Dünya genelinde ekonomik büyümenin sürdürülmesi için yabancı iş gücüne olan ihtiyaç artarken, pek çok gelişmiş ülkede göç politikalarının sertleşmesi dikkat çekiyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nün (OECD) yayımladığı son rapora göre, artan göçmen karşıtlığı ve sıkılaştırılan vize uygulamaları nedeniyle küresel iş gücü göçü bir yıl içinde yüzde 21 oranında azaldı. Veriler, iş gücü açığına rağmen ülkelerin daha temkinli ve sınırlayıcı politikalar izlediğini gösteriyor.
POLİTİKA DEĞİŞİKLİKLERİ GÖÇTE DÜŞÜŞÜ HIZLANDIRDI
Raporda yer alan bilgilere göre, kalıcı iş gücü göçündeki düşüşte bazı ülkelerde yapılan politika değişiklikleri belirleyici rol oynadı. Deutsche Welle’nin haberine göre İngiltere ve Yeni Zelanda, bu sürecin en dikkat çeken örnekleri arasında yer aldı. Yeni Zelanda, pandemi sonrasında tek seferde 200 binden fazla kişiye çalışma izni tanırken, 2022 yılında vize koşullarını önemli ölçüde sıkılaştırdı.
İngiltere’de ise Avrupa Birliği’nden ayrılmanın ardından uygulamaya konulan yeni vize sistemi, yabancı iş gücünün ülkeye girişini zorlaştırdı. Özellikle AB üyesi olmayan ülkelerden gelen çalışanlar için getirilen ek koşullar, kalıcı iş gücü göçünde düşüşe yol açtı.
ABD’DE NİTELİKLİ İŞ GÜCÜ TARTIŞMASI
ABD’de yabancı nitelikli iş gücüne yönelik uygulamalar da raporda öne çıkan başlıklar arasında yer aldı. Teknoloji, mühendislik ve tıp gibi alanlarda yabancı çalışanlara imkân tanıyan H-1B vizelerine getirilen kısıtlamalar, iş dünyasında tartışmalara neden oldu. Biden yönetimi döneminde başlatılan sınırlamalar, Donald Trump döneminde daha da genişletildi.
Bu kapsamda yabancı iş gücü çalıştırmak isteyen işverenlerin ödemesi gereken ücretlerde ciddi artışlar yapıldı. Daha önce 2 bin ila 5 bin dolar arasında değişen maliyetlerin 100 bin dolara kadar yükselmesi, özellikle teknoloji şirketlerinin yabancı çalışan istihdamını zorlaştırdı.
DEV EKONOMİLERDE ALARM VERİLERİ
OECD raporu, sadece ABD ve İngiltere ile sınırlı kalmayan bir tabloya işaret ediyor. Avustralya, nitelikli iş gücüne vize verilmesi için aranan maaş eşiğini yükseltirken, Kanada geçici işçiler için başvuru koşullarını sıkılaştırdı. Benzer şekilde İskandinav ülkelerinde de yabancı iş gücünde belirgin düşüşler kaydedildi.
Finlandiya’da bir önceki yıla kıyasla yabancı iş gücünde yüzde 36’lık gerileme yaşandı. Almanya’da ise göçe getirilen sınırlamalar, kalıcı iş gücünde yüzde 12’lik düşüşe yol açtı. Ülkeye çalışmak amacıyla gelenlerin sayısı 586 bine gerilerken, çalışma vizesiyle gelenlerin sayısında yüzde 32’lik azalma görüldü.
AVRUPA BİRLİĞİ YABANCI İŞ GÜCÜNE BAĞIMLI
Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) verileri, Avrupa Birliği’nin yabancı iş gücüne olan bağımlılığını ortaya koyuyor. Buna göre 2019-2023 yılları arasında AB genelinde yaratılan istihdamın yaklaşık üçte ikisi, AB vatandaşı olmayan kişiler tarafından dolduruldu. Bu tablo, yaşlanan nüfus nedeniyle iş gücü açığının büyük ölçüde göçle kapatıldığını gösteriyor.
Buna karşın ABD Başkanı Donald Trump ve diğer sağcı siyasetçilerin göçmenlere yönelik sert söylemleri, başta Hindistan olmak üzere birçok ülkede algı değişimine yol açıyor. Bu söylemlerin, nitelikli göçmenlerin bazı ülkelere yönelme isteğini azalttığı ifade ediliyor.
KALICI GÖÇ AZALDI, GEÇİCİ ÇALIŞMA SÜRÜYOR
OECD raporunda dikkat çekilen bir diğer unsur ise göç türlerindeki değişim oldu. Kalıcı iş gücü göçü azalırken, geçici ya da mevsimlik göç programlarında belirgin bir düşüş yaşanmadı. Bu durum, hükümetlerin uzun vadeli yerleşim yerine, süresi kontrol edilebilen kısa vadeli iş gücünü tercih ettiğini ortaya koydu.
Avustralya, Avrupa ülkeleri ve Kuzey Amerika’da tarım, bakım ve inşaat sektörlerinde mevsimlik ve geçici işçi programlarına olan talep devam ediyor. İşverenler, bu programlar sayesinde iş gücü açıklarını kapatmayı sürdürüyor.
GÖÇMENLERİN İŞ GÜCÜNE ENTEGRASYONU SORUNU
OECD, gelişmiş ekonomilere yabancı iş gücü sayısını artırmanın yanı sıra, bu kişilerin iş gücü piyasasına daha etkin şekilde entegre edilmesi gerektiğine dikkat çekiyor. Raporda, birçok göçmenin eğitimini aldığı alanların çok altında, vasıfsız işlerde çalışmak zorunda kaldığı vurgulanıyor. Bu durumun hem ekonomik verimlilik hem de iş gücü piyasasının dengesi açısından önemli bir sorun olarak öne çıktığı belirtiliyor.
