Süresiz nafakaya ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) 4 Haziran 2026 tarihli iptal kararı, 30 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. AYM, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “süresiz olarak” ibaresini Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti.
Karar, Resmî Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girmeyecek. AYM, iptal hükmünün yayımdan itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi. Buna göre yeni hukuki durum 30 Haziran 2027 tarihinde uygulanmaya başlayacak.
Süresiz nafaka nedir?
Süresiz nafaka, hukuki olarak yoksulluk nafakasının belirli bir süreyle sınırlandırılmadan ödenebilmesini ifade ediyor. Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinde, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek ve kusuru diğer eşten daha ağır olmayan tarafın, diğer eşten mali gücü oranında nafaka isteyebilmesine ilişkin düzenleme bulunuyordu.
Mevcut düzenlemede nafakanın “süresiz olarak” istenebilmesi, belirli bir yıl veya süre sınırı bulunmaması anlamına geliyordu. Ancak bu, nafakanın her durumda ve koşulsuz şekilde ömür boyu devam edeceği anlamına gelmiyordu.
Nafaka yükümlülüğü, kanunda belirtilen koşulların ortaya çıkması halinde sona erebiliyor. Örneğin nafaka alan tarafın yeniden evlenmesi halinde yoksulluk nafakası kendiliğinden sona eriyor. Ayrıca tarafların ekonomik durumlarındaki değişiklikler de nafakanın kaldırılması veya miktarının değiştirilmesi bakımından mahkemenin değerlendirmesine konu olabiliyor.
Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı ise doğrudan yoksulluk nafakasının tamamını ortadan kaldırmıyor. Kararın konusu, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresi. Bu nedenle bundan sonraki süreçte nafakanın hangi süre ve koşullarda uygulanacağı, yapılacak yeni yasal düzenlemeyle netleşecek.
Süresiz nafaka kaldırıldı mı?
AYM, yoksulluk nafakasının tamamını kaldırmadı. İptal edilen bölüm, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesindeki nafakanın “süresiz olarak” istenebilmesine ilişkin ibare oldu.
Mevcut düzenlemede boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak şartıyla diğer eşten mali gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebiliyordu. AYM'nin kararıyla bu ibare Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edildi.
Dolayısıyla karar, “yoksulluk nafakası tamamen kaldırıldı” anlamına gelmiyor. İptal hükmünün yürürlüğe girmesine kadar mevcut düzenleme uygulanmaya devam edecek.
Süresiz nafaka ne zaman değişecek?
AYM'nin iptal hükmü, kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girecek.
Kararın Resmî Gazete'de yayımlandığı tarih 30 Eylül 2026 olduğundan, dokuz aylık sürenin sonunda iptal hükmü 30 Haziran 2027'de yürürlüğe girecek.
Bu süre, yeni hukuki çerçevenin oluşturulabilmesi için tanındı. AYM'nin iptal kararlarında, gerekli görülen durumlarda yürürlük tarihinin Resmî Gazete'deki yayım tarihinden itibaren bir yılı aşmamak üzere ayrıca belirlenebileceği Anayasa'nın 153. maddesinde düzenleniyor.
30 Haziran 2027'ye kadar nafaka nasıl uygulanacak?
İptal hükmü henüz yürürlüğe girmediği için 30 Haziran 2027'ye kadar mevcut düzenleme geçerli olacak. Başka bir ifadeyle kararın Resmî Gazete'de yayımlanması, mevcut nafaka ödemelerinin aynı gün sona ermesi sonucunu doğurmuyor.
Dokuz aylık süre içinde yeni yasal düzenlemenin oluşturulması bekleniyor. AYM'nin kararının ardından yeni sistemin nasıl uygulanacağı konusunda belirlenecek çerçeve, iptal edilen “süresiz olarak” ibaresinin yerine gelecek düzenleme açısından önem taşıyor.
AYM'nin süresiz nafaka kararında ne değişti?
Kararın merkezinde Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresi bulunuyor. AYM, bu ibarenin Anayasa'nın 2, 5 ve 17. maddelerine aykırı olduğuna karar verdi. Karar oyçokluğuyla alındı.
İptal kararı, 4 Haziran 2026'da verildi. Kararın Resmî Gazete'de yayımlanması ise 30 Eylül 2026'da gerçekleşti.
Bu nedenle süresiz nafakayla ilgili mevcut durum üç tarihle özetlenebilir:
-
4 Haziran 2026: AYM iptal kararını verdi.
-
30 Eylül 2026: Karar Resmî Gazete'de yayımlandı.
-
30 Haziran 2027: İptal hükmünün yürürlüğe girmesi öngörülen tarih.
Yeni nafaka yasası ne zaman çıkacak?
AYM'nin iptal kararı, yeni düzenlemenin hangi içerikte olacağını tek başına belirlemiyor. Kararın yürürlüğe girmesinden önce yoksulluk nafakasına ilişkin yeni hukuki çerçevenin oluşturulması gerekiyor.
Bu nedenle “30 Haziran 2027'den itibaren nafaka tamamen kalkacak” şeklinde kesin bir sonuç çıkarmak doğru değil. Kesin uygulama, bu tarihe kadar yapılacak yasal düzenlemeye göre şekillenecek.
Öte yandan Adalet Bakanı Akın Gürlek, AYM'nin kararının ardından yeni bir yasal düzenlemenin hazırlanarak Meclis'in takdirine sunulacağını açıklamıştı.
