Türkiye ile Somali arasındaki savunma ve ekonomik işbirliği anlaşmaları kapsamında, Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) unsurlarının Somali’deki görev süresinin 27 Temmuz 2026 tarihinden itibaren 2 yıl daha uzatılmasını öngören Cumhurbaşkanlığı tezkeresi, TBMM Başkanlığına sunuldu.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla gönderilen tezkerede, Somali’nin güvenlik ve istikrarının tüm bölge için taşıdığı öneme vurgu yapıldı.
Siyasi ve ekonomik iş birliklerine dikkat çekildi
Tezkerede, Türkiye’nin 2011 yılından bu yana Somali Federal Hükümeti ile çok yönlü bir işbirliği yürüttüğü belirtilerek şu ifadelere yer verildi:
"Ülkemizin Somali halkı nezdinde sahip olduğu itibar ve yıllar içerisinde ülkemize yönelik oluşan güven, işbirliğimizin kesintisiz biçimde sürdürülmesinde önemli bir etken olmuştur. İki ülke arasında yürürlükte bulunan Askeri Alanda Eğitim, Teknik ve Bilimsel İşbirliği Çerçeve Anlaşması, Askeri Eğitim İşbirliği Anlaşması, Savunma Sanayi İşbirliği Anlaşması ve Askeri Mali İşbirliği Anlaşması kapsamında Somali'de güvenlik ve istikrarın sağlanmasına yönelik eğitim, yardım ve danışmanlık faaliyetlerimiz sürdürülmekte, Somali savunma ve güvenlik kuvvetlerinin yeniden yapılandırılması ve terörle mücadele edebilecek kapasiteye ulaşabilmesini teminen uluslararası toplumla birlikte on yılı aşkın süredir destek sağlanmaktadır."
Somali savunma ve güvenlik güçlerinin yeterli potansiyeli bulunmasına karşın ekonomik zorluklar nedeniyle görevlerini istenen düzeyde yerine getiremediği kaydedilen tezkerede; Somali Federal Hükümeti'nin terörizm, deniz haydutluğu, yasadışı balıkçılık ve her türlü kaçakçılığa karşı Türkiye Cumhuriyeti'nden askeri destek de dahil olmak üzere yardım talep ettiği bildirildi.
Tezkerede, yürütülecek işbirliğinin hem Somali'nin kaynaklarını korumasına yardımcı olacağı hem de Türkiye'nin stratejik çıkarlarına katkı sağlayacağı şu sözlerle ifade edildi:
"Somali ile gerçekleştirilecek bu işbirliği sayesinde, Somali'nin ekonomik kaynaklarının güvence altına alınması ve dış ticaretimiz ile deniz taşımacılığımız açısından kilit önemdeki bölgede istikrara ve güvenliğe katkıda bulunulması ve Somali ile dostluğumuzun tahkim edilmesi, ayrıca uluslararası barış ve istikrarı tehlikeye düşüren ve milli menfaatlerimizi de olumsuz yönde etkileyebilen Aden Körfezi, Arap Denizi ve mücavir bölgelerdeki terörizm, deniz haydutluğu ve silahlı soygun eylemlerine karşı yürütülen çabalara ülkemizin desteğinin pekiştirilmesi sağlanacaktır."
Görev süresi 27 Temmuz 2026'dan itibaren 2 yıl uzatılıyor
Anayasa'nın 92'nci maddesi uyarınca daha önce TBMM tarafından verilen iznin süresinin uzatılmasının talep edildiği tezkerede, hukuki çerçeve ve yetkilendirmeye ilişkin şu detaylar yer aldı:
"Bu mülahazalarla hudut, şümul, miktar ve zamanı Cumhurbaşkanınca takdir ve tayin olunacak şekilde, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarına ve uluslararası hukuktan kaynaklanan yükümlülüklerimize uygun bir biçimde, gerektiğinde üçüncü ülkeler ve uluslararası örgütlerle işbirliği imkanları da kullanılarak, Somali ile ülkemiz arasında akdedilen milletlerarası anlaşmaların uygulanması kapsamında, Türk Silahlı Kuvvetleri unsurlarının, Somali'nin terörle mücadele, deniz haydutluğu, yasadışı balıkçılık, her türlü kaçakçılık ve diğer tehditlere karşı güvenliğinin sağlanması faaliyetlerine destek verilmesi amacıyla Somali'nin deniz yetki alanları dahil olmak üzere iki ülke tarafından müştereken belirlenecek bölgelerinde ve münhasıran tespit edilecek kurallarla görevlendirilmesi ve bununla ilgili gerekli düzenlemelerin Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek esaslara göre yapılması için Anayasa'nın 92'nci maddesi uyarınca 27 Temmuz 2024 tarihli ve 1423 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Kararıyla verilen iznin süresinin 27 Temmuz 2026 tarihinden itibaren 2 yıl uzatılması hususunda gereğini bilgilerinize sunarım."
