldü. Bunların bir kısmı mevsimlik tarım işçisi, bir kısmı meslek lisesi stajyeri ya da MESEM öğrencisiydi. İş güvenliği önlemlerinin alınmaması, ağır çalışma koşulları ve denetim eksikliği, bu ölümleri önlenebilir kılarken aynı zamanda çocuk emeğinin sömürüsünü görünür hale getirdi.
Her gün en az 3 çocuk ölüyor
FİSA Çocuk Hakları Merkezi'nin Haziran, Temmuz ve Ağustos 2025 dönemini kapsayan güncel verilerine göre, Türkiye genelinde ihmal, iş cinayetleri ve devlet sorumluluğundaki olaylar neticesinde en az 257 çocuk önlenebilir sebeplerle yaşamını yitirdi. Yani sadece üç aylık bir sürede ortalama her gün üçten fazla çocuğun hayatını kaybetti.
FİSA Çocuk Hakları Merkezi'nin 2025 yaz aylarına dair hazırladığı "Çocuğun Yaşam Hakkı İhlalleri Bilgi Notu", Türkiye'de önlenebilir çocuk ölümlerindeki tabloyu gözler önüne serdi. Rapora göre, haziran, temmuz ve ağustos aylarında en az 257 çocuk yaşamını yitirirken, bu ölümlerin büyük çoğunluğunu trafik kazaları, sulama kanallarında boğulmalar ve çocuk iş cinayetleri oluşturdu. İhlallerin en yoğun yaşandığı iller ise Şanlıurfa, İstanbul ve Diyarbakır oldu.
Bu 257 ölümün 236'sının doğrudan devletin düzenleme, denetleme gibi yükümlülüklerini yerine getirmemesi sonucu gerçekleşen yaşam hakkı ihlalleri kapsamında olduğu belirtildi.
257 çocuk ölümünün yüzde 65,8'i oğlan çocuğu
FİSA Çocuk Hakları Merkezi'nin üç aylık veri notuna göre, yaşamını yitiren çocukların büyük çoğunluğu erkek çocuklardan oluşuyor. Rapora yansıyan verilere göre, hayatını kaybeden çocukların yüzde 65,8'i oğlan çocuğu (169 çocuk), yüzde 27,6'sı ise kız çocuğu (71 çocuk) olarak belirlendi. Cinsiyet bilgisine erişilemeyen 17 çocuğun da olduğu raporda, ölümlerin en yoğun yaşandığı iller ise sırasıyla Şanlıurfa (en az 23 çocuk), İstanbul (en az 13 çocuk) ve Diyarbakır (en az 12 çocuk) olarak kayıtlara geçti.
Trafik kazaları ve sulama kanalları birinci risk
Devletin ihmali sonucu gerçekleşen 236 çocuk ölümünün en büyük nedeni olarak trafik kazaları ve boğulmalar gösterildi. İhmal sonucu yaşamını kaybeden toplam 149 çocuğun büyük bir bölümü, yani 79 çocuk, trafik kazalarında hayatını yitirdi. İhmal kaynaklı ölümlerin bir diğer önemli sebebi ise kentsel ve kırsal açık alanlarda yaşanan olaylar oldu ve bu kategoride toplam 38 çocuk yaşamını kaybetti.
Rapordaki en çarpıcı verilerden biri, bu 38 çocuğun 34'ünün, barajlarda, açık ve güvenlik önlemleri alınmamış sularda ve çoğunlukla da Devlet Su İşleri'ne (DSİ) ait sulama kanallarında boğularak can vermesi oldu. Öte yandan, ev içi fiziksel güvenlik ve ev kazaları nedeniyle meydana gelen 16 ölüm olayının 10’u, çocukların açık pencere ya da balkonlardan düşmesi sonucu gerçekleşti.
36 çocuk iş cinayeti kurbanı oldu
Yaz aylarında artan çocuk işçiliğinin bedeli, iş cinayetleriyle ağırlaştı. Raporda, devletin denetim eksikliği sonucu gerçekleşen ihlaller kapsamında 36 çocuğun iş cinayetlerinde hayatını kaybettiği belirtildi. Bu ölümlerin 27'si doğrudan çocuk işçi ölümleri olarak kaydedilirken, geriye kalan 9 ölüm ise işyeri kazaları sonucu gerçekleşti. Hayatını kaybeden 27 çocuk işçiden 7’si mevsimlik tarım işçisi, 3’ü meslek lisesi stajyeri ve 1’i de Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) kapsamında stajyer/çırak olarak çalışan çocuklardı.
21 çocuk devlet gözetimindeyken öldü
Devlet tarafından gerçekleştirilen ve kamu görevlilerinin ihmali sonucu meydana gelen yaşam hakkı ihlallerinde ise toplam 21 çocuk hayatını kaybetti. Bu ölümlerin 14'ü sağlık hizmeti alırken gerçekleşen olaylar sırasında kayda geçti, 3 çocuk spor ve kültürel etkinlikler sırasında ve 2 çocuk da bakım hizmeti alırken yaşamını yitirdi. Raporda ayrıca yerel yönetim hizmeti alırken gerçekleşen ölümler kategorisinde de 2 çocuğun yaşamını kaybettiği belirtildi.
Şiddet ve intihar vakaları
Rapora göre, şiddet kaynaklı yaşam hakkı ihlallerinde toplam 20 çocuk hayatını kaybederken, bu ölümlerin 8’i toplumsal cinsiyet temelli şiddet, 6’sı akran şiddeti ve 4’ü ev içi şiddet sonucu gerçekleşti. Diğer ihlaller sonucu yaşamını kaybeden 31 çocuktan ise 14'ünün intihar ederek, 5’inin de bireysel silahlanma sonucu meydana gelen olaylarda hayatını kaybettiği kaydedildi.
Raporda yer alan bir diğer önemli veri de FİSA Çocuk Hakları Merkezi'nin izleme çalışmaları sonucu yaz aylarında en az 18 göçmen/mülteci çocuğun yaşamını kaybettiği bilgisi oldu. Bu çocukların ölümlerinin temel nedenleri de tıpkı diğer çocuklar gibi altı çocuğun kentsel ve kırsal açık alanda yaşanan olaylar ve altı çocuğun da trafik kazaları sonucu hayatını kaybetmesi gibi ihmal kaynaklı nedenlere dayandırıldı.
