Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 2026 NATO Zirvesi sonrasında The National gazetesine yaptığı açıklamalarda Türkiye'nin F-35 programına dönüşü ve S-400 hava savunma sistemi konusunda mesajlar verdi.
Fidan, Türkiye'nin ABD'den F-35 savaş uçaklarını alması halinde S-400 sistemlerinin geleceğine ilişkin soruya, sürecin Rusya'yı da ilgilendirdiğini belirterek şu yanıtı verdi:
"Ruslarla da sağlıklı bir tartışma olmalı çünkü şu anda herhangi bir ülke, süreç veya çözüm türü isimlendiremem. İki cumhurbaşkanı arasında siyasi bir irade var. Dolayısıyla Rusya da görüşmelerin bir parçası olmalı çünkü S-400 buradan satın alınıyor."
"F-35 sorununun yakında çözüleceğini düşünüyorum"
Fidan, ABD ile F-35 görüşmelerinin sürdüğünü belirterek, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump'ın geçen yıl Washington'da yaptıkları görüşmede bu konudaki engellerin kaldırılması yönünde irade ortaya koyduklarını söyledi.
Türkiye'nin F-35 uçaklarının bedelini yıllar önce ödediğini hatırlatan Fidan, şu değerlendirmeyi yaptı:
"Başkan Trump ve Cumhurbaşkanı Erdoğan, geçen yıl Eylül ayında Washington'da bir araya geldiklerinde, hatta bu görüşmeden önce bile, F-35 projesiyle ilgili tüm engelleri ortadan kaldırmaya karar vermişlerdi. O zamandan beri bu konu üzerinde çalışıyoruz ve bence çok yakında bir çözüme ulaşacağız. Dolayısıyla, Türkiye'nin beş, altı yıl önce parasını ödediği F-35'leri almasında herhangi bir sorun olmayacak. O F-35'lerin parasını ödedik. Uçaklar, bizim tarafımızdan teslim alınmak üzere hangarda bekliyor. Ancak Amerikan Kongresi, özellikle Türkiye'yi hedef alan ve bunu yasaklayan bir ABD Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası (NDAA) çıkardı. Ama bunun çözüleceğini düşünüyorum."
İran ve ateşkes süreci değerlendirmesi
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile yaptığı telefon görüşmesine de değinen Fidan, temasların bölgedeki gerilimin nedenlerini daha iyi anlamalarına katkı sağladığını ifade etti.
Kalıcı çözümün ateşkes ve barış anlaşmasından geçtiğini belirten Fidan, iletişim hataları veya provokasyonların yeni krizlere yol açabileceği uyarısında bulundu.
"Türkiye ile İsrail arasında açık çatışmaya yol açacak neden yok"
Bakan Fidan, Türkiye ile İsrail arasında doğrudan bir çatışma ihtimaline ilişkin soruya ise "Açık bir çatışmaya yol açacak neden yok" yanıtını verdi.
Bununla birlikte İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetinin politikalarını eleştiren Fidan, bu politikaların yalnızca bölge için değil, İsrail ve uluslararası güvenlik açısından da sorun oluşturduğunu söyledi.
Gazze ve bölgesel güvenlik vurgusu
Gazze'de insani yardımların artırılması için uluslararası toplumun İsrail üzerindeki baskısını artırması gerektiğini ifade eden Fidan, Türkiye'nin bölgesel krizlerde arabulucu rolü üstlenebilecek konumda olduğunu dile getirdi.
Bölge ülkelerinin kendi güvenlik mimarisini oluşturması gerektiğini vurgulayan Fidan, Türkiye, Pakistan, Mısır ve Suudi Arabistan'ın barış odaklı yeni bir bölgesel güvenlik düzeni oluşturmak amacıyla ortak çalışma yürüttüğünü de açıkladı.
Rusya ve Ukrayna mesajı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı görüşmeye de değinen Fidan, Moskova'nın daha önce varılan mutabakatlara bağlı kalacağını ifade ettiğini aktarırken, kalıcı çözüm için yalnızca Rusya'nın değil Ukrayna'nın da sürece aynı kararlılıkla katılması gerektiğini belirtti:
"Geçen ay Rusya'daydım; meslektaşlarımla ve bazı istihbarat ve güvenlik yetkilileriyle görüşmeler yaptım. Ayrıca Başkan Putin tarafından da kabul edildim. Bunu her yıl yapıyorum. Biliyorsunuz, ikili meselelerimiz ve bölgesel meselelerimiz var; özellikle Güney Kafkasya, Orta Doğu ve Ukrayna'daki savaş gibi konularda nerede durduğumuzu görmek için bazı görüşlerimizi uyumlu hale getirmemiz gerekiyor. Sanırım biliyorsunuz ki Sayın Putin bunu birkaç kez kamuoyuna açıkladı ve görüşmemiz sırasında da Alaska Toplantısı'na, yani Alaska'da varılan mutabakata bağlı olduğunu söyledi. Ancak yine de tango yapmak için iki kişi gerekir. Dolayısıyla, bir mutabakata yönelik tek taraflı taahhüt, karşı tarafı, yani Ukraynalıları da aynı konuda ikna etmedikçe pek başarılı olmayabilir. Bence odaklanmamız gerekiyor. Onların da odaklanmasına ihtiyacımız var."
