Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, 16 Ekim Dünya Gıda Günü dolayısıyla yazılı açıklama yaptı. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütünün (FAO) kuruluş yıl dönümü olan 16 Ekim’in Dünya Gıda Günü olarak kutlandığını belirten Bayraktar, bu yılın temasının “Bugün Yenilik Yap, Yarını Besle” olduğunu kaydetti.
Sağlıklı, güvenilir ve yeterli gıdaya erişimin herkes için temel bir ihtiyaç olduğunu vurgulayan Bayraktar, dünyada herkesi doyuracak miktarda gıda üretilmesine rağmen açlık ve yetersiz beslenme sorununun devam ettiğine dikkat çekti.
“Dünyada milyonlarca insan açlık ve yetersiz beslenmeyle mücadele ediyor”
FAO’nun 2025 yılı verilerine işaret eden Bayraktar, dünya genelinde 645 milyon insanın yetersiz beslendiğini ve açlık yaşadığını, 2,7 milyar insanın ise sağlıklı beslenmek için gerekli bütçeye sahip olmadığını belirterek; dünya genelinde 2 yaş altındaki her 3 çocuktan 1’inin yetersiz beslendiğini ve sağlıklı gelişemediğini ifade etti:
"FAO’nun 2025 yılı verilerine göre 645 milyon insan yetersiz besleniyor ve açlık yaşıyor. 2,7 milyar insanın sağlıklı beslenmek için gerekli gıda bütçesi bulunmuyor. Dünya genelinde 2 yaş altındaki her 3 çocuktan 1’i yetersiz besleniyor ve sağlıklı gelişemiyor. Dünyada üretilen gıdaların yaklaşık yüzde 13’ü hasat ve nakliye sürecinde, yüzde 19’u ise tüketici ve perakende aşamasında israf ediliyor. Üretilen gıdanın dengeli dağıtılması, gıda kayıplarının ve israfının en aza indirilmesi büyük önem taşıyor. Bu yıl Dünya Gıda Günü, ‘Bugün Yenilik Yap, Yarını Besle’ temasıyla kutlanıyor. Açlığı sona erdirmek ve gıda adaletini sağlamak için dijitalleşmeyi, yapay zekâyı ve genç girişimciliğini kapsayan yenilikçi bir yaklaşımın benimsenmesi gerekiyor. Sürdürülebilir bir gelecek için tarım ve gıda sistemlerinde dijital dönüşüm ve teknolojik yenilikler kaçınılmazdır."
TZOB’dan tarımda dijitalleşme ve yapay zekâ vurgusu
Bu yılki Dünya Gıda Günü temasının yenilikçi çözümlerin önemine işaret ettiğini belirten Bayraktar, açlığın sona erdirilmesi ve gıda adaletinin sağlanması için dijitalleşme, yapay zekâ ve genç girişimciliğini kapsayan bir yaklaşımın benimsenmesi gerektiğini ifade etti.
Tarım sistemlerinin geleneksel bilgi birikimiyle modern bilimi buluşturacak şekilde dönüştürülmesi gerektiğini belirten Bayraktar, teknolojik yeniliklerin gelecekteki gıda ihtiyacının karşılanmasında önemli rol oynayacağını vurguladı:
"Tarım sistemlerimizi dönüştürmeli, geleneksel tarım bilgilerimizi modern bilim ve yapay zekâ teknolojileriyle bir araya getirmeliyiz. Bugün yapacağımız yeniliklerle geleceğimizin gıda ihtiyacını karşılayabiliriz. Bu yılki temanın önemli odak noktalarından birini tarımda genç girişimciliği ve teknolojinin rolü oluşturuyor. 2026 yılının Birleşmiş Milletler tarafından ‘Uluslararası Kadın Çiftçiler Yılı’ ilan edilmesi de kadın çiftçilerimizin tarımsal üretimdeki emeğinin önemini ortaya koyuyor. Kadın çiftçilerimizin emeğini teknolojik imkânlarla desteklemek ve adil gıda zincirleri oluşturmak öncelikli hedeflerimiz arasında yer almalıdır."
