Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu görüşmeleri kapsamında ABD’nin New York kentinde bulunan ABD Başkanı Donald Trump, Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ve Grönland Başbakanı Jens Frederik Nielsen bir araya geldi. Üç lider, ABD’nin Grönland’daki güvenlik kontrollerini sağlamasını ve kalıcı askeri-stratejik iş birliğini pekiştirmesini içeren anlaşmaya resmi törenle imza attı.
Trump: "Birçok başkan gündeme getirdi, somut adımı sadece ben attım"
İmza töreninde konuşan ABD Başkanı Donald Trump, varılan mutabakatın hem ABD hem Danimarka hem de Grönland halkı için hayati önem taşıdığını vurguladı. Frederiksen ve Nielsen’e teşekkür eden Trump, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Harika ve sağlam bir ilişki kuracağız, bunu sabırsızlıkla bekliyoruz. Birbirimizle çok sıkı bir iş birliği içinde çalışacağız; burada bulunmak benim için gerçekten büyük bir onur. Daha önce birçok ABD başkanı Grönland konusunu gündeme getirdi ancak sadece kendim somut adım attım. Bu anlaşma; Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri için, Danimarka ve Grönland için muazzam bir gelişmedir."
Trump, 18 Eylül’de sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Grönland konusunda "kalıcı güvenlik kontrolü" kapsamında Danimarka ile mutabakata vardıklarını duyurmuştu.
Danimarka Başbakanı Frederiksen: "Sonsuza dek sürebilecek bir anlaşma"
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ise Washington ile Kopenhag arasındaki tarihsel müttefiklik bağına işaret ederek anlaşmanın NATO ve Avrupa güvenliği açısından taşıdığı önemi öne çıkardı.
Frederiksen, "Danimarka Krallığı’nın, ABD'nin her zaman sözünü tutan bir dostu ve güvenilir bir müttefiki olduğunu söylemekten büyük gurur duyuyorum. Bugün, uzun soluklu iş birliğimizde bir dönüm noktasıdır. 75 yıl önce Grönland’ın savunmasına ilişkin bir anlaşma imzalamıştık. Bugün ise daha büyük ve iyi bir anlaşma imzalıyoruz; sonsuza dek sürebilecek bir anlaşma. Bu anlaşma aynı zamanda NATO ittifakı için ve dolayısıyla Avrupa için de iyidir" ifadelerini kullandı. Frederiksen ayrıca yeni güvenlik mimarisiyle Grönland’a "herhangi bir düşman unsurun" yaklaşmasına izin verilmeyeceğini ve Kuzey Kutbu’nda müttefik varlığının tahkim edileceğini söyledi.
Grönland Başbakanı Nielsen: "Batı ittifakının parçasıyız, öyle kalacağız"
Grönland Başbakanı Jens Frederik Nielsen de imza altına alınan metinle Ada’nın güvenlik kontrollerinin kapsamlı biçimde güncellendiğini ve ABD ile ortaklığın perçinlendiğini bildirdi.
Grönland’ın İkinci Dünya Savaşı’ndan Soğuk Savaş yıllarına kadar Batı savunmasında vazgeçilmez roller üstlendiğini ve ABD’nin iç güvenliğini destekleme geleneğini sürdürdüğünü hatırlatan Nielsen, bugün Grönland yönetiminin doğrudan masada ve imzacılar arasında yer almasının tarihi bir değer taşıdığını vurguladı. Nielsen, "İttifakın kilit bir rol üstlendiği Arktik’te de NATO’nun güçlü kalmasının hayati önem taşıdığına inanıyoruz. Biz, ABD’nin sadık bir dostu ve Batı ittifakının bir parçasıyız, öyleydik ve öyle kalacağız" dedi.
Konuşmaların ardından üç lider ortak protokol metnine kameralar önünde imza attı. Danimarka Krallığı'na bağlı yaklaşık 56 bin nüfuslu özerk ada olan Grönland, Trump'ın kontrol talepleri ve açıklamaları nedeniyle son dönemde Washington, Kopenhag ve Brüksel hattında yoğun diplomatik tartışmalara konu olmuştu.
