Suudi Arabistan'ın Türkiye'de hayata geçireceği milyarlarca dolarlık güneş enerjisi yatırımı için hazırlıklar hızlandı. Karaman Taşeli ve Sivas'ta kurulması planlanan toplam 2 bin megavat kapasiteli güneş enerji santrallerinde ana yüklenici firma seçimi aşamasına gelindi.
Proje kapsamında mali ve teknik yeterlilikleri bulunan şirketlerden kısa liste oluşturuldu. Projeye yakın kaynakların aktardığı bilgilere göre, rakiplerine kıyasla teknik ve mali açıdan öne çıkan Çinli şirketlerin ana yüklenici olması bekleniyor.
Henüz resmî olarak kesinleşmeyen seçimle ilgili açıklamanın kısa süre içerisinde yapılması öngörülüyor.
Karaman Taşeli ve Sivas'a 2 bin megavatlık güneş santrali kurulacak
Türkiye ile Suudi Arabistan arasında güneş ve rüzgâr enerjisi yatırımlarına ilişkin imzalanan hükümetlerarası anlaşma, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde onaylandı.
Anlaşma kapsamında Suudi Arabistan, Türkiye'de toplam 5 bin megavat kurulu güce ulaşacak güneş ve rüzgâr enerjisi projeleri geliştirecek.
Faz-1 olarak adlandırılan ilk aşamada, Sivas ve Karaman Taşeli'de 1000'er megavattan toplam 2 bin megavat güneş enerji santrali kurulacak. Böylece ilk aşamada Türkiye'nin enerji üretim kapasitesine toplam 2 bin megavatlık güneş enerjisi gücü kazandırılması hedefleniyor.
Çinli şirketler ana yüklenici olmaya yakın
Milyarlarca dolarlık yatırımda ana yüklenici firma belirleme çalışmaları büyük ölçüde tamamlandı.
Projeye yakın kaynaklar, ANKA Haber Ajansı'na yaptıkları açıklamada Çinli şirketlerin teknik ve mali yeterlilik bakımından rakiplerinin önüne geçtiğini belirtti.
Kaynaklar, Çinli şirketlerin ana yüklenici olmasına güçlü bir beklenti bulunduğunu ancak seçimin henüz resmiyet kazanmadığını ifade etti.
Ana yüklenici firmanın belirlenmesinin ardından alt yüklenicilerin de seçilmesi planlanıyor. Bu aşamada Türkiye'den şirketlerin de projede görev alması bekleniyor.
Suudi Arabistan'ın yatırımına vergi muafiyeti sağlanacak
Türkiye ile Suudi Arabistan arasında yapılan anlaşma kapsamında yatırımcı şirketlere çeşitli vergi avantajları tanınacak.
Buna göre Suudi şirketlere, yatırım anlaşmasının süresi boyunca kurumlar vergisi teşviki uygulanacak. Bu teşvikten yararlanmak için ayrıca yatırım teşvik belgesi alınması gerekmeyecek.
Proje şirketlerine ayrıca santrallerin yapımında kullanılacak ekipman, makine, malzeme, yedek parça ve sarf malzemelerinin ithalatı ve ihracatı konusunda haklar tanınacak.
Proje şirketi; gümrük vergisi, KDV ve Özel Tüketim Vergisi dahil ithalatta uygulanan her türlü vergi, harç, mali yükümlülük, ücret, fon ve paylardan muaf olacak.
Elektrik 30 yıl boyunca avro üzerinden satın alınacak
Projede dikkat çeken başlıklardan biri de üretilecek elektriğin alım garantisi oldu.
Güneş enerji santrallerinde üretilecek elektrik, devlet şirketi Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) tarafından 30 yıl boyunca satın alınacak.
Anlaşmaya göre her iki santral için de ilk beş yıllık dönemde KDV hariç megavatsaat başına 47,5 avro ödeme yapılacak.
Beşinci yılın tamamlanmasının ardından uygulanacak tarifeler ise santrallere göre farklılaşacak.
Sivas Güneş Enerjisi Santrali:
- İlk beş yıl: 47,5 avro/MWh
- Beşinci yıldan sonra: 23,415 avro/MWh
Karaman Taşeli Güneş Enerjisi Santrali:
- İlk beş yıl: 47,5 avro/MWh
- Beşinci yıldan sonra: 19,950 avro/MWh
Belirlenen tarifeler KDV hariç olarak uygulanacak.
Güneş enerjisi yatırımının inşaatı 2027'de başlayacak
Suudi Arabistan'ın Türkiye'de gerçekleştireceği 2 bin megavatlık güneş enerjisi yatırımında inşaat çalışmalarının 2027 yılının ikinci çeyreğinde başlaması bekleniyor.
Ana yüklenici firmanın belirlenmesinin ardından alt yükleniciler ve uygulama takvimine ilişkin çalışmaların ilerlemesi öngörülüyor.
Güneş enerjisinin ardından 3 bin megavatlık rüzgâr yatırımı planlanıyor
Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki enerji iş birliğinin güneş santralleriyle sınırlı kalmayacağı belirtiliyor.
İlk aşamada hayata geçirilmesi planlanan 2 bin megavatlık güneş enerjisi yatırımının ardından Türkiye'de 3 bin megavat kapasiteli rüzgâr enerjisi santralleri kurulması da hedefleniyor.
Böylece iki ülke arasındaki anlaşma kapsamında toplam 5 bin megavatlık yenilenebilir enerji yatırımının gerçekleştirilmesi planlanıyor.