“Tarımda teknolojik dönüşüm için çiftçilerimiz desteklenmeli”
Tarım sektöründe traktör ve biçerdöverlerden akıllı sulama ve gübreleme sistemlerine kadar pek çok alanda teknolojik gelişmeler yaşandığını belirten Bayraktar, bu imkânların üreticilere ne ölçüde ulaştığının önem taşıdığını ifade etti.
Türkiye’de yeni tarım teknolojilerinin benimsenme hızının henüz istenilen seviyede olmadığını kaydeden Bayraktar, bunun temel nedenlerinden birinin üreticilerin gelirlerinin sınırlı olması olduğunu belirtti:
"Son yüzyılda tarım sektöründe yaşanan teknolojik gelişmeler, ülkemizde de önemli ilerlemeler sağladı. Traktörler ve biçerdöverler başta olmak üzere tarımsal mekanizasyon araçları artık akıllı makinelere dönüştü. Akıllı sulama ve gübreleme sistemlerinden akıllı seralara ve hayvancılık uygulamalarına kadar tarımda akıllı teknolojiler her geçen gün gelişiyor. Ancak burada asıl önemli konu, çiftçilerimizin bu teknolojilere ne ölçüde erişebildiğidir. Teknolojik imkânlara rağmen ülkemizde yeni teknolojilerin benimsenme hızı henüz istenilen seviyede değildir. Bunun en temel nedenlerinden biri üretici gelirlerinin kısıtlı olmasıdır. Gıda güvencemizin teminatı, toprağımızı işleyen ve alın teri döken çiftçilerimizdir. Yenilikçi tarım teknolojilerini küçük ve orta ölçekli üreticilerimizin erişimine sunmalı, bu alandaki destekleri artırmalıyız."
İklim krizine karşı sürdürülebilir tarım çağrısı
Tarımın geleceği açısından iklim değişikliğine uyumlu üretim yöntemlerinin önemine dikkat çeken Bayraktar, iklim krizine dirençli tohum çeşitlerinin yaygınlaştırılması, verimli sulama teknolojilerinin kullanılması ve sürdürülebilir toprak yönetiminin sağlanması gerektiğini ifade etti.
Gençlerin tarıma yönelmesini sağlayacak tedbirlerin de hızla alınması gerektiğini belirten Bayraktar, doğal kaynakların korunması ve kırsal kalkınmanın güçlendirilmesinin üretimin sürekliliği açısından kritik olduğunu kaydetti.
Bayraktar, gıda güvencesinin yalnızca ekonomik bir mesele olmadığını belirterek şu değerlendirmede bulundu:
"Üretim maliyetlerini düşürmek, çiftçilerimize sürdürülebilir gelir imkânları sağlamak ve gençlerimizi tarıma teşvik etmek için gerekli tedbirleri hızla almalıyız. İklim krizine dirençli tohum çeşitlerini yaygınlaştırmalı, verimli sulama teknolojilerini kullanmalı ve sürdürülebilir toprak yönetimini sağlamalıyız. Gıda güvenliğini sağlamak, yalnızca bugünün değil, gelecek nesillerin yaşam hakkını da korumak demektir. Güvenilir ve yeterli gıdaya sürdürülebilir erişim; güçlü bir ekonominin, sağlıklı bir toplumun ve bağımsız bir geleceğin temel taşıdır. Tarım sektörü, ülkemizin ekonomik bağımsızlığının ve gıda güvencesinin temel dayanağıdır. Üretimin sürekliliğini sağlamak için doğal kaynaklarımızı korumalı ve kırsal kalkınmayı güçlendirmeliyiz. Tarımsal üretim yalnızca ekonomik bir faaliyet değil, aynı zamanda ulusal güvenlik ve toplumsal istikrar meselesidir."
