Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara, Türkiye'nin Suriye'nin kuzeybatısındaki askeri varlığının zaman içinde azaldığını belirterek, ülkede kalan Türk askeri varlığının hukuki statüsünün belirlenmesine yönelik görüşmelerin sürdüğünü söyledi.
Şara, Suriye'nin "yakın gelecekte yabancı askeri üslere ihtiyaç duymayacağını" belirtirken, ülkedeki yabancı askeri varlığın hukuki bir çerçeveye dayanması ve Halk Meclisi tarafından onaylanması gerektiğini ifade etti.
Şara, Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu kapsamında bulunduğu New York'ta Atlantic Council'ın Suriye Projesi tarafından düzenlenen söyleşiye katıldı. Söyleşiyi Atlantic Council Orta Doğu Programları Kıdemli Üyesi Brett McGurk yönetti.
Şara'dan Golan Tepeleri için New Jersey benzetmesi
Şara, söyleşide Golan Tepeleri'nin statüsüne ilişkin de değerlendirmelerde bulundu.
Golan Tepeleri'nin Birleşmiş Milletler tarafından Suriye toprağı olarak tanındığını belirten Şara, bölgenin statüsünün tartışma konusu olmaması gerektiğini söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump'ın Golan Tepeleri üzerindeki İsrail egemenliğini tanımasına ilişkin soruya yanıt veren Şara, Trump'la Beyaz Saray'daki görüşmesinde yaptığı espriyi anlattı.
Şara, Trump'a, "Neden İsraillilere New Jersey'i vermiyorsunuz? Onlara verecek bir Golan Tepeleri'ne sahip değilsiniz ama New Jersey sizin" dediğini aktardı.
Suriye ile İsrail arasında görüşmeler sürüyor
Şara, Suriye ile İsrail arasında yaklaşık bir yıldır doğrudan görüşmeler yürütüldüğünü belirtti.
Şam yönetiminin, güvenlik düzenlemelerinin ele alınmasından önce İsrail'in 1974 hatlarına çekilmesiniistediğini söyleyen Şara, görüşmelerin bir aşamada anlaşmaya oldukça yaklaştığını ancak sürecin sonuçlandırılamadığını ifade etti.
Şara: Kürtlerin kültürel ve dil hakları meşru
Söyleşide Suriye'deki Kürtlerin hakları da gündeme geldi.
Şara, Kürtlerin Suriye toplumunun bir parçası olduğunu belirterek kültürel ve dil haklarının tanınmasının "meşru bir hak" olduğunu söyledi.
Suriye Cumhurbaşkanlığı tarafından ocak ayında yayımlanan 13 No'lu kararnameyle Kürtlerin kültürel ve dilsel kimliği resmen tanınmıştı. Kararnamede Kürtçenin ulusal bir dil olarak kabul edilmesi ve Kürt nüfusun yoğun olduğu bölgelerde devlet ve özel okullarda öğretilmesine imkân sağlanması öngörülmüştü.
Şara, Kürt nüfusun yoğun olduğu bölgelerde Kürtçe eğitim konusunda anlaşmaya vardıklarını ve Suriye Eğitim Bakanlığının kararın uygulanmasına yönelik mekanizma üzerinde çalıştığını söyledi.
"Entegrasyon Kürt toplumuyla değil, silahlı grupla ilgiliydi"
Şara, Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDG) Suriye Ordusu'na entegrasyonu sürecine ilişkin de değerlendirmelerde bulundu.
Merkezi yönetimin SDG ile yapılan anlaşmanın ardından Suriye topraklarının tamamını ya da tamamına yakınını kontrol ettiğini belirten Şara, silahlı yapı ile Kürt toplumunun birbirinden ayrılması gerektiğini söyledi.
Şara, "Entegrasyon, belirli bir silahlı grupla ilgiliydi, Kürt toplumuyla değil. Bu ikisini birbirinden ayırmak çok önemli. Çünkü söz konusu silahlı grup, Kürt halkının tamamını temsil etmiyor" ifadelerini kullandı.
"Yakın gelecekte yabancı askeri üslere ihtiyacımız yok"
Suriye'deki yabancı askeri varlık konusunda da konuşan Şara, ülkesinin uzun vadede yabancı askeri üslere ihtiyaç duymaması gerektiğini belirtti.
Şara, "Yakın gelecekte Suriye'nin yabancı askeri üslere ihtiyacı yok" diyerek, ülkedeki yabancı askeri varlığın hukuki bir çerçeveye dayanması ve Halk Meclisi tarafından onaylanması gerektiğini söyledi.
Rusya'nın askeri varlığı iki üsse indirildi
Şara, Şam'da yönetimi devralmalarının ardından Rusya ile ülkedeki askeri varlık konusunda görüşmeler yürüttüklerini de anlattı.
Şara'nın verdiği bilgilere göre Rusya'nın Suriye'deki askeri varlığı yaklaşık 170 noktadan iki üsse indirildi.
Kalan üslerin Suriye ordusunun eğitimi ve kapasitesinin geliştirilmesi amacıyla kullanılmasına yönelik mutabakata varıldığını belirten Şara, bu üslerin başka ülkelere yönelik askeri operasyonlarda veya bu operasyonlara lojistik destek sağlanmasında kullanılamayacağını söyledi.
Türkiye'nin Suriye'deki askeri varlığı için hukuki çerçeve görüşülüyor
Türkiye'nin Suriye'deki askeri varlığına da değinen Şara, Ankara'nın geçmişte sınır güvenliğine ilişkin kaygılar nedeniyle ülkenin kuzeybatısında askeri varlık bulundurduğunu söyledi.
Türkiye'nin bölgedeki askeri noktalarının sayısının zaman içinde azaldığını belirten Şara, kalan askeri varlığın hukuki statüsünün belirlenmesine yönelik görüşmeler yürütüldüğünü ifade etti.
Şara'ya göre bu statünün, Suriye Halk Meclisi tarafından onaylanacak hukuki bir çerçeveye oturtulması hedefleniyor.
Şara, Suriye'nin komşu ülkelerle ilişkilerini diplomasi ve karşılıklı saygı temelinde sürdürebileceğini belirterek, ülkesinin gelecekte yabancı askeri üslere ihtiyaç duymayacağı görüşünü yineledi.
