Türkiye’de tütün kontrolü alanında çalışmalar yürütmek üzere oluşturulan Değer Hareketi, Ankara’da düzenlenen lansman etkinliğiyle çalışmalarını kamuoyuna tanıttı. Kült Kavaklıdere’de gerçekleştirilen etkinlikte, tütün ve nikotin kullanımının yalnızca bireysel tercihler üzerinden değil, bu kullanımı etkileyen sistemler, ticari uygulamalar ve politika ortamları üzerinden değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.

Değer Hareketi çalışmalarını kamuoyuna tanıttı

Farklı disiplinlerden uzmanları bir araya getiren hareket, tütün yasaklarının uygulanmasındaki eksikliklere dikkat çekiyor. Gerçekleştirilen saha araştırmaları, mekanların büyük çoğunluğunda tütün kullanımına ilişkin kural ihlallerinin devam ettiğini gösteriyor. Harekete destek veren isimler, denetimlerin artırılması ve toplumun tüm kesimlerinin bu mücadeleye katılması çağrısında bulunuyor.

Tütün kullanımıyla mücadele etmek ve 4207 sayılı Kanun'un daha etkin uygulanmasını sağlamak hedefiyle yola çıkan Değer Hareketi, 15 Eylül tarihinde Ankara Kült Kavaklıdere'de düzenlenen etkinlikte faaliyetlerine başladı. Eğitim, sağlık ve çevre gibi çeşitli alanlardan temsilcileri ortak bir platformda buluşturan inisiyatif, tütün kontrolünü çok boyutlu bir mesele olarak ele alıyor. Hareket, toplumun farklı kesimlerini bir araya getirerek, temiz havayı bir hak olarak talep etme bilincini yerleştirmeyi ve sivil toplumun savunuculuk yeteneklerini geliştirmeyi amaçlıyor.

Etkinlikte paylaşılan saha araştırması sonuçları, dumansız hava sahası uygulamalarındaki mevcut durumu da gözler önüne serdi. Design Araştırma ortaklığıyla Kasım 2025 ile Mart 2026 tarihleri arasında Ankara, İstanbul ve İzmir'deki 475 işletmede yapılan incelemelere göre, mekanların yüzde 75,6'sında kanunun getirdiği yükümlülüklerden en az birinin ihlal edildiği saptandı. İnceleme yapılan yerlerin yüzde 89'unda masalarda kül tablası bulunurken, levhaların bulunduğu kapalı alanların yüzde 39,4'ünde tütün tüketiminin sürdüğü tespit edildi. Takip ziyaretlerinin yapıldığı mekanların tamamında sigara kullanımına ilişkin ihlallerin devam etmesi, denetimlerin ve toplumsal farkındalığın artırılması gerektiğini gösteriyor.

Whatsapp Image 2026 09 16 At 16.10.09 (1)

"Mevcut politikaların etkin ve sürdürülebilir biçimde uygulanması gerekiyor"

Düzce Üniversitesi Bağımlılıkla Mücadele Uygulama ve Araştırma Merkezi (DÜBAM) Müdürü Prof. Dr. Tijen Acar, tütün kontrolünün koruyucu sağlık politikalarındaki rolü üzerinde durdu. Acar, pasif içiciliğin insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekerek, var olan politikaların kesintisiz şekilde sahada karşılık bulması gerektiğini ifade etti. Konuyu tıp bilimi çerçevesinde değerlendiren Acar, "Tütün kontrolünün koruyucu sağlık politikalarındaki yeri oldukça önemlidir. Pasif içiciliğin sağlık üzerindeki etkilerini göz önüne aldığımızda, mevcut politikaların etkin ve sürdürülebilir biçimde uygulanması gerekiyor." ifadelerini kullandı.

"Endüstri sorumluluk üstlenmeyen bir yaklaşım sergiliyor"

Avukat Senem Yılmazel ise konuşmasında, tütün sektörünün kendi ürettiği zararlar konusundaki tavrını hukuki bir boyuttan ele aldı. Yılmazel, tütün ürünlerinin yarattığı tahribata rağmen endüstrinin sorumluluktan kaçan bir yaklaşım sergilediğini belirterek, bu durumu sektör temsilcilerine karşı yürüttüğü ve kazandığı davalar üzerinden anlattı. Tütün şirketleriyle olan hukuki mücadelesi hakkında bilgi veren Yılmazel, "Tütün ürünlerinin olumsuz etkileri karşısında endüstrinin sorumluluk üstlenmeyen bir yaklaşımı var. Endüstriye karşı yürüttüğümüz ve başarıyla sonuçlanan dava süreci, bu konuda geri adım atmamamız gerektiğini gösteriyor." şeklinde konuştu.

