Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM), iklim değişikliğinin etkileri ve farklı nedenlerle zarar gören tarımsal üreticilerin hasar bildirimlerini almaya devam ediyor. AA muhabirinin TARSİM yetkililerinden edindiği bilgilere göre, bu yılın ilk 10 ayında sigortalı üretici ve yetiştiricilerden toplam 478 bin hasar ihbarı geldi. Aynı dönemde 1,5 trilyon liralık tarımsal varlık güvence altına alınırken 2,4 milyon poliçe düzenlendi.
TARSİM 10 ayda 478 bin hasar ihbarı aldı
Devlet Destekli Tarım Sigortaları Sistemi, üretici ve yetiştiricilere geniş kapsamlı teminatlar sunarken primlerin yüzde 70'e kadar olan bölümüne devlet desteği sağlıyor. Ekim ayı itibarıyla sistem üzerinden 27 milyon dekar tarım alanı ile 25,5 milyon büyükbaş ve küçükbaş hayvan sigortalandı.
Ocak-ekim döneminde alınan 478 bin hasar ihbarının 311 bini bitkisel ürün ve sera sigortalarına ilişkin oldu. Hayvan hayat sigortası branşlarında ise 167 bin ihbar kayda geçti.
Tarım sigortalarında sel, dolu ve fırtına hasara yol açtı
İklim değişikliğiyle bağlantılı afetler, bu yıl Türkiye'nin farklı bölgelerinde tarımsal üretimi etkiledi. En fazla hasara neden olan doğal afetler sel ve su baskınları olarak kayıtlara geçti. Geçen yıldan farklı olarak zirai don kaynaklı zararlar ise bölgesel düzeyde görüldü.
Şanlıurfa, Adana ve Mersin'de mayıs ve haziran aylarında dolu olayları yaşandı. Bu illerde fırtına nedeniyle de hasarlar oluştu. Sel, su baskını, dolu ve fırtına; mercimek, buğday ve arpa gibi tarla bitkileri ile tahıl ürünlerini etkiledi. Dolu nedeniyle şeftali ve nektarin ürünlerinde zarar meydana gelirken üzüm ve kayısıda düşük şiddetli dolu ve don kaynaklı hasarlar görüldü.
Temmuz ayında Samsun, Yozgat, Çorum, Tokat, Kars, Edirne ve Manisa'da fırtına ve dolu etkili oldu. Ağustos ayında ise Samsun, Çorum ve Giresun'da sel, su baskını ve heyelan kaynaklı zararlar yaşandı.
Yabani hayvanlar mısır ve ayçiçeğinde hasara neden oldu
TARSİM'e yapılan bildirimlerde yabani hayvanların tarımsal ürünlere verdiği zararlar da yer aldı. Ülkenin çeşitli bölgelerinde mısır ve ayçiçeği tarlalarındaki hasarlara ilişkin ihbarlarda artış görüldü.
Amasya, Çorum, Balıkesir, Tokat, Bilecik, Çanakkale ve Aydın'da eylül ve ekim aylarında yabani hayvanlar ile kuşların ayçiçeği ve mısır ürünlerine zarar verdiği bildirildi. Adana, Tokat ve Amasya'da narenciye, ayçiçeği ve mısırda dolu ve fırtına kaynaklı hasarlar meydana geldi. Kahramanmaraş ve Isparta'da ise elma üretimi doludan etkilendi.
Samsun, Ordu ve Giresun'daki fındık alanlarında sel, su baskını ve heyelan nedeniyle zarar oluştu. Şırnak'ta pamukta yağmur kaynaklı hasarlar görülürken son günlerdeki yağışlar ayçiçeği üretiminde sel ve su baskınına yol açtı.
Yaz aylarında Antalya, Balıkesir ve Edirne'de meydana gelen yangınlar da bitkisel ürün, seracılık ve arıcılık faaliyetlerinde hasara neden oldu.
En fazla hasar ihbarı gelen iller açıklandı
Bitkisel ürün sigortalarında en fazla hasar bildirimi buğday, ayçiçeği, arpa, kayısı ve üzüm ürünleri için yapıldı. İhbarlarda dolu, sel ve su baskını, yabani hayvan zararı, don ve fırtına etkili oldu.
Bitkisel ürün sigortası kapsamında en fazla hasar ihbarının geldiği iller Malatya, Manisa, Diyarbakır, Amasya ve Tokat olarak sıralandı.
Hayvan hayat sigortası branşlarında ise bildirimler ağırlıklı olarak hayvan ölümleri, zorunlu kesim ve yavru ölümleri nedeniyle yapıldı.
TARSİM'den üreticilere 13 milyar lira hasar ödemesi
TARSİM eksperlerinin sahada gerçekleştirdiği incelemelerde bitkisel ürünleri, seraları veya hayvanları zarar gören sigortalıların hasar dosyaları değerlendirildi. İşlemleri tamamlanan üreticilere toplam 13 milyar lira hasar ödemesi yapıldı.
Bitkisel ürün sigortalarında ödemeler, üreticilerin beyanlarına göre belirlenen poliçe vadesinin sona ermesinden itibaren en geç 30 gün içinde gerçekleştiriliyor. İşlemleri henüz tamamlanmayan üreticilere 5,4 milyar lira daha ödeme yapılması için çalışmalar devam ediyor.
2027 üretim sezonu için tarım sigortası başvuruları başladı
2027 üretim yılı Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) başvuruları ile devlet destekli bitkisel ürün sigortalarında yeni sezon 1 Eylül'de başladı. Desteklerden yararlanmak isteyen üreticilerin ÇKS'ye kayıtlı olması gerekiyor.
Üreticilerin öncelikle Tarım ve Orman Bakanlığının ilgili sistemlerine kayıt yaptırması veya mevcut bilgilerini güncellemesi gerekiyor. ÇKS kayıt ve güncelleme işlemleri, 31 Aralık 2026'ya kadar Bakanlığın il ve ilçe müdürlüklerinden ya da e-Devlet üzerinden yapılabiliyor.
Bitkisel ürün sigortalarında poliçe kabul tarihleri ürüne, riske ve konuma göre değişiklik gösteriyor. Üreticiler güncel takvime TARSİM'in kurumsal internet sitesinden ulaşabiliyor. Büyükbaş ve küçükbaş hayvan, kümes hayvanları ve su ürünleri hayat sigortaları ile arıcılık, ipek böceği ve sera sigortalarında poliçe düzenleme işlemleri ise yıl boyunca devam ediyor.
