Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Hande Çeliker, kapı kenarlarını, pencere pervazlarını veya düz çizgileri dalgalı ve eğri görmenin sarı nokta hastalığının (yaşa bağlı makula dejenerasyonu) kritik belirtileri arasında yer aldığını belirterek, erken tanı ve doğru tedavi protokolleriyle kalıcı görme kaybının önüne geçilebileceğini kaydetti.
"Görmedeki bozulmayı yaşlanmanın doğal sonucu görmeyin"
Üniversiteden yapılan açıklamada hastalığın retinanın merkezinde yer alan ve ayrıntılı görmeden sorumlu olan makula bölgesini etkilediğini vurgulayan Prof. Dr. Hande Çeliker, rahatsızlığın ilk evrelerinde belirgin bir şikâyet oluşturmayabileceğine dikkat çekti:
"Kişiler başlangıç döneminde herhangi bir belirti hissetmeyebilir, ilerleyen süreçte ise görme kalitesinde belirgin değişiklikler yaşayabilir. Kapı kenarlarını, pencere çerçevelerini veya düz çizgileri eğri görmeye başlayan kişiler bu değişikliği önemsemeli. Görmedeki değişiklikler kesinlikle yaşlanmanın doğal bir sonucu olarak değerlendirilmemeli. Sarı nokta hastalığı tedavi edilmez veya düzenli takip edilmezse ilerleyici ve kalıcı merkezi görme kaybına yol açabilir."
Hastalığın günlük yaşamda fark edilebilecek işaretlerini sıralayan Çeliker; görüntünün tam merkezinde bulanıklık oluşması, okuma sırasında harflerin kaybolması veya net seçilememesi ile karşılaşılan kişilerin yüzlerini tanımakta güçlük çekilmesinin sarı nokta tablosuna işaret edebileceğini aktardı.
Kuru tip yavaş ilerliyor, yaş tip ani görme kaybı yapıyor
Sarı nokta hastalığının "kuru" ve "yaş" olmak üzere iki temel türü bulunduğunu belirten Prof. Dr. Çeliker, toplumda daha sık görülen kuru tipin genellikle yavaş bir seyir izlediğini, yaş tipin ise hızla kalıcı hasara neden olabildiğini ifade etti:
"Kuru tip erken evrelerde herhangi bir şikayete yol açmayabilir. Yaş tipte ise retina altında gelişen anormal damarlar nedeniyle sıvı birikimi veya kanama meydana gelebilir. Bu durum merkezi görmenin kısa sürede bozulmasına neden olabilir. Özellikle ani gelişen görme değişikliklerinde erken müdahale hayati önem taşıyor. İleri yaşın yanı sıra aile öyküsü ve sigara kullanımı en belirleyici risk faktörleri arasında."
Evde amsler kılavuz testi yapılabilir, ancak muayene şart
Erken teşhis için optik koherens tomografi (OCT) yönteminin retina tabakasındaki yapısal değişimleri henüz görme kaybı oluşmadan tespit edebildiğini söyleyen Çeliker, vatandaşların evde kendi kendilerine uygulayabilecekleri pratik bir yöntemi de paylaştı:
"Bir göz kapatılarak diğer gözle kareli Amsler çizelgesinin ortasındaki noktaya bakıldığında çizgilerin düz olup olmadığı kontrol edilebilir. Aynı işlem diğer göz için de tekrarlanmalıdır. Çizgilerde eğrilme, dalgalanma veya kırılma fark edilmesi bir retina hastalığının işareti olabilir. Ancak bu kontrol kesinlikle uzman bir hekim muayenesinin yerini tutmaz."
Tedavi sürecinin hastalığın evresine göre belirlendiğini vurgulayan Çeliker, yaş tip sarı nokta olgularında uygulanan göz içi enjeksiyon tedavileriyle görme düzeyinin korunabildiğini ve hatta bazı hastalarda iyileşme sağlanabildiğini sözlerine ekledi.