"Gençler çözüm üreten ve toplumsal dönüşüme katkı sunan paydaşlar olmalı"

Gençlik Servisleri Merkezi temsilcisi Öyküm Bağcı, toplantıda gençlerin tütün kontrolü sürecindeki yerine ve önemine değindi. Bağcı, genç bireylerin sadece korunması gereken bir grup olarak görülmemesi gerektiğini, kendi geleceklerini belirleyen süreçlerde söz sahibi olmalarının şart olduğunu aktardı. Gençlik çalışmalarındaki deneyimlerini paylaşan Bağcı, "Gençlerin kendi geleceklerini şekillendiren süreçlerde söz sahibi olması elzemdir. Onları yalnızca korunması gereken bir hedef kitle olarak değil, çözüm üreten ve toplumsal dönüşüme katkı sunan paydaşlar olarak konumlandırmalıyız." dedi.

"İletişim tütün kontrolünün toplumsal gündemde kalmasını sağlıyor"

Köşe yazarı, iletişim uzmanı ve Türkiye Halkla İlişkiler Derneği (TÜHİD) Yönetim Kurulu Üyesi Arzu Çekirge Paksoy, konunun medya ve halkla ilişkiler boyutuna dikkat çekti. Paksoy, tütün kontrolünün toplumun gündeminde sağlam ve kalıcı bir yer edinebilmesi için iletişimin sahip olduğu dönüştürücü gücün önemini anlattı. Uzun yıllara dayanan iletişim sektörü tecrübesiyle konuşan Paksoy, "Tütün kontrolünün toplumsal gündemde güçlü ve sürdürülebilir bir karşılık bulmasında iletişimin dönüştürücü bir rolü var. Bilinci artırmak için bu gücü doğru kullanmalıyız." ifadelerini kullandı.

Whatsapp Image 2026 09 16 At 16.10.09

"Tütün endüstrisi yeni nesil ürünlerle gençleri hedef alıyor"

Dumansız Gençlik Girişimi temsilcileri İkragül Yener ve Özgür Özdemir, tütün şirketlerinin pazarlama yöntemlerine dair sahadan elde ettikleri verileri katılımcılarla paylaştı. Temsilciler, sektörün özellikle yeni nesil tütün ürünleri vasıtasıyla ve satış noktalarındaki stratejilerle doğrudan genç nüfusu hedef aldığını ortaya koyan kanıtlar sundular. Saha çalışmalarının bulgularını aktaran Yener ve Özdemir, "Tütün endüstrisi özellikle yeni nesil tütün ürünleri ve satış noktaları üzerinden doğrudan gençleri hedef alan stratejiler yürütüyor. Elde ettiğimiz kanıtlar, gençlerin nasıl bir yönlendirmeyle karşı karşıya olduğunu gösteriyor" şeklinde konuştular.

Zayıflama iğnesi için uzman isim uyardı: "Bırakıldığında verilen kilonun üçte ikisi 1 yılda geri alınıyor"
Zayıflama iğnesi için uzman isim uyardı: "Bırakıldığında verilen kilonun üçte ikisi 1 yılda geri alınıyor"
İçeriği Görüntüle

Değer Hareketi çalışmalarını sürdürecek

Ankara’daki lansmanla birlikte Değer Hareketi, Türkiye’de tütün kontrolü alanındaki çalışmalarını daha geniş bir paydaş ağıyla yürütme hedefini kamuoyuna açıkladı.

Tütün ve nikotin endüstrisinin etkilerinin görünür kılınması, kanıta dayalı iletişim, savunuculuk ve gençlerin anlamlı katılımı, hareketin çalışma alanlarından. Değer Hareketi tarafından yapılan tanımlamaya göre hareketin temel hedefi, Türkiye’de tütün kontrolünün güçlendirilmesi ve toplum sağlığının tütün endüstrisinin ticari çıkarları karşısında korunmasına katkı sunmak.

Ankara’da gerçekleştirilen lansman ise bu yaklaşımın kamuoyu, iletişim uzmanları, gençlik temsilcileri ve farklı paydaşlarla paylaşılması açısından hareketin ilk kapsamlı tanıtım buluşmalarından biri oldu.

Muhabir: Cemre Polat